ايماقتار • 12 جەلتوقسان، 2019

الماتىدا « ۇلى دالا – تۇركى حالىقتارىنىڭ ورتاق مەكەنى» كونفەرەنتسياسى ءوتتى

71 رەتكورسەتىلدى

« ۇلى دالا تۇركى حالىقتارىنىڭ ورتاق مەكەنى». وسىنداي اتاۋمەن قازاق ۇلتتىق قىزدار پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىندە حالىقارالىق عىلىمي كونفەرەنتسيا ءوتتى.

«رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى مەن ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» اتتى ماقالاسىنداعى باسىم باعىتتاردى ىسكە اسىرۋ ورايىندا ۇيىمداستىرىلعان كەلەلى كەڭەسكە وتاندىق جانە شەتەلدىك عالىمدار، عىلىمي-زەرتتەۋ مەكەمەلەرىنىڭ جەتەكشىلەرى مەن جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ وقىتۋشىلارى قاتىستى.

قازاق تاريحىن، ۇلتتىق سالت-داستۇرلەردى، تاريحي-مادەني ساباقتاستىقتى دارىپتەۋدى ماقسات تۇتقان باس قوسۋدى قىزدار ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ عىلىمي جۇمىستار جانە يننوۆاتسيا جونىندەگى پرورەكتورى نۇرعالي ارشابەكوۆ اشىپ، وقۋ ورنىنىڭ رەكتورى گاۋحار الدامبەرگەنوۆانىڭ كونفەرەنتسيا قاتىسۋشىلارىنا جولداعان قۇتتىقتاۋ حاتىن وقىپ بەردى.

ونلاين جەلىسىندە وتكەن جيىندا تريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى، پروفەسسور، ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ قازاقستان تاريحى كافەدراسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى بەرەكەت كارىباەۆ «قازاق حاندىعى جانە قازاق حاندارى (XV-XVIII ع. باسى)» تاقىرىبىندا بايانداما جاسادى. ول قازاق حاندىعىنىڭ قۇرىلۋ، كۇشەيۋ، السىرەۋ جانە قايتا ورلەۋ كەزەڭدەرىن ناقتى دەرەكتەرگە سۇيەنە وتىرىپ جەتكىزدى.

–قازاقستان اۋماعىنداعى بىرنەشە مىڭجىلدىق تاريحي جانە  مەملەكەتتىلىكتىڭ  دامۋدىڭ كەيىنگى ورتا عاسىرلارداعى كورىنىسى بولعان قازاق حاندىعىنىڭ قۇرىلۋىمەن «قازاق» ەتنوسى دا ومىرگە كەلدى. قازاق حاندىعى ءوزى ءومىر سۇرگەن ءداۋىردىڭ العاشقى كەزەڭدەرىندە ەتنوستىڭ ەتنيكالىق اۋماعىن قالىپتاستىردى جانە كەيىنگى كەزەڭدەردە ونى ساقتاي ءبىلدى. وسى جولدا مەملەكەتتىڭ تىزگىنىن ۇستاعان حاندار وزدەرىنىڭ جەكە باستارىنداعى ەرەكشە قاسيەتتەرى مەن قابىلەتتەرى ارقاسىندا ءارتۇرلى قيىنشىلىقتارعا قاراماستان قيىننان جول تاۋىپ، قازاق ەلى مەن حالقىن جاڭا زاماننىڭ تابالدىرىعىنا دەيىن جەتكىزدى، دەدى ءوز سوزىندە بەرەكەت كارىباەۆ.

ال تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى، پروفەسسور بولات سايلان ابىلاي حاننىڭ اسكەري جانە مەملەكەتتىك قىزمەتىنىڭ باستالۋىنا توقتالسا، ش. ءۋاليحانوۆ اتىنداعى تاريح جانە ەتنولوگيا ينستيتۋتى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى اۋەزحان شاشاەۆ « ۇلى دالانىڭ ۇلى ەسىمدەرى» مۋلتيمەديالىق ۆەب-پورتالىن تانىستىردى.

تاريحشىنىڭ پىكىرىنشە، ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» اتتى ماقالاسى ۇلتتىق تاريحىمىزدى زەرتتەۋگە زور سەرپىن بەرىپ وتىر. ماسەلەن، ارحەوگرافيالىق ەكسپەديتسيا ومبىدان ءۇش جارىم مىڭنان استام تىڭ دەرەكتى اكەلگەن. 1934 جىلى «قۇپيا ساقتالسىن» دەپ ءمور باسىلعان قۇجاتتار قازاق ەلىنىڭ XVII-XIX عاسىرداعى ومىرىنەن جانە ابىلاي حان تۋرالى مالىمەت بەرەدى. مۋلتيمەديالىق پورتالعا ازىرگە 100 تۇلعانىڭ ەسىمى ەنگىزىلەدى. ولاردىڭ اراسىندا كوپكە ۇلگى بولار قازاق قىزدارى دا بار. اقپارات قازاق، اعىلشىن جانە ورىس تىلىندە جاريالانادى. پورتال اۋەلى تاريح جانە ەتنولوگيا ينستيتۋتىنىڭ سايتىندا بولادى. كەيىن جەكە پورتال بولىپ اشىلىپ، قازاق تاريحىندا ەرەكشە ورنى بار تۇلعالار تۋرالى دەرەكتەرمەن تولىقتىرىلىپ تۇرماق.

سونداي-اق كونفەرەنتسيا بارىسىندا «ۆايناح» اسسوتسياتسياسىنىڭ توراعاسى ابۋ-كاسيم حاجاليەۆ، موڭعوليا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ PhD دوكتورانتى ۋرۋگمىل جانە تاريح عىلىمدارىنىڭ كانديداتى ەرداۋلەت بەرلىباەۆ ءسوز سويلەپ، قازاق تاريحى تۋرالى تىڭ دەرەكتەرىمەن ءبولىستى. جيىندا الەم تاريحىنىڭ ورتاعاسىرلىق كەزەڭىندەگى ساياسي، تاريحي، مادەني جانە گەوگرافيالىق بەت-بەينەسى دە ايشىقتالدى.

جيىننىڭ وتۋىنە ۇيىتقى بولعان الەۋمەتتىك-گۋمانيتارلىق فاكۋلتەتىنىڭ دەكانى جامال اشىربەكوۆانىڭ ايتۋىنشا، كونفەرەنتسياعا كەلىپ تۇسكەن ماتەريالدار نەگىزىندە ارنايى جيناق جارىق كورمەك.

سوڭعى جاڭالىقتار

الماتى جاسىل قالاعا اينالادى

ەكولوگيا • 17 قاڭتار، 2020

كوكشەتاۋدا بەتى اشىق قۇدىق كوپ

ايماقتار • 17 قاڭتار، 2020

شىمكەنتتە پوەزيا مىنبەرى اشىلدى

رۋحانيات • 17 قاڭتار، 2020

بۇلاندىداعى بەرەكەلى ءىس

ايماقتار • 17 قاڭتار، 2020

مال باققانعا بىتەدى...

ايماقتار • 17 قاڭتار، 2020

كۋۆەيت تۋرنيرىندە توپ جاردى

سپورت • 17 قاڭتار، 2020

گران-پري جارىسىنا قاتىسادى

سپورت • 17 قاڭتار، 2020

ەكىنشى قولانى قورجىنعا سالدى

سپورت • 17 قاڭتار، 2020

ۇقساس جاڭالىقتار