5,8 گەكتار اۋماققا «ماقتاارال 47/27» ماقتا سۇرپىن ەككەن قوجالىق ءار گەكتاردان 27 تسەنتنەردەن ءونىم الۋدا. ماقتا تەرىمىنە جەرگىلىكتى اۋىل تۇرعىندارى قاتىسىپ, كيلوسىنا 30 تەڭگەدەن ەڭبەكاقىلارىن الىپ ءجۇر. قوجالىق باسشىسى جيناعان ءونىمىن «قاراقىر» ماقتا قابىلداۋ پۋنكتىنە وتكىزبەك.
جالپى, بيىل ماقتاارالدىق شارۋالار 38 مىڭ گەكتاردان اسا القاپقا ماقتا ءشيتىن سەپكەن بولاتىن. بىلتىر اۋا رايىنىڭ قولايسىزدىعى مەن ماقتا زيانكەستەرىنىڭ كوپ بولۋىنا قاراماستان, اق التىننان 96 مىڭ توننا ءونىم جينالعان ەدى. ورتاشا ونىمدىلىك 25 تسەنتنەرگە ارەڭ جەتكەن بولاتىن. ال بيىل بۇل مەجەدەن اسامىز دەگەن جوسپارىن اۋداننىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى ءبولىمىنىڭ باسشىسى وسەر مىرزامدانوۆ جاسىرمادى.
«قازىرگى تاڭدا ماقتا القاپتارىندا جاپىراقتاردى قۋراتۋ جۇمىستارى باستالىپ كەتتى. اۋدان بويىنشا 7842 گەكتار عانا ماقتالىق القاپ دەفولياتسيالانعان. بۇل – وتە تومەن كورسەتكىش. سوندىقتان شارۋالارعا ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن بارىنشا جۇرگىزۋدەمىز. كۇنى كەشە عانا اۋدان اكىمى باقىت اسانوۆتىڭ باستاماسىمەن ءدال وسى ماسەلە بويىنشا سەمينار-كەڭەس وتكىزدىك», دەدى ءو.مىرزامدانوۆ.
بىلتىر اۋداندا ماقتا وندىرەتىن 5 زاۋىت جانە ماقتا قابىلدايتىن 69 بەكەت شارۋالارعا قىزمەت كورسەتكەن ەدى. بيىل دا بۇل ءوندىرىس ورىندارى جيىن-تەرىم ناۋقانىنا دايىن. كۇزگى دالا جۇمىستارىن جۇرگىزۋگە شىلدە, تامىز, قىركۇيەك, قازان ايلارىنا مەملەكەت تاراپىنان جەڭىلدەتىلگەن باعامەن 4420 توننا جانار-جاعارماي ءبولىنىپ, «Sapali Munai» جشس ارقىلى 1560 توننا, «روسازيانەفت» جشس ارقىلى 1430 توننا, «Standart Oil Petrleum» جشس ارقىلى 1430 توننا جانار-جاعارماي شارۋالارعا تاراتىلدى.
ماقتا تەرىم ناۋقانىنا دايىنداۋ ءۇشىن كومبايندارعا جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلگەن. اۋدانعا اقش-تان قوسىمشا 16 دانا «دجون-دير» كومباينى ساتىپ الىنعان. سوندىقتان, بىلتىرعىعا قاراعاندا بيىل كومباينداردان قيىندىق تۋمايدى.
جالپى, جىل باسىنان بەرى ماقتاارالدىق ديقاندار 414 ميلليون تەڭگەگە ليزينگكە جانە ءوز قارجىلارىنا 40 دانا ءارتۇرلى جاڭا تەحنيكا ساتىپ العان. مۇنىڭ ءبارى كۇزگى جيىن-تەرىم ناۋقانىنىڭ ءساتتى وتۋىنە ىقپالىن تيگىزەدى.
بيىل تۇركىستان وبلىسىندا 340 مىڭ توننا ماقتا جينالماق. ايتا كەتەرلىگى, تۇركىستان وبلىسىندا بيىل ەگىلگەن 131,1 مىڭ گەكتار ماقتا القابىنان 340 مىڭ توننا ءونىم الۋ جوسپارلانۋدا. بۇگىنگە وبلىس بويىنشا 1,44 مىڭ گەكتار القاپتان 3,2 مىڭ توننا ماقتا جينالىپ, ونىمدىلىك 21,8 تسەنتنەردى قۇراپ وتىر. ال ماقتالى القاپ جەتىساي اۋدانىندا اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنداعى جالپى ءونىم كولەمى اعىمداعى جىلدىڭ 8 ايىندا 3,5 ملرد تەڭگەگە ارتىق وندىرىلگەن.
ء«وڭىر بويىنشا 131,1 مىڭ گەكتار القاپقا ماقتا ەگىلسە, جەتىساي اۋدانى بويىنشا 45 028 گەكتار اۋماقتى قۇرايدى. قازىرگى تاڭدا اۋداندا 1097,5 گەكتاردان ماقتا جينالىپ, ورتاشا ونىمدىلىك گەكتارىنا 21,6 تسەنتنەردى قۇراپ وتىر. 2019 جىلى اۋداندا 77,3 مىڭ گەكتاردان استام جەرگە اۋىل شارۋاشىلىعى داقىلدارى ەگىلدى. ونىڭ ىشىندە ءداندى داقىلدار – 4931, ماقتا – 45028, كوكونىس جانە باقشا داقىلدارى – 19884,6, مال ازىقتىق داقىلدارى – 6474, جەمىس جيدەك جانە ءجۇزىم – 883,7 گەكتار. ودان الىنعان ونىمگە كەلسەك, ءداندى داقىلداردان – 16951 توننا, كوكونىس جانە باقشا داقىلدارىنان – 557661,6 توننا, مال ازىقتىق داقىلداردان – 101882,4 توننا, جەمىس-جيدەك جانە جۇزىمنەن 7152 توننا ءونىم الىندى», دەيدى جەتىساي اۋداندىق اۋىل شارۋاشىلىعى ءبولىمىنىڭ مامانى داستان دۇيسەنباەۆ.
اۋىل شارۋاشىلىعى داقىلدارىنان مول ءونىم الۋدىڭ بىردەن-ءبىر جولى – تۇقىم ساپاسىن ارتتىرۋ. وسىعان بايلانىستى اۋداندا وتاندىق ءشيتى ماقتا دايىنداۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. بۇگىندە اۋداندا 3 تۇقىم شارۋاشىلىعى جۇمىس ىستەيدى. مەملەكەت تاراپىنان تۇقىم شارۋاشىلىعىن قولداۋ شارالارى دا جۇرگىزىلۋدە.
شىمكەنت