ايماقتار • 24 ءساۋىر, 2020

كارانتين قالا تۇرعىندارىنىڭ قاۋىپسىزدىگى ءۇشىن قاجەت

346 رەت
كورسەتىلدى
17 مين
وقۋ ءۇشىن

دۇنيە ءجۇزىن دۇربەلەڭگە سالعان كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ تارالۋىنا جول بەرمەۋ جانە ەپيدەميولوگيالىق جاعدايدىڭ اسقىنۋىنىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا شىمكەنت قالاسى دا نۇر-سۇلتان, الماتى قالالارىنان سوڭ كاران­تينگە جابىلدى. ءالى ەم-دومى تابىلماعان ىندەتتەن قورعانۋدىڭ توتە جولى – ۇيدە بولۋ, وقشاۋلانۋ عانا بولىپ تۇر. بۇل ءبىرىنشى كەزەكتە ءىرى قالالار ءۇشىن اۋا­داي قاجەت ەدى. توتەنشە جاعداي رەجىمىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك كوميسسيانىڭ كەزەكتى وتىرىسىندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ «وڭتۇستىك – حالقى تىعىز ورنالاسقان ءوڭىر. سوندىقتان ىندەتتىڭ تارالۋىن توقتاتپاساق, جاعدايدى ۋشىقتىرىپ الامىز» دەپ, جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارعا كارانتين شارالارىنىڭ ورىندالۋىن قاتاڭ باقىلاۋعا الۋدى تاپسىرعان بولاتىن.

كارانتين قالا تۇرعىندارىنىڭ قاۋىپسىزدىگى ءۇشىن قاجەت

اۋەل باستا, جايما-شۋاق باستالعان كارانتين شارالارى كۇن ساناپ وسكەن ىندەت جۇقتىرۋشىلاردىڭ كورسەتكىشىمەن قاتاڭ رەجىمگە كوشتى. شىمكەنت قالاسىنىڭ باس مەملەكەتتىك سانيتارلىق دارىگەرىنىڭ 2020 جىلعى 18 ساۋىردەگى №11 «كارانتيندىك شارالاردى كۇشەيتۋ تۋرالى» قاۋلىسىنا ساي قالادا ساقتىق شارالارى كۇشەيتىلدى.

شىمكەنت قالاسىنىڭ بارلىق اۋما­عىندا 2020 جىلدىڭ 19 ءساۋىرى ساعات 00:00-دەن باستاپ 2020 جىلدىڭ 1 مامىرى ساعات 07.00-گە دەيىن بىرقاتار شەكتەۋلەر ەنگىزىلدى.

اتاپ ايتساق, ايىرباستاۋ پۋنكتتەرىنىڭ, ميكروفينانستىق ۇيىمداردىڭ قىز­مەتىن ونلاين جۇمىس رەجىمىنە جانە «تۇتىنۋ­شىلارعا دەيىن جەتكىزۋ» قاعيداسىنا كوشى­رۋ ارقىلى ۋاقىتشا شەكتەلدى. سونى­مەن بىرگە قالادا قوعامدىق كولىك­تەر دە جۇمىسىن توقتاتتى. 65 جاستان اس­قان جانە 18 سەگىز جاسقا تولماعان ازامات­تاردىڭ تۇرعىن ۇيدەن ەرەسەك ادام­نىڭ سۇيەمەلدەۋىنسىز شىعۋىنا تى­يىم سالىندى. بۇل رەتتە شىمكەنت قالا­سى­­نىڭ پوليتسيا دەپارتامەنتىنىڭ, ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ ۇلتتىق گۆارديا­سى­نىڭ, قورعانىس مينيسترلىگىنىڭ اسكەري قۇرى­لىمدارىنىڭ كۇشتەرىمەن كارانتين­دىك اۋماقتى پاترۋلدەۋ تاپسىرىلدى.

3

بۇگىندە قالا اكىمى مۇرات ايتەنوۆتىڭ باسشىلىعىمەن  ەلىمىزدىڭ وڭتۇستىگىندەگى ەڭ ءىرى ورتالىق – شىمكەنت شاھارىندا مەم­لەكەت باسشىسىنىڭ توتەنشە جاع­دايعا بايلانىستى بەرىلگەن تاپسىرماسى كەزەڭ-كەزەڭىمەن ورىندالۋدا.

شەتەلدەردەگى ينفەكتسيالىق احۋالدان سوڭ مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن كارانتين دەر كەزىندە جاريالاندى. ال ءۇشىنشى مەگاپوليس شىمكەنتتە 2020 جىلعى 4 ساۋىردەن باستاپ قالا اۋماعىندا كارانتين رەجىمى ەنگىزىلدى. باستاپقىدا شىمكەنتتە COVID-19 ۆيرۋسىن جۇقتىرعاندار سانى تىم از ەدى. الايدا, بەيعامدىق تانىتۋ قاجەت ەمەس دەپ شەشىلىپ, توعىز جولدىڭ تورابىنداعى قالا قاتاڭ باقىلاۋعا الىندى.

ىندەت ەكى شاھارمەن شەكتەلىپ قالماي­تىنى ەكىباستان بەلگىلى-تۇعىن. سەبەبى كارانتين جاريالانباي تۇرىپ تا وڭىرلەر اراسىندا قارىم-قاتىناس بولعان. سوندىقتان بولار شىمكەنتتە ىندەتتىڭ تەز تارالۋى­نا ىقپال ەتەتىن جايتتار از ەمەس. ويتكەنى شىمكەنت – ۇلى جىبەك جولى بويىنداعى ۇلكەن ءدالىز. ەلىمىزدىڭ وزگە وڭىرلەرىنە شىم­كەنت ارقىلى تاۋلىگىنە كەمى 200 مىڭ ءترانزيتتى جولاۋشى وتەدى. ال ودان تىس باتىس پەن تۇستىك شەكاراعا بەت العان­داردىڭ كوبى وسى شاھار ارقىلى وتەتىنىن ءبىر ەسكە ءتۇسىرىپ قويىڭىز. كولىك پەن جولاۋشىلار اعىنى كوپ قالادا ىندەتتىڭ قالاي تەز تاراپ كەتەتىنىن ەسكەرگەن قالا اكىمى مۇرات ايتەنوۆ شۇعىل ءىس-ارەكەتكە كوشتى.

قاتەردى الدىن الا بولجاي بىلگەن جەر­گىلىكتى بيلىك شىمكەنتكە كارانتين رەجى­مىن ەنگىزۋ تۋرالى شەشىم قابىل­دادى. قالا اكىمى كارانتين ازامات­تار­دىڭ ءومىرى مەن قاۋىپسىزدىگىن قورعاپ, دەنساۋ­لىعىن ساقتاۋ تۇرعىسىنان قاجەت ەكەنىن قالا تۇرعىندارىنا تەلەارنا ارقىلى ءتۇسىندىردى.

اۋەلدە ەرەجەگە باعىنعىسى كەلمەگەن تۇرعىندار قاجەتتىلىكتىڭ تىكەلەي ءوز ومىرلەرىنە كەرەك ەكەنىن ءتۇسىندى.

 بىزگە بىلىكتى دارىگەر قىمبات

ىندەتتىڭ وشاعى سانالعان ۋحان قالا­سىنداعى جاپپاي كۇرەستەن سوڭ الەم جۇر­تىنىڭ نازارى اق جەلەڭدى ابزال جاندارعا اۋدى. قىتاي عالىمدارى ەلگە ءبىرىنشى كەزەكتە شوۋ-بيزنەس ەمەس, عىلىم مەن مەديتسينا كەرەك ەكەنىن جارىسا ايتىپ جاتتى.

ەلىمىزگە ىندەت كەلگەن كۇننەن باستاپ وتاندىق دارىگەرلەر قارۋسىز مايدانعا كىردى. ءالى دە وتباسىنان ايلاپ ۇزاپ, باسىن قاتەرگە تىگىپ ءجۇر. بۇل قۇرمەتكە, ماقتاۋعا, العىس ايتۋعا تۇرارلىق جاعداي.

رەسپۋبليكامىزدا مەديتسينا قىزمەت­كەر­لەرى جۇمىسىنىڭ قاۋىپتىلىگىنە قاراي 3 توپقا بولىنگەن. ءبىرىنشى ساناتتاعى وتە قاۋىپتى جاعدايدا جۇمىس ىستەيتىن 24 قىزمەتكەرگە 8,7 ملن تەڭگە ءبولىندى. ەكىنشى ساناتتاعى قالىپتى جاعدايدا جۇمىس ىستەيتىن دارىگەرلەر مەن فەلد­شەرگە, 845 مەديتسينا مامانىنا 258,3 ملن تەڭگە ءبولىندى. ءۇشىنشى دەڭگەيدەگى قاۋىپ­سىزدىك جاعدايىندا جۇمىس ىستەيتىن 421 مەديتسينا ۇيىمىنىڭ قىزمەتكەرىنە 51,3 ملن تەڭگە ءبولىندى.

پرەزيدەنت كوروناۆيرۋسپەن كۇرەسىپ جاتقان مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە كومەك كورسەتۋ تۋرالى تاپسىرما بەرگەن بولاتىن. وسىعان وراي, شىمكەنت قالاسىندا 1 290 مەديتسينا قىزمەتكەرىنە ۇستەمەاقى تولەندى.ۇستەمەقى العاندار – جانساقتاۋ بولىمدەرىمەن قوسا العاندا, جۇقپالى اۋرۋلار ستاتسيونارلارىنىڭ دارىگەرلەرى, كارانتيندىك ايماقتاعى ورتا جانە كىشى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى, سونداي-اق پروۆيزورلىق ستاتسيونار مەن جەدەل جاردەم قىزمەتىنىڭ دارىگەرلەرى مەن جەدەل-جاردەم جۇرگىزۋشىلەرى.

جان-جاقتى ويلاستىرىلعان, اقىلعا قونىم­­دى ءارى وڭتايلى شەشىمدەر, سول شەشىم­­دەردى جۇزەگە اسىرۋداعى جەدەلدىك, تۇر­عىن­­دارمەن كەرى بايلانىس قىزمەتى شىم­­كەنت قالاسى اكىمدىگى تاراپىنان جۇمىس­تىڭ جۇيەلەنە تۇسۋىنە كوپ سەپتىگىن تيگىزدى.

ازىق-ت ۇلىك باعاسىن تۇراقتاندىرۋ ماسەلەسى ءجىتى باقىلاۋعا الىندى. بۇل ماق­ساتقا قاجەتتى قارجى ءبولىندى. شاھار باس­شىسى ءبىرىنشى كەزەكتە قالانىڭ بازار, ساۋدا ورتالىقارىن ارالاپ, باعا تۇراق­تىلىعىن تىكەلەي ءوز باقىلاۋىنا الدى.

4

مەملەكەت بەكىتىپ بەرگەن الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارىنىڭ باعاسىن تۇراقتى ۇستاپ تۇرۋ ءۇشىن اكىمدىك پەن «Gramad Retail» جشس اراسىندا كەلى­سىم ءتۇزىلدى. بۇگىندە اتالعان سەرىك­تەستىك ءوزىنىڭ 2 سۋپەرماركەتىندە ازىق-ت ۇلىكتى بەلگىلەنگەن باعادا ساتۋدا. وتكەن اپتادا «Gramad» سۋپەرماركەتىنە «Magnum», «فيركان» ساۋدا جەلىلەرى دە قوسىلدى. قازىر قالا اۋماعىندا بەكىتىلگەن باعامەن ازىق-ت ۇلىك ساتىپ جاتقان 21 ساۋدا جەلىسى بار. وعان قوسا «Gramad» سۋپەرماركەتى قالاداعى «الاش», «جىبەك جولى», «قاپلانبەك», «اكبار» جانە «اينا» بازارلارىندا ارنايى كولىكپەن جىلجىمالى ساتۋ نۇكتەلەرىن ۇيىمداستىرۋدا.

كارانتين كەزىندە ازىق-ت ۇلىكپەن قاتار جەكە ساقتانۋ قۇرالدارىنا, اتاپ ايتقاندا, مەديتسينالىق بەتپەردەلەرگە سۇرانىس ەسەلەپ ارتقانى بەلگىلى. وسى ورايدا شىمكەنتتە تۇرمىسى تومەن ازا­ماتتارعا جالپى سانى 1 ملن 100 مىڭعا جۋىق بەتپەردە تەگىن تاراتىلدى. ونىڭ 1 ملن داناسى «Birgemiz» قورىنان ءبولىندى. بۇل كوپ رەتتىك ماسكالار, سوندىقتان جۋىپ, قايتا قولدانۋعا جارامدى. بۇل يگى ءىس ساق­تىق شارالارى اياقتالعانعا دەيىن جال­عاسا بەرمەك.

اعايىننىڭ بىرلىگى بايقالدى

ءيا, كارانتين رەجىمى ەنگەلى ەل-جۇرت ۇيدە قامالىپ, جۇمىس توقتاپ قالدى. قىسىل­تاياڭ ساتتە ەلىمىزدە كوپتەگەن ازا­مات­تار تابىسىنان ايىرىلدى. وسى كۇردەلى كەزەڭدە الەۋمەتتىك تۇرعىدا از قامتىلعان وتباسىلارعا قول ۇشىن بەرۋ – مەملەكەتتىڭ تىكەلەي مىندەتى. شىمكەنت قالاسىندا بۇل جۇمىس ويداعىداي جۇزەگە اسۋدا. اتاپ ايتقاندا, ەلباسى باستاماسىمەن قۇرىلعان «Birgemiz» قورىنان شىمكەنت قالاسى بويىنشا 40 مىڭنان استام تۇرعىنعا اقشالاي كومەك بەرۋ جوسپارلانعان. بۇگىنگى تاڭدا 22 مىڭعا جۋىق تۇرعىننىڭ ەسەپشوتىنا 50 مىڭ تەڭگەدەن قارجى اۋدارىلدى.

سونداي-اق مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جارلىعىنا سايكەس توتەنشە جاعداي سالدارىنان تابىسىنان ايىرىلعان شىمكەنت قالاسىنىڭ 202 مىڭ تۇرعىنىنا 42 500 تەڭگە تولەم بەرىلدى. وتىنىشتەردى قابىلداۋ ءالى دە جالعاسۋدا.

ەڭ ماڭىزدىسى, وڭىردەگى اتىمتاي ازاماتتاردىڭ قارجىلاي قامقورلىعى ەلدىڭ بەرەكە-بىرلىگىن تاعى ءبىر مارتە دالەلدەي تۇسكەندەي. ەلباسى باستاماسى مەن پرەزيدەنت تاپسىرماسىنا ءۇن قاتقان شىمكەنتتىك كاسىپكەرلەر ىندەتپەن كۇرەسۋگە كومەك بەرۋدەن جارىسقا ءتۇستى دەسەك تە بولادى. بارلىعىنىڭ ماقسات-مۇراتى ءبىر. وسىناۋ ىندەتتەن ەرتەرەك قۇتىلىپ, ەلدە مامىراجاي كۇننىڭ تەز ورناۋىنا قىزمەت ەتۋ.

بابالاردان قالعان جاقسى ءداستۇر ۇر­پاق­قا امانات. ەل باسىنا كۇن تۋسا ەر ەتى­گىمەن سۋ كەشىپ, تۇلپارى اۋىزدىعىمەن سۋ ىشەدى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ اسكەري مىندەتتىلەردى ارنايى جيىنعا شاقىرۋ جونىندەگى ۇسىنىسىنا سايكەس شىمكەنتتە ەل ءۇشىن تەر توگۋگە بەل بۋعان ازاماتتاردىڭ قاتارى كوبەيىپ كەلەدى.

ەرىكتىلەر قالالىق اسكەري كوميس­ساريات­قا تىركەلىپ جاتىر. توتەنشە جاع­داي كەزىندە قالا اكىمدىگىنىڭ تاپسىرىسىمەن ازىرگە 100-گە جۋىق ازامات قابىلداندى. ولار زارارسىزداندىرۋ مەن بلوك-بەكەتتەردە پاترۋلدەۋ جۇمىستارىن اتقارۋدا. بۇل جولى 35 جاسقا دەيىنگى ازاماتتار تىركەۋگە الىندى. جالپى, شىمكەنت قالاسىنداعى زارارسىزداندىرۋ جۇمىستارىنا 50 اۆتوكولىك پەن 600-گە جۋىق ادام جۇمىلدىرىلعان. سونداي-اق 200-گە تارتا اسكەري قىزمەتكەر قامتىلعان. ساربازدار قالاداعى 4 اۋدانعا 25-تەن ءبولىندى. ولاردى تاسىمالداۋ مەن تاماقتاندىرۋ ماسەلەسى شەشىلگەن. شىمكەنت قالالىق اسكەري كوميسسارياتىندا ارنايى مەديتسينالىق كوميسسيا جاساقتالىپ, ۇمىتكەرلەردى ساراپتامادان وتكىزدى. سىناقتان وتكەن زاپاستاعى ساربازدار توتەنشە جاعداي ۋاقىتىندا اسكەر قاتارىندا بولادى. ايتا كەتەتىن ماسەلە, جۇمىسى بار ەرىكتىلەردىڭ ايلىق جالاقىسى ساقتالادى. ەرىكتىلەر مۇنداي قادامعا پايدا ءۇشىن ەمەس, وتان ءۇشىن بارعانىن ايتادى.

 ساۋدا قويمالارىندا ازىق-ت ۇلىك جەتكىلىكتى

Nur Otan پارتياسى شىمكەنت قالالىق فيليالى جانىنداعى پارتيالىق باقىلاۋ كوميسسياسىنىڭ مۇشەلەرى قالا تۇرعىن­دارىنا ازىق-ت ۇلىكتىڭ جەتكىلىك­تىلىگىنە كوز جەتكىزۋ ماقساتىندا «سانجار» ساۋدا-لوگيستيكالىق ورتالىعىنىڭ جۇمى­سىمەن تانىستى. ورتالىقتا «سۇلتان», «ماركەتينگ», «ادەلينا», «الينا-3», «داريول», «ماسلو-دەل» جشس-ءى ورنا­لاس­قان. نەگىزىنەن وندا ساقتالاتىنى – ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارى. قازىرگى تاڭدا ورتالىققا كۇندىگىنە 350-400 توننانىڭ كولەمىندە ازىق-ت ۇلىك اكەلىنىپ, تاراتىلۋدا.

تاۋارلار قازاقستاننىڭ بۇكىل ايما­عىنان جانە الىس, جاقىن شەت مەملەكەتتەردەن (پاكىستان, يران, قىتاي, رەسەي, بەلارۋس جانە ت.ب.) جەتكىزىلەدى. «ماسلو-دەل» جشس-ءى كۇنىنە 10 تونناعا جۋىق تاۋارىن قالا تۇرعىندارىنا ۇسىنۋدا جانە ءىرى ساۋدا ورتالىقتارىنا مەكەمە ءوزى جەتكىزىپ بەرەدى. كاسىپورىن باس­شىلارى ەلىمىزدە توتەنشە جاعداي جاريا­لانعاننان بەرى ونىمدەرگە سۇرا­نىستىڭ ەكى ەسە ارتقانىن ايتىپ وتىر.

مادەني ومىرگە قۇشتارلىقتى ارتتىردى

توتەنشە جاعداي كەزىندە حالىقتىڭ كوڭىلىن كوتەرۋ, رۋحىن شىڭداۋدا ونەر مەن مادەنيەت سالاسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ ەڭبەگى ەلەۋلى. الەۋمەتتىك جەلىلەردە قازاق­ستانداعى ءىرى قالا تۇرعىندارىنىڭ كوپ­قاباتتى ۇيلەردىڭ تەرەزەسىنەن حورمەن ءان شىرقاعانى كورسەتىلگەن بەينەروليك­تەر تارالدى. سالا ماماندارى ءتۇرلى چەل­لەندج­دەر جولداپ, كارانتين كەزىندە تۇر­عىن­داردىڭ مادەني-رۋحاني دەمالىسقا سۋساپ وتىرعان اعايىنعا ۇلكەن كومەك كور­­سەتتى. وسى ورايدا شىمكەنت قالالىق ما­دە­نيەت, تىلدەردى دامىتۋ جانە ارحيۆتەر باس­قارماسى 13-19 ءساۋىر ارالىعىندا ون­لاين فورماتتا جالپى 57 مادەني كەش وتكىزدى.

مادەنيەت مايتالماندارى كۇن سايىن تىكەلەي ەفيردە ونەر كورسەتۋدە. وندا ءتۇرلى سپەكتاكلدەر مەن تاريحي قويىلىمدار جانە بايقاۋ, كورمە سىندى شارالار ونلاين رەجىمدە ۇيىمداستىرىلۋدا. سون­داي-اق اقىندار ايتىسىن دا ۇيدە وتىرىپ, قاشىقتان تاماشالاۋعا بولادى.

مۇنىڭ ءوزى مەگاپوليستەگى مورالدىق-پسي­حولوگيالىق احۋالدى جاقسارتىپ, قالىپ­تى تىرشىلىگىنەن قول ءۇزىپ, ۇيىنەن شىعا الماي وتىرعان تۇرعىنداردىڭ ەرتەڭگە دەگەن سەنىمىن ارتتىرا ءتۇستى.

كوممۋنالدىق قىزمەت ءتاريفى تومەندەدى

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ 23 ناۋرىزدا توتەنشە جاعداي كەزىندە كوممۋنالدىق قىزمەت تۇرلەرىنىڭ ءتاريفىن تومەندەتۋدى تاپسىرعان بولاتىن. وسىعان وراي, 2020 جىلدىڭ 1 ساۋى­رىنەن باستاپ شىمكەنت قالاسىندا كوم­مۋ­نالدىق قىزمەتتەردىڭ تاريفتەرى تومەن­دەتىلدى.

شىمكەنت قالاسىندا كوممۋنالدىق قىزمەت كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليالار سۋبەكتىلەرى توتەنشە جاعداي كەزەڭىندە قالا تۇرعىندارىنىڭ قارجىلىق جۇكتە­مەسىن تومەندەتۋ ماقساتىندا جانە قوعام­دىق كەلىسىمنىڭ تۇراقتىلىعىنىڭ ماڭى­زىن ەسكەرە وتىرىپ, 2020 جىلدىڭ 1 ساۋىرىنەن باستاپ ءوز باستاماسىمەن تومەندەگى قىزمەتتەر بويىنشا تاريفتەردى تومەندەتۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى.

اتاپ ايتقاندا, «سۋ رەسۋرستارى – مار­كەتينگ» جشس, «قۋات جىلۋ ورتا­لىق-3» مكك, «تاس قۇدىق باك» جشس, «جەڭىس ت» جشس, «سايرام سۋ» جشس كوممۋنالدىق قىزمەت تاريفتەرىن تومەندەتتى.

قۇرىلىس قارقىنى باسەڭدەمەيدى

«توتەنشە جاعداي كەزىندە قالاداعى قۇرىلىس قارقىنى باسەڭدەمەيدى. كارانتين جۇمىسقا قولبايلاۋ بولماۋى كەرەك. بارلىق مۇمكىندىكتى قاراستىرا وتىرىپ, جۇمىستى جۇيەلەگەن ءجون. قايتا سىن ساتتە وزگە وڭىرلەردەن كەلەتىن, قولىنان ءىس كەلەتىن مامانداردى كوپتەپ ەڭبەككە تارتۋ جاعىن قاراستىرعان دۇرىس. دەگەنمەن, ازاماتتاردىڭ قاۋىپسىزدىگى باستى نازاردا بولۋى ءتيىس». «شىمكەنت سيتي» شاعىناۋدانىنداعى سالىنىپ جاتقان كوپقاباتتى تۇرعىن ۇيلەردىڭ قۇرىلىسىن ارالاپ كورگەن قالا اكىمى مۇرات ايتەنوۆ وسىلاي دەدى.

قالا باسشىسى مەردىگەرلەرگە قيىن-قىستاۋ كەزەڭدە جۇمىسسىز جۇرگەن ازاماتتاردى قۇرىلىسقا تارتۋعا شاقىردى. دەگەنمەن جۇمىسشىلاردىڭ دەنساۋلىعىن ءجىتى باقىلاۋدا ۇستاۋدى تاپسىردى. مۇرات دۇيسەنبەك ۇلى قازىرگى كەزەڭدە كوپشىلىكتى دەنساۋلىعى ءۇشىن قاۋىپسىزدىگىن ەسكەرىپ, ۇيلەرىندە وتىرۋعا شاقىردى.

قالا اكىمى بارعان نىساننىڭ ءبىرى – 16 قاباتتى «فرانتسۋز» ستيلىندەگى 4 ءۇي. قۇرىلىستى «وتاۋ ستروي» كومپانياسى جۇرگىزىپ جاتىر.

باس ينجەنەر ابجات اكىموۆتىڭ ايتۋىن­­شا, 360 پاتەرلى تۇرعىن ءۇي جۇمىس­تارى­­نىڭ نەگىزگى بولىگى اياقتالعان. قازىر ىشكى جوندەۋ جانە قاسبەتتەرىن قاپتاۋ جۇ­مى­س­تارى ءجۇرىپ جاتىر. قۇرىلىسقا 3 ملرد 955 ملن تەڭگە قارالعان. قالا اۋما­­عىندا كارانتين جاريالانۋىنا بايلا­نىس­­تى شەتتەن كەلىپ جۇمىس ىستەيتىن جۇمىس­كەرلەردىڭ بىرقاتارى كەلە الماي قالعان.

قازىر جەرگىلىكتى ازاماتتاردى جۇمىس­قا تارتۋ بويىنشا وتىنىمدەر قابىل­دانىپ جاتىر. وعان قوسا قالالىق جۇمىس­پەن قامتۋ ورتالىعىنا جالپى قالا اۋما­عىن­داعى قۇرىلىسقا قاجەتتى 443 قۇرى­لىس­شىعا سۇرانىم بەرىلگەن.

نىساندى ارالاپ كورگەن قالا اكىمى قاجەتتى قۇرىلىس ماتەريالدارىن تاسى­مال­داۋشى كولىكتەردىڭ قالادا ءجۇرىپ تۇرۋى­نا ەشقانداي كەدەرگى بولماۋ كەرەگىن اتاپ ءوتتى. وعان قوسا قاجەتتى قۇرىلىس زاتتارىن ساتاتىن كوتەرمە قويمالارعا دا مۇم­كىندىك جاسالعانىنا توقتالدى. قۇرى­لىسشىلارمەن سويلەسكەن مۇرات دۇيسەن­بەك ۇلى مەردىگەرگە تۇرعىن ءۇيدى قالا كۇنى قارساڭىندا تاپسىرۋ كەرەگىن ەسكەرتتى.

 پرەزيدەنتكە ەسەپ بەردى

جۋىردا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ شىمكەنت قالاسىنىڭ اكىمى مۇرات ايتەنوۆپەن تەلەفون ارقى­لى سويلەستى. تالقىلاۋدىڭ نەگىزگى تاقى­رىبى – كوروناۆيرۋسپەن كۇرەس, قازىرگى سانيتارلىق-ەپيدەميالىق جاع­داي جانە ايماقتارداعى كارانتيندىك شارا­لاردىڭ ورىندالۋى جايى ايتىلدى. مەملەكەت باسشىسىنىڭ ازاماتتارعا الەۋمەتتىك كومەك كورسەتۋ, شاعىن جانە ورتا بيزنەستى كەزەڭ-كەزەڭىمەن ىسكە قوسۋ, كوكتەمگى دالا جۇمىستارى مەن جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسىن ىسكە اسىرۋ تۋرالى تاپسىر­مالارىنىڭ ورىندالۋى ءسوز بولدى. اتال­عان ماسەلە بويىنشا شىمكەنت قالا­سىنىڭ اكىمى پرەزيدەنتكە قازىرگى جاعدايدى باياندادى.

مۇرات دۇيسەنبەك ۇلى مەملەكەت باسشىسىنا ەلىمىزدە توتەنشە جاعداي جاريالانعان ساتتەن باستاپ, ءبىرىنشى كەزەكتە قالا اۋماعىنا 18 سانيتارلىق بۇعاتتاۋ بەكەتى قويىلعانىن اتاپ ءوتتى. ول جەرلەردە قۇزىرلى ورگان وكىلدەرىنەن جاساقتالعان توپتار تاۋلىك بويى ءۇش اۋىسىمدا جۇمىس ىستەپ جاتقانىن, العى شەپتەگى قىزمەت­كەر­لەر قاجەتتى مەديتسينالىق كيىممەن تولىق قامتىلعانىن جەتكىزدى.

قالا اۋماعى تولىقتاي زارارسىزداندىرىلۋدا. وعان قوسىمشا كۇش رەتىندە مەملەكەت باسشىسىنىڭ جارلىعىمەن جاساقتالعان 100 اسكەري مىندەتتى سارباز دا تارتىلعان. مەديتسينالىق قورعانىس قۇرالدارىنىڭ ماسەلەسى شەشىلگەن.

ءوز سوزىندە م.ايتەنوۆ پرەزيدەنتكە ء«وزىڭىزدىڭ تاپسىرماڭىزبەن قولعا الىنعان الەۋمەتتىك تولەم 42,500 تەڭگەنى شىمكەنتتەن 225 مىڭ ادام الدى. ال ء«بىز بىرگەمىز» اكتسياسى نەگىزىندە از قامتاماسىز ەتىلگەن 22 مىڭعا جۋىق ادامعا 50 مىڭ تەڭگە كولەمىندە ءبىر رەتتىك كومەك بەرىلدى», دەدى.

سوڭعى جاڭالىقتار