ايماقتار • 21 قازان، 2019

كومىر باعاسى كوڭىلگە قونىمدى ما؟

41 رەتكورسەتىلدى

قىلىشىن سۇيرەتىپ قىس مەزگىلى دە جاقىنداپ كەلەدى. نەگىزىنەن جامبىل وڭىرىندە قىس قاتتى بولماعانىمەن، ءار مەزگىلدىڭ وزىنە ءتان ەرەكشەلىگى مەن جاۋاپكەرشىلىگى بولاتىنىن ۇمىتۋعا بولماس. بۇل رەتتە اسىرەسە كۇز مەزگىلىندە ارتىلار جاۋاپكەرشىلىك مول.

«قىس شاناڭدى جاز سايلا» دەگەندەي، تۇرعىندار ءۇشىن قىس مەزگىلىنە ماردىمدى دايىندىق كەرەك-اق. اسىرەسە وبلىس ورتالىعىنان شالعاي اۋىلدارداعى، سونىمەن قاتار بۇگىنگە دەيىن كوگىلدىر وتىن ءالى دە جەتە قويماعان ەلدى مەكەندەردەگى دايىندىقتىڭ جايى ويلانتپاي قويمايدى. قىستىڭ قىسىلتاياڭ شاعىنا تاپ بولماس ءۇشىن دە وسى باس­تان دايىندىقتىڭ كۇشەيتىلگەنى ءجون.

جالپى، جامبىل ءوڭىرى جىلىتۋ ماۋسىمىنا دايىن. دەي تۇرعانمەن، ءالى دە وت جاعاتىن اۋىلدى جەرلەردەگى تۇرعىندار ءۇشىن كومىر باعاسىنىڭ تۇراقتىلىعى اسا ماڭىزدى. شىنى كەرەك، قىس مەزگىلى جاقىنداعاندا تۇرعىنداردى ويلانتاتىن ماسەلە دە وسى. ارينە، تۇرعىندارعا قىستان قىسىلماي شىعۋ ءۇشىن قاجەتتى كومىر وڭىرگە دەر كەزىندە جەتكىزىلسە، ودان كەيىن ونىڭ باعاسى تۇراقتىلىعىن ساقتاسا، بارلىق ماسەلە دە وڭىنان شەشىلەدى. الايدا بۇگىنگى تاڭدا كومىر تاسىمالداۋمەن تەك جەكە كاسىپكەرلەر اينالىساتىن بولعاندىقتان، ونىڭ باعاسى دا كۇن سۋىتقان سايىن قۇبىلىپ تۇرادى. ماسەلەن، الداعى 2019-2020 جىلدارداعى جىلىتۋ ماۋسىمىنا ءوڭىر تۇرعىندارى ءۇشىن 254،6 مىڭ توننا كومىر قاجەت ەكەن. مالىمەت بويىنشا، بۇگىندە تۇرعىندار ءۇشىن ءتيىستى قاتتى وتىننىڭ 168،3 تونناسى نەمەسە 66،2 پايىزى تاسىمالدانعان. وبلىسقا كومىر تاسىمالداۋ جۇمىستارى ءالى دە جالعاسىن تاۋىپ كەلەدى. سونىمەن قاتار بيۋدجەتتىك مەكەمەلەر دە جىلىتۋ ماۋسىمىنا قاجەتتى 66،4 مىڭ توننا كومىرمەن تولىقتاي قامتاماسىز ەتىلگەن. جامبىل وبلىستىق ەنەرگەتيكا جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق باسقارماسى جىلۋ ەنەرگەتيكاسى ءبولىمىنىڭ باس مامانى راۋان بايداليەۆ قازىر كومىر قورى جەتكىلىكتى ەكەنىن ايتتى. الايدا قاھارلى قىس قىر استىندا تۇرسا دا تۇرعىندار سول كومىردى ساتىپ الۋعا اسىقپاي وتىر ەكەن. كۇننىڭ قاباعى كۇرت بۇزىلعاندا عانا كەرەك كومىر قازىر قويمالاردا تاۋ-تاۋ بولىپ ءۇيىلىپ جاتىر.

«تاراز قالاسى مەن وبلىس اۋماعىندا كومىردى جەتكىزۋ جانە تاراتۋمەن 30 جەكە كومپانيا اينالىسادى. وڭىردە كومىرگە اسا تاپشىلىق جوق. دەگەنمەن، سۇرانىس تا از. قىس مەزگىلىندە تۇرعىندار تىعىرىققا تىرەلمەس ءۇشىن وبلىس اكىمىنىڭ تاپسىرماسىنا وراي كومىر باعاسىن تۇراقتاندىرۋ بويىنشا جۇمىس جۇرگىزىلۋدە»، دەيدى راۋان بايداليەۆ. بۇگىنگى تاڭدا «قۇربانوۆ»، «يماناليەۆ»، «سايدۋلاەۆ»، «جاڭا تاراز»، «الىمبەكوۆ»، «ساماندار»، «وتىن-م»، «كازۋگولسناب»، «سادىقوۆ»، «شاحبوز» سياقتى بارلىعى 10 جەكە كاسىپكەرلىك سەرىكتەستىگى ءوڭىر تۇرعىندارىن كومىرمەن قامتاماسىز ەتۋدە. ازىرگە كومىردىڭ فراكتسياسىنا قاراي ونىڭ باعاسى دا 11-14 مىڭ تەڭگە ارالىعىندا تۇراقتاپ تۇر. ماسەلەن، «شۇباركول» كومىرى 10500-14000 تەڭگە ارالىعىندا بولسا، ال «قاراجىرا» كومىرى 9000-13500 تەڭگە ارالىعىندا ساتىلۋدا. ال كۇن اياق استىنان كۇرت سۋىتىپ كەتسە، بالكىم باعاسىنىڭ ءوسۋى دە ىقتيمال.

باسقارمانىڭ مالىمەتىنشە، وبلىس تۇرعىندارى ءۇشىن وڭىردەگى قويمالاردا كومىر قورى جەتكىلىكتى. ماسەلەن، «يماناليەۆ» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنىڭ ديرەكتورى مەدەۋ يماناليەۆتىڭ ايتۋىنشا، بۇگىنگى تاڭدا قويمادا 500 تونناعا جۋىق «قاراجىرا» كومىرى بار ەكەن. ياعني ءوڭىر تۇرعىندارىنا كومىر جەتەدى دەگەن ءسوز. الايدا كاسىپكەرلەردىڭ ايتۋىنشا، قازىرگى كەزدە كومىر 13-15 مىڭ تەڭگە ارالىعىندا ساتىلۋدا. بىراق ولار الداعى ۋاقىتتاردا كومىر باعاسىنىڭ قانداي بولاتىنىن ايتۋ قيىن دەپ وتىر. ەگەر كومىردى تاسىمالداۋ قۇنى مەن جارىق ماسەلەسى كەدەرگى كەلتىرمەسە، وندا كومىر باعاسى دا وسپەيدى. سونىمەن قاتار جىل سايىن كومىر ۇرلاۋشىلار دا باعا تۇراقتىلىعىنا كەرى اسەرىن تيگىزەدى ەكەن. دەي تۇرعانمەن، وبلىستا بۇگىنگى باستى ماسەلە – كومىر باعاسىن تۇراقتاندىرۋ.

«قامدانعان قاپى قالمايدى» دەيدى. راسىندا دا ەرتەڭگە بۇگىن قامدانباساق، وندا ماسەلەنىڭ دە شەشىمىن تابۋى قيىنداي تۇسەدى. سوندىقتان دا ارقانى كەڭگە سالعاننان گورى ناقتى ارەكەتكە كوشكەننىڭ ەشقانداي دا سوكەتتىگى جوق. ادەتتە قىسى قاتال بولمايتىن وڭىردە بيىلعى قىس وزگەشە بولادى دەگەن دە ءسوز بار. بىراق جەرگىلىكتى بيلىك تۇرعىنداردى كومىرمەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا ءتيىستى جۇمىستار اتقارىلىپ جاتقانىن ايتىپ وتىر.

 

جامبىل وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار

كۇلكى كەرۋەنى № 16

رۋحانيات • كەشە

اقىنعا ارنالعان كۇن

رۋحانيات • كەشە

باسپانامەن قامتيتىن باستى قۇجات

باعدارلامالار • كەشە

بولمىسى ءبۇتىن باعاەۆ

رۋحانيات • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار