«اق جول» دەموكراتيالىق پارتياسىنان پرەزيدەنتىككە كانديدات دانيا ەسپاەۆا شىمكەنت قالاسىنىڭ حالقىمەن كەزدەستى. ءىس-شاراعا سايلاۋالدى شتاب مۇشەلەرى, پارلامەنت ءماجىلىسى دەپۋتاتتارى جانە ايماقتىق شتاب بەلسەندىلەرى قاتىستى. كانديداتپەن كەزدەسۋگە جەرگىلىكتى كاسىپكەرلەر, مۇعالىمدەر, دارىگەرلەر مەن ستۋدەنتتەر كەلدى. سونداي-اق كوپ بالالى انالار دا سول ماڭنان تابىلدى.
پرەزيدەنتتىكتەن ۇمىتكەر جينالعان قاۋىمعا ءوزىنىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىن تانىستىردى. سايلاۋشىلار تاراپىنان نەگىزىنەن جاستاردى جۇمىسپەن قامتاماسىز ەتۋ, ءبىلىم بەرۋ ساپاسى جانە زەينەت جاسىنىڭ ۇلعايۋى سياقتى الەۋمەتتىك سۇراقتار قويىلدى. «مەن بارعان كەزدەسۋلەردىڭ بارلىعىندا دەرلىك ايەلدەر زەينەت جاسىن ۇلعايتپاۋ تۋرالى وتىنىشتەرىن بىلدىرەدى. بۇل ماسەلە اۋىل تۇرعىندارى بولسىن, قالا تۇرعىندارى بولسىن – ءبارىن مازالاپ ءجۇر. جالپى, الەۋمەتتىك ماسەلەلەر شەشىمىن تابۋى ءۇشىن ەل ەكونوميكاسىن جاقسارتۋ كەرەك. ال ول ءۇشىن كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدى مىقتاپ قولعا الۋ قاجەت. بۇل مەنىڭ سايلاۋالدى باعدارلامامدا ەگجەي-تەگجەيلى باياندالعان», دەدى د.ەسپاەۆا.
سونىمەن قاتار شىمكەنت قالاسىنىڭ ءىرى توقىما فابريكاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى دە ءوزدەرىن قانداي ماسەلە مازالايتىنىن جەتكىزدى. ولاردىڭ ايتۋىنشا, كاسىپورىننىڭ جۇمىس ىستەمەي جاتقانىنا 3 جىلداي ۋاقىت بولعاندىقتان, مىڭداعان ادام, ونىڭ كوبى ايەلدەر قاۋىمى جۇمىسسىز قالعان. د.ەسپاەۆا ورىن العان جاعدايدى رەتتەۋدى قاپەرىندە ۇستاپ, شەشىلۋىنە ۇلەس قوساتىنىن ايتتى.
كانديدات بۇدان ءبىر كۇن بۇرىن كوكشەتاۋ قالاسىندا «قازاقستاندىق اگرو يننوۆاتسيالىق كورپوراتسيا» جشس ۇجىمىمەن كەزدەستى. بۇل ينۆەستيتسيالىق جوبا 2016 جىلى باستالىپ, وعان مەملەكەت ءنول پايىزدىق ءمولشەرلەمەسىندەگى قوسىمشا قۇن سالىعىن ەنگىزۋ ارقىلى قولداۋ كورسەتتى. د.ەسپاەۆا سايلاۋالدى باعدارلاماسىندا كاسىپكەرلىكتى ىنتالاندىرۋعا ارنالعان نەگىزگى باعىتتاردىڭ ىشىندە وسى قوسىمشا قۇن سالىعىن تومەندەتۋ بار ەكەنىن ايتتى.
* * *
پرەزيدەنتتىكتەن ۇمىتكەر ۇنەمى سالاماتتى ءومىر سالتىن ناسيحاتتاپ, سپورتپەن تۇراقتى شۇعىلدانۋ كەرەكتىگىن, اسىرەسە جاس تولقىننىڭ وسى باعىتتا بەلسەندى بولعانى ماڭىزدى ەكەنىن ايتتى. ەلورداداعى بوتانيكالىق باقتا وتكەن ءىس-شارادا ت.راقىمبەكوۆ باستاعان اۋەسقوي ۆەلوشاباندوزدار ءبىرشاما شاقىرىمدى ارتقا تاستادى. جارىسقا ساياباق توڭىرەگىندە ورنالاسقان ۇيلەردىڭ تۇرعىندارى دا قىزىعۋشىلىق تانىتىپ, قاتارعا قوسىلدى. نۇر-سۇلتان قالاسىنداعى قوعامدىق شتاب وكىلدەرى ۆەلومارافوندى تاماشالاۋعا كەلگەن تۇرعىندارعا ۇگىت-ناسيحات ماتەريالدارىن تاراتىپ, قولداۋعا شاقىردى. ۆەلومارافونعا قاتىسۋشىلاردىڭ باسىم بولىگى جاستار بولعاندىقتان, كانديدات ءوزىنىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىنداعى جاستار ساياساتىنىڭ ءتيىمدى مودەلى تۋرالى كەڭىنەن ايتىپ بەردى.
رەسپۋبليكالىق قوعامدىق شتاب توراعاسىنىڭ ورىنباسارى قۋانىش سەيتجانوۆ پارتيانىڭ ۇگىت-ناسيحات جۇمىستارى جوسپارعا ساي ءجۇرىپ جاتقانىن, ءبىرىنشى اپتاعا قاراعاندا, قارقىنى كۇننەن-كۇنگە كۇشەيگەنىن ايتتى. جالپى, ت.راقىمبەكوۆتىڭ سايلاۋالدى شتابى وسى كۇنگە دەيىن 300-گە تارتا ءىس-شارا وتكىزدى. ونىڭ ىشىندە كانديداتتىڭ ءوزى ورتالىق, سولتۇستىك جانە شىعىس قازاقستان ايماقتارىندا جۇرتشىلىقپەن كەزدەسىپ, وزەكتى دەگەن ماسەلەلەردى تالقىلادى. سونىمەن قاتار ۇگىت-ناسيحات ناۋقانى اياسىندا قىزىلوردا, تۇركىستان, قاراعاندى, سەمەي, تالدىقورعان جانە پەتروپاۆل ءوڭىرلەرىندە ت.راقىمبەكوۆتى قولداۋعا ارنالعان شارالار ۇيىمداستىرىلدى. ال ونىڭ سەنىم ءبىلدىرىلگەن ادامدارى اۋىل-اۋىلدى ارالاپ, جەرگىلىكتى تۇرعىندارعا سايلاۋالدى باعدارلامانى تانىستىرىپ ءجۇر.
* * *
الدىمەن كانديداتتىڭ رەسپۋبليكالىق قوعامدىق شتابىنىڭ جەتەكشىسى, كاسىپوداقتار فەدەراتسياسىنىڭ توراعاسى باقىتجان ءابدىرايىم سايلاۋ ناۋقانىندا اتقارىلىپ جاتقان ماڭىزدى جۇمىستارعا توقتالىپ, جينالعان قاۋىمعا ۇكىمەت قاۋلىسىنا سايكەس مەرەكەلىك كۇندەردىڭ تىزبەسى قازاقستان كاسىپتىك وداقتارى كۇنىمەن تولىعىپ, جاڭا مەيرام 10 قازاندا اتالىپ وتەتىنىن مالىمدەدى.
ال ا.تاسپيحوۆ ءوزىنىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىنىڭ باستى باعىتتارىن ايتا كەلە, ەلىمىزدىڭ وڭىرلەرىندە سايلاۋشىلارمەن كەزدەسۋ بارىسىن, اۋىلدىق جەرلەردەگى الەۋمەتتىك سالا قىزمەتكەرلەرىنىڭ مەملەكەت تاراپىنان بەرىلەتىن جەڭىلدىكتەردى الا الماي وتىرعاندىعىن, سوعان وراي ۇكىمەتكە ەڭبەك زاڭناماسىنا وزگەرىستەر ەنگىزۋگە ۇندەۋ جولداعانىن ايتتى. كانديدات سەنىم بىلدىرىلگەن ادامدارىنا العىس ءبىلدىرىپ, قويىلعان ساۋالدارعا جاۋاپ بەردى.
قازاقستان كوممۋنيستىك حالىق پارتياسىنان پرەزيدەنتتىككە كانديدات جامبىل احمەتبەكوۆتىڭ سەنىم بىلدىرىلگەن ادامدارىنا تاراز قالاسىندا وبلىستىق دراما تەاتردا بەلسەندى جاستارمەن جانە «قازاقستان كوممۋنيستىك جاستار وداعىنىڭ» وكىلدەرىمەن كەزدەستى. جيىنعا پارتيانىڭ جامبىل وبلىستىق كوميتەتىنىڭ ءبىرىنشى حاتشىسى جارىلقاسىن نۇراليەۆ پەن «حالىق كوممۋنيستەرى» فراكتسياسىنىڭ دەپۋتاتى يرينا سميرنوۆا قاتىستى.
جامبىل وبلىستىق سايلاۋالدى شتابى جاستاردىڭ زاماناۋي ءبىلىمنىڭ تاسىمالداۋشىلارى ەكەنىن, باسقا قوعام مۇشەلەرىنە قاراعاندا, وزگەرىستەرگە دايىندىقتارى مەن ۇمتىلىستارى ەداۋىر جوعارى ەكەنىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى. ج.احمەتبەكوۆتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىن تانىستىرۋ بارىسىندا ج.نۇراليەۆ جاستاردىڭ ۇستانىمدارى مەن مورالدىق تاربيەسى تاقىرىبىن تىلگە تيەك ەتتى. ول مەملەكەت بالالاردى الەۋمەتتىك جەلىلەر كونتەنتىنىڭ كەرى اسەرىنەن قورعاۋى ءتيىس ەكەنىن, سونىمەن قاتار كوركەم ادەبيەت, ۇلتتىق جانە الەمدىك كلاسسيكانىڭ ۇزدىك شىعارمالارىن وقىتۋدى ناسيحاتتاۋعا ەرەكشە نازار اۋدارۋ كەرەكتىگىن ايتتى.
ال الماتى قالالىق سايلاۋالدى شتابىنىڭ وكىلدەرى مەن بەلسەندىلەرى ۆلاديمير لەنيننىڭ ەسكەرتكىشى ورنالاسقان ساياباق اۋماعىندا تازالاۋ جۇمىستارىن ءجۇرگىزىپ, اعاشتاردى اكتەدى. تازالاۋ جۇمىستارى بارىسىندا بەلسەندىلەر ۇمىتكەر ج.احمەتبەكوۆتىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسىن تالداپ, باتىستىڭ كەرى ىقپالى مەن جالعان قۇندىلىقتارىنان باس تارتۋ كەرەكتىگىنە توقتالدى.
سونىمەن قاتار نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ ورتالىق پاركىندە «بولاشاق بىزدەن باستالادى» اتتى اۋقىمدى اكتسيا ءوتتى. ءىس-شارا شەڭبەرىندە سالاماتتى ءومىر سالتىن ناسيحاتتاعان مارافون ۇيىمداستىرىلىپ, وعان قوعامدىق شتاب وكىلدەرى مەن پارتيا ۇستانىمىن جاقتايتىن قالا تۇرعىندارى قاتىستى. بۇعان قوسا جۇزدەن اسا ادام ساپ تۇزەپ, ءبىر مەزەتتە جاتتىعۋ جاسادى. جينالعاندار «قكحپ-عا داۋىس بەر!», «ادال ەڭبەك قوعام مۇددەسى ءۇشىن!» دەپ ۇرانداتتى.
«ۇلت تاعدىرى» ۇلتتىق-پاتريوتتىق قوزعالىسى اتىنان پرەزيدەنتتىككە كانديدات رەتىندە ءتىركەلگەن ءامىرجان قوسانوۆتىڭ ءوڭىرلەردەگى سايلاۋالدى شتابىنىڭ وكىلدەرى شالعايداعى ەلدى مەكەندەردە ۇگىت-ناسيحات جۇمىستارىن قىزۋ جۇرگىزە باستادى. اتاپ ايتقاندا, اقتوبە وبلىسىنداعى شالقار اۋدانىندا جانە قىزىلوردا وبلىسىنداعى سەكسەۋىل كەنتىندە ءىس-شارالار ۇيىمداستىرىلىپ, كانديداتتىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسى ناقتىراق تالقىلاندى. قوعامدىق شتابتار اۋىل تۇرعىندارىنا ءا.قوسانوۆتىڭ ءومىر جولىن, ۇستانىمىن جەتكىزدى. بۇعان قوسا جەرگىلىكتى تۇرعىنداردى 9 ماۋسىم كۇنى وتەتىن پرەزيدەنتتىك سايلاۋدان قالىس قالماي, ەل بولاشاعى ءۇشىن داۋىس بەرۋگە شاقىردى. ال سايلاۋشىلار كانديدات تۋرالى وڭ كوزقاراستا ەكەندەرىن ءبىلدىرىپ, قولداۋ كورسەتەتىندەرىن جەتكىزدى.
سونىمەن قاتار وبلىس ورتالىقتارى مەن ۇلكەن قالالاردا ءا.قوسانوۆتىڭ كانديداتۋراسىن قولداۋعا ۇگىتتەگەن ناۋقاندىق ءىس-شارالار جالعاسىن تاۋىپ جاتىر. سونىڭ ءبىرى پرەزيدەنتتىكتەن ۇمىتكەردىڭ سايلاۋالدى شتابىنىڭ وكىلدەرى بەلسەندى جاستارمەن بىرگە الماتى قالاسىنداعى اباي-التىنسارين كوشەلەرى اۋدانىندا اكتسيا وتكىزدى. ءىس-شارا بارىسىندا سايلاۋشىلارمەن سۇحبات جۇرگىزىلىپ, ناۋقاندىق پاراقشالار تاراتىلدى, كانديدات ۇستانىمىنىڭ نەگىزگى باعىتتارى ءتۇسىندىرىلدى. ءارى-بەرى وتكەن جۇرت قىزىعۋشىلىق تانىتىپ, كانديداتتى جان-جاقتى بىلگىسى كەلىپ, سۇراقتارىن قويدى جانە باعدارلاماسىن ءالى دە كەڭەيتە ءتۇسۋ ءۇشىن ۇسىنىستارىن جولدادى.
سونداي-اق الەۋمەتتىك جەلىلەردە ءار ءوڭىردىڭ تۇرعىندارى, ءار سالانىڭ ەڭبەك ۇجىمدارى ءا.قوسانوۆتى قولدايتىندارىن جەتكىزىپ, ءتۇرلى پلاكاتتار كوتەرىپ, ۇندەۋ تاستاپ جاتىر. مۇنداي سايلاۋشىلارعا كانديداتتىڭ ءوزى ريزاشىلىعىن ءبىلدىرىپ, جاعىمدى حابارلاردى ءوز پاراقشاسىندا بولىسۋدە. بۇعان قوسا ءا.قوسانوۆ Facebook, Youtube, Instagram جەلىلەرىندە تىكەلەي ەفيرگە شىعىپ, ءوزىنىڭ كانديداتۋراسىنا قاتىستى قوعامدا تۋعان ساۋالدارعا كەڭىنەن جاۋاپ بەردى.
* * *
«قازاق ۇلتتىق مادەنيەتىنىڭ ەڭ بايىرعى, اسا قۇندى سالالارىنىڭ ءبىرى – قولونەر. سونىڭ ىشىندە ويۋ-ورنەكتەر – اسەمدىكتىڭ بەلگىسى عانا ەمەس, حالىقتىڭ ارمان-ويىنىڭ, تىلەك-مۇددەسىنىڭ نىشانى. وسى تۇرعىدان الىپ قاراعاندا, ويۋ-ورنەكتىڭ مازمۇندىق ەرەكشەلىكتەرى سان الۋان. بۇگىنگى شەبەرلىك ساباعى پرەزيدەنتتىكتەن ۇمىتكەر س.ءتۇگەلدىڭ باعدارلاماسىندا قامتىلعان ۇلتتىق ونەردى, سالت-ءداستۇردى دامىتۋ باعىتى اياسىندا ۇيىمداستىرىلدى», دەدى كانديداتتىڭ سايلاۋالدى شتابى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى د.ورالبەك ۇلى.
اتالعان شەبەرلىك ساباعىنا قولونەرگە قىزىعۋشىلىق تانىتاتىن جاستار كەلىپ قاتىستى. تالاپتى جاستار شەبەر ەرجان كارىمحاننىڭ قولونەر بۇيىمدارىن تاماشالاپ, جاسالۋ ءادىس-ءتاسىلدەرىن ۇيرەندى. «قولونەر – كورگەن كوزگە ادەمى اسەر ەتەتىن ءارى تاربيەلىك ءمانى بار نازىك دۇنيە. بۇل – باعزى زاماننان كەلە جاتقان قادىرلى ءداستۇرىمىز. مەن سول سەبەپتەن ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى ۇلىقتاپ جۇرگەن س.تۇگەلدى قولداۋ ءۇشىن وسى شەبەرلىك ساباعىن وتكىزىپ, جاستارمەن تاجىريبەمدى ءبولىستىم. ءوزىم جاساعان بۇيىمدار ارقىلى وسكەلەڭ ۇرپاققا اتا-بابامىزدىڭ ءتول ونەرىن ناسيحاتتاعىم كەلدى», دەدى اعاشتان ءتۇيىن تۇيەتىن ە.كارىمحان.
ورىنبەك وتەمۇرات,
عالىمجان ەلشىباي,