«تارتا جەسەڭ, تاي قالادى»
توتەنشە جاعداي رەجىمى جانە كارانتيندىك شەكتەۋلەردىڭ قىسپاعىنا قاراماستان, قاراعاندى وبلىسىنىڭ ەكونوميكاسى دامىپ كەلەدى. وبلىس اكىمى جىل سوڭىندا ءۇش پايىزدىق ءوسىم كۇتىلۋدە دەگەندى ايتتى.
– قازىرگى قارقىندى باسەڭدەتپەۋ ءۇشىن داعدارىسقا قارسى جوسپار ازىرلەندى. وعان ەكونوميكانىڭ نەگىزگى سالالارى بويىنشا 108 ءىس-شارا كىرەدى. ينۆەستيتسيا تارتۋعا ەرەكشە كوڭىل بولىنەدى. وبلىستا 17 مىڭنان استام جاڭا جۇمىس ورنىن قۇرۋ باعىتىندا
1 ترلن تەڭگەدەن استام سومانىڭ 41 ينۆەستيتسيالىق جوباسى جوسپارلانعان, – دەدى ءوڭىر باسشىسى.
وسى ورايدا, قاراعاندى وبلىسىندا كوروناۆيرۋسقا قارسى كۇرەس شىعىندارىنا بايلانىستى جەرگىلىكتى بيۋدجەت جاپپاي ءىس-شارالار بولىگىندە وڭتايلاندىرىلىپتى. دەگەنمەن, مۇنداي قادام جوسپارلانعان الەۋمەتتىك باعدارلامالارعا اسەر ەتپەيدى, – دەپ مالىمدەدى وبلىس اكىمى. ياعني, بۇل جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىك ءوزىنىڭ بارلىق مىندەتتەمەلەرىن ورىندايدى دەگەن ءسوز.
داعدارىس پەن ەپيدەمياعا قارسى ءىس-شارالارعا باعىتتالاتىن ۇنەمدەلگەن اقشا فورۋمدار, كورمەلەر, مادەنيەت جانە سپورت سالاسىنداعى ءىس-شارالار وتكىزۋدەن قاقشىپ الىنعان ەكەن. «تارتا جەسەڭ, تاي قالادى» دەگەن. ۇنەمدەلگەن قاراجاتتىڭ ءبىر بولىگى ەپيدەمياعا قارسى شارالارعا جىبەرىلدى. اتاپ ايتقاندا, قاجەتتى مەديتسينالىق قۇرال-جابدىقتاردى, وكپەنى جاساندى دەمالدىرۋ اپپاراتتارىن ساتىپ الۋعا جۇمسالدى. سونىمەن قاتار بۇل قاراجاتتىڭ ءبىرازى «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى بويىنشا تۇرعىن ءۇي جانە ينجەنەرلىك-كوممۋنيكاتسيالىق ينفراقۇرىلىم قۇرىلىسىنا باعىتتالماقشى.
رەسپۋبليكالىق جانە وبلىستىق بيۋدجەتتەن دارىگەرلەر ءۇشىن جەكە قورعانۋ قۇرالدارىن, مەديتسينالىق جابدىقتاردى ساتىپ الۋعا, توتەنشە جاعدايدى قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا ءىس-شارالاردى وتكىزۋگە جانە باسقا دا قاجەتتىلىكتەرگە 4,8 ملرد تەڭگە بولىنگەن.
قازىرگى تاڭداعى باستى مىندەتتەردىڭ ءبىرى – تۇرعىنداردى تابىسى تۇراقتى جۇمىسقا ورنالاستىرۋ. وسى باعىتتاعى جوبالارعا 63,7 ملرد تەڭگە بولىنگەن. سونىمەن قاتار «ەڭبەك» ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدىڭ باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋعا 8 ملرد تەڭگەدەن استام قارجى قاراستىرىلىپتى.
قورىتا ايتقاندا, «حالىق الدىنداعى بارلىق الەۋمەتتىك مىندەتتەمەلەر ورىندالادى», دەپ ۋادە بەردى ج.قاسىمبەك.
پتر-زەرتحانالار بۇرىن نەگە اشىلماعان؟
ماۋسىم ايىنىڭ باسىندا تەمىرتاۋ مەن جەزقازعان قالالارىندا كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىن انىقتايتىن پتر-زەرتحانالار اشىلادى. ءوڭىر باسشىسى مۇنداي زەرتحانالار اشۋدى وبلىستىڭ بارلىق ءىرى جۇمىس بەرۋشىلەرى دە قولعا الۋى كەرەگىن ايتتى.
– الەۋمەتتىك ازاماتتىق جاۋاپكەرشىلىك تانىتىڭىزدار, قىزمەتكەرلەرىڭىزدىڭ دەنساۋلىعىنا قامقورلىق جاساڭىزدار جانە قىزمەتكەرلەرىڭىزدى تەستىلەۋ ءۇشىن كوشپەلى زەرتحانالاردىڭ جۇمىسىن ۇيىمداستىرىڭىزدار. بۇل ءوز كەزەگىندە ۆيرۋس انىقتالعان جاعدايدا تارالۋ تىزبەگىنىڭ جولىن كەسۋگە مۇمكىندىك بەرەدى, ال دەر كەزىندە باستالعان ەمدەۋ اۋرۋدىڭ اۋىر تۇرىنە كوشۋىنە جول بەرمەيدى, – دەدى ج.قاسىمبەك.
بۇگىندە مۇنداي زەرتحانا قاراعاندى قالاسىندا عانا جۇمىس ىستەيدى. ونىڭ قۋاتى تاۋلىگىنە 1 200 ادامعا تەست جاساۋعا جەتەدى. «ارسەلورميتتال تەمىرتاۋ» كومپانياسى تەمىرتاۋدا زەرتحانا اشۋ ءۇشىن «وليمپ» كلينيكالىق-دياگنوستيكالىق زەرتحاناسىمەن شارت جاساستى. ءساتىن سالسا, مۇندا كۇن سايىن مىڭداعان تەست وتكىزىلەتىن بولادى. جەزقازعاندا قۋاتى تاۋلىگىنە 500 تەست بولاتىن پتر-زەرتحاناسىن ىسكە قوسۋ جوسپارلانعان. وعان قاجەتتى قۇرال-جابدىقتار «قازاقمىس» كورپوراتسياسىنىڭ ەسەبىنەن ساتىپ الىندى. مۇنداي زەرتحانانى بالقاش قالاسىندا دا اشۋ جوسپاردا بار.
وسى ورايدا, الپاۋىت كاسىپورىندار پتر-زەرتحانالاردى اشۋدى كوروناۆيرۋستان قاۋىپ تونە باستاعاندا نەگە قولعا المادى دەگەن زاڭدى سۇراق تۋادى.
قازىرگى تاڭدا كۇننەن-كۇنگە ءورشىپ بارا جاتقان كوروناۆيرۋستىڭ سالدارىنان مەديتسينا سالاسىنداعى ماسەلەلەرگە تىڭ كوزقاراسپەن قاراۋ قاجەتتىگى تۋىندادى. مىسالى, بۇگىندە قاراعاندى وبلىسىندا اۋرۋحانالار مەن ەمحانالار قارقىندى تۇردە جاڭعىرتىلۋدا. بيىل قاراشا ايىنا دەيىن وبلىستىق بيۋدجەتتەن 905 ملن تەڭگە ءبولىپ, 7 مەديتسينالىق نىساندى قالپىنا كەلتىرۋ جانە جاڭعىرتۋ جوسپاردا بار. ينفەكتسيالىق بولىمشەلەردى قوسىمشا جابدىقتاۋعا 400 ملن تەڭگە قاراستىرىلعان.
ج.قاسىمبەك وبلىستاعى كلينيكالىق ەپيدەميولوگتاردىڭ بارلىعى كاسىبي دەڭگەيلەرىن مىندەتتى تۇردە ارتتىرۋلارى كەرەك دەپ سانايدى. سوندا عانا وبلىستا زاماناۋي ستاندارتتارعا جاۋاپ بەرەتىن, بىلىكتى ماماندارمەن قامتاماسىز ەتىلگەن ينفەكتسياعا قارسى قاۋىپسىزدىكتىڭ مىقتى ينفراقۇرىلىمى قۇرىلادى.
ءدامحانانىڭ اشىلۋى كۆي-ءدىڭ اشۋىنا تيمەسىن دەڭىز...
بريفينگتە ج.قاسىمبەك كارانتيندىك شارالاردىڭ بوساڭسۋىنا قاراماستان, سانيتارلىق تالاپتاردى بۇلجىتپاي ورىنداۋ, قوعامدىق ورىنداردا بەتپەردە كيىپ, الەۋمەتتىك قاشىقتىقتى ساقتاۋ جانە سانيتايزەرلەردى پايدالانۋ قاجەتتىگىن تاعى ءبىر مارتە ەسكە سالدى. سونداي-اق ول كارانتيندىك شەكتەۋدىڭ كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ الدىن الۋدىڭ بىردەن-ءبىر ءتيىمدى ءىس-شاراسى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
– سۋىق تيۋ بەلگىلەرى كەزىندەگى ءوزىن ءوزى وقشاۋلاۋ جانە دارىگەردى جەدەل شاقىرۋ, بەتپەردە كيۋ, كەزەكتە, قوعامدىق كولىكتە, سەرۋەندەۋ كەزىندە الەۋمەتتىك قاشىقتىقتى ساقتاۋ – بۇل سانيتارلىق دارىگەردىڭ تالابى عانا ەمەس, بۇل وركەنيەتتى قوعامنىڭ بارلىق مۇشەسى ورىنداۋى ءتيىس قازىرگى زامانعى ەتيكەتتىڭ جاڭا ەرەجەلەرى, – دەدى ول.
بريفينگتە ءوڭىر باسشىسى قاراعاندى وبلىسىندا ساۋدا ورتالىقتارى, ءدامحانالار مەن مەيرامحانالاردىڭ 29 مامىردان باستاپ جۇمىس ىستەيتىنىن مالىمدەدى. ءدال وسى كۇنى 30 ادامعا دەيىنگى سىيىمدىلىعى بار جازعى تەرراسالار مەن قوناقۇيلەر دە كەلۋشىلەرگە ايقارا ەسىك اشادى. ساۋدا-ويىن-ساۋىق ورتالىقتارى دا اشىلعانىمەن, وندا ورنالاسقان بالالار الاڭدارى مەن كينوتەاترلار ازىرگە جابىق بولادى. بالاباقشالارداعى كەزەكشى توپتار ماۋسىمنىڭ 1-جۇلدىزىندا جۇمىسىن باستايدى.
سونىمەن قاتار ج.قاسىمبەك كۆي اۋرۋشاڭدىعىنىڭ ءوسۋى تومەندەپ, ەپيدەميالىق جاعداي تۇراقتانار بولسا, ماۋسىم ايىنىنىڭ باسىندا تەمىرتاۋ قالاسى مەن بوتاقارا كەنتىن اشۋدىڭ جوسپاردا بار ەكەنىن دە حابارلادى. دەگەنمەن, ول كۆي اۋرۋشاڭدىعىنىڭ ءوسۋى تومەندەگەن جاعدايدا عانا كارانتيندىك شارالاردى ودان ءارى جەڭىلدەتۋگە بولاتىنىن مالىمدەدى.
«ەڭ باستىسى, كارانتين ءتارتىبىن قاتاڭ ساقتاپ, ەرەجەلەردى بۇلجىتپاي ورىندايتىن بولساق, ءبىز كوروناۆيرۋستى مىندەتتى تۇردە جەڭىپ شىعامىز», دەپ قورىتتى ەل الدىنداعى ءسوزىن ج.قاسىمبەك.
قاراعاندى وبلىسى