كەزەكشى پروكۋرور. ول قانداي پروكۋرور؟
سارسەنبى, 24 قازان 2012 7:18
قىزىلوردا وبلىسىنىڭ پروكۋرورى ساپاربەك نۇرپەيىسوۆ – ءارتۇرلى دەڭگەيدەگى پروكۋراتۋرا ورگاندارىندا ۇزاق جىلدار بويى ابىرويلى قىزمەت اتقارىپ, ىسىلعان بىلىكتى مامان. ول ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ باسىندا ورتالىق اپپاراتتا لاۋازىمدى قىزمەتتە جۇرگەنىندە «كەزەكشى پروكۋرور» جۇيەسىن ويلاپ تاۋىپ, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى قىزمەتكەرلەرىنىڭ زاڭدىلىق ساقتاۋداعى جۇمىسىن جەتىلدىرە تۇسۋگە جول اشىپ ەدى. بۇل تاجىريبە قازىردىڭ وزىندە تمد-نىڭ بىرقاتار ەلدەرىنە, سونىڭ ىشىندە رەسەي فەدەراتسياسىنا تاراي باستادى. البەتتە, جاڭالىقتىڭ يەسى وسى باستاماسىن بۇگىندە ءوزى قىزمەت ەتەتىن سىر ءوڭىرىنىڭ قۇقىق قورعاۋ جۇيەسىنە دە ەنگىزدى. ءبىزدىڭ ەندىگى اڭگىمەمىز وسى جانە وسىعان قاتىستى باسقا دا ماسەلەلەرگە ارنالدى.
سارسەنبى, 24 قازان 2012 7:18
قىزىلوردا وبلىسىنىڭ پروكۋرورى ساپاربەك نۇرپەيىسوۆ – ءارتۇرلى دەڭگەيدەگى پروكۋراتۋرا ورگاندارىندا ۇزاق جىلدار بويى ابىرويلى قىزمەت اتقارىپ, ىسىلعان بىلىكتى مامان. ول ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ باسىندا ورتالىق اپپاراتتا لاۋازىمدى قىزمەتتە جۇرگەنىندە «كەزەكشى پروكۋرور» جۇيەسىن ويلاپ تاۋىپ, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى قىزمەتكەرلەرىنىڭ زاڭدىلىق ساقتاۋداعى جۇمىسىن جەتىلدىرە تۇسۋگە جول اشىپ ەدى. بۇل تاجىريبە قازىردىڭ وزىندە تمد-نىڭ بىرقاتار ەلدەرىنە, سونىڭ ىشىندە رەسەي فەدەراتسياسىنا تاراي باستادى. البەتتە, جاڭالىقتىڭ يەسى وسى باستاماسىن بۇگىندە ءوزى قىزمەت ەتەتىن سىر ءوڭىرىنىڭ قۇقىق قورعاۋ جۇيەسىنە دە ەنگىزدى. ءبىزدىڭ ەندىگى اڭگىمەمىز وسى جانە وسىعان قاتىستى باسقا دا ماسەلەلەرگە ارنالدى.
– ساپاربەك ايتۋ ۇلى, اۋەلگى ءسوزدى داستۇرگە ساي قازىرگى تاڭدا وبلىس پروكۋراتۋرا ورگاندارى الدىندا تۇرعان نەگىزگى مىندەتتەردەن باستاساق.
– وزىڭىزگە دە بەلگىلى, وبلىستىق پروكۋراتۋرانىڭ الدىندا تۇرعان نەگىزگى ءمىندەتتەردىڭ ءبىرى قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ قىلمىسپەن كۇرەستەگى ءوزارا ۇيلەسىمدىلىگىن ارتتىرىپ, وعان ءتيىستى باعىت-باعدار بەرىپ, كريمونوگەندىك احۋالدى تۇراقتاندىرۋ ارقىلى ازاماتتاردى قورعاۋ ءجونىندەگى زاڭمەن جۇكتەلگەن قاعيدانىڭ ورىندالۋىن قامتاماسىز ەتۋ بولىپ تابىلادى. وسى ماقساتتا ءبىز تىرلىكتى وبلىستاعى باسىڭقى باعىتقا يە – مال ۇرلىعى, مۇناي ونىمدەرىن ۇرلاۋ, ەسىرتكى زاتتارىن زاڭسىز اينالىمعا سالۋ توڭىرەگىندەگى قۇقىق بۇزۋشىلىقتارمەن كۇرەستە قىلمىستىق ىزگە ءتۇسۋ ورگاندارى قىزمەتىن ۇيلەستىرىپ تۇرۋدىڭ تولقۇجاتتارىن جاساۋدان باستادىق. جاسىراتىنى جوق, سوڭعى جىلدارى كۇرت ءوسىپ كەلە جاتقان مال ۇرلىعىن اشۋ بارعان سايىن قيىنداپ بارادى. سوندىقتان بۇل ماسەلە تاياۋدا وبلىس قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ ۇيلەستىرۋ كەڭەسىندە ارنايى تالقىلانىپ, وعان قاتىستى كۇرەستى كۇشەيتۋ تۋرالى بىرلەسكەن نۇسقاۋلىق ومىرگە كەلدى. سونداي-اق, تۇرعىنداردىڭ مالى ۇرلانعان جاعدايداعى قۇقىقتارى مەن پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىنىڭ مىندەتتەرى كورسەتىلگەن جادناما دايىندالىپ, ونىڭ ءمانى جۇرتشىلىققا تولىق جەتكىزىلدى.
تاعى ءبىر اتاپ وتەرلىك جايت, پايداكۇنەمدىك, زورلىق سيپاتىنداعى قىلمىستار مەن ونىڭ الدىن الۋ باعىتىنداعى ءىس-شارالار ۇيلەستىرۋ كەڭەسى مەن القا ءماجىلىسىندە قارالىپ, قىلمىسپەن كۇرەستىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋدىڭ بىرلەسكەن كەشەندى شەشىمدەرى قابىلداندى. وبلىس پروكۋراتۋرا ورگاندارى سونىمەن بىرگە, قىلمىستىق ءىس جۇرگىزۋدە ادام مەن ازاماتتىڭ كونستيتۋتسيالىق قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارى, قىلمىستىق ءىس جۇرگىزۋ كەزىندە قاتىسۋشىلار وتىنىشتەرىن قاراۋ زاڭدىلىعى ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتۋ سەكىلدى قاداعالاۋدىڭ باسىڭقى باعىتتارىنا ايرىقشا ءمان بەرىپ كەلەدى. جۇيەلى اتقارىلعان وسى جۇمىستاردىڭ ناتيجەسىندە قىلمىستىق ىستەردىڭ باسىم بولىگى سوتپەن اياقتالىپ, ولاردىڭ اقتاۋ نەگىزىندە قىسقارتىلۋىنا, ازاماتتاردىڭ زاڭسىز قامالىپ, ۇستالۋىنا جول بەرىلگەن جوق. وسى كەزەڭدە تەرگەۋ ورگاندارى قابىلداعان پروتسەسسۋالدىق شەشىمدەردى زەردەلەۋ ساپاسى ەداۋىر جاقساردى. بۇل تۇرعىدا ازاماتتاردىڭ ۇزاق ۋاقىتتان بەرى شەشىمىن تاپپاي كەلە جاتقان ارىزدارىنىڭ توقتاتىلۋىنا قول جەتتى. وبلىس پروكۋرورىنىڭ جەكە قابىلداۋىندا بولىپ, شاعىم ءبىلدىرگەن ازاماتتاردىڭ كەلتىرگەن ۋاجدەرى ولاردىڭ وزدەرىنىڭ قاتىسۋىندا تەكسەرىلۋى ۇيىمداستىرىلىپ, ناتيجەلەرى بويىنشا دايىندالعان جاۋاپتار ارىزدانۋشىلارعا الدىن الا بەرىلىپ, ولاردى قايتا قابىلداۋ تاجىريبەگە ەنگىزىلدى.
وسىنداي جاندى جۇمىستاردىڭ ارقاسىندا كوپتەن بەرى شەشىمىن تاپپاي ءجۇرگەن ارىز-شاعىمداردىڭ تاعدىرىن وڭ شەشۋگە قايىرلى قادام جاسالدى. بۇعان تاياۋدا عانا ورىن العان ۇ.الىشەۆتىڭ زورلىق-زومبىلىقتىڭ بەلگىلەرى بار ءمايىتى تابىلۋىنا بايلانىستى اتقارىلعان جۇمىستىڭ دەرەگىن كەلتىرە كەتسەك تە بولادى. بۇل وقيعا بويىنشا قوزعالعان قىلمىستىق ءىس ايىپتاۋ قورىتىندىسىمەن سوتقا جولدانىپ, ءتيىستى ۇكىم شىعارىلدى. وسى ارقىلى مارقۇمنىڭ تۋىستارى تاراپىنان تەرگەۋدىڭ ادىلدىگىنە كەلتىرىلىپ كەلگەن كۇمان سەيىلىپ, اقيقاتتىڭ اق تۋى جەلبىرەدى.
– بۇل دەرەكتىڭ ءوزى ءسىزدىڭ سوڭعى كەزدەرى جەرگىلىكتى قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ جۇمىسىن ءجيى سىنعا الۋىڭىزدىڭ تەكتەن-تەك ەمەس ەكەنىن كورسەتسە كەرەك.
– قۇقىق قورعاۋ, اسىرەسە, ىشكى ىستەر ورگاندارى جۇمىستارىن سىنعا الۋداعى باستى سەبەپ قوعامدىق قاۋىپسىزدىك قىزمەتى قۇرىلىمى جۇمىسىنىڭ دۇرىس ۇيىمداستىرىلماۋىنان قۇقىق بۇزۋشىلىق پەن قىلمىستىڭ الدىن الۋدا اتقارىلعان ءىس-شارالاردىڭ وڭ ناتيجە بەرمەۋىنەن تۋىنداپ وتىر. كوپ جاعدايدا ولاردىڭ قىلمىسپەن كۇرەستەگى ءرولى تەك قىلمىس جاسالعاننان كەيىن عانا كورىنىپ جاتادى. ال وعان دەيىنگى الدىن الۋ قىزمەتى سۇيەيسالدى سيپات العان. بۇل رەتتە ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ ايماقتىق ۋچاسكەلەرى جۇمىسىنا ايتىلار سىن وتە كوپ. تەكسەرۋ كورسەتكەندەي, ۋچاسكەلىك پوليتسيا ينسپەكتورلارى وزدەرىنە قاراستى اكىمشىلىك اۋماعىنداعى تۇرعىندارمەن تىعىز بايلانىس جاسامايدى, قىلمىس جاساۋعا بەيىم تۇراتىن, بۇرىن سوتتى بولعان ادامداردىڭ ءجۇرىس-تۇرىستارىنا مۇقيات باقىلاۋ جۇرگىزبەيدى. ولاردىڭ ءبازبىرى وزدەرىنە بەكىتىلگەن ۋچاسكەدەگى تۇرعىندار سانى مەن ولاردىڭ كاسىبي سيپاتىن بىلمەيدى, سەبەبى اكىمشىلىك اۋماعىنداعى پاتەرلەر مەن ۇيلەردى ۇدايى ارالاپ تۇرمايدى. بۇل تالاپتىڭ ساقتالۋىن تەكسەرۋ ماقساتىندا تاياۋدا قالالىق پروكۋراتۋرا قىزمەتكەرلەرى 14 ۋچاسكەلىك پوليتسيا بەكەتى اۋماعىنداعى جۇرت اراسىنا سۇراۋ سالدى. سوندا ساۋالناماعا قاتىسقانداردىڭ 75 پايىزعا جۋىعى وزدەرىمەن جۇمىس ىستەۋگە ءتيىستى ۋچاسكەلىك پوليتسيا ينسپەكتورىن تانىمايتىندارىن جانە كورمەگەندەرىن ايتقان.
قىلمىستىڭ الدىن الۋ مەن ونىڭ جولىن كەسۋدەگى ۋچاسكەلىك پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىنىڭ جۇمىستارىن ۇيىمداستىرۋ, پروفيلاكتيكالىق ءىس-شارالاردىڭ ءتيىمدىلىگىن كوتەرۋ ماسەلەسى سوندىقتان دا بيىلعى قىركۇيەك ايىنىڭ سوڭىندا ۇيلەستىرۋ كەڭەسىنىڭ شيەلى اۋدانىندا وتكەن كوشپەلى وتىرىسىندا ناقتىلى ءسوز بولدى. وتىرىستا ۋچاسكەلىك پوليتسيا ينسپەكتورلارىنىڭ جۇمىستارىنا جاڭا سەرپىن بەرىلىپ, زاڭ بۇزۋشىلىقتاردىڭ الدىن الۋ جونىندە بىرلەسكەن شەشىم قابىلداندى.
– ەندى وسى اڭگىمەنىڭ ىڭعايىندا ءوزىڭىز دۇنيەگە كەلتىرگەن «كەزەكشى پروكۋرور» جۇيەسىنە توقتالاتىن كەز دە كەلگەن سياقتى. ءبىزدىڭ پايىمىمىزشا, ول تاپ وسى قۇقىق قورعاۋ سالاسىندا كوپە-كورنەۋ زاڭ بۇزۋشىلىقتاردىڭ ورىن الماۋى مەن ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ ماقساتىندا پايدا بولعان جوق پا؟
– دۇرىس ايتاسىز. ءبارىمىز ءۇشىن دە ازاماتتار تاراپىنان قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى قىزمەتكەرلەرىنىڭ وزدەرىن نەگىزسىز ۇستايتىنى, كۇش قولداناتىنى, ۇرىپ-سوعاتىنى جانە ءارتۇرلى قيناۋ شارالارىن اتقاراتىنى جونىندە شاعىمدار ايتىلىپ تۇراتىنى دا, بۇل ارىزداردىڭ ءىشىنارا شىندىق بولىپ شىعاتىنى دا جاسىرىن ەمەس. مىنە, قوعامىمىزدا بولىپ جاتاتىن وسىنداي كەلەڭسىز وقيعالار مەنى كوپتەن تولعاندىرۋشى ەدى. اقىرىندا كەڭىنەن ويلانا كەلە, مۇنداي فاكتىلەرگە ءبىرجولا توسقاۋىل قويۋ, زاڭدىلىقتى نىعايتۋ, جەكە ادامنىڭ كونستيتۋتسيالىق قۇقىقتارىن قورعاۋ جانە پروكۋرورلىق قاداعالاۋ تەتىكتەرىن جەتىلدىرۋ ماقساتىندا «پوليتسياداعى كەزەكشى پروكۋرور – ازاماتتار قۇقىعىنىڭ كەپىلى» اتتى سەرپىندى جوبا ۇسىندىم. بۇل جوبا ءوز كەزەگىندە باسشىلىق تاراپىنان ماقۇلدانىپ, باس پروكۋروردىڭ بيىلعى جىلعى 30 قاڭتارداعى №9 ساندى بۇيرىعىمەن وندىرىسكە ەندى. سونىمەن ءبىر مەزگىلدە جوبانىڭ ەرەجەسى دە بەكىتىلدى. ال 17 اقپاندا باس پروكۋراتۋرا مەن ىشكى ءىستەر مينيسترلىگىنىڭ «كەزەكشى پروكۋرورلاردىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ كەزەكشى بولىمدەرىمەن ءوزارا ءىس-قيمىل جاساسۋ ءتارتىبى» تۋرالى №98-بىرلەسكەن بۇيرىعى شىعارىلدى.
قابىلدانعان ەرەجەگە سايكەس, كەزەكشى پروكۋرور تاجىريبەلى, كاسىبي دەڭگەيى جوعارى, بىلىكتى قىزمەتكەر بولۋى ءتيىس. جوبا بويىنشا ىشكى ىستەر ورگاندارى عيماراتىنا جەتكىزىلگەن ءاربىر ادام كىرگەننەن باستاپ ودان شىققانشا كەزەكشى پروكۋروردىڭ نەمەسە اۋماقتىق پروكۋروردىڭ تىكەلەي باقىلاۋىندا بولادى. باقىلاۋ ىشكى ىستەر ورگاندارى عيماراتىنىڭ كىرەبەرىسىنە ورناتىلعان بەينەكامەراعا لوكالدى جۇيە ارقىلى قوسىلعان قالا, اۋدان پروكۋرورلارى مەن كەزەكشى پروكۋرور كابينەتىندەگى ەلەكتروندى جۇيە ارقىلى جۇزەگە اسىرىلادى. ادامنىڭ پوليتسيا عيماراتىنا كىرگەنى مەن شىققانى ەلەكتروندىق جۇيەدە تىركەلىپ, مارتەبەسى انىقتالىپ, كومپيۋتەرگە ەنگىزىلەدى, پروتسەسسۋالدىق نورمالار بۇزىلعان جاعدايدا ءتيىستى باعدارلاما پروكۋرور مونيتورىنا بەلگى بەرەدى. كەزەكشى پروكۋرور ءوز قۇزىرەتى شەڭبەرىندە زاڭدىلىقتى قالپىنا كەلتىرىپ, كىنالى لاۋازىم يەسىنىڭ ءتيىستى جاۋاپكەرشىلىگىن شەشەدى. ازاماتتاردى زاڭسىز اكەلۋ, ۇستاۋ, قيناۋ فاكتىلەرىنە جول بەرمەۋ كەزەكشى پروكۋرور قىزمەتىنىڭ نەگىزگى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. وعان ۋاقىتشا ۇستاۋ كامەرالارىن, قىزمەتتىك بولمەلەردى تەكسەرىپ, رەتسىز ۇستالعانداردى بوساتۋ جانە زاڭدىلىقتى ورناتۋ ءۇشىن الگىندە ايتىلعان ەرەجەدە ءتيىستى وكىلەتتىكتەر بەرىلگەن. وسى وكىلەتتىكتەردى تولىق جانە ءتيىمدى پايدالانۋدى قامتاماسىز ەتۋى ءۇشىن كەزەكشى پروكۋرور كۇندەلىكتى قىزمەتىنەن بوساتىلىپ, بىرىڭعاي ىشكى ىستەر ورگاندارى عيماراتىندا بولادى. ياعني, وتىنىشپەن كەلگەن ادام ىشكى ىستەر عيماراتىنداعى كەزەكشى پروكۋرورعا كەز كەلگەن ۋاقىتتا جولىعىپ, ءوزىن تولعاندىرعان ماسەلەسىن سول جەردە شەشۋگە مۇمكىندىك الادى. ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ باسشىلىعى بولسا, بىرلەسكەن بۇيرىققا سايكەس, كەزەكشى پروكۋروردىڭ قىزمەتتىك مىندەتتەرىن اتقارۋىنا جان-جاقتى جاعداي جاساۋعا ءتيىس. اتالمىش جوبا الدىمەن استانا مەن الماتى قالالارىنداعى ىشكى ىستەر ورگاندارىندا تاجىريبەلىك سىناقتان ءوتتى. سىناق سول ارالىقتا ازاماتتاردى نەگىزسىز ۇستاۋ, قاماۋ, ۇرىپ-سوعۋ, قيناۋ دەرەكتەرىنىڭ كۇرت ازايىپ, قىلمىستىق ىزگە ءتۇسۋدى زاڭ شەڭبەرىندە جۇرگىزۋگە مۇمكىندىك تۋعانىن كورسەتتى. اينالىپ كەلگەندە, بۇل حالىقتىڭ پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىنە دەگەن سەنىمىنىڭ ارتۋىنا ىقپال ەتۋدە. ەلباسىنىڭ قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى قىزمەتىن جەتىلدىرۋدە قويعان تالاپتارى دا وسىعان سايادى. وسىلايشا كوپشىلىكتىڭ وڭدى باعاسىن العان سەرپىندى جوبا بىردەن ەلىمىزدىڭ بارلىق وڭىرلەرىندەگى ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ قىزمەتىنە ەنگىزىلە باستادى. كەزەكشى پروكۋرور جۇيەسى ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ شىلدە ايىنان بەرى حالىق كوپ كەلەتىن قىزىلوردا قالالىق ىشكى ىستەر باسقارماسىندا دا قولعا الىندى. بۇعان دەيىن سەرپىندى جوبا جونىندە رەسپۋبليكالىق جانە وبلىستىق تەلەارنالاردا بىرنەشە رەت بەينەسيۋجەتتەر كورسەتىلىپ, حالىققا ونىڭ ءمانى مەن ماقساتى كەڭىنەن ءتۇسىندىرىلدى. وسى جۇيە ەنگىزىلگەننەن كەيىنگى 3 اي بويىنا قالالىق ىشكى ىستەر باسقارماسىندا ازاماتتاردىڭ بوستاندىعىن شەكتەۋگە بايلانىستى دەرەكتەر ورىن العان جوق. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, جوبا ءوزىنىڭ ناتيجەلىلىگى مەن تيىمدىلىگىن دالەلدەپ, پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى تاراپىنان قىلمىس پەن قۇقىق بۇزۋشىلىقتى بولدىرماۋدا پروفيلاكتيكالىق ماڭىزى زور ەكەنىن كورسەتتى.
بۇگىنگى تاڭدا وبلىستىڭ قالعان اۋماقتارىنداعى ىشكى ىستەر بولىمدەرىندە وسى جۇيەنى قىسقا مەرزىمدە ورنالاستىرۋ جۇمىستارى اتقارىلۋدا. مەنىڭ پىكىرىمشە, جوبانىڭ ومىرشەڭدىگى مەن وزەكتىلىگىنە ۋاقىتتىڭ ءوزى كەپىل بولادى.
– پروكۋرورمەن سويلەسىپ وتىرىپ, وعان سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى كۇرەس تۋرالى سۇراق قويماساق, سۇحباتىمىز جارتىكەش بولىپ شىعار ەدى. وبلىستا بۇل سالادا قانداي جاندى جۇمىستار قولعا الىنۋدا؟
– ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ 8 ايىندا وبلىستىق پروكۋراتۋرا سىبايلاس جەمقورلىقپەن كۇرەستە, وسى ساناتتاعى قىلمىستىق ىستەر تەرگەۋىندە زاڭدىلىقتىڭ ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتۋدە ايتارلىقتاي جۇمىستار اتقاردى. بۇعان وسى ارالىقتا وبلىس كولەمىندە سىبايلاس جەمقورلىق سيپاتىندا اشكەرەلەنگەن قىلمىستار سانىنىڭ 58-دەن 69-عا نەمەسە 18,9 پايىزعا وسكەنى ءدالەل بولا الادى. اتالعان قىلمىستىق ءىستەردىڭ 52-ءسى قازىر ايىپتاۋ قورىتىندىسىمەن سوتقا جولدانىپ, قالعاندارى تەرگەۋ ساتىسىندا تۇر. بۇلاردىڭ ىشىندە اۋىلدىق وكرۋگتەر اكىمدەرىنە, اۋداندىق سوتتىڭ توراعاسىنا, وبلىستىق قۇرىلىس باسقارماسى مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ ءبولىمىنىڭ باستىعىنا قاتىستى قوزعالعان ىستەر سوتقا جولدانىپ, ءوز شەشىمدەرىن تاپتى. پروكۋراتۋرا ورگاندارىنىڭ وسى باعىتتا ءجۇرگىزگەن تەكسەرۋلەرى ناتيجەسىندە 200-دەن استام زاڭ بۇزۋشىلىق انىقتالىپ, 26 لاۋازىم يەسى تارتىپتىك, 3 تۇلعا اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلسا, 5 قىلمىستىق ءىس قوزعالدى.
وبلىستاعى سىبايلاس جەمقورلىق سيپاتىنداعى قىلمىستىڭ باسىم بولىگىن مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ سالاسىنداعى ورەسكەل زاڭ بۇزۋشىلىقتار قۇرايدى. ايتالىق, وبلىستىق قۇرىلىس باسقارماسىندا مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ كونكۋرسىن وتكىزۋ بارىسىندا قىزمەتتىك جالعاندىق جاساۋ مەن اۋىر زارداپتارعا اكەلىپ سوققان قىزمەت بابىن كەرەعار پايدالانۋ دەرەگى بويىنشا ەكى قىلمىستىق ءىس كوتەرىلدى. وسى ارالىقتا مىناداي دا فاكت ورىن الدى. وبلىستىق قۇرىلىس باسقارماسىنىڭ ءبولىم باستىعى ءوزىنىڭ سول تۇستا بىرقاتار قىلمىستىق ىستەرگە سەزىكتى رەتىندە جاۋاپ بەرىپ ءجۇرگەنىنە قاراماستان, جەكە كاسىپكەردى مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ كونكۋرسىنىڭ جەڭىمپازى ەتۋ ارقىلى ودان 23 000 اقش دوللارىن جىمقىرىپ قالۋعا ارەكەت ەتكەن. مىنە, قارجى پوليتسياسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى ونى وسى قىلمىسى ۇستىندە قولعا ءتۇسىردى. وسىنىڭ نەگىزىندە بۇل داۋاسىز قىزمەتكەر سوت ۇكىمىمەن 5 جىلعا باس بوستاندىعىنان ايرىلدى. قۇرىلىس باسقارماسىنىڭ ەندىگى ءبىر كونكۋرستىق كوميسسياسى قارماقشى اۋدانى, تورەتام كەنتىندەگى اۋىلدىق ەمحانا نىسانىن قۇرىلىس-قۇراستىرۋ جۇمىستارىن مەديتسينالىق ماقساتتاعى بۇيىمداردى اكەلۋگە جانە مەديتسينالىق تەحنيكانى وتكىزۋگە ليتسەنزياسى جوق «اقمەشىت-مەليوراتور» سەرىكتەستىگىنە بەرىپ جىبەرگەن. باسقارما كوميسسياسى شيەلى كەنتىندەگى اۋىسىمىنا 250 ادام قابىلدايتىن ەمحانا قۇرىلىسى جۇمىستارىنا مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ كونكۋرسىن وتكىزگەندە دە قۇقىق بۇزۋشىلىقتى قولدان جاساعان.
قۇرىلىس باسقارماسىنىڭ سونداي-اق مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ كەلىسىم-شارتتارىن ورىنداۋ بارىسىندا دا زاڭ بۇزۋشىلىقتارعا ءجيى جول بەرەتىنى بەلگىلى بولدى. وسىنداي ولقىلىق سالدارىنان وبلىستاعى 7 مەكتەپتىڭ قۇرىلىسى بويىنشا بيىلعى مامىر-ماۋسىم ايلارىندا اتقارىلعان جۇمىستارعا تولەم جۇرگىزىلمەي, كەلىسىم-شارتتاعى 438 169 168 تەڭگە قارجى يگەرىلمەي قالعان. وسىعان وراي ءبىز وبلىستىق اكىمدىككە مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ شارتىندا كوزدەلگەن مىندەتتەردىڭ ورىندالۋىن قامتاماسىز ەتپەي, جەكە كاسىپكەرلەردىڭ زاڭدى قىزمەتىنە كەدەرگى كەلتىرگەن, ءسويتىپ, سىبايلاس جەمقورلىق سيپاتىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىققا جول بەرگەن لاۋازىم يەلەرىنە قاتاڭ تارتىپتىك شارا كورۋ جونىندە ۇسىنىس ەنگىزدىك.
– مازمۇندى اڭگىمەڭىز ءۇشىن راحمەت!
اڭگىمەلەسكەن سەرىك ءپىرنازار,
«ەگەمەن قازاقستان».
قىزىلوردا.