28 ناۋرىز, 2019

ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارت جاساسۋ: نەنى ءبىلۋ قاجەت 

933 رەت
كورسەتىلدى
10 مين
وقۋ ءۇشىن

ميكروقارجى ۇيىمدارىمەن (مقۇ) ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارت جاساسۋ كەزىندە تۇتىنۋشىلاردىڭ مقۇ-نىڭ ءوز قىزمەتىن قازاقستان ۇلتتىق بانكىندە ەسەپتىك تىركەۋدەن وتكەن جانە ولاردى ميكروقارجى ۇيىمدارىنىڭ تىزىلىمىنە ەنگىزگەن سوڭ عانا جۇزەگە اسىرۋعا قۇقىعى بار ەكەندىگىن ءبىلۋى ماڭىزدى.

ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارت جاساسۋ: نەنى ءبىلۋ قاجەت 

مقۇ-نىڭ تىزىلىمىمەن قازاقستان ۇلتتىق بانكىنىڭ https://nationalbank.kz/?docid=1026&switch=kazakh سايتىندا تانىسۋعا بولادى.

تۇتىنۋشىلاردىڭ مقۇ-نى قر ازاماتتىق كودەكسىنىڭ 725-1-بابىنىڭ ەرەجەلەرى نەگىزىندە ليتسەنزياسىز/رۇقساتسىز كرەديتتەر بەرەتىن باسقا ۇيىمدارمەن شاتاستىرماۋى ماڭىزدى.

قازاقستان ۇلتتىق بانكى قارايتىن وتىنىشتەردى تالداۋ تۇتىنۋشىلاردىڭ كوبى ميكروكرەديتتەر بەرۋ تۋرالى جاسالىپ قويىلعان شارتتاردىڭ قانداي دا ءبىر تالاپتارىمەن كەلىسپەۋگە بايلانىستى ءوتىنىش جاسايتىندىعىن كورسەتتى.

قارىز الۋشىلار كوبىنە شارت بويىنشا مىندەتتەمەلەردى ورىنداماۋ سالدارىنىڭ ماڭىزدىلىعىن تۇسىنبەي, ونىڭ تالاپتارىن مۇقيات زەردەلەمەي, ىقتيمال تاۋەكەلدەردى باعالاماي, شارتقا قول قويادى.

قر ازاماتتىق كودەكسىنىڭ 728-بابىنا سايكەس ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارتتىڭ مىناداي ەرەكشەلiكتەرi بار ەكەنىنە نازار اۋدارىڭىز:
- ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارت بويىنشا مقۇ قارىز بەرۋشi رەتىندە ارەكەت ەتەدى;

- الداعى ۋاقىتتا بەرiلۋi مۇمكiن اقشا ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارتتىڭ نىساناسى بولىپ تابىلادى;
- ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارت جازباشا نىساندا جاسالۋعا ءتيىس. جازباشا نىساندى ساقتاماۋ بانكتىك ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارتتىڭ ماڭىزسىزدىعىنا الىپ كەلەدى;

- ەگەر قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭنامالىق اكتىلەرىندە وزگەشە كوزدەلمەسە, ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارتتا مقۇ-نىڭ شارت تالاپتارىن بىرجاقتى وزگەرتۋ قۇقىعىن كوزدەيتىن تالاپ قامتىلمايدى.
«ميكروقارجى ۇيىمدارى تۋرالى» قر زاڭى 4-بابىنىڭ 3-تارماعىنا سايكەس ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارتتىڭ مىندەتتى تالاپتارىنىڭ تىزبەسى ۋاكىلەتتى ورگاننىڭ نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىسىندە ايقىندالادى.

مىندەتتى تالاپتارىنىڭ تىزبەسىنە سايكەس ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارتتا مىناداي مىندەتتى تالاپتار قامتىلۋعا ءتيىس:
I. شارتتىڭ جالپى تالاپتارى;
II. قارىز الۋشىنىڭ قۇقىقتارى;
III. مقۇ-نىڭ قۇقىقتارى;
IV. مقۇ-نىڭ مىندەتتەرى;
V. مقۇ-عا ارنالعان شەكتەۋلەر;
VI. تاراپتاردىڭ مىندەتتەمەلەردى بۇزعانى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىگى;
VII. شارتتىڭ تالاپتارىنا وزگەرىستەر ەنگىزۋ ءتارتىبى;

«شارتتىڭ جالپى تالاپتارى» بولىمىنە تولىعىراق توقتالايىق, ول مىنالاردى قامتيدى:
1) شارتتى جاساۋ كۇنى;
2) مقۇ اتاۋى جانە قارىز الۋشىنىڭ ت.ا.ءا.;
3) ميكروكرەديتتىڭ ماقساتى;
4) ميكروكرەديتتىڭ سوماسى. «ميكروقارجى ۇيىمدارى تۋرالى» قر زاڭىنىڭ 3-بابىنا سايكەس مقۇ ءبىر قارىز الۋشىعا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى زاڭدا ءتيىستى قارجى جىلىنا بەلگىلەنگەن ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىشتىڭ 8 000 مولشەرىنەن اسپايتىن مولشەردە ميكروكرەديتتەر بەرۋگە قۇقىلى.
5) ميكروكرەديتتى وتەۋ مەرزىمى;
6) سىياقى مولشەرلەمەسىنىڭ جانە سىياقىنىڭ جىلدىق ءتيىمدى مولشەرلەمەسىنىڭ (سجتم) مولشەرى);

ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارتتا سجتم ءمانىن كورسەتۋ ارقىلى ميكروكرەديتتىڭ تولىق قۇنىن اشۋ تۋرالى تالاپتىڭ 2012 جىلدان باستاپ قولدانىلاتىنىن ەستە ساقتاعان ءجون. بۇل رەتتە, «سىياقىنىڭ جىلدىق ءتيىمدى مولشەرلەمەسىنىڭ شەكتى مولشەرىن بەكىتۋ تۋرالى» ۇلتتىق بانكتىڭ 2012 جىلعى 24 جەلتوقسانداعى № 377 قاۋلىسىنا سايكەس ميكروكرەديتتەر بويىنشا سجتم مولشەرى جىلدىق 56%-دان اسپاۋعا ءتيىس.

ودان باسقا, «ميكروقارجى ۇيىمدارى تۋرالى» قر زاڭىنا سايكەس ميكروكرەديت بەرۋمەن بايلانىستى كوميسسيانى, سىياقى مەن وزگە تولەمدەردى مقۇ ميكروكرەديت بەرگەننەن كەيىن نەمەسە بەرۋ كەزىندە ءوندىرىپ الادى;

7) ميكروكرەديتتى وتەۋ ءتاسىلى; 
8) ميكروكرەديتتى وتەۋ ءادىسى: اننۋيتەتتىك نەمەسە سارالانعان, نە ميكروكرەديتتەر بەرۋ قاعيدالارىنا سايكەس باسقا ءادىس; 
9) ميكروكرەديت بويىنشا بەرەشەكتى وتەۋ كەزەكتىلىگى. 
2016 جىلعى 1 شىلدەدەن باستاپ ميكروكرەديت بويىنشا بەرەشەكتى وتەۋدىڭ ەرەكشە كەزەكتىلىگى قولدانىسقا ەنگىزىلگەنىنە نازار اۋدارامىز. 180 كۇنگە دەيىن مەرزىمىنىڭ ءوتۋى جاعدايىندا ميكروكرەديت بويىنشا وسى ساتكە بار بەرەشەكتى وتەۋ ءۇشىن جەتكىلىكسىز جەكە تۇلعا ەنگىزگەن سوما مىناداي تۇردە بولىنەدى: 
• مەرزىمى وتكەن نەگىزگى بورىش; 
• ميكروكرەديت بويىنشا مەرزىمى وتكەن سىياقى; 
• تۇراقسىزدىق ايىبى (ايىپپۇلدار, ءوسىمپۇلدار); 
• تولەمدەردىڭ اعىمداعى كەزەڭى ءۇشىن نەگىزگى بورىش سوماسى; 
• تولەمدەردىڭ اعىمداعى كەزەڭى ءۇشىن ەسەپتەلگەن سىياقى; 
• ميكروكرەديت بەرۋ جانە وعان قىزمەت كورسەتۋمەن بايلانىستى ءوندىرىپ الۋعا تيەسىلى كوميسسيالار مەن وزگە تولەمدەر; 
• بەرەشەكتى ءوندىرىپ الۋ بويىنشا شىعاسىلار.

بۇل رەتتە, مەرزىمىنىڭ ءوتۋى تۋىنداعان ساتتەن باستاپ 180 كۇن وتكەن سوڭ تۇراقسىزدىق ايىبى مەن شىعاسىلار سوڭعى كەزەكتە وتەلەدى.

10) نەگىزگى بورىشتى ۋاقىتىندا وتەمەگەنى جانە سىياقىنى تولەمەگەنى ءۇشىن تۇراقسىزدىق ايىبىن (ايىپپۇلدار, ءوسىمپۇلدار) ەسەپتەۋ ءتارتىبى جانە مولشەرى;
11) ميكروكرەديتتى بەرۋ جانە وعان قىزمەت كورسەتۋمەن بايلانىستى ءوندىرىپ الىنۋى ءتيىس كوميسسيالار مەن وزگە تولەمدەردىڭ تولىق تىزبەسى, سونداي-اق ولاردىڭ مولشەرلەرى. 
2016 جىلعى 1 شىلدەدەن باستاپ ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارت جاسالعانعا دەيىن مقۇ قارىز الۋشى – جەكە تۇلعالارعا تاڭداۋ ءۇشىن كرەديتتەۋدىڭ مىناداي 2 تالابىن ۇسىنۋعا مىندەتتى: 1) كوميسسيالاردى ۇستاماستان جانە 2) كوميسسيالار مەن وزگە دە تولەمدەردى ۇستاي وتىرىپ. ەكىنشى نۇسقانى تاڭداۋ كەزىندە كوميسسيالار مەن وزگە دە تولەمدەر ۇلتتىق بانك باسقارماسىنىڭ 2016 جىلعى 30 مامىرداعى № 134 قاۋلىسىمەن بەكىتىلگەن جەكە تۇلعاعا بەرىلگەن ميكروكرەديتتى بەرۋگە جانە وعان قىزمەت كورسەتۋگە بايلانىستى كوميسسيالار مەن وزگە دە تولەمدەر تىزبەسىنەن تاڭداپ الىنادى.

12) قامتاماسىز ەتۋ (بار بولسا);
13) قارىز الۋشى شارت بويىنشا مىندەتتەمەلەردى ورىنداماعان نە تيىسىنشە ورىنداماعان كەزدە ميكروقارجى ۇيىمى قابىلدايتىن شارالار;
14) شارتتىڭ قولدانىلۋ مەرزىمى;
15) ميكروقارجى ۇيىمىنىڭ پوشتا جانە ەلەكتروندىق مەكەنجايى تۋرالى اقپارات, سونداي-اق ونىڭ رەسمي ينتەرنەت-رەسۋرسى تۋرالى دەرەكتەر (ول بار بولسا);
16) ميكروقارجى ۇيىمى شارت بويىنشا قۇقىقتى (تالاپ ەتۋدى) ءۇشىنشى تۇلعاعا بەرگەن كەزدە كرەديتوردىڭ شارت شەڭبەرىندەگى قارىز الۋشىمەن ءوزارا قارىم-قاتىناستارىنا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىمەن قويىلاتىن تالاپتار مەن شەكتەۋلەر قارىز الۋشىنىڭ قۇقىق (تالاپ ەتۋ) بەرىلگەن ءۇشىنشى تۇلعامەن قۇقىقتىق قاتىناستارىنا قولدانىلاتىنىن كوزدەيتىن تالاپ.

مقۇ تۋرالى زاڭعا سايكەس شارتتا مىندەتتى تۇردە كورسەتىلۋگە جاتاتىن تالاپتاردان باسقا:

- جەكە تۇلعاعا بەرىلگەن تۇرعىن ءۇي بولىپ تابىلاتىن جىلجىمايتىن م ۇلىك يپوتەكاسىمەن قامتاماسىز ەتىلگەن ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارتتى ورىنداۋ تالاپتارى وزگەرگەن كەزدە نەمەسە جەكە تۇلعاعا بەرىلگەن تۇرعىن ءۇي بولىپ تابىلاتىن جىلجىمايتىن م ۇلىك يپوتەكاسىمەن قامتاماسىز ەتىلگەن ميكروكرەديتتى وتەۋ ءۇشىن جاڭا ميكروكرەديت بەرگەن كەزدە, كاپيتالداندىرۋعا, ياعني نەگىزگى قارىز سوماسىنا مەرزىمى وتكەن سىياقىنى, تۇراقسىزدىق ايىبىن جيىنتىقتاۋعا جول بەرىلمەيدى;

- جەكە تۇلعا بولىپ تابىلاتىن قارىز الۋشىنىڭ بەرەشەگىن ۇلعايتۋدى بولدىرماۋ ماقساتىندا مقۇ سىياقىنى, سونداي-اق نەگىزگى بورىش نەمەسە سىياقى سومالارى بويىنشا, تۇرعىن ءۇي جانە (نەمەسە) باسپانا ورنالاسقان جەر ۋچاسكەسى بولىپ تابىلاتىن جىلجىمايتىن م ۇلىك يپوتەكاسىمەن قامتاماسىز ەتىلگەن ميكروكرەديت بويىنشا تولەمنىڭ مەرزىمىن قاتارىنان كۇنتىزبەلىك 180 كۇن وتكىزۋ اياقتالۋى بويىنشا ەسەپتەلگەن تۇرىقسىزدىق ايىبىن (ايىپپۇلدى, ءوسىمپۇلدى) تولەۋدى تالاپ ەتۋگە قۇقىعى جوق.

مىندەتتى تالاپتاردىڭ تىزبەسىندە شارتتىڭ مازمۇنىنا قويىلاتىن تالاپتارمەن قوسا شارت باسىلىپ شىعارىلاتىن قاعازدىڭ مولشەرىنە (ا4), شارت ءماتىنىنىڭ قارپىنە (12 اسپايتىن مولشەردەگى «Times New Rوmاn» قارپى, ءبىر جول ارالىق ينتەرۆالى بار جانە ابزاتستان جازۋدى قولدانۋمەن), سونداي-اق شارتتىڭ ءبىرىنشى پاراعىنان باستاپ ماڭىزدى تالاپتاردى (ميكروكرەديتتىڭ سوماسى مەن مەرزىمى, ميكروكرەديتتىڭ ۆاليۋتاسى, سىياقى مولشەرلەمەسى جانە باسقالارى) كورسەتۋگە دە تالاپتار بەلگىلەنگەن.
مىندەتتى تالاپتاردىڭ تىزبەسىمەن بارىنشا تولىق قر نقا ەتالوندىق باقىلاۋ بانكىندە http://zan.gov.kz/client/#!/doc/126810/kaz تانىسۋعا بولادى.

مكۇ زاڭنامانىڭ تالاپتارىن بۇزعانى ءۇشىن بۇزۋشىلىقتاردى جاساعاندارعا ىقپال ەتۋ شارالارى, ونىڭ ىشىندە «اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى» قر كودەكسىندە بەلگىلەنگەن نەگىزدەر بويىنشا ايىپپۇلدى ءوندىرىپ الۋ تۇرىندە قولدانادى.
2018 جىلى مقۇ-عا قاتىستى وتىنىشتەردى قاراۋ ناتيجەسى بويىنشا:

- ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارتتىڭ زاڭنامانىڭ تالاپتارىنا سايكەس كەلمەگەنى;
- جتسم-ءنىڭ دۇرىس ەسەپتەمەگەنى;
- اقپارات جەتكىزۋشىنىڭ كرەديتتىك تاريح سۋبەكتىسىنەن العان مالىمەتتەردى كرەديتتىك بيۋروعا بەرمەگەنى;
- شەكتەۋلى ىقپال ەتۋ شارالارىن قولدانۋ ارقىلى ۇلتتىق بانك جۇكتەگەن مىندەتتەمەلەردى ورىنداماعانى ءۇشىن ايىپپۇل سالۋ جانە ءوندىرىپ الۋ تۇرىندە 4 شەكتەۋلى ىقپال ەتۋ شاراسى مەن 4 سانكتسيا قولدانىلدى.

وسىعان بايلانىستى ەگەر, ءسىزدىڭ ويىڭىزشا, ميكروكرەديت بەرۋ تۋرالى شارت زاڭنامانىڭ تالاپتارىنا سايكەس كەلمەگەن نەمەسە سىزگە مقۇ قىزمەتتەرىن كورسەتۋ ماسەلەلەرى بويىنشا كونسۋلتاتسيا تالاپ ەتىلگەن جاعدايدا, ءسىز قازاقستان ۇلتتىق بانكىنە نە ونىڭ اۋماقتىق فيليالدارىنا ءوتىنىش جاساي الاسىز.
كونسۋلتاتسيا الۋ ءۇشىن قازاقستان ۇلتتىق بانكىنىڭ قوعامدىق قابىلداۋ بولمەسىنە الماتى ق., ايتەكە بي ك-ءسى, 57-مەكەنجايى بويىنشا نە 8 (727) 2 788-104 تەلەفونىنا (ىشكى تەل 5399) حابارلاسۋعا بولادى.

قۇجاتپەن تەكسەرۋ جۇرگىزۋدى تالاپ ەتەتىن ماسەلەلەر بويىنشا ءوتىنىش «جەكە جانە زاڭدى تۇلعالاردىڭ وتىنىشتەرىن قاراۋ ءتارتىبى تۋرالى» قر زاڭىنا سايكەس رەسمي تۇردە جىبەرىلۋگە ءتيىس. ءوتىنىشتى جازۋ تارتىبىمەن قازاقستان ۇلتتىق بانكىنىڭ https://nationalbank.kz/?docid=1141&switch=kazakh سايتىندا تانىسۋعا بولادى.

قارجى ۇيىمدارىنا تەكسەرۋ جۇرگىزۋدى تالاپ ەتپەيتىن ماسەلەلەرمەن ازاماتتار قازاقستان ۇلتتىق بانكىنە «قۇب Online» ءموبيلدى قوسىمشاسى ارقىلى جۇگىنۋگە جانە ەگەر ول زاڭمەن قورعالاتىن قۇپيا بولماسا, جاۋاپ الۋعا قۇقىعى بار.

«قۇب Online» ءموبيلدى قوسىمشاسى رەتتەۋشىنىڭ قىزمەتى جانە قارجىلىق قىزمەتتەردى تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ ماسەلەلەرى بويىنشا حالىقپەن ءوزارا ءىس-ارەكەت ەتۋگە ارنالعان.

سوڭعى جاڭالىقتار