كەزىندە سپورتتىق گيمناستيكا قازاقستاندا وتە جاقسى قارقىنمەن دامىعانىن كوزى قاراقتى كورەرمەندەر ۇمىتا قويعان جوق. ءدال وسى سپورت ءتۇرىن سەرىك ەتكەن جەرلەستەرىمىزدىڭ ءتۇرلى ءدۇبىرلى دودادا تالانتىمەن وقشاۋلانعانى دا ەسىمىزدە. جالعىز نەللي كيم ەرلىگىنىڭ ءوزى نەگە تۇرادى؟! مونرەال مەن ماسكەۋدە الاۋى تۇتانعان وليمپيا ويىندارىندا 5 التىن جانە 1 كۇمىس مەدالدى ولجالاعان وتانداسىمىز 1974-1979 جىلدار ارالىعىندا ۆارنا, ستراسبۋرگ جانە ۆورت-فوردتا وتكەن الەم چەمپيوناتتارىندا 5 التىن, 4 كۇمىس جانە 2 قولا جۇلدەنى يەلەنىپ, مەرەيىمىزدى ءوسىردى. شىمكەنتتىك سۇلۋدىڭ ەسىمى ەركىن جانە قول تىرەپ جاسالاتىن جاتتىعۋلارىندا 10 ۇپايدى ەنشىلەگەن جەر جاھانداعى تۇڭعىش گيمناسشى رەتىندە سپورتتىق شەجىرەگە التىن ارىپتەرمەن جازىلدى.
سەكسەنىنشى جىلداردىڭ اياعى مەن توقسانىنشى جىلداردىڭ باسىندا ۆالەري ليۋكيننىڭ داڭقى دۇركىرەدى. اقتوبە قالاسىنىڭ تۋماسى سەۋل وليمپياداسىندا ەكى التىن مەن ەكى كۇمىستى قانجىعاسىنا بايلاسا, دۇنيەجۇزىلىك دودالاردا ەكى مارتە توپ جارىپ, ءبىر رەت ەكىنشى ورىنعا تابان تىرەدى.
الماتىنىڭ قوس ورەنى – يۋري تساپەنكو مەن ۆلاديمير نوۆيكوۆتىڭ دا اتاعى شارتاراپقا تارادى. تساپەنكو – 1964 جىلعى توكيو وليمپياداسىنىڭ ەكى دۇركىن جۇلدەگەرى. نوۆيكوۆ – 1988 جىلعى سەۋل وليمپياداسىنىڭ جەڭىمپازى, الەمنىڭ ەكى دۇركىن چەمپيونى. ءبىزدىڭ ەلگە قيىر شىعىستان قونىس اۋدارعان ناتاليا يلەنكو دۇنيەجۇزىلىك دودادا بىرنەشە رەت التىننان القا تاعىندى. باسقا دا بايراقتى باسەكەلەردە جەڭىس تۇعىرىنا كوتەرىلدى. كسرو داۋىرىندە قازاقستاننىڭ گيمناسشىلارى وسىنداي وراسان زور تابىستارعا قول جەتكىزگەن ەدى.
توقسانىنشى جىلداردىڭ باسىنداعى ەلىمىزدەگى ەكونوميكالىق داعدارىس سپورت سالاسىنا دا كەرى اسەرىن تيگىزدى. سول ءبىر اۋمالى-توكپەلى زاماندا مايتالمان مامانداردىڭ دەنى شەتەلگە كەتتى. اتاپ ايتساق, ۆلاديمير ۋفيمتسەۆ, ۆالەري ليۋكين, يۋري الەكسەەۆ, پاۆەل سادوۆسكي, كونستانتين برودەتسكي – اقش-قا, اليك ياكيميدي – گرەكياعا, ناتاليا يلەنكو مەن الەكساندر شيرياەۆ انگلياعا اتتاندى. ۆالەري ليۋكيندەي دارا تۇلعانىڭ توماعاسىن سىپىرىپ, باعىن اشقان قازاق باپكەرى ەدىگە جاروۆ اۋەلى فرانتسياعا, ودان كەيىن كاناداعا قونىس اۋداردى. تاعى باسقالارى ىرگەدەگى رەسەيدى تاڭدادى. سونىڭ سالدارىنان سپورتتىق گيمناستيكاداعى ناتيجەمىز كۇرت تومەندەدى.
تاۋەلسىزدىك العاننان كەيىنگى كەزەڭدەگى تابىسىمىز كوڭىل كونشىتەرلىك ەمەس. وليمپيا ويىندارى مەن الەم چەمپيوناتتارىن ايتپاعاندا, قاتارداعى حالىقارالىق جارىستاردا جەڭىس تۇعىرىنا كوتەرىلۋدىڭ ءوزى مۇڭعا اينالدى. 1997 جىلى لوزاننادا سەرگەي فەدورچەنكو قول تىرەپ جاسايتىن جاتتىعۋدا الەم چەمپيونى اتانىپ, 2000 جىلعى سيدنەي وليمپياداسىندا بەسىنشى ورىنعا جايعاستى. الەم كۋبوگى جانە ازيا ويىندارىندا جۇلدەلى ورىنداردى ولجالاپ, ىزگى نيەت ويىندارىندا توپ جاردى. الەكسەي دميتريەنكو «برۋسيا» جاتتىعۋى بويىنشا الەم كۋبوگىن يەلەندى. ودان كەيىن ەرنار ەرىمبەتوۆتىڭ اسىعى الشىسىنان ءتۇستى. قازاق گيمناسشىسى الەم كۋبوگى جولىنداعى جارىستاردا بىرنەشە مارتە جەڭىس تۇعىرىنا كوتەرىلدى. دۇنيەجۇزىلىك ۋنيۆەرسيادادا ەكى التىن مەن ءبىر كۇمىستى قانجىعاسىنا بايلادى. قۇرلىقتىق باسەكەلەردە تالاي مارتە توپ جاردى. 2003 جىلعى الەم چەمپيوناتىندا ءتورتىنشى ورىن السا, 2004 جىلعى افينى وليمپياداسىندا سەگىزىنشى ساتىعا تابان تىرەدى. ودان كەيىن ساناۋلى عانا سايىپقىراندارىمىز الەم كۋبوگىنىڭ كەزەڭدىك سايىستارىندا جۇلدەلى ورىنداردى يەلەنگەنىمەن, ولاردىڭ ەشقايسىسى تورتكۇل دۇنيەنىڭ تەڭدەسسىزدەرى باس قوسقان دودادا جەڭىس تۇعىرىنا كوتەرىلە العان جوق. سول ءبىر جامان ءۇردىس بۇگىنگە دەيىن جالعاسۋدا.
بىلتىر كانادانىڭ مونرەال قالاسىندا وتكەن الەم چەمپيوناتىنىڭ جەكەلەگەن سايىسىندا قىتاي مەن جاپونيا سپورتشىلارىنىڭ قارقىنى وتە كۇشتى بولدى. ايتۋلى قوس كوماندانىڭ مۇشەلەرى ءۇش التىننان ولجالادى. ۇلىبريتانيا, گرەكيا, حورۆاتيا, اقش, رەسەي جانە گەرمانيانىڭ وكىلدەرى ءبىر-ءبىر رەتتەن جەڭىس تۇعىرىنىڭ ەڭ بيىك ساتىسىنا كوتەرىلدى. جۇلدە العاندار قاتارىندا يزرايل, ۋكراينا, نيدەرلاندى, كانادا, وڭتۇستىك كورەيا, شۆەيتساريا جانە بەلگيانىڭ سپورتشىلارى بار. ال قازاقستاندىقتار اراسىنان ەڭ ۇزدىك كورسەتكىشكە ميلاد كاريمي قول جەتكىزدى. ول ەركىن جاتتىعۋدى 9-ورىنمەن قورىتىندىلاعان ەدى.
بيىل دوحادا ۇيىمداستىرىلعان دۇنيەجۇزىلىك دودادا اقش پەن قىتايدىڭ اسىعى الشىسىنان ءتۇستى. قوس مەملەكەتتىڭ ءانۇرانى پارسى شىعاناعىندا ءتورت رەتتەن شىرقالدى. رەسەي ەكى التىن السا, بەلگيا, گرەكيا, نيدەرلاندى جانە سولتۇستىك كورەيانىڭ وكىلدەرى ءبىر مارتە توپ جاردى. سونىمەن قاتار جاپونيا, كانادا, برازيليا, ۇلىبريتانيا, ۋكراينا, گەرمانيا, يتاليا, مەكسيكا, تايپەي جانە فيليپپين قۇراماسىنىڭ قورجىنىندا كەمىندە ءبىر جۇلدە بار.
كاتارعا ساپار شەككەن قازاقستان قۇراما كومانداسى مۇشەلەرى اراسىنان جالعىز ناريمان قۇربانوۆ فينالدىق سايىستا كۇش سىناسۋ قۇرمەتىنە يە بولدى. «اتتا» جاسالاتىن جاتتىعۋدا ول 13,400 ۇپاي جينادى. جارىس قورىتىندىسى بويىنشا قىتايلىق سياو جوتەن, ۇلىبريتانيالىق ماكس ۋيتلوك, تايپەيلىك لي چي كاي جانە امەريكالىق سەم ميكۋلاكتان قالىپ قويىپ, بەسىنشى ورىنعا تابان تىرەدى. مىنە, جەرلەستەرىمىزدىڭ ەڭ ۇزدىك ناتيجەسى وسى. وكىنىشكە قاراي, وزگە گيمناسشىلارىمىز مىقتىلارمەن كۇش سىناسۋعا جارامادى...
عالىم سۇلەيمەن,
«ەگەمەن قازاقستان»