ايماقتار • 13 ماۋسىم, 2019

پاڭ نۇرماعامبەت مازارى

1362 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن

نۇرماعامبەت ساعىناي ۇلى – زامانىندا توڭىرەگىنە شۋاق شاشقان, كوپكە شاراپاتىن تيگىزگەن اتىمتاي جومارتتىعىمەن اتى شىققان ادام.

پاڭ نۇرماعامبەت مازارى

ەل قامىن ويلاعان, جوق-ءجى­تىككە قامقور بولىپ, اعايىندى ءبىر-بىرىمەن جاقىنداتىپ, ءبىر­لىگىن نىعايتقان, كەلەشەگىن وي­لاعان قوعام قايراتكەرى. تەك­تى تۇلعانىڭ بويىنداعى كەيبىر مىنەزىنە قاراپ, حالىق پاڭ نۇرماعامبەت اتاپ كەتكەن. بىراق سول كىرپياز مىنەز, تال­عامپاز تۇيسىك بيىككە دە كو­تەرگەن. شام شاھارىندا قا­جىلىق ساپارعا بارعان الاش بالاسىنا ارناپ, ءوز قاراجاتىنا ارنايى ءۇي سالعىزعان, ءتورت رەت قاجىلىققا بارعان ادام. 

ايرىقشا اسەمدىكتى, ءسان مەن سالتاناتتى جاقسى كورگەن. XIX عاسىردىڭ سوڭىندا ءىى ني­كولاي يمپەراتوردى قارس­ى الىپ, قازاق حالقىنىڭ تۇر­مىس-تىرشىلىگىن كورسەتكەن. جاق­سى جاعىنان, ارينە. سان عاسىر بويى جالعاسىپ كەلە جاتقان سالت-ءداستۇردى دە قول­مەن قويعانداي ەتىپ سانا­لارىنا قۇيىپ بەرگەن. قا­زاقتىڭ بويىنداعى تاماشا تالانتتى ايگىلەيتىن قولونەر شەبەرلەرىنىڭ كورمەسىن دە ۇيىمداستىرعان. سول كورمەدە پاڭ نۇرماعامبەتتىڭ تىككەن كيىز ءۇيى باس بايگەنى السا كەرەك. ءۇيدىڭ سۇيەگى عانا ەمەس, اقشاڭقان كيىزى دە, ىشىندەگى نەبىر اسىل بۇيىمدارى دا ءتامام جۇرتتى تاڭعالدىرعان دەسەدى.  

كەيىن ون ەكى قانات اق وردا نيجني نوۆگورودتا ءوت­كەن ءبۇ­كىلرەسەيلىك كورمەگە, پا­ريج قالاسىندا وتكەن باي­قاۋ­عا قويىلعان. قازىرگى كۇنى سانكت-پەتەربۋرگتەگى ەرمي­تاج­دا ساقتاۋلى. 1898 جىلى جىل­قى شارۋاشىلىعىن اسىل­داندىرۋعا قوسقان ۇلەسى ءۇشىن التىن مەدال مەن ساعات العان. 

نۇرماعامبەت ساعىناي­ ۇلى­نىڭ قازاق قوعامىن ءور­كەنيەتكە جەتەلەۋدەگى ەڭبەگى ءوز الدىنا ءبىر توبە. ونەرى ءورىس جايعان وزگە ەلدەردەگى جاقسى ءىستى ەرەيمەننىڭ ەتەگىنە اكەلىپ, ەلگە كورسەتىپ, جالپاق جۇرتتى وسىنداي جاقسىلىققا جەتەلەگەن. موينى وزىق ءتا­جىريبەلەردى تۋعان حالقىنىڭ بويىنا سىڭىرۋگە تىرىسقان. دەمەك, بۇرىنعى قازاق باي­لارىنىڭ بويىنداعى جالعىز بايلىقتى عانا مىسە تۇتپاي, ەلىنىڭ ەرتەڭىنە ەلەڭدەگەن ۇلت­جان­دىلىق قاسيەتتى پاڭ نۇر­ما­عامبەتتىڭ بەينەسىنەن ايقىن كورۋگە بولادى. 

الاش كوسەمدەرى ءا.بوكەي­حاننىڭ, م.دۋلات ۇلىنىڭ ۇلاعاتى مول ۇلتتىق ماڭىزدى ءىس­تەرىنە قارجىلاي كومەك كور­سەتكەن. مازارى اقسۋ كەنى­شى­نىڭ ماڭىندا تۇر.
سوڭعى جاڭالىقتار