وسىلايشا تۇركىستان وبلىسىنىڭ قۇرىلعانىنا ءبىر جىل تولدى. وبلىس اكىمى ومىرزاق شوكەەۆ ايتۋلى كۇنگە وراي تۇركىستان قالاسىنداعى جاستار رەسۋرستىق ورتالىعىندا ءباسپاسوز-ءماسليحاتىن وتكىزدى. جيىنعا رەسپۋبليكاعا تانىمال باق باسشىلارى مەن وڭىرلىك ءتورتىنشى بيلىك وكىلدەرى ارنايى قاتىستى.
تاريحي ماڭىزى زور كەزدەسۋدە ءسوز العان ءوڭىر باسشىسى ومىرزاق شوكەەۆ: «ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆ تۇركىستاندى تەك وبلىس ورتالىعى عانا ەمەس, جالپى تۇركى الەمىنىڭ مادەني-رۋحاني ورتالىعى رەتىندە دامىتۋ جونىندەگى تاپسىرما بەرگەن بولاتىن. وسى ورايدا 2018 جىلدىڭ 29 جەلتوقسانىندا اتالعان كەشەندى جوسپار بەكىتىلگەن ەدى. اتالعان جوسپارعا ەنىپ وتىرعان جوبالاردى ىسكە اسىرۋدىڭ تۇركىستان وبلىسى ءۇشىن مۋلتيپليكاتيۆتىك اسەرى وتە زور بولدى. وبلىس ورتالىعىندا ءزاۋلىم عيماراتتار مەن ساۋلەتتىك نىساندار بوي كوتەرىپ كەلەدى. تۇركىستاندى ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىمەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا قالا ايماعىندا راديۋسى 15 شاقىرىمدى قۇرايتىن ازىق-ت ۇلىك جانە جاسىل بەلدەۋ قالىپتاستىرۋ جوباسى باستالدى. عالىمداردىڭ سۇيەمەلدەۋىمەن اقىلدى تەحنولوگيالاردى قولدانا وتىرىپ جۇزەگە اساتىن بەلدەۋ ەكى كەزەڭ بويىنشا جۇزەگە اسادى. بۇعان قوسا 8 ءىرى ينۆەستيتسيالىق جوبانى ىسكە اسىرۋ جوسپارلانىپ وتىر. وبلىستا اتقارىلعان شارۋالاردىڭ بارلىعى حالىقتىڭ ءومىر ساپاسىن جاقسارتۋ, ءوڭىردىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋى ءۇشىن جاسالىنىپ جاتىر. بۇل جۇمىستار الداعى ۋاقىتتا دا ءوز جالعاسىن تاباتىن بولادى», دەدى.
ارادا نەبارى ءبىر جىل وتسە دە ءوڭىر قارقىندى دامۋدىڭ جولىنا ءتۇسىپ, وبلىس ورتالىعى بولعان تۇركىستان قالاسى جاڭا كەيىپكە ەنىپ كەلەدى. ماسەلەن, ءوڭىردىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋى ءۇشىن وسى ءبىر ايدىڭ كولەمىندە ۇكىمەت تاراپىنان اسا ماڭىزدى 5 قاۋلى قابىلداندى. ونىڭ ەڭ ماڭىزدىسى – «تۇركىستان وبلىسىن الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامىتۋدىڭ 2024 جىلعا دەيىنگى كەشەندى جوسپارى».
سونىمەن قاتار حالىقتىڭ تۇرمىس ساپاسىن جاقسارتۋ ماقساتىندا وبلىستا اۋقىمدى جۇمىستار اتقارىلۋدا. اتاپ ايتساق, كوپ بالالى انالارعا اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك كورسەتۋ مولشەرى ورتاشا ەسەپپەن 40 پايىزعا ارتىپ, 2019 جىلى 103 464-تەن استام وتباسى ءوتىنىش بىلدىرگەن, ونىڭ 65 946-نا اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك تاعايىندالدى. تۇركىستان وبلىسى بويىنشا جىل سوڭىنا دەيىن 1 032 كوپ بالالى وتباسى پاتەرمەن قامتاماسىز ەتىلەدى.
بۇدان بولەك, 2019 جىلدىڭ 5 ايىندا تۇركىستان وبلىسى بويىنشا بارلىعى 1724 پاتەر تاپسىرىلدى. جىل قورىتىندىسىمەن 50 تۇرعىن ءۇي, ياعني 2 613 پاتەر پايدالانۋعا بەرىلەدى. سونداي-اق مەديتسينا سالاسىندا وبلىستىق بيۋدجەت ەسەبىنەن 2018 جىلى شالعاي ەلدى مەكەندەرگە 62 مودۋلدىك مەديتسينالىق پۋنكت ساتىپ الىندى, 2019 جىلى 19 مودۋلدىك مەديتسينالىق پۋنكت ورناتۋ جوسپارلاندى.
وبلىستا 2 قالالىق, 4 اۋداندىق ەمحانانىڭ قۇرىلىسى جانە تۇركىستان قالاسىندا №3 وبلىستىق پەريناتالدىق ورتالىعىنا جاپسارلاس 150 ورىندىق پەرزەنتحانا جانە 900 ورىندىق 1 ءبىلىم ۇياسىنىڭ قۇرىلىسى جۇرۋدە. بيىل مەملەكەتتىك جانە سالالىق باعدارلامالار اياسىندا 3315 جاڭا جۇمىس ورنى اشىلدى. بۇل ءوز كەزەگىندە جۇمىسسىزدىق دەڭگەيىنىڭ تومەندەۋىنە ايتارلىقتاي اسەر ەتتى. ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدى جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدىڭ 2017-2021 جىلدارعا ارنالعان باعدارلاماسى شەڭبەرىندە 24 478 ادام جۇمىسپەن قامتۋ شارالارىنا قاتىستى.
وبلىس تۇرعىندارىنىڭ ءومىر ساپاسىن ارتتىرۋ ماقساتىندا ينجەنەرلىك ينفراقۇرىلىم, سونىڭ ىشىندە جىلۋ, سۋ تارتۋ جۇيەسى, گاز جانە ەلەكترمەن جابدىقتاۋ بويىنشا كوپتەگەن ماسەلە شەشىمىن تاپتى. قازىرگى تاڭدا تۇركىستان قالاسىندا اكىمشىلىك-ىسكەرلىك ورتالىق پەن مادەني-تاريحي ورتالىقتى بۇرىن قولدانىلماعان ينجەنەرلىك ينفراقۇرىلىممەن قامتاماسىز ەتۋ جۇمىستارى ءجۇرگىزىلدى. جاڭادان سالىنىپ جاتقان نىسانداردى جىلۋمەن قامتاماسىز ەتۋ جانە ونىڭ ساپالىق كورسەتكىشىن ارتتىرۋدى قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا ءتيىمسىز جانە ەسكى شەشىمدەردىڭ ورنىنا جاڭا تەحنولوگيالار قولدانىلدى.
قالا حالقىن جانە نىسانداردى تۇراقتى جانە ۇزدىكسىز ەلەكترمەن جابدىقتاۋدى قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا ءۇش قوسالقى ستانسانىڭ قۇرىلىسى جوسپارلانۋدا. تۇركىستان قالاسىنداعى ەكولوگيالىق جاعدايدى جاقسارتۋ ءۇشىن اعىمداعى جىلدىڭ سوڭىنا قاراي حالىقتىڭ 56 پايىزىن گازبەن قامتاماسىز ەتۋ جوسپاردا بار.
سونىمەن قاتار تۇركىستان قالاسىن 83 پايىز اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان جۇمىستار باستالدى. بۇگىنگى تاڭدا قۇرىلىسى قارقىندى ءجۇرىپ جاتقان تۇركىستاندا 29 نىسان سالىنادى. ونىڭ ىشىندە جاڭا اكىمشىلىك-ىسكەرلىك ورتالىعىندا 17 نىساننىڭ قۇرىلىسى باستالدى. بيىل 7 نىسان پايدالانۋعا بەرىلەدى. اتاپ ايتساق, وبلىس اكىمدىگى, «استانا الاڭى», مەديا ورتالىق, وليمپيادالىق رەزەرۆتەگى سپورت مەكتەبى, ساياباق, مۋزىكالىق مەكتەپ, حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعى.
قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس, ءتۇركىستان قالاسىندا تۋريزم سالاسى بويىنشا كوللەدج اشۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. سونداي-اق ەكولوگيالىق, تاريحي-مادەني جانە تانىمدىق باعىتتا 57 تۋريستىك مارشرۋت ءازىرلەندى. سونىڭ ءبىرى − قاسقاسۋ تۋريستىك-رەكرەاتسيالىق كەشەنى, « ۇلى جىبەك جولى» ۇلتتىق قولونەر شەبەرلەرى ورتالىعىن» جاساقتاۋ, شىعىس بازارىن سالۋ جوسپاردا بار.
اۋا رايىنىڭ قولايلىلىعى, حالىقتىڭ ەڭبەكقورلىعى – ءوڭىردىڭ ينۆەستيتسيالىق قابىلەتتىلىگىن كورسەتەتىن باستى ولشەمنىڭ ءبىرى. بيىلعى جىلدىڭ العاشقى بەس ايىندا ينۆەستيتسيا كولەمى 60 ملرد تەڭگەدەن استى. سونداي-اق وبلىستا بۇگىندە ەكسپورتتاۋشىلار ءۇشىن 24/7 بىرىڭعاي Call Center جۇمىس ىستەپ كەلەدى جانە كاسىپكەرلەرگە ارنالعان بارلىق قاجەتتى اقپارات ورنالاسقان ۆەب-پورتال سىناقتان وتكىزىلۋدە.
تۇركىستاننىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىمەن قاتار, تۇركىستان قالاسىنىڭ يدەولوگيالىق نەگىزدەمەسىن قالىپتاستىرۋ بويىنشا 4 باعىت ايقىندالعان بولاتىن. ولار: ءبىرىنشىدەن, تۇركىستان – قازاق حالقى مەن تۇركى تىلدەس ەلدەردىڭ ەڭ ءىرى زيارات جانە تۋريزم ورتالىعى. ەكىنشى, تۇركىستان – الەمدىك دەڭگەيدەگى قولونەر جانە شەبەرلەر ورتالىعى. ءۇشىنشى, تۇركىستان – ۇلى جىبەك جولىنىڭ بويىندا ورنالاسقان ءىرى ساۋدا ورتالىعى. ءتورتىنشى, قوجا احمەت ياساۋي – رۋحاني تۇلعا. مىنە, وسى 4 باعىت بويىنشا يدەولوگيالىق جۇمىستار قولعا الىنادى. ونىڭ ءبىرقاتارى تۇركىستان وبلىسىنىڭ 1 جىلدىعى اياسىندا باستالىپ تا كەتتى.
اراعا عاسىر سالىپ بابالار ارمانى ورىندالىپ, قايتا تۇلەۋ, تۇرلەنۋ كەزەڭىندەگى ءتۇركىستاندا ءار سالا بويىنشا قۇرىلىس جۇمىستارى قارقىندى جۇرگىزىلۋدە. قالا تۇرعىندارىنىڭ جانارىنا مول ءۇمىت ۇيالاپ, جۇزدەرىنە كۇلكى ءۇيىرىلىپ كەلەدى.
تۇركىستان
