جوبا اياسىندا تاريح, فيلوسوفيا, الەۋمەتتانۋ, پسيحولوگيا, انتروپولوگيا, مادەنيەتتانۋ, ءدىنتانۋ, لينگۆيستيكا, يننوۆاتسيا, مەديا, ەكونوميكا, مەنەدجمەنت, كاسىپكەرلىك, ماركەتينگ, حالىقارالىق بيزنەس, حالىقارالىق قۇقىق, پەداگوگيكا, ديپلوماتيا, ادەبيەتتانۋ, سەميوتيكا جانە وزگە دە گۋمانيتارلىق باعىتتاعى پاندەر بويىنشا الەمنىڭ ماڭدايالدى ۋنيۆەرسيتەتتەرىندە وقىتىلاتىن ۇزدىك وقۋلىقتار قازاق تىلىنە اۋدارىلىپ, باسىلىپ, وتاندىق 110 جوعارى وقۋ ورنىنا تاراتىلۋدا. اۋدارما جۇمىسى باستالعالى بەرى «ۇلتتىق اۋدارما بيۋروسى» كەمبريدج, وكسفورد ۋنيۆەرسيتەتتەرىنىڭ باسپالارى جانە «Cengage», «Pearson», «Penguin Random House», «McMillan» سىندى بەدەلدى حالىقارالىق باسپا ۇيلەرىمەن تىعىز ارىپتەستىك ورناتقان. بۇگىنگى تاڭدا جوبا اياسىنداعى جۇمىستارعا جالپى سانى 300-گە تارتا مامان جۇمىلدىرىلىپتى.
بۇل رەتتە الماتى قالاسى اكىمدىگى ىشكى ساياسات باسقارماسىنىڭ قولداۋىمەن «100 جاڭا وقۋلىق» جوباسىنا قوسىمشا رەتىندە اۋدارىلىپ جارىق كورگەن ستيۆەن كوۆيدىڭ «جاسامپاز جانداردىڭ 7 داعدىسى», يۋ. ءحاراريدىڭ «ادامزاتتىڭ قىسقاشا تاريحى» ەڭبەكتەرىن ايرىقشا اتاۋعا بولادى. الماتى قالاسىنىڭ وڭىرلىك كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتى الاڭىندا تانىستىرىلىمى وتكەن قوس بىردەي كىتاپ الەمنىڭ بىرنەشە تىلىندە جارىق كورگەن قۇندى ەڭبەك سانالادى.
ستيۆەن كوۆيدىڭ «جاسامپاز جانداردىڭ 7 داعدىسى» (7 Habits Of Highly Effective People) ەڭبەگى – الەمنىڭ 40 تىلىندە 30 ميلليون دانامەن تارالعان جەكە تۇلعانىڭ دامۋى تۋرالى تانىمال كىتاپ. 70-تەن اسا ەلدە 13 رەت قايتا باسىلىپ شىققان. تۇڭعىش باسىلىمى 1989 جىلى جارىق كوردى. جەتىستىككە جەتۋدىڭ ادىستەمەسىن ۇسىنعان №1 الەمدىك بەستسەللەر بولىپ ەسەپتەلەدى. كىتاپ 4 بولىمنەن تۇرادى. اۆتور جەكە تۇلعانىڭ دامۋىنا, قالىپتاسۋىنا باعىت-باعدار بەرەتىن 7 داعدىنى اتاپ كورسەتىپ, ارقايسىسىن جەكە-جەكە تالدايدى. العاشقى ءۇش داعدى ادامنىڭ ءوزىن-ءوزى باسقارۋ – تولىق تاۋەلسىزدىككە جەتۋ جولدارى, كەلەسى ءۇش داعدى – ماڭايىنداعى ادامدارمەن ءوزارا قارىم-قاتىناس, سوڭعى جەتىنشى داعدى – ادامنىڭ ءوزىن جانە وزگەلەرمەن قارىم-قاتىناسىن باسقارا ءبىلۋ قابىلەتىن ۇزدىكسىز جەتىلدىرىپ وتىرۋ تاقىرىبىن قامتىعان. اۆتور جەتىستىككە جەتۋدىڭ جولى مەن ومىرلىك ماڭىزدى پرينتسيپتەردى اتاپ كورسەتىپ, كەز كەلگەن جاعدايدا دۇرىس ءارى ناقتى شەشىم قابىلداۋدىڭ ءادىس-تاسىلدەرىمەن بولىسەدى. بۇل تۋىندى ۇزاق ۋاقىت بويى حح عاسىردىڭ بيزنەس سالاسىنداعى ىقپالدى كىتاپتارىنىڭ كوشىن باستاپ تۇرعان مەنەدجمەنت بويىنشا ىسكەرلىك ادەبيەت تاريحىندا ۇزدىك ون ەڭبەكتىڭ قاتارىنا كىرگەن. الەمدە كىتاپتىڭ اۋديونۇسقاسىن جۇكتەپ العاندار سانى 1 ميلليوننان اسىپتى. مۇنداي كورسەتكىش اقش باسپا ءىسى تاريحىندا رەكوردتىق كورسەتكىش رەتىندە تىركەلگەن.
«رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىندا كورسەتىلگەن نەگىزگى قۇندىلىقتار بار. ول – سانانىڭ اشىقتىعى, بىلىمگە دەگەن قۇشتارلىق, پراگماتيزم ماسەلەسى. ءبىزدىڭ ويىمىزشا وسىنداي قوسىمشا كىتاپتار ارقىلى, قوسىمشا ءبىلىم ارقىلى بۇل ماسەلەلەر قامتىلاتىن بولادى. سونىمەن قاتار الەمدىك بەستسەللەردىڭ ەندى اۋديو نۇسقاسى, ەلەكتروندى نۇسقاسى شىعاتىن بولادى» دەدى الماتى قالالىق ىشكى ساياسات باسقارماسىنىڭ باسشىسى نۇرلان سىدىقوۆ.
الەمگە ايگىلى پروفەسسور يۋ.حاراريدەن تارجىمالانعان «ادامزاتتىڭ قىسقاشا تاريحى» كىتابى بۇعان دەيىن الەمنىڭ 45 تىلىنە اۋدارىلىپ, 20 مەملەكەتتە 7 ميلليون دانامەن تارالعان. يمپەريالار قالاي قۇرىلدى جانە كۇيرەدى؟ نەلىكتەن ايەلدەردى ەركەكتەردەن تومەن قويدى؟ ادامدار شىنايى باقىتقا جەتە الدى ما؟ بولاشاقتا ءبىزدى نە كۇتىپ تۇر؟ كىتاپ وتكەن كەزەڭدەردىڭ وقيعالارى مەن قازىرگى زامان ماسەلەلەرى اراسىنداعى بايلانىسقا زەر سالىپ, وقىرماندى قورشاعان ورتا تۋرالى تۇسىنىكتەردىڭ ءبارىن قايتا قاراۋعا باعىتتايدى. يۋۆال نوي حاراري – تاريحشى-مەديەۆيست, يەرۋساليمدەگى ەۋروپا ۋنيۆەرسيتەتى تاريح فاكۋلتەتىنىڭ پروفەسسورى. «Sapiens: ادامزاتتىڭ قىسقاشا تاريحى» جانە «Homo Deus: ەرتەڭگى كۇننىڭ قىسقاشا تاريحى», سونداي-اق ء«ححى عاسىرعا ارنالعان 21 ساباق» اتتى ەڭبەكتەردىڭ اۆتورى. ماماندار جوباعا قوسىمشا رەتىندە ەنگەن مۇنداي وقۋلىقتاردىڭ وقىرماندارعا بەرەرى مول دەپ ەسەپتەيدى.
«الماتى قالاسىنىڭ اكىمدىگى ەلىمىزدە ءجۇرىپ جاتقان «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىنا الماتىنىڭ قوسقان ۇلەسى رەتىندە وسى كىتاپتاردى شىعارۋعا باستاماشى بولىپ وتىر. شاھارداعى 38 جوعارى وقۋ ورنىنىڭ باسىن بىرىكتىرەتىن G38 دەپ اتالاتىن ۇلكەن الاڭدا وسى كىتاپتار ۇسىنىلدى. مۇنى ۇلكەن شىعارماشىلىق ۇجىمنىڭ ەڭبەكتى جەمىسى دەپ ايتا الامىز. بۇگىن – كىتاپتاردىڭ كوپشىلىككە جول تارتۋىن اسىعا كۇتكەن كۇن. وسى كىتاپ ەڭ ۇلكەن قالالارداعى ەڭ ۇلكەن دۇكەندەردە ساتىلاتىن, ەڭ ۇلكەن تيراجبەن باسىلىپ تارالعان كىتاپتار. بۇعان دەيىن قازاق تىلىندە مۇنداي ەڭ كوپ تارالعان بەستسەللەر بولماعان. بيىل جوبا اياسىندا الەمدىك بەستسەللەر سانالاتىن 30 كىتاپ ىرىكتەلىپ الىندى. ءتىزىمدى ءبىزدىڭ سايتتان كورۋگە بولادى. قازىر وسى باعىتتا جۇمىس اتقارىلىپ جاتىر. نەگىزىنەن ءبىر كىتاپتى اۋدارۋعا 6-7 اي ۋاقىت كەتەدى. ول – اۋدارما, عىلىمي رەداكتسيا, ادەبي رەداكتسيا, قاتتاۋ, بەتتەۋ, باسپا سياقتى كەزەڭدەر. شىندىعىندا, ءار اۋدارما – ءبىر تۋىندى جازۋمەن پارا-پار», دەيدى ۇلتتىق اۋدارما بيۋروسىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى راۋان كەنجەحان ۇلى.
ارمان وكتيابر,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى