قۋاتى ارتتى
قىزىلوردا وبلىسى قازالى اۋدانىنىڭ اقسۋات كەنتىنىڭ ماڭىندا «قورقىت اتا» كومپرەسسورلىق ستانساسى ىسكە قوسىلعاننان كەيىن «بەينەۋ-بوزوي-شىمكەنت» ماگيسترالدى گاز قۇبىرى تولىق جوبالىق قۋاتىنا شىقتى. ناتيجەسىندە, «بەينەۋ-بوزوي-شىمكەنت» گاز قۇبىرىنىڭ وتكىزۋ قابىلەتىن جىلىنا 10 ملرد تەكشە مەتردەن 15 ملرد تەكشە مەترگە جەتكىزۋ جونىندەگى ەڭ ءىرى ينۆەستيتسيالىق جوبا ءتامامدالدى. ايتپاقشى, گازدىڭ 5 ملرد تەكشە مەترى ەلىمىزدىڭ وڭتۇستىك ايماقتارىنداعى كوگىلدىر وتىنعا سۇرانىستى تولىعىمەن وتەيدى. ال قالعانى قىتايعا ەكسپورتقا جونەلتىلەتىن بولادى.
مەنشىك يەسى اۋىستى
اقپان ايىندا «قازمۇنايگاز» اتاۋىمەن جۇمىس ىستەيتىن جانارماي قۇيۋ ستانسالار جەلىسىن 60,5 ملرد تەڭگەگە ساتۋ جونىندەگى مامىلە اياقتالدى. ءساۋىردىڭ 1-ءشى كۇنىنەن باستاپ جمقس جەلىسى «Petro-retail» جشس كومپانياسىنىڭ مەنشىگىنە ءوتتى. جمقس جەلىسىن ساتۋ قمگ ستراتەگياسىنا جانە ۇكىمەتتىڭ ەكونوميكاداعى مەملەكەت ۇلەسىن ازايتۋ جونىندەگى جوسپارلارىنا سايكەس كەلەدى.
ەنشىلەس ۇيىم قور نارىعىنان كەتتى
اقپاندا قمگ ەنشىلەس ۇيىمى – «قازمۇنايگاز» بارلاۋ ءوندىرۋ» اق ارتىقشىلىقتى اكتسيالاردى كەرى ساتىپ الۋ باعدارلاماسىن اياقتادى. جالپى سوماسى 15,9 ملرد تەڭگەگە ارتىقشىلىقتى اكتسيالاردىڭ 65%-ى ساتىپ الىندى. 2019 جىلدىڭ 14 مامىرىنان باستاپ قمگ ءبو اكتسيالارى بيرجادا ساتىلمايتىن بولدى.
تۇراقتى جانە ءپوزيتيۆتى
ناۋرىز ايىندا Fitch حالىقارالىق رەيتينگ اگەنتتىگى قمگ رەيتينگىسىن «ۆۆۆ-/بولجام تۇراقتى» دەڭگەيىندە راستادى. سونىمەن قاتار اگەنتتىك جەكە رەيتينگتىڭ (stand-alone credit profile) «b»-دان «bb» دەيىن جوعارىلاۋىن اتاپ ءوتتى.
تامىز ايىندا Moody’s حالىقارالىق رەيتينگ اگەنتتىگى قمگ-نىڭ قازاقستان ۇكىمەتىنىڭ قولداۋىنسىز دەربەس نەگىزدەگى كرەديت تولەۋ قابىلەتى رەيتينگىسىن «ۆا3»-تەن «ۆا2»-گە دەيىن جوعارىلاتتى. قمگ-نىڭ ۇزاق مەرزىمدى رەيتينگىسىنىڭ بولجامى «تۇراقتىدان» «پوزيتيۆتىگە» قايتا قارالىپ, «Bاا3» دەڭگەيىندە راستالدى.
جەر استىنان شىققان بۇرقاق
ناۋرىز ايىندا «ماڭعىستاۋمۇنايگاز» اق-قا قاراستى قالامقاس كەن ورنىندا كۇردەلى ۋچاسكەدە ۇڭعىمانى بۇرعىلاۋ كەزىندە گاز-سۋ ارالاس بۇرقاق پايدا بولدى. كەيىننەن گاز-سۋ قوسپاسىنىڭ وشاعى جانا باستادى.
اپات ورىن العان ساتتەن باستاپ ماماندار كۇردەلەندىرىلگەن بۇرعىلاۋ ەرىتىندىسىمەن ۇڭعىمانى جۋ جونىندەگى جۇمىستاردى, سونداي-اق گريفونداردى جويۋ ءۇشىن جوندەۋ-وقشاۋلاۋ جۇمىستارىن جۇرگىزدى. ءورتتى اۋىزدىقتاۋعا 80-نەن استام مامان مەن تەحنيكانىڭ 25 بىرلىگى جۇمىلدىرىلدى. اپات سالدارى جويىلىپ, ۇڭعىما جابىلدى. قۇربان بولعان مەن زارداپ شەككەندەر جوق.
«تۇركىستان» باكۋگە اتتاندى
ءساۋىر ايىندا اقتاۋ تەڭىز پورتىندا ترانسكاسپي حالىقارالىق كولىك باعىتى بويىنشا فيدەرلىك كەمە قاتىناسى اشىلدى. باكۋ پورتىنا كونتەينەرلەر تيەلگەن العاشقى قازاقستاندىق «تۇركىستان» فيدەرلىك كەمەسى جونەلتىلدى. جوبانىڭ تەڭىز وپەراتورى – «قازاقتەڭىزكولىكفلوتى» ۇتكقك.
فيدەرلىك كەمەلەر اپتا سايىن ءجۇرىپ تۇرادى. قازاقستان اۋماعى ارقىلى وتەتىن ترانزيتتىك تاسىمالداۋلار «قورعاس – شىعىس قاقپاسى» ارنايى ەكونوميكالىق ايماقتاعى قۇرعاق پورتىنىڭ التىنكول شەكارالىق ستانساسىنان اقتاۋ تەڭىز پورتىنا دەيىن جەتكىزىلىپ, ءارى قاراي باتىسقا جونەلتىلەدى.
«سارىارقا» تىنىسى
قازان ايىندا «سارىارقا» گاز قۇبىرىنىڭ جەلىلىك بولىگىنىڭ قۇرىلىسى اياقتالدى. ونىڭ جالپى ۇزىندىعى 1061,3 شاقىرىم. گاز قۇبىرى نەبارى 8 اي ىشىندە سالىندى. قۇبىرلاردى جالعاۋ جىلدامدىعى تاۋلىگىنە 6-8 شاقىرىمدى قۇرادى. «سارىارقا» گاز قۇبىرى قىزىلوردا – جەزقازعان – قاراعاندى – تەمىرتاۋ – نۇر-سۇلتان قالالارىن توعىستىردى. قۇرىلىس جۇمىستارىنا 2 مىڭنان استام ادام جۇمىلدىرىلدى. قۇرىلىس كەزىندە وندىرىستىك جاراقات الۋدىڭ بىردە-ءبىر وقيعاسى تىركەلمەدى.
جوبانىڭ جالپى سوماسى – 267,3 ملرد تەڭگە.
گاز قۇبىرى پايدالانۋعا بەرىلگەننەن كەيىن 2 ميلليونعا جۋىق قازاقستاندىق تابيعي كوگىلدىر وتىنعا قول جەتكىزە الادى.
ەكسپورتتىڭ جاڭا باعىتتارى
قاراشادا اتىراۋ مۇناي وڭدەۋ زاۋىتى اي-92 ماركالى بەنزيننىڭ ءبىرىنشى پارتياسىن ەۋروپاعا جونەلتتى. ەكسپورتتىڭ كولەمى – 1 827 توننا. ول جانارمايدى ءوندىرۋ كولەمىنىڭ ۇلعايۋى مەن مۇناي ونىمدەرى ساپاسىنىڭ جاقسارۋى ناتيجەسىندە مۇمكىن بولدى.
بۇعان قوسا, قاراشا ايىندا «CASPI BITUM» بك جشس وزبەكستانعا شامامەن 10 000 توننا بيتۋم ەكسپورتتادى. ىشكى نارىق بيتۋممەن تولىقتاي قامتاماسىز ەتىلگەننەن كەيىن ءونىم ەكسپورتقا شىعارىلا باستادى. ەكسپورت تۇراقتى نەگىزدە جۇزەگە اسىرىلادى دەگەن جوسپار بار.
قارىزدى قايتارۋ پارىز
قاراشا ايىندا قمگ Vitol حالىقارالىق ترەيدينگ كومپانياسى مەن حالىقارالىق بانكتەر سينديكاتىنان اۆانس الۋ ەسەبىنەن «تەڭىزشەۆرويل» جشس-نەن مۇنايدى جەتكىزۋ جونىندەگى كەلىسىمشارتتىق مىندەتتەمەلەرىن مەرزىمىنەن بۇرىن وتەدى.
اتالعان مىندەتتەمەلەردى مەرزىمىنەن بۇرىن وتەۋ قمگ كومپانيالار توبىنىڭ قارجىلىق جاعدايىن جاقسارتۋ, قارىزدارىن باسقارۋ جانە اقشا اعىندارىن وڭتايلاندىرۋ جونىندەگى ءىس-شارالار كەشەنىن وتكىزۋ ناتيجەسىندە مۇمكىن بولدى.
اۆانس تولىق وتەلگەننەن كەيىن مامىلەنىڭ بارلىق تاراپتارى اراسىنداعى مۇنايدى جەتكىزۋ جونىندەگى كەلىسىمشارتتار كۇشى ولاردىڭ ارەكەت ەتۋ مەرزىمدەرىنە دەيىن (2021 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىجىلدىعى) ساقتالاتىن بولادى.
ءبىر جىل – 10 ارىپتەس
بيىل قمگ مۇناي-گاز سالاسىنداعى الەمدىك كوشباسشىلارمەن ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋمدارعا, بىرلەسكەن قىزمەت جونىندەگى كەلىسىمدەرگە, كومىرسۋتەك شيكىزاتىن بارلاۋ مەن يگەرۋ تۋرالى كەلىسىمشارتتارعا قول قويدى. اتاپ ايتقاندا, ازەربايجاننىڭ «Socar», ۇلىبريتانيانىڭ «BP», يتاليانىڭ «ENI», فرانتسيانىڭ «Total», رەسەيدىڭ «لۋكويل» جانە «تاتنەفت», نورۆەگيانىڭ «Equinor», گەرمانيانىڭ «Linde AG» سياقتى الپاۋىت كومپانيالارىمەن سونداي-اق بيىل ەنەرگەتيكا جانە ەكولوگيا مينيسترلىكتەرىمەن كەلىسىم جاسالدى.
