رۋحانيات • 06 مامىر, 2020

التىن جۇزىك ءھام ارامزا پاتشا حيكاياسى

1661 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

سوناۋ ءبىر جاۋسوقتى جىلدارى تۋعان جەرىنەن اۋعان ءبىر توپ مۇسىلمان قاۋىم ازىپ-توزىپ, تەنتىرەپ,  دىنسىزدەر ەلىنە كوشىپ بارعان ەكەن. ولار اۋعان ەلگە وكتەمدىك جاساپ, رەتى كەلسە دۇنيە-مۇلكىن بۇلاپ-تالايدى. كوشكەن ەل بۇل ولكە باياندى تۇراق بولمايتىنىن سەزىپ, باسقا جاققا قونىس اۋدارۋدى ويلاستىرادى. بىراق ات-كولىك جوق, قول قىسقا, جولاي ءشول دالانى كەسىپ ءوتۋ ءۇشىن  ازىق-ت ۇلىك, سۋ قورى جەتپەيدى.

التىن جۇزىك ءھام ارامزا پاتشا حيكاياسى

ەل قينالىپ, نە ىستەرىن بىلمەي تارىعىپ تۇرعان ساتتە, كارى اتا-اناسى بار ءوزى ايداي سۇلۋ ءبىر مۇسىلمان قىز ايتادى:

- قادىرلى حالقىم, سىزدەر مىناداي ءدىنسىز ەلدىندە قالىپ قويساڭىزدار, ءتۇپتىڭ تۇبىندە ۇرپاق ازادى, ءبارىمىز كاپىر بولىپ قۇريمىز. مەن سىزدەردى قۇتقارعىم كەلەدى, ماعان وسى ەلدىڭ باسشىسى ءسوز سالىپ, ايەلى بولۋىمدى قالايتىنىن ايتتى. سول ادامعا ايەلدىككە بارام, ونىڭ اقىسىنا ول سىزدەرگە ات-كولىك جانە شولدەن وتۋگە جەتەتىن ازىق-سۋسىن بەرەدى. سونى الىپ سىزدەر مۇسىلماندارعا جەتىپ الىڭىزدار. مەن ءوز حالقىم ءۇشىن وسىلاي ەتۋگە ءماجبۇرمىن, - دەپ جىلايدى.

اۋعان ەلدىڭ اقساقالدارى اقىلداسىپ قىزدىڭ ءۋاجىسىن قۇپ كورىپ, بارلىعى وعان اق باتاسىن بەرەدى. ەلدىڭ اق باتاسىن العان قىز پاتشاعا ادام جىبەرىپ, ءوزىنىڭ كەلىسكەنىن جانە شارتىن ايتادى. قىزدىڭ شارتىن ەستىگەن پاتشا قارقىلداپ كۇلەدى. ويتكەنى, ازعانا ات-كولىك پەن قىز سۇراعان ازىق-ت ۇلىك وعان شىعىن ەمەس ەدى. وسىلاي دانا قىزدىڭ ارقاسىندا مۇسىلمان قاۋىم وزدەرى دىتتەگەن جەرىنە جەتىپ, جاۋ-جاردان قۇتىلادى.

ال, ءدىنسىز پاتشاعا قاتىن بولعان قىز كۇيەۋىنىڭ ايتقانىن بۇلجىتپاي ورىنداپ, جۇرە بەرەدى. قانشا قينالىپ بەينەت شەكسە دە قۇلشىلىعىن تاستامايدى. كۇيەۋىنەن كورگەن قورلىق-زورلىعىنا ءتوزىپ  «سىناقتان كەيىن ونىڭ سىيلىعى بارىنا» ءۇمىت ەتىپ, دۇعا جاساي بەرەدى.

ايتپاقشى بۇل العاش ايەل بولعان تۇستا پاتشا قىزدان, «سەندەردىڭ دىندەرىڭدە ايەل بولعان ادامعا قانداي سىي جاسالادى» دەپ سۇراعاندا, قىز, «مەن نەنى قالايمىن سونى سىيلايسىز»-دەيدى.

- سەن نەنى قالايسىڭ؟

- ءسىز نە سىيلايسىز مەن سوعان ريزامىن.

پاتشا قىزعا ءوزىنىڭ ەسىمى جازىلعان التىن جۇزىك سىيلايدى. قىز بۇل سىيلىقتى شاعىن ساندىقشاعا سالىپ قويادى. ارادا جىلدار وتەدى. پاتشانى شايتان تۇرتەدى. ايەلى جوقتا ساندىقتى اشىپ جۇزىكتى الادى. ونى جوق ەتىپ «كىمگە بەردىڭ» دەپ ايەلىن قيناماققا بەكيدى. ءسويتىپ, جۇزىكتى قىستاقتىڭ قاسىندا اعىپ جاتقان ۇلكەن وزەنگە لاقتىرىپ جىبەرەدى.

بۇل وقيعادان بەيحابار ايەل ەرتەڭىندە سۋ الۋ ءۇشىن وزەنگە بارادى. اۋىلدىڭ بالىقشىلارى كوپ بالىق ۇستاعان ەكەن سونى ءبولىسىپ جاتقان ساتكە كەز كەلەدى. بالىقشىلار ادەپتى سىيلى ايەلگە ەكى بالىق بەرەدى. ايەل بالىقتى شەلەگىنە سالىپ ۇيىنە الىپ كەلەدى. ۇيگە كەلگەن سوڭ بالىقتاردىڭ ءىشىن جارىپ تازالايدى.

و, قۇدىرەت, ءبىر بالىقتىڭ ىشىنەن التىن جۇزىك شىعا كەلەدى. انىقتاپ قاراسا وزىنە كۇيەۋى سىيعا بەرگەن جۇزىك. جۇگىرىپ بارىپ ساندىقتى اشسا قوبديشا بوس تۇر. ايەل «بۇل ىستەدە دە, ءبىر عيبرات بار شىعار» دەپ جۇزىكتى ورنىنا سالىپ قويىپ, ەشكىمگە ايتپاي جۇرە بەرەدى. ەرتەڭىندە كۇيەۋ شاقىرادى. بارسا قاباعىنان قار جاۋىپ, اشۋلانىپ وتىر ەكەن. بىردەن:

- ساعان سىيعا بەرگەن التىن جۇزىك قايدا؟-دەيدى. ايەل:

- ساندىقتا ساقتاۋلى تۇر.

پاتشا ۇيدەگى ساندىقتى سارايعا العىزىپ, كوپتىڭ كوزىنشە:

- ساندىقتى اشىپ جۇزىكتى الىپ شىق!-دەپ ايەلگە بۇيىرادى. ايەل «بيسميللاسىن» ايتىپ ساندىقتى اشادى, ىشىنەن قوبديشانى الىپ شىعادى دا, «مىنە, تاقسىر» دەپ جۇزىكتى كورسەتەدى. پاتشا دا جۇزىكتى تانيدى, ءدال ءوزى. بۇل قالاي بولعانى, ءوز قولىمەن وزەنگە تاستاعان ەدى عوي... اقىرى ايەلىنە شىندىقتى ايتىپ, جۇزىكتىڭ قالايشا ورنىندا تۇرعانىن سۇرايدى. ايەلى دە ەشتەمە جاسىرىپ قالماي, بولعان وقيعانى باياندايدى.

ءتاڭىردىڭ ءوزى سۇيگەن ق ۇلىن قالاي قورعايتىنىن ۇعىنعان پاتشا, ايەلگە, «سەن تۋرا جولدا ەكەنسىڭ مەن سەنىڭ ءدىنىڭدى قابىلدايمىن ۇيرەت!» دەيدى. ايەل تاعدىرىنا مىڭ رەت شۇكىرلىك ايتاپ, كۋيەۋىنە مۇسىلماندىقتى ۇيرەتەدى. پاتشاسى مۇسىلمان بولعان ەل اقىرى ءبارى مۇسىلمان بولىپ تىنادى. وسىلاي ءبىر تاقۋا ايەلدىڭ ارقاسىندا ءبىر تايپا ەل ەش زورلىقسىز اقيحات جولىن تاپقان ەكەن.

سوڭعى جاڭالىقتار