قۇرمەتتى
اقتوتى راحمەتوللاقىزى!
تاياۋدا ءسىزدىڭ اتىڭىزعا جازۋشى ق.ءجۇمادىلوۆتىڭ جازعان حاتىنا دەن قويىپ, ىلە-شالا جاۋاپ بەرگەنىڭىزگە ريزا بولعان وقىرمان رەتىندە مەن دە بىرەر ۇسىنىس-پىكىر بىلدىرگىم كەلەدى. ول «پاراسات» جۋرنالىنىڭ قيىن جاعدايى. ءسىزدىڭ اتىڭىزعا حات جولداۋ سەبەبىمىز, «پاراسات» بولىپ وزگەرگەن بۇرىنعى «مادەنيەت جانە تۇرمىس» جۋرنالى مادەنيەت مينيسترلىگىنىڭ ورگانى بولاتىن. انە ءبىر كەزدە تيراجى 520 مىڭ بولعان «مادەنيەت جانە تۇرمىس» («پاراسات») جۋرنالىنىڭ قازىر جابىلۋعا شاق تۇرعانى ايانىشتى. ءسال تاراتىپ ايتساق, ءبىرىنشى سانى وتكەن عاسىردىڭ 1958 جىلعى شىلدە ايىندا جارىق كورگەن «مادەنيەت جانە تۇرمىس» جۋرنالى حالىققا كەڭىنەن تاراپ, ءار ۇيدەن تابىلاتىن دارەجەگە جەتكەن بولاتىن. باستاۋىندا مۇسا دىنىشەۆ, ساپار بايجانوۆ, اباي بەيسەنباەۆتاي بەلگىلى تۇلعالار بولعان باسىلىم 1990-جىلداردان باستاپ قوجىراپ, تيراجى كۇرت ازايدى. وعان جۋرنال اتاۋىنىڭ «پاراسات» بولىپ وزگەرۋىنىڭ دە اسەرى بولدى.
ايتسە دە, بەرتىنگە دەيىن ون شاقتى مىڭ دانا اينالاسىندا شىعىپ كەلدى. وسى كۇندە ءبىر مىڭنان اسپايدى. 1995-2008 جىلدار ارالىعىندا مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى, كورنەكتى جازۋشى, مارقۇم باققوجا مۇقاەۆ باسقارعان تۇستا جۋرنال بەدەلىن ساقتاپ, بيلىك وكىلدەرى نازاردا ۇستادى. وعان جۋرنالعا جانە باس رەداكتور ب.مۇقاەۆقا بەرىلگەن جوعارى ماراپاتتار, ەلباسىنىڭ قۇتتىقتاۋلارى, جان-جاقتى قولداۋ-قۋاتتاۋ, ىقىلاس-پەيىل, جاناشىرلىق كۋا. سول كەزدەردە جۋرنال جانىنان كوركەم ادەبي كىتاپتار شىعاراتىن باسپا جۇمىس ىستەپ, ءبىراز اۆتوردىڭ تۋىندىلارى جارىق كوردى. ءبىرى – قازىرگى پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ اكەسى, بەلگىلى جازۋشى كەمەل توقاەۆ تۋرالى تۇڭعىش ەستەلىكتەر جيناعى. جيناق شىققان سوڭ, جازۋشىلار وداعىندا تۇساۋكەسەر ءوتىپ, وعان باستان-اياق قاتىسقان قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى اتالمىش كىتاپتىڭ رەداكتورى رەتىندە ماعان ريزالىق ءبىلدىرىپ, ءبىر داناسىن قولتاڭبا جازىپ تابىستادى (ول ساقتاۋلى).
ەندى نەگىزگى ايتارىمىزعا كەلسەك, باققوجا ومىردەن وتكەن سوڭ «پاراسات» جۋرنالىنىڭ جاعدايى قۇلدىراعان ۇستىنە قۇلدىراپ, بۇگىندە قاۋىپتى حالگە جەتتى, جابىلۋعا شاق تۇر. ەشكىمنەن, ەش جەردەن كومەك-جاردەم جوق. باققوجادان كەيىن بولعان باس رەداكتورلار ەرعالي ساعات, سەرىك سارىباەۆ جۋرنالدى ساقتاۋعا بار كۇشتەرىن سالدى. اسىرەسە, التى جىل بويى ءوز قارجىسىنا شىعارعان سەرىك سارىباەۆقا العىستان بولەك ءسوز جوق. ودان كەيىنگى قانات تورەباي دا سول كەپتى كيدى.
«پاراساتتىڭ» جابىلۋى – مەن ەلۋ بەس جىلدان بەرى قىزمەت ەتىپ كەلە جاتقان – سول باياعى «مادەنيەت جانە تۇرمىس» جۋرنالى قۇردىمعا كەتىپ, جويىلادى دەگەن ءسوز. ونى دا ايتا كەتەيىك, تيراجى ءبىر مىڭ دانادان اسپايتىن بۇگىنگى «پاراسات» جۋرنالى مازمۇنى, كوركەمدىك جاعىنان جوعارى دەڭگەيدە. قازىرگى تاڭدا بارشا قازاق باسىلىمىنىڭ جاعدايى ءماز ەمەس. قازىر رەسپۋبليكاعا تارالاتىن كەز كەلگەن باسىلىمنىڭ تيراجى اۋداندىق گازەتتەردەن تومەن.
«پاراساتتى» ساقتاۋعا بولا ما؟ بىزدىڭشە, بولاتىنداي. الدىمەن, شاما كەلگەنشە قارجىلاي كومەك قاجەت. ودان سوڭ, جشس-لەردىڭ ءبىرىنىڭ قۇزىرىنا بەرسە دە تەرىس بولماس ەدى. باسقا دا مۇمكىندىكتەردى دە قاراستىرۋعا بولار ەدى.
قۇرمەتتى اقتوتى راحمەتوللاقىزى! وسىناۋ مۇڭ-نالانى ءسىزدىڭ اتىڭىزعا جولداۋ سەبەبىمىز, ءبىر كەزدەگى اتى دۇرىلدەگەن, ءار قازاق وتباسى جازدىرىپ الىپ, توبەلەرىنە كوتەرگەن «مادەنيەت جانە تۇرمىس» جۋرنالى و باستا رەسمي تۇردە مادەنيەت مينيسترلىگىنىڭ ورگانى بولعانىن ايتتىق. سول ءۇشىن دۇرىس قابىلدارسىز دەپ سەنەمىز. بار ءۇمىت سىزدە.
زاكىر اساباەۆ,
قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ مۇشەسى, «قۇرمەت» وردەنىنىڭ يەگەرى