وسى تۇرعىدا, ساباق بارىسىندا تاريحي مالىمەتتەرگە ساراپتاما جاساۋ, دەرەكتەر مەن جادىگەرلەردى, فاكتىلەر مەن قۇبىلىس, ۇعىمداردى يگەرۋ ارقىلى سىني تۇرعىدان باعا بەرۋ, بۇگىنگى وقيعالاردىڭ ماڭىزىن تۇسىنۋدە تاريحي ءبىلىمدى قولدانۋ, دايەكتى قورىتىندىلار جاساۋ داعدىلارىن دامىتۋ قولعا الىندى. ساباقتان تىس ۋاقىتتا تاريحي مۇرانى ساقتاۋ جانە ونى كەلەشەك ۇرپاققا جەتكىزۋ ماقساتىندا قازاقستان تاريحى, قازىرگى الەمدەگى قازاقستان, گەوگرافيا, ونەر, قازاق ءتىلى جانە ادەبيەتى پاندەرىنىڭ وقۋ باعدارلامالارىنىڭ نەگىزىندە «تۋعان ەلگە تاعزىم» ولكەتانۋلىق-زەرتتەۋ ەكسپەديتسياسى, «ەكى اپتا اۋىلدا» الەۋمەتتىك تاجريبەسى, «100 كۇيدىڭ تاريحى», «قازاق اندەرى», «زياتكەرلىك مەكتەپ وقۋشىسىنا وقۋعا ۇسىنىلاتىن 100 كىتاپ» جانە باسقا دا كوپتەگەن الەۋمەتتىك جوبالار دۇنيەگە كەلدى. مىسالى, «تۋعان ەلگە تاعزىم» ەكسپەديتسياسىنىڭ «قازاقستاننىڭ ەجەلگى قالالارى» مارشرۋتىمەن نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبىنىڭ وقۋشىلارى سارايشىق, وتىرار, ساۋران, سايرام, بوزوق قالالارىنا ساياحات جاسادى, ارحەولوگيالىق ەكسپەديتسيالارعا قاتىستى. بۇل قازاقستان تاريحى باعدارلاماسىنىڭ 7-سىنىبىندا قاراستىرىلعان «تاريحي وقيعالار مەن پروتسەستەردىڭ ساباقتاستىعىن سيپاتتاۋداعى « ۇلى دالا» ۇعىمىن قولدانۋ» ماقساتىنا سايكەس كەلەدى. بۇدان وزگە ەكسپەديتسيانىڭ ايشىقتى مارشرۋتتارىنىڭ ءبىرى – «سەمەي جانە جيدەباي ولكەسى». جوعارى سىنىپتا قازاق ءتىلى جانە ادەبيەتى پانىنەن مۇحتار اۋەزوۆتىڭ «اباي جولى» رومانىن ءبىر توقسان وقيتىنىن ەسكەرسەك, وقۋشىلاردىڭ ەكسپەديتسيا بارىسىندا اباي ۇيىندەگى العان اسەرلەرىمەن بولىسكەن ەسسەلەرىن وقۋ ءتۇرلى پاتريوتتىق سەزىمدەرگە جەتەلەيتىنىن اتاپ وتكىم كەلەدى. 7 سىنىپتارعا ارنالعان قازاقستان تاريحىندا «كۇي, اڭىز, شەجىرە, ەپوستىق جىرلاردىڭ تاريحي دەرەككوزى رەتىندەگى ماڭىزدىلىعىن ايقىنداۋ» ءبولىمى بار. وسى نەگىزدە ەلىمىزدەگى 20 زياتكەرلىك مەكتەپتىڭ ورەندەرى ءوز ايماقتارىنا قاتىستى 5 كۇيدىڭ تاريحىن زەرتتەۋ جوباسىن جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. ناتيجەسىندە, «100 كۇيدىڭ تاريحى» جوباسى ارقىلى ءار ايماعىمىزداعى ورىن العان وقيعالاردىڭ نەگىزىندە حالقىمىزدىڭ مادەني مۇراسىن زەرتتەۋگە قول جەتكىزدىك. وسى ارقىلى ەلىمىزدىڭ ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ دامۋ جولىنداعى بەتبۇرىستى كەزەڭ – جاڭارتىلعان ورتا ءبىلىم مازمۇنىنىڭ نەگىزى قالانعان ۋاقىتتا ءبىز, جاس ماماندار رەتىندە, جاڭا عاسىرداعى قازاق مەكتەبىنىڭ زاماناۋي مازمۇنىن قالىپتاستىرۋعا ۇلەس قوسىپ كەلەمىز.
ءوز كەزەگىندە نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرىنىڭ گۋمانيتارلىق باعىتتاعى قازاقستان تاريحى, قازىرگى الەمدەگى قازاقستان, گەوگرافيا, ونەر, قازاق ءتىلى جانە ادەبيەتى, ورىس ءتىلى جانە ادەبيەتى, دۇنيەجۇزى تاريحى پاندەرىندەگى كونتەنتتىڭ تاربيەلىك كومپونەنتىن جانە اتالعان پاندەردەگى ايماقتىق ەرەكشەلىكتەردىڭ ەسكەرىلۋىن زەردەلەگەن ساراپتامالىق توپتىڭ مۇشەلەرى – نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرىن دامىتۋ دەپارتامەنتى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى, ماگيستر ايدا اعادىل, ورال قالاسىنداعى زياتكەرلىك مەكتەبى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى, قازاق ءتىلى جانە ادەبيەتى ءپانىنىڭ مۇعالىم-مودەراتورى ەلۆيرا ايدىناليەۆا, تالدىقورعان قالاسىنداعى زياتكەرلىك مەكتەبى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى, تاريح ءپانىنىڭ مۇعالىم-ەكسپەرتى روزا بيتاەۆا, پاۆلودار قالاسىنداعى زياتكەرلىك مەكتەبىنىڭ تاريح ءپانىنىڭ مۇعالىمى, ماگيستر نۇربولات تەميروۆ, وسكەمەن قالاسىنداعى زياتكەرلىك مەكتەبى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى, مۇعالىم-ەكسپەرت گۇلشات مۇحتارحانوۆا سەكىلدى ارىپتەستەرىمىزبەن NIS programme باعدارلاماسى اياسىندا تاربيە سالاسىنداعى گۋمانيتارلىق تەحنولوگيالاردىڭ ماڭىزىن ساراپتادىق.
ءبىلىمنىڭ دامۋى – بۇگىنگى ادامزات وركەنيەتىنىڭ ولشەمى, قوعام دامۋىنىڭ باستى كورسەتكىشى بولىپ قالا بەرەدى. قازىرگى قوعام مەن ونىڭ اسا شاپشاڭ ءومىر ىرعاعى ۇنەمى جەتىلىپ, جاڭارىپ وتىرۋدى تالاپ ەتەدى. ءبىلىم جۇيەسىنىڭ نەگىزگى مىندەتى – عالامدىق باسەكەگە قابىلەتتى, ءبىلىمدى ۇرپاق قالىپتاستىرۋ.
تاۋەلسىزدىككە قول جەتكىزىپ, مەملەكەتىمىزدىڭ ستراتەگيالىق باعىتتارى انىقتالعان ساتتە تۇڭعىش پرەزيدەنت – ەلباسىمىز نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ ءبىلىم سالاسىنىڭ باسىمدىعىن كوتەرىپ, حالقىمىزدىڭ ينتەللەكتۋالدى دامۋىنىڭ باستى دىڭگەگىن ءبىلىم مەن عىلىم دەپ ايقىندادى. اتاپ ايتۋ كەرەك, قازاقستاندىق ءبىلىم بەرۋ وسى باستامالاردىڭ اياسىندا بۇرىن-سوڭدى كورمەگەن, قارقىندى ىلگەرىلەۋ كەزەڭىنە اياق باستى. عالامدىق يننوۆاتسيالىق تولقىندار كۇشى حالقىمىز بەن قوعام ءومىرىنىڭ ىرعاعىن لەزدە وزگەرتۋدە. بۇگىنگى تاڭدا وقۋ, ۇزدىكسىز وقۋ, ءبىلىمدى جەتىلدىرۋ ادام ءومىرىنىڭ اجىراماس بولىگىنە اينالدى. ءبىلىم سالاسىن جاڭارتۋعا ارنالعان ۇلتتىق جوبا قۇرامىندا, مەكتەپتەگى وقۋ باعدارلاماسىنىڭ ۇلتتىق مازمۇنىنا كوپتەگەن پەداگوگيكالىق قىزمەتكەرلەر مەن عالىمداردىڭ ولشەۋسىز ەڭبەگىنە نەگىزدەلگەن قولتاڭبا بار ەكەندىگىن اتاپ وتەمىن.
جۇلدىز سۇلەيمەنوۆا,
الماتى قالاسى فيزيكا-ماتەماتيكا باعىتىنداعى نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبىنىڭ ديرەكتورى,
PhD دوكتورى