پارلامەنت • 18 ناۋرىز، 2020

ءماجىلىس تسيفرلىق تەحنولوگيالاردى رەتتەۋ ماسەلەلەرىنە قاتىستى زاڭ جوباسىن ماقۇلدادى

2 رەتكورسەتىلدى

نۇرلان نىعماتۋلين توراعالىق ەتكەن ءماجىلىستىڭ جالپى وتىرىسى بۇگىن تەك قانا ونلاين رەجيمدە ءوتتى. بۇل تۋرالى پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى حابارلادى.

وسى كۇنى ءماجىلىس تسيفرلىق تەحنولوگيالاردى رەتتەۋ ماسەلەلەرىنە قاتىستى زاڭ جوباسىن ءبىرىنشى وقىلىمدا ماقۇلدادى.

زاڭ جوباسى، ەڭ الدىمەن، تسيفرلىق تەحنولوگيالاردى دامىتۋعا، سونداي-اق، ولاردى قولدانۋمەن بايلانىستى قاتىناستاردى رەتتەۋگە باعىتتالعان. مەملەكەت باسشىسى تسيفرلاندىرۋ جونىندەگى وتىرىستا بارلىق قۇجات اينالىمىن ەلەكتروندىق فورماتقا كوشىرۋ تۋرالى تاپسىرما بەردى. بۇل ماسەلەنى شەشۋ تاسىلدەرىنىڭ ءبىرى تسيفرلىق قۇجاتتار سەرۆيسىن ەنگىزۋ. اتالعان سەرۆيس ء«موبيلدى ۇكىمەت» قوسىمشاسىندا كورسەتىلەدى. ياعني ازاماتتارعا قاعاز تۇرىندەگى قۇجاتتى ۇسىنباي-اق قىزمەت الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.وسىعان بايلانىستى تسيفرلىق قۇجاتتار سەرۆيسىن زاڭنامالىق تۇردە ايقىنداۋ ۇسىنىلادى.

زاڭ جوباسىمەن «ۇلكەن دەرەكتەردى» تالداۋ تەتىگىن رەتتەۋ ۇسىنىلادى. ول «Smart Data Ukimet» جوباسى نەگىزىندە ەكونوميكالىق كورسەتكىشتەردى تالداۋ ارقىلى ءتيىمدى ۇكىمەتتىك شەشىمدەردى قابىلداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونداي-اق، تسيفرلىق تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ ازاماتتاردىڭ دەربەس دەرەكتەرىن قورعاۋدى تالاپ ەتەدى. وسىعان بايلانىستى دەربەس دەرەكتەردى قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگاندى انىقتاۋ ۇسىنىلعان. ودان باسقا، وسى سالاداعى جاڭا ساقتاندىرۋ ءتۇرى رەتىندە «ەرىكتى كيبەرساقتاندىرۋ» قىزمەتى ەنگىزىلەدى.

وتاندىق IT-كومپانيالاردى دامىتۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك ورگاندار كاسىپكەرلىكپەن اينالىسپاۋى قاجەت. وسىعان وراي تسيفرلىق جوبالاردى قۇرۋ مەن دامىتۋداعى كۆازيمەملەكەتتىك سەكتور فۋنكتسيالارىن الىپ تاستاۋ ۇسىنىلعان. سونىمەن قاتار زاڭ جوباسىندا «زياتكەرلىك روبوت» ۇعىمىن زاڭنامالىق ايقىنداۋ جانە روبوت يەسىنىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن بەكىتۋ كوزدەلەدى. سونىمەن بىرگە، پيلوتسىز اپپاراتتاردىڭ ۇشۋىن اۆياتسيا سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ۇيىممەن كەلىسۋ قاراستىرىلعان.

سونداي-اق، ولار كۇزەتىلەتىن وبەكتىلەر ۇستىنەن ۇشقان كەزدە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ ارەكەت ەتۋ نورمالارى ۇسىنىلادى. زاڭ جوباسىندا جەدەل تولەمدەر جۇيەسىن ەنگىزۋ بويىنشا نورمالار رەتتەلگەن. جۇيەنى قۇرۋ حالىققا، شاعىن بيزنەسكە كەز كەلگەن ۋاقىتتا تەز جانە ىڭعايلى اقشا اۋدارۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. قورىتا كەلگەندە، زاڭ جوباسىندا كوزدەلگەن باعىتتاردى ىسكە اسىرۋ مەملەكەتتىك باسقارۋدىڭ اشىق جۇيەسىن قۇرۋعا، سونداي-اق «ۇلكەن دەرەكتەردى» تالداۋ نەگىزىندە الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق كورسەتكىشتەردى بولجاۋعا ىقپال ەتەدى. بۇل شارالار، ءوز كەزەگىندە، تسيفرلىق تەحنولوگيالار سالاسىندا باسەكەلەسۋگە، دەربەس دەرەكتەردى قورعاۋدى كۇشەيتۋگە، سونداي-اق حالىقپەن ءتيىمدى كەرى بايلانىس قۇرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

جالپى وتىرىستا ءبىرىنشى وقىلىمدا دەپۋتاتتار قولداۋىنا يە بولعان زاڭ جوباسىنىڭ ءبىرى - تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ ماسەلەلەرى قاتىستى بولدى. ۇكىمەت تاراپىنان ازىرلەنگەن تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ ماسەلەلەرى بويىنشا زاڭ جوباسى بىرىنشىدەن ءۇش ساتىلى شاعىم قاراۋ جۇيەسىن ەنگىزۋدى كوزدەيدى.

ءبىرىنشى ساتى – ساتۋشىنىڭ شاعىمدى ءوز ەركىمەن شەشۋىن نەمەسە داۋدى سوتقا دەيىن رەتتەۋدى قاراستىرادى. اتالعان ينستيتۋتتى قۇرۋدىڭ نەگىزگى ماقساتى بۇزىلعان قۇقىقتاردى قالپىنا كەلتىرۋ، مورالدىق جانە ماتەريالدىق زالالدى قىسقا ۋاقىتتا از شىعىنمەن وتەۋ، «قازىر جانە وسىندا» ءپرينتسيپى بويىنشا ىسكە اسىرۋ بولىپ تابىلادى. بۇل رەتتە تۇتىنۋشىنىڭ قالاۋىمەن داۋ سوتقا دەيىن رەتتەۋ شەڭبەرىندە شەشىلەتىن بولادى.

ەكىنشى ساتى – شاعىمدى ۋاكىلەتتى ورگان اياسىندا قاراستىرۋ. الەۋمەتتىك زەرتتەۋدىڭ ناتيجەسىندە، حالىقتىڭ 64 پروتسەنتى ادال ەمەس كاسىپكەرلەردىڭ جاۋاپقا تارتىلماۋى سالدارىنان ءوز قۇقىقتارىن قورعامايتىنى انىقتالدى. وسىعان بايلانىستى ۋاكىلەتتى ورگانعا اكىمشىلىك شارالاردى قولداناتىن مەملەكەتتىك باقىلاۋ قۇزىرەتى بەرىلىپ وتىر.

ءۇشىنشى ساتى – سوتقا شاعىم بەرۋدى كوزدەيدى، بۇل ەرەكشە داۋلى جاعدايلاردا عانا قولدانىلادى. زاڭنامالىق وزگەرىستەردىڭ ەكىنشى بلوگى – ء«بىر تەرەزە» قاعيداتى بويىنشا تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىندا شاعىمداردى قابىلداۋدىڭ بىرىڭعاي اقپاراتتىق جۇيەسىن قۇرۋعا باعىتتالادى. بارلىق «تۇتىنۋشىلار قورعاۋشىلارىن» اتالعان اقپاراتتىق جۇيەگە شوعىرلاندىرۋ – شاعىمداردى بەرۋ راسىمدەرىن وڭتايلاندىرىپ، ولاردى قاراۋ ساپاسىنىڭ مونيتورينگىن جاساۋدى قامتاماسىز ەتەدى.

سونىمەن قاتار وبەكتيۆتى ستاتيستيكانى قالىپتاستىرا وتىرىپ، اناليتيكالىق ەسەپتىلىك جۇيەسىن ەنگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. ءۇشىنشى بلوگى – تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردى قولداۋ دەۋگە بولادى. اتاپ ايتقاندا، مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك تاپسىرىستىڭ قولدانىسى كەڭەيتىلەدى. حالىقتىڭ الەۋمەتتىك وسال توپتارىنا ءوز قۇقىقتارىن قورعاۋعا تەگىن وكىلدىك قىزمەتتەر كورسەتۋ ءۇشىن قوعامدىق ۇيىمدارعا مەملەكەتتىك تاپسىرىس بەرىلەدى.

سونداي-اق بۇگىن ارىپتەستىك تۋرالى نەگىزدەمەلىك كەلىسىمدى (2014 جىلعى 4 مامىرداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى مەن ازيا دامۋ بانكى اراسىنداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسىن ەكونوميكالىق ءارتاراپتاندىرۋ جانە ونىڭ ورنىقتى دامۋىنا، جالپى وسۋىنە جاردەمدەسۋ ماقساتىندا ىنتىماقتاستىقتى كۇشەيتۋ جونىندەگى ارىپتەستىك تۋرالى نەگىزدەمەلىك كەلىسىم راتيفيكاتسيالانىپ، جۇمىلدىرۋ دايىندىعى مەن جۇمىلدىرۋ ماسەلەلەرىنە تۇزەتۋلەرگە قاتىستى زاڭ جوباسى ەكىنشى وقىلىمدا ماقۇلداندى. ال، جاڭادان جۇمىسقا قابىلدانعان قۇجاتتار قاتارىندا «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پارلامەنتى جانە ونىڭ دەپۋتاتتارىنىڭ مارتەبەسى تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسيالىق زاڭىنا تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ، پارلامەنتتىك وپپوزيتسيا، جاڭارتىلاتىن ەنەرگيا كوزدەرىن پايدالانۋدى قولداۋ جانە ەلەكتر ەنەرگەتيكاسى، تۇرعىن ءۇي باعدارلامالارى وپەراتورلارىنىڭ سانىن قىسقارتۋ، حالىقارالىق اۆتوموبيل تاسىمالدارىن قاداعالاپ وتىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا تۇزەتۋلەرگە قاتىستى زاڭ جوبالارى بار. ونلاين رەجيمدە وتكەن جالپى وتىرىستىڭ سوڭىندا ءماجىلىس توراعاسى نۇرلان نىعماتۋلين كارانتينگە بايلانىستى ءماجىلىس جۇمىسى جاڭا فورماتقا كوشەتىنىن مالىمدەدى.

«ەلىمىزدە قالىپتاسقان توتەنشە جاعدايعا جانە قالامىزدا كارانتين جاريالاۋعا بايلانىستى ءماجىلىستىڭ دە جۇمىس رەجيمى وزگەرەتىن بولادى. ەرتەڭنەن باستاپ، ءماجىلىس جۇمىسىنىڭ باسىم بولىگى باسقا فورماتقا كوشەدى. بۇل ءاربىر ازاماتتىڭ قاۋىپسىزدىگىن ساقتاۋ ءۇشىن جاسالىپ جاتقان شارالار. وعان ءبارىمىز تۇسىنىستىكپەن جانە جوعارى جاۋاپكەرشىلىكپەن قاراۋىمىز قاجەت،-دەدى ن. نىعماتۋلين.

جالپى وتىرىستار، كوميتەتتەر مەن زاڭ جوبالارى بويىنشا جۇمىس توپتارىنىڭ وتىرىستارى كەزىندە عانا دەپۋتاتتار ءماجىلىس عيماراتىندا بولادى. ءماجىلىس سپيكەرى اتاپ وتكەندەي، باسقا كۇندەرى تەلەكوممۋنيكاتسيانىڭ زاماناۋي تۇرلەرىن پايدالانۋ ارقىلى قاشىقتىقتان جۇمىس ىستەيدى. زاڭ جوباسىنا قاتىسى بار تاراپتاردىڭ ۇزدىكسىز جۇمىسىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن زاماناۋي ينتەرنەت-تەحنولوگيانى پايدالانا وتىرىپ، قاشىقتىقتان جۇمىس ىستەۋ ءادىسى ەنگىزىلەدى. مۇددەلى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ، پارالمەنتتىك ەمەس ساياسي پارتيالاردىڭ، ساراپتامالىق قاۋىمداستىقتىڭ ۇسىنىس-پىرىلەرىن جيناپ، پوزيتسيالاردى كەلىسۋ بويىنشا جۇمىستار بەينەكونفەرەنتسيا، سكايپ، سەلەكتورلىق جينالىس باسقا دا كوممۋنيكاتسيا تۇرلەرىن قولدانۋ ارقىلى جۇزەگە اسىرىلادى. زاڭداردى جوبالىق باقىلاۋ بويىنشا جۇمىس توپتارىنىڭ وتىرىستارى ولاردىڭ مۇشەلەرى مەن ازىرلەۋشى ورگان وكىلدەرىنىڭ عانا قاتىسۋىمەن وتەدى.

سوڭعى جاڭالىقتار

قىرشىن كەتكەن ساڭلاق

سپورت • بۇگىن، 17:35

ۇقساس جاڭالىقتار