سەيسەنبىگە قاراعان تۇندە ءيزرايلدىڭ كۋرورتتى ەيلات قالاسىنا ەگيپەت جاعىنان ءۇش زىمىران جىبەرىلگەن. ونىڭ ەكەۋىن «تەمىر كۇمبەز» اتتى زىمىرانعا قارسى جۇيەسى ۇستاپ قالسا, ءۇشىنشىسى ەلدىڭ ادام قونىستانباعان اۋدانىنا قۇلاعان.
ەيلات قالاسى زىمىرانمەن اتقىلاندى
سەيسەنبىگە قاراعان تۇندە ءيزرايلدىڭ كۋرورتتى ەيلات قالاسىنا ەگيپەت جاعىنان ءۇش زىمىران جىبەرىلگەن. ونىڭ ەكەۋىن «تەمىر كۇمبەز» اتتى زىمىرانعا قارسى جۇيەسى ۇستاپ قالسا, ءۇشىنشىسى ەلدىڭ ادام قونىستانباعان اۋدانىنا قۇلاعان.
زىمىران ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىكتى سيناي تۇبەگىندە ءىس-ارەكەت جاسايتىن Ansar Beit al-Magdis سالافيستىك توبى ءوز موينىنا العان. سودىرلار ازىرگە قانداي دا ءبىر رەسمي مالىمدەمە جاساماعان كورىنەدى. وسى ورايدا «تەمىر كۇمبەز» زىمىرانعا قارسى جۇيەسىنىڭ ۇشىپ كەلە جاتقان زىمىراندى ۇستاپ قالۋ مۇمكىندىگىنىڭ 90 پايىزدان استام ەكەندىگىن ايتا كەتۋ قاجەت. ءاربىر ۇستاپ قالۋشى زىمىراندى ۇشىرۋ شامامەن 40 مىڭ اقش دوللارىنا تۇسەدى ەكەن.
تۇڭعىش رەت ايەل ۆيتسە-پرەزيدەنت بولدى
يران يسلام رەسپۋبليكاسىنىڭ جاڭا پرەزيدەنتى نازىك جاندىلار وكىلدەرىنە كەڭ جول اشىپ وتىر. ەل پرەزيدەنتىنىڭ ايتۋىنشا, ۆيتسە-پرەزيدەنت بولىپ تاعايىندالعان ەلحام امينادزە قاجەتتى عىلىمي بىلىمدەرگە يە جانە زاڭناما سالاسىندا تاجىريبەلى.
يناۋگۋراتسيا كەزىندە سويلەگەن سوزىندە حاسان روۋحاني ايەلدەرگە ۇلكەن قۇقىقتار بەرەتىنىن مالىمدەگەن بولاتىن. سونداي-اق, ول حيدجاب كيمەيتىن نازىك جاندىلار وكىلدەرىنە قاتىستى تەرىس كوزقاراستاردى دا سىن تەزىنە الدى. كوبىنە-كوپ قاتاڭ كونسەرۆاتيۆتىك نورمالارعا سايكەس كيىنەتىندەرگە قاراعاندا, حيدجاب كيمەيتىن ايەلدەردىڭ ار-ۇياتتارى الدەقايدا ۇستەمىرەك بولادى, دەپ اتاپ كورسەتكەن ول. ونىڭ سىرتىندا روۋحاني ايەلدەردىڭ ەكونوميكا مەن ساياساتتاعى قۇقىقتارىنا قىسىم جاساۋشىلىققا دا قارسى شىعىپ وتىر.
سايلاۋدا پرەمەر جەڭىسكە جەتتى
ماليدە جەكسەنبى كۇنى وتكەن پرەزيدەنت سايلاۋى ەكىنشى تۋرىنىڭ قورىتىندىلارى شىعارىلۋدا. قازىردىڭ وزىندە ەكس-پرەمەر جانە «مالي ءۇشىن بىرلەسۋ» ساياسي پارتياسىنىڭ توراعاسى يبراگيم بۋباكار كەيتتىڭ مەملەكەت باسشىسى بولىپ سايلانعانى بەلگىلى بولىپ وتىر.
ەلدەگى احۋالدى تۇراقتاندىرۋ جانە ەلدىڭ سولتۇستىگىندە تاۋەلسىز مەملەكەت قۇرۋ جولىندا كۇرەسىپ جۇرگەن تۋارەگتەرمەن قارىم-قاتىناستى جولعا قويۋ جاڭا پرەزيدەنتتىڭ ەڭ باستى ماقساتتارىنىڭ ءبىرى بولىپ وتىر. ايتا كەتۋ كەرەك, ەل بيلىگىنە تۋارەگتەردىڭ ەكى بىردەي ءىرى بىرلەستىكتەرى – ازاۋادتى ازات ەتۋ جولىنداعى ۇلتتىق قوزعالىس جانە ازاۋاد بىرلىگى جونىندەگى جوعارعى كەڭەسپەن بەيبىت كەلىسىمگە كەلۋدىڭ ءساتى تۇسكەن بولاتىن.
كوستا-ريكادا اڭدارعا «راقىمشىلىق» جاسالماق
كوستا-ريكا ۇكىمەتى زووباقتاردى جاۋىپ, ونداعى اڭداردى بوستاندىققا شىعارىپ جىبەرمەك نيەتتە. ءبىز ولاردى قۇتقارۋدان باسقا جاعدايلاردا اڭداردىڭ توردا قاماۋلى تۇرعاندارىن كورگىمىز كەلمەيدى, دەپ تۇسىندىرگەن ەلدىڭ قورشاعان ورتانى قورعاۋ ءمينيسترى رەنە كاسترو اڭدارعا «راقىمشىلىق» جاسالۋ سەبەبىن.
ونىڭ ايتۋىنشا, اڭدار جابايى تابيعاتقا قايتارىلادى نەمەسە قورىقتار مەن ارنايى كۇزەتۋ ورتالىقتارىنا جىبەرىلەدى. زووباقتار الداعى جىلدىڭ ناۋرىز ايىنان باستاپ جابىلا باستاماق. وسى ورايدا لاتىن امەريكاسى ەلدەرىندە سوڭعى ۋاقىتتارى جانۋارلاردى قورعاۋشىلاردىڭ جەرگىلىكتى بيلىكپەن كۇرەسىنىڭ كۇشەيە تۇسكەنىن ايتا كەتۋ كەرەك. بۇعان دەيىن اڭداردى جەرگىلىكتى تسيركتەردە پايدالانۋعا جانە ولارعا اڭشىلىق جاساۋعا تىيىم سالىنعان بولاتىن.
نيگەرياداعى قاندى قىرعىن
نيگەريادا بەلگىسىز بىرەۋلەر بورنو شتاتىنداعى كوندۋگا قالاسىنىڭ مەشىتىندە قاندى قىرعىن ۇيىمداستىرىپ, 51 ادامدى ولتىرگەن. تاعى 26 ادام ءتۇرلى دەنە جاراقاتتارىمەن اۋرۋحانالارعا جەتكىزىلگەن.
سونىمەن بىرگە, نگوم دەرەۆنياسىندا 12 ادامنىڭ اتىپ ولتىرىلگەنى دە بەلگىلى بولىپ وتىر. ەكى شابۋىل دا وتكەن جەكسەنبى كۇنى ورازا ايت مەرەكەسىنە وراي ناماز وقىلىپ جاتقان كەزدە جۇزەگە اسىرىلعان. شابۋىلعا نيگەريا ۇكىمەتىن قۇلاتىپ, ەلدىڭ سولتۇستىگىندە يسلام مەملەكەتىن قۇرۋ ءۇشىن قارۋ كۇرەس جۇرگىزىپ كەلە جاتقان «بوكو حارام» راديكالدى توبىنىڭ سودىرلارى كىنالى دەگەن بولجام جاسالىپ وتىر.
تىڭشىلىق سەرۆەرلەردىڭ مىندەتى نە؟
اقش-تىڭ تىڭشىلىق سەرۆەرلەرىنىڭ ءبىرىنىڭ ماسكەۋدە ورنالاسۋى مۇمكىن. ورتالىق بارلاۋ باسقارماسىنىڭ بۇرىنعى قىزمەتكەرى ەدۆارد سنوۋدەننىڭ بريتاندىق Guardian گازەتىنە بەرگەن مالىمەتتەرىنەن وسىنداي بولجام جاساۋعا بولادى.
بۇگىندە بەلگىلى بولىپ وتىرعانىنداي, الەمدە جاپپاي تىڭشىلىق جاساۋدىڭ جاھاندىق جۇيەسىنىڭ 700 سەرۆەرى بار. ولار ەلەكتروندى حات جازىسۋلار, جۇكتەلگەن نەمەسە جىبەرىلگەن فايلدار, ينتەرنەتتە قارالعان پاراقتار, دوستاردىڭ تىزىمدەرى مەن ولارمەن اراداعى حات جازىسۋلار, سونداي-اق ۇيالى بايلانىستى پايدالانۋشىلاردىڭ تەل ەفون كىتاپتارى تۋرالى اقپاراتتار الۋعا جاعداي جاسايدى. بۇل سەرۆەرلەر الەمنىڭ 150 ەلىندە, سونىڭ ىشىندە ماسكەۋدە, كيەۆتە, پەكيندە ورنالاسقان, دەپ حابارلايدى «ۆەدوموستي» گازەتى. گازەتتىڭ جازۋىنشا, تەك امەريكالىق ەلشىلىك جۇمىس ىستەمەيتىن ەلدەردە عانا تىڭشىلىق سەرۆەرلەر جوق.
كۇردتەر سيرياداعى قاقتىعىستارعا ارالاسپاق نيەتتە
يراكتا كۇردتەر ءوڭىرىنىڭ باسشىسى ماسۋد بارزاني كۇردىستان ارمياسىنىڭ سيرياداعى قاقتىعىستارعا ارالاسۋى مۇمكىن ەكەنىن مالىمدەدى.
رەسمي باعدادتىڭ سيرياداعى ازامات سوعىسىنا قاتىستى بەيتاراپ ساياسات ۇستانعانىنا قاراماستان, م.بارزاني ءجيى-ءجيى ەرەۋىلشى يسلاميستەردىڭ نىساناسىنا اينالىپ وتىرعان وزدەرىنىڭ باۋىرلارى – سيريالىق كۇردتەردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن قولدا بار مۇمكىندىكتەردىڭ ءبارىن پايدالانۋ كەرەك دەپ ەسەپتەيدى. اسىرەسە, سيريانىڭ سولتۇستىك-شىعىس اۋداندارىنداعى احۋال ايرىقشا الاڭداۋشىلىق تۋعىزۋدا. بۇعان دەيىن حابارلانعانداي, تاياۋدا يسلاميستەر سيريانىڭ سولتۇستىگىندە 450 بەيبىت كۇردتى ولتىرگەن بولاتىن. ولاردىڭ 100-دەن استامى بالالار.
سۋدانداعى سۋ تاسقىنى
سۋداننىڭ نيل شتاتىندا بولعان سۋ تاسقىنىنان 36 ادام قازا تاۋىپ, 5 مىڭنان استام ءۇي قيرادى. بۇل تۋرالى جەرگىلىكتى باق-تارعا سىلتەمە جاساي وتىرىپ, بي-بي-سي اگەنتتىگى حابارلاعان.
بۇل وڭىردە تامىز ايىنىڭ باسىنان بەرى نوسەر جاۋىن توقتاماي تۇر. بىرنەشە مىڭداعان ادام كوشەلەردە ءومىر سۇرۋگە ءماجبۇر جانە شۇعىل كومەك كۇتۋدە. كوپتەگەن سۋداندىقتار تۇراتىن ساز كىرپىشتەن جاسالعان ءبىر قابات ۇيلەر سۋ تاسقىنى سالدارىنان وپ-وڭاي شايىلىپ كەتۋدە.
ينتەرنەت ماتەريالدارى نەگىزىندە ازىرلەندى.