رۋحانيات • 06 مامىر، 2019

«حات قورجىن»

6417 رەت كورسەتىلدى
...ءۇمىت ارتادى

وزەنگە كوپىر سالىنسا

ءبىزدىڭ اۋدان حالقىنىڭ ارمانى كوپىر سالۋ ماسەلەسى بولىپ وتىر. ەرتىس وزەنىنە كوپىر سالىنسا، نۇر ۇستىنە نۇر جاۋعان بولار ەدى دەيدى اۋىل قاريالارى.

بۇل 1960 جىلداردان بەرگى كۇرشىم، مارقاكول، ۇلكەن نارىن، كاتونقاراعاي اۋداندارىنىڭ تاۋسىلمايتىن ءۇمىتى ەدى. التاي ءوڭىرىنىڭ باۋىرىندا ورنالاسقان ءتورت اۋداننىڭ بارلىعى مال ءوسىرىپ، ۇكىمەتكە مىڭداعان توننا استىق، ەت، ءسۇت، بال، بالىق وتكىزىپ وتىردى. وسى كۇنگە دەيىن استىق ءوندىرۋ ءسال تومەندەسە دە، باسقا تابيعات بايلىقتارى وندىرىلۋدە. 1997 جىلى مارقاكول اۋدانى كۇرشىم اۋدانىنا قوسىلىپ، قازىر كۇرشىم اۋدانى بولىپ وتىر. ەكى اۋدان قوسىلعاندا حالىق سانى 60 مىڭنان اسىپ تۇرسا، قازىر اۋداندا 24 مىڭنان اسپايدى. ونىڭ سەبەبى، وبلىس ورتالىعىنا قاتىناۋ قيىن، ون ەكى ايدىڭ ءۇش ايىندا (جەلتوقسان، قاڭتار، اقپان) تەگىن مۇزبەن وتەدى دە، قالعان توعىز ايدا پاروم ارقىلى وتەدى. قونىس اۋدارعانداردىڭ قايتا اۋىلعا ورالىپ جاتقاندارى دا بار. 

وسى كوپىر ماسەلەسى اۋدانىمىزدىڭ 90 جىلدىق مەرەكەسىندە دە ايتىلدى. ىسساپارمەن ءبىزدىڭ اۋدانعا كەلگەن پارلامەنت دەپۋتاتتارى بۇل ماسەلە جونىندە ماعلۇمات الىپ، ىسكە اسىراتىن جۇمىس ەكەنىنە توقتالىپ ءوتتى. ايتارىمىز – وزەنگە كوپىر سالىنسا ءدۇيىم جۇرتتىڭ ىقىلاسىنا بولەنەر ءبىر يگى شارا جۇزەگە اسقان بولار ەدى. 


التىنعازى ماديەۆ،

زەينەتكەر

شىعىس قازاقستان وبلىسى

...اسەرىمەن بولىسەدى

سىردىڭ سۇڭقار اقىنى

كورنەكتى اقىن ءابدىلدا تاجىباەۆتىڭ جاۋھار جىرلارى مەن شىنايى پوەتيكالىق تۋىندىلارىن كوپشىلىك وقىرمان قاۋىمىنا تانىستىرۋ، جاس­تاردى ۇلتجاندىلىققا تاربيەلەۋ جانە قالامگەردىڭ وسكەلەڭ ۇرپاققا ارنالعان ءورشىل رۋحتى شىعارمالارىن ناسيحاتتاپ، ادەبيەتكە دەگەن قىزىعۋشىلىعىن ارتتىرۋ ماقساتىندا س.بايىشەۆ اتىنداعى اقتوبە وبلىستىق امبەباپ عىلىمي كىتاپحاناسى اقىننىڭ 110 جىلدىعىنا وراي «حالقىم دەپ سوقتى جۇرەگى» اتتى ادەبي كەشىن ۇيىمداستىردى.

ءابدىلدا تاجىباەۆتىڭ تۇڭعىش جيناعى «جاڭا ىرعاق» دەگەن اتپەن 1933 جىلى شىقسا، «ەكى جيھان»، «ابىل»، «شىن جۇرەكتەن»، «گۇلدەن دالا»، «ارالدار»، «تولاعاي» جانە باسقا دا پوەمالارى مەن جىر جيناقتارى جارىق كوردى. ول – «جۇرەكتىلەر» پەسالار جيناعىنىڭ، «حالقىم تۋرالى اڭىز»، «جومارتتىڭ كىلەمى»، «كوتەرىلگەن كۇمبەز» اتتى درامالىق داستانداردىڭ اۆتورى. كوپتەگەن شىعارمالارى شەتەل تىلدەرىنە اۋدارىلعان. ا.پۋشكين، ت.شەۆچەنكو، ا.وستروۆسكي مەن گ.گەينەنىڭ بىرقاتار تۋىندىلارىن قازاق تىلىنە تارجىمالاعان. 
سىرشىلدىققا، سۋرەتكەرلىككە، حالىقتىق دانالىققا تولى ءا.ءتاجى­باەۆ­تىڭ ليريكالىق ولەڭدەرىنىڭ بيىل «ءبىر ەل – ءبىر كىتاپ» رەسپۋب­ليكا­لىق اكتسياسى اياسىندا جالپىۇلتتىق وقىلىمعا تاڭدا­لۋىنىڭ ءوزى قارا ولەڭنىڭ قادىرىن تۇسىنەر قاۋىم ءۇشىن قۋانىشتى جايت. اقىن ەسىمى حالىق جادىندا ماڭگىلىككە ساقتالىپ، تۋعان ەلىمەن ماڭگى جاساي بەرمەك. 

اقمارال مۇقاشەۆا،

س.بايىشەۆ اتىنداعى اقتوبە وبلىستىق امبەباپ عىلىمي كىتاپحاناسىنىڭ قىزمەتكەرى 


...وي ايتادى

تىم تومەندەمەڭدەرشى...

ءبəرىمىز پەندەمىز عوي، پەرىشتە كوكتە عانا. بىراق پەندە ەكەنبىز دەپ تىم تومەندەپ كەتپەيىكشى. مىڭ جەردەن پەندە بولساق تا اقشا، مانساپ دەگەن دۇنيە-شىرىكتەردەن بيىك تۇرۋىمىز كەرەك ەمەس پە؟ مەن كەشە بار ءومىرىنىڭ ءمəنىن مانساپ دەگەن شىركىنگە بايلاپ قويعان مىسكىندەردى كوردىم. «ديرەكتور بولا الماي قالىپ ەدىم، دەنساۋلىعىم كۇرت تومەندەپ كەتتى» دەپ جىلامسىراعان، دۇنيە دەگەنگە əبدەن بىلعانعان، ديرەكتور بولسام دەگەن ۇمىتپەن ادامگەرشىلىكتەن اتتاپ، ادام تاعدىرىمەن ويناعىسى كەلەتىن پەندەلەردى كوردىم. كوپكە توپىراق شاشپايمىن. ناعىز ازاماتتىق تانىتقاندار دا بولدى. 

مانساپ دەگەن پاسىقتى قۋساڭ، سەنىڭ كىم بولعانىڭ؟ كەرىسىنشە مانساپ سەنى قۋ كەرەك ەمەس پە لوگيكاعا سايسا؟ تىم تومەندەمەڭدەرشى، ادامدار.

ەرجان ءتالىپ
سوڭعى جاڭالىقتار

پاريجگە سىيماعان پول

ونەر • بۇگىن، 21:16

قارتتار ۇيىندەگى ۆالس

قوعام • بۇگىن، 21:05

دوللار قايتا كوتەرىلدى

قارجى • بۇگىن، 16:35

ۇقساس جاڭالىقتار