قازاق باتىرىنىڭ قايسارلىعى مەن كوزسىز ەرلىگى كەزىندە اڭىزعا اينالعان. بارلاۋشىلار ءبولىمىنىڭ كومانديرى اعا سەرجانت ميحايل ابدولوۆ سوۆەت ارمياسى قاتارىنا 1938 جىلى الىنعان ەكەن. ۇلى وتان سوعىسىن باستان-اياق وتكەرگەن. «قىزىل جۇلدىز», قىزىل تۋ وردەندەرىمەن ناگرادتالعان. ال 1944 جىلدىڭ قاراشا ايىندا بارلاۋشىلار توبىمەن بىرگە دۋناي وزەنىنەن جاسىرىن ءوتىپ, جاۋ تىلىنان ء«تىل» الۋى, كەڭەس اسكەرىنىڭ وزەننەن شىعىنسىز ءوتۋىن قامتاماسىز ەتكەن ەرلىگى سوۆەت وداعىنىڭ باتىرى دەگەن ەڭ جوعارى ماراپاتقا لايىق بولعان.
«سۇيگەن قۇلدىڭ اتى كوپ» دەگەن عوي. قۇجاتتا «ميحايل» دەپ تۇسكەنىمەن, باتىردىڭ شىن ەسىمى بيماعامبەت ەكەن. اۋىلداستارى مەن اعايىندارى «بيەش اقا» دەپ اتايتىن. شىنىمەن ىزىنە اڭىز ەرگەن ادام ەدى.
«بيەش اقا باتىر اتاعىن ەكى مارتە العان ەكەن. بىردە سوزگە كەلىپ قالىپ, ءوز كومانديرىن اتىپ تاستاعان. ءسويتىپ ءبىر اتاعىن قايتىپ الىپتى-مىس». «بيەش اقا ءوز ەسىمى جازىلعان تاپانشاسىن تاستامايدى. باتىردىڭ كەز كەلگەن ءبىر ادامدى سوتسىز اتىپ تاستاۋعا رۇقساتى بار ەكەن. ول ءۇشىن باتىرعا ەشتەڭە بولمايدى ەكەن...» – بەيبىت كۇننىڭ وزىندە باتىر تۇلعاسى وسىلايشا اڭىزعا اينالىپ كەتكەن ەدى.
ميحايل ابدولوۆتىڭ ەسىمى كەزىندە ەرەكشە ۇلىقتالعان. ۆەنگريانىڭ سەكەشفەحەرۆار قالاسىندا باتىردىڭ اتىنا مەكتەپ, مادەنيەت ءۇيى بەرىلىپ, ەسكەرتكىشى ورناتىلعان ەدى. ال بۇگىندە ونىڭ تۋعان جەرىندەگى مەكتەپ, ورال قالاسىنىڭ №9 شاعىن اۋدانىنداعى ءبىر كوشە باتىردىڭ اتىمەن اتالادى.
2006 جىلدىڭ 9 مامىر – جەڭىس مەرەكەسىن وتكىزىپ, ەكى كۇننەن كەيىن دۇنيە سالعان باتىردىڭ ارامىزدان كەتكەنىنە ءبىر مۇشەل ۋاقىت وتسە دە, جەرلەستەرى ۇمىتپاي, ونىڭ ەسىمىن جاس ۇرپاقتىڭ پاتريوتتىق تاربيەسىنە ءتيىمدى پايدالانىپ كەلەدى. بيىلعى 100 جىلدىق شارا دا نەگىزىنەن جاستاردى باتىرلىققا, وتانسۇيگىشتىككە, سپورتقا, سالاماتتى ءومىر سالتىن ناسيحاتتاۋعا باعىتتالعان.
ءدال وسى كۇنى قالامگەر ايتقالي نارىكوۆتىڭ اقجايىق اۋدانى اكىمدىگىنىڭ قولداۋىمەن جارىق كورگەن «بارلاۋشى» اتتى كىتابى حالىققا تانىستىرىلدى. سونىمەن بىرگە جامبىل اۋىلىنداعى باتىر اتىنداعى مەكتەپتە م.ابدولوۆ مۇراجايى اشىلدى. مۇندا باتىردىڭ سوعىس كەزىندە تۇتىنعان زاتتارى, قۇندى دۇنيەلەرى, فوتوسۋرەتتەر, قۇجاتتار قويىلعان.
باتىر تويىنىڭ ەڭ قىزىق, ەڭ ەرەكشە ءساتى «اقجايىق مارافونى-2018» ەستافەتاسى بولدى. اقجايىق اۋدانىنىڭ 18 اۋىلدىق وكرۋگىنەن شىققان كوماندا اۋدان ورتالىعى چاپاەۆ سەلوسىنان جامبىل اۋىلىنا دەيىن 64 شاقىرىمدى ەستافەتالىق ادىسپەن جۇگىرىپ ءوتتى. كوماندا قۇرامىندا ارداگەرلەر دە, ەرلەر مەن ايەلدەر دە بولدى. جارتى كۇنگە سوزىلعان جەلاياقتار بايگەسىندە وزگەدەن وق بويى وزىپ كەلگەن سارىتوعاي اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ كومانداسى – 1 ملن. تەڭگە تۇراتىن سپورتتىق تاۋارلاردىڭ سەرتيفيكاتىن جەڭىپ الدى. ەكىنشى ورىن العان چاپاەۆتىقتار – 500 مىڭ تەڭگە, سورەگە ءۇشىنشى بولىپ جەتكەن تايپاقتىقتار 300 مىڭ تەڭگەنىڭ سىيلىعىن الدى.
اۋىلداعى تويدىڭ ءسانى – ات بايگەسى, كۇرەس پەن ايتىس قوي. باتىردىڭ عاسىرلىق اسىندا وقۋشىلار اراسىندا وتكەن ايتىستان ەسەنسايلىق ايناگۇل ەسقاق جەڭىپ شىقتى. 15 شاقىرىمدىق توق بايگەدە سىرىم اۋدانىنان كەلگەن م.تورەعاليدىڭ «حانتورە» اتتى سايگ ۇلىگى وزا شاۋىپ, 300 مىڭ تەڭگەنى قانجىعاعا بايلادى. 30 شاقىرىمدىق الامان بايگەنىڭ بايراعى (500 مىڭ تەڭگە) جاڭاقالا اۋدانىنان كەلگەن ت.قاراباليننىڭ «نۇرتوبەلىنە» بۇيىردى. قازاق كۇرەسىنەن 80 كەلىگە دەيىن جامبىلدىق نۇربول سەرىكوۆ, ءابسوليۋتتى سالماقتا بازارشولاندىق نۇرىمجان عابباسوۆ «تۇيە بالۋان» اتاندى. تاعى ءبىر بازارشولاندىق تەمىرلان عابباسوۆ قول كۇرەسىندە دە, قوي كوتەرۋدەن دە قارسىلاس شاق كەلتىرمەدى.
– داڭقتى جەرلەسىمىز ميحايل ابدولوۆتىڭ 100 جىلدىعىن مەرەكەلەۋ – ءبىزدىڭ اۋدان ءۇشىن وسى جىلدىڭ ەڭ ايتۋلى وقيعالارىنىڭ ءبىرى. ويتكەنى ەل باسىنا كۇن تۋعاندا وشپەس ەرلىك كورسەتكەن اتامىزدىڭ ءومىر جولى بارشامىزعا ونەگە. بۇل – ەلدىكتىڭ تويى, اتا-بابا اماناتىنا ادالدىقتىڭ تويى. مەرەيتويعا ورايلاستىرعان شارالاردىڭ دەنى دەنە شىنىقتىرۋ مەن سپورتقا ارنالدى. ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ تاپسىرماسىنا وراي بۇگىندە ءار قازاقستاندىقتىڭ سپورتپەن شۇعىلدانۋىنا جاعداي جاساۋدامىز. مۇنىڭ ءبارى سالاماتتى ءومىر سالتىنا جول سالادى. باتىر اتامىزدىڭ تويىنا اتسالىسقان بارشا سپورتسۇيەر قاۋىمعا العىس ايتامىن, – دەيدى اقجايىق اۋدانىنىڭ اكىمى ءادىل جولامانوۆ.
قازبەك قۇتتىمۇرات ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»
باتىس قازاقستان وبلىسى
