جالپى, «Kazakh Tourism» اتقارىپ وتىرعان جۇمىستار سان-سالالى. ىڭعايلى تۋريستىك ينفراقۇرىلىم قالىپتاستىرۋ, ينۆەستيتسيا تارتۋ, وڭىرلەردىڭ تۋريستىك الەۋەتىن تانىتۋ, ءىرى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ, سالانى تسيفرلاندىرۋ سىندى قىرۋار جۇمىستىڭ ءبارى تۇپتەپ كەلگەندە ەلىمىزدىڭ تۇتاستاي تۋريستىك الەۋەتىن كوتەرۋگە ىقپال ەتەتىنى ءسوزسىز.
تۋريزم سالاسى كەز كەلگەن ەلدىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق سالاسىنا زور ىقپال ەتەتىن سالا. ونىڭ قانشالىقتى ماڭىزدى ەكەنىن مىنا ءبىر دەرەكتەردەن انىق اڭعارۋعا بولاتىنداي: ءتۋريزمنىڭ دۇنيەجۇزىلىك ءىجو-دەگى ۇلەسى – 10 %-ءتى, الەمدىك ينۆەستيتسياداعى ۇلەسى – 7 %-ءتى, دۇنيەجۇزىلىك قىزمەت تۇرلەرى ەكسپورتىنداعى ۇلەسى – 30 %-ءتى, بارلىق سالىق تۇسىمدەرىندەگى ۇلەسى 5%-ءتى قۇرايدى. الەم بويىنشا ءاربىر 10 جۇمىس ورنىنىڭ بىرەۋى وسى سالاعا تيەسىلى. ولاي بولسا, قازاقستان دا وسى اۋقىمدى سالادا ءوز الەۋەتىن ارتتىرۋعا ءتيىس.
جىل وتكەن سايىن وسى باعىتتا اتقارىلعان جۇمىستار ءوز جەمىسىن بەرۋدە. 2017 جىلى دۇنيەجۇزىلىك ەكونوميكالىق فورۋمنىڭ تۋريزمگە باسەكەگە قابىلەتتىلىگىنىڭ جاھاندىق رەيتينگىندە قازاقستان 81-ورىندى يەلەندى. وتكەن جىلى ەلىمىزگە كىرمەلىك تۋريزم, ىشكى تۋريزم جانە كوشپەلى تۋريزم بويىنشا 7,7 ملن, 5,5 ملن جانە 10,2 ملن ادام اياق باسىپتى.
بۇگىنگى تاڭدا ەلىمىزدىڭ ىشكى جالپى ونىمىندەگى اتالعان سەكتوردىڭ ۇلەسى 1 %-ءتى قۇرايدى, 427 مىڭ ادامدى جۇمىسپەن قامتىپ وتىرعانى تاعى بار. رەسپۋبليكا بويىنشا 2175 تۋريستىك وپەراتور مەن اگەنتتىك جۇمىس ىستەيتىنىن دە ايتا كەتەيىك. وتكەن جىلى تۋريزم سالاسىندا 108 ملرد تەڭگە نەمەسە 333 ملن تەڭگەنىڭ قىزمەتى كورسەتىلگەن.
2017 جىل ەلىمىزدىڭ تۋريستىك سەكتورى ءۇشىن ءبىرشاما تابىستى بولدى دەسەك ارتىق ايتپايمىز. مەملەكەتتىڭ تاپسىرماسى اياسىندا «Kazakh Tourism» 14 شارا وتكىزسە, ءوز باستاماسى بويىنشا تاعى 10 اۋقىمدى شارانى وتكىزۋگە مۇرىندىق بولدى. مەملەكەتتىك جانە كۆازيمەملەكەتتىك ۇيىمدارمەن ارادا – 7 مەموراندۋمعا, جەكە ۇيىمدارمەن – 9 مەموراندۋمعا, شەتەلدىك ۇيىمدارمەن 10 مەموراندۋمعا قول قويىلدى. «Kazakh Tourism» كومپانياسى مەملەكەتتىڭ تاپسىرماسى بويىنشا 13 ماركەتينگتىك جانە اناليتيكالىق زەرتتەۋلەر جۇرگىزدى.
كومپانيانىڭ جۇمىسىن ناسيحاتتاۋ جاعى دا نازاردان تىس قالعان جوق. ءبىر جىل ىشىندە ينتەرنەت-رەسۋرستاردا 632 ماتەريال, وتاندىق جانە شەتەلدىك تەلەارنالاردا 70 بەينەسيۋجەت پەن رەپورتاج جارىق كوردى. اتالعان ماتەريالدار قازاقستاندا 3 ملن-نان استام ادامدى, شەت مەملەكەتتەردە 100 ملن-نان استام ادامدى قامتىعان.
كومپانيا ۇسىنعان مالىمەتتەر بويىنشا, ەكو جانە ەتنوتۋريزم قازاقستاندىق تۋريستىك ونىمدەردىڭ نەگىزى بولىپ تابىلادى, ول ەلىمىزدىڭ تۇمسا تابيعاتى مەن ءتولتۋما مادەنيەتىن كورسەتۋگە زور مۇمكىندىك بەرەدى. بۇعان قوسا حالىقارالىق فەستيۆالداردىڭ, ىسكەرلىك شارالاردىڭ, ويىن-ساۋىق شارالارىنىڭ, قىزىقتى تۋرلاردىڭ, ەتنوستىق قۇرامداستارى بار باعدارلامالاردىڭ دا الاتىن ورنى ەرەكشە.
2017 جىلدىڭ جەلتوقسان ايىندا «Kazakh Tourism» كومپانياسى جۇرتشىلىققا تانىستىرىلىپ, «قازاقستانداعى تۋريستىك ءونىم: قالىپتاستىرۋ مەن ىلگەرىلەتۋ ماسەلەلەرى» اتتى كونفەرەنتسيا وتكەن بولاتىن. وعان تۋريستىك قوعامداستىقتىڭ, مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ جانە بيزنەستىڭ 200-دەن استام وكىلى قاتىستى. Trip Advisor, McKinsey&Company, Kazakhstan Project Preperation Fond كومپانيالارىنىڭ, «استانا» حالىقارالىق قارجى ورتالىعىنىڭ وكىلدەرى سپيكەر بولدى. بۇل كونفەرەنتسيا تۋرالى وتاندىق جانە شەتەلدىك باق-تاردا, الەۋمەتتىك جەلىلەردە كوپتەگەن ماتەريالدار جاريالاندى.
قۇرىلعانىنا كوپ ۋاقىت وتە قويماسا دا, «Kazakh Tourism» كومپانياسى كوپتەگەن ءىرى كومپانيالارمەن, مەملەكەتتىك ورگاندارمەن ارادا بەرىك بايلانىس ورناتقانىن اتاپ وتكەن ءلازىم. ماسەلەن, سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىمەن, «اتامەكەن» ۇكپ, الماتى وبلىسى اكىمدىگىمەن, الماتى ءوڭىرىنىڭ «الما-تاۋ» تۋريستىك كلاستەر قاۋىمداستىعىمەن, وتاندىق «قازاقستان تەمىر جولى», «Kazakh Invest», «قازاۆتوجول» كومپانيالارىمەن جانە باسقالارىمەن ارادا ارىپتەستىك تۋرالى مەموراندۋمدارعا قول جەتكىزىلدى.
از ۋاقىت ىشىندە استانا مەن الماتى قالالارىنا «كوشباسشى جولى» مەكتەپ تۋرلارى, Nomads Kamp كيىز ءۇي لاگەرلەرى, قازاقستان-وزبەكستان تۋريستىك فورۋمى سىندى كوپتەگەن شارالار وتكىزىلدى. بيىلعى جىلدىڭ مامىر ايىندا بەرليندە وتكەن ITB حالىقارالىق كورمەسىنە 186 ەلدىڭ قاتارىندا قازاقستان دا قاتىستى. 170 مىڭنان استام ادام كەلگەن كورمەگە ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ دەلەگاتسياسى جالپى اۋماعى 60 شارشى مەتردى قۇراعان قالقان قويدى. وسى شارا اياسىندا ءبىزدىڭ ەلدىڭ دەلەگاتسياسى 350-گە تارتا ءتۇرلى كەزدەسۋ وتكىزىپ, 260-تان استام كەلىسىمگە قول جەتكىزدى.
مىڭداعان جىلدىق تاريحى بار كوشپەلىلەردىڭ مادەنيەتى, سالت-ءداستۇرى, ۇلتتىق ويىندارى الەم حالىقتارىنىڭ قىزىعۋشىلىعىنا يە ەكەنى بەلگىلى. 2017 جىلى «اسىق اتۋ» ويىنى UNESCO ادامزاتتىڭ ماتەريالدىق ەمەس قۇندىلىقتارىنىڭ تىزىمىنە قوسىلعانى تەگىن ەمەس. وسى ورايدا, «Kazakh Tourism» بۇل مۇمكىندىكتى ءتيىمدى پايدالانىپ, قازاقستان بويىنشا اسىق جيناۋ اكتسياسىن وتكىزگەنى قۇپتارلىق قادام ەكەنى ءسوزسىز. اسىقتار بەرليندەگى ITB كورمەسىندە, ماسكەۋدەگى MITT حالىقارالىق كورمەسىندە كادەسىي رەتىندە تاراتىلدى. ۇلتتىق ويىنىمىز قىتاي, گونكونگ, وڭتۇستىك كورەيا, پولشا جانە باسقا دا قالالاردا وتكەن حالىقارالىق كورمەلەردە كەڭىنەن ناسيحاتتالعانى كوڭىل قۋانتادى.
بۇگىنگى تاڭدا ينتەرنەت, الەۋمەتتىك جەلىلەر قانداي دا ءبىر تاۋاردى ناسيحاتتاۋدىڭ, ءونىم وتكىزۋدىڭ باستى قۇرالىنا اينالعانى بەلگىلى. وسى ورايدا, «Kazakh Tourism» تانىمال وتاندىق جانە شەتەلدىك بلوگەرلەردى دە قازاقستاننىڭ تۋريستەر ءۇشىن تارتىمدىلىعىن ارتتىرۋعا تارتا ءبىلدى. ماسەلەن, اعىمداعى جىلى 18-26 ناۋرىزدا 160 ميلليوننان استام جازىلۋشىلارى بار 4 قىتايلىق بلوگەر استاناداعى, شورتاندى-بۋراباي تۋريستىك ايماعىنداعى, الماتى قالاسى مەن الماتى وبلىسىنداعى تۋريستىك نىسانداردى ارالادى. ولاردىڭ وسى ساپار تۋرالى ماتەريالدارى قىتايدىڭ sohu.com, weibo.com, ctrip.com, blog.sina.com, bbs.qyep.com سىندى ينتەرنەت پلاتفورمالارىندا جاريالاندى. سونىڭ ارقاسىندا قازاقستاننىڭ كورىكتى جەرلەرى, ءىرى قالالارى تۋرالى ماتەريالدارعا 45 ميلليوننان استام قىتايلىق وقىرماندار قىزىعۋشىلىق تانىتتى.
وسىعان ۇقساس شارا تامىز ايىندا تاعى وتكىزىلدى. بۇل جولى جالپى وقىرماندارىنىڭ سانى 110 ميلليوننان اساتىن شەتەلدىك بلوگەرلەردىڭ نازارىنا شىعىس قازاقستاننىڭ, تۇركىستان وبلىسىنىڭ كورىكتى جەرلەرى ۇسىنىلدى. ناتيجەسىندە #kazakhtourism حەشتەگىمەن جاريالانعان جاريالانىمداردى 43 ميلليوننان استام شەتەلدىك وقىپ, قازاقستاننىڭ كورىكتى جەرلەرى تۋرالى قىزىقتى اقپاراتتارعا قانىقتى.
جابايى اڭداردىڭ ءتۇر-ءتۇرى كەزدەسەتىن تابيعاتى بار قازاقستان ءۇشىن اڭشىلىق ءتۋريزمدى دامىتۋ دا وڭ جامباسقا كەلەدى. وسى ورايدا, بيىلعى جىلى لاس-ۆەگاستا حالىقارالىق SCIF سافاري كلۋبىنىڭ پرەزيدەنتى ۋوررەن ساكمانمەن, اقش-تاعى WSF ارقارلار قورىنىڭ پرەزيدەنتى گرەي تورنتونمەن كەلىسسوزدەر جۇرگىزىلگەن. وسىلايشا, 2018-2023 جىلدارعا ارنالعان اڭشىلىق تۋرلاردى دامىتۋ باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋ تۋرالى مەموراندۋم جاسالدى. امەريكالىق اڭشىلاردىڭ قازاقستاندا ارقار اۋلاۋى ءۇشىن 5 دەربەس ساپار ۇيىمداستىرۋ ەسەبىنەن باعدارلامانىڭ ءبىرىنشى كەزەڭىن (2018-2019 جىلدار) 165 ميلليون تەڭگەگە قارجىلاندىرۋ تۋرالى كەلىسىمگە قول جەتكىزىلدى. قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدە اڭشىلىق ءتۋريزمدى دامىتۋعا قاتىستى زاڭنامالىق كەدەرگىلەردى جويۋ, سونداي-اق اۋلاعان ولجاسىن الىپ كەتۋ جولدارىن جەڭىلدەتۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە.
ارينە قازاقستان تۋريستىك الەۋەتى ەندى عانا كوتەرىلىپ كەلە جاتقان ەل ەكەنىن ەسكەرسەك, شەشىمىن تابۋعا ءتيىس ماسەلەلەر دە كەزدەسەدى. ماسەلەن, ينجەنەرلىك جانە كولىك ينفراقۇرىلىمىنىڭ جەتكىلىكسىزدىگى, ءىرى نىساندارعا جەتۋدىڭ قيىندىعى, اۆياتاسىمالداۋشىلار سانىنىڭ, تىكەلەي رەيستەردىڭ ازدىعى, بيۋدجەتتىك اۋە كومپانيالارىنىڭ جوقتىعى, تۋريستىك نىساندار تۋرالى اقپاراتپەن قامتۋدىڭ ازدىعى. وسى تەكتەس احۋالداردىڭ ورايىن كەلتىرۋ ءۇشىن «Kazakh Tourism» كومپانياسىندا قولعا الىنعان جۇمىستار از ەمەس. مىسالى, «قتج» كومپانياسىمەن ارادا جاسالعان مەموراندۋم ەلىمىزدەگى تەمىر جول ۆوكزالدارىندا, اۋەجايلاردا, «Talgo» پويىزدارىنىڭ تەلەباعدارلارىندا قازاقستاننىڭ تۋريستىك الەۋەتى تۋرالى اقپاراتتاردى تۇراقتى تۇردە ناسيحاتتاۋعا جول اشتى. اتالعان كومپانيامەن ارادا «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىنىڭ اياسىندا بالالاردىڭ تۋريستىك پويىزدارىن ىسكە قوسۋ جوباسى قولعا الىندى. «قتج» ۇك» اق نىساندارىنداعى قىزمەت تۇرلەرىنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان جوبا ىسكە قوسىلدى. باسقا دا كومپانيالارمەن, تۋريستىك وپەراتورلارمەن اراداعى بىرلەسكەن قۇجاتتاردىڭ ارقايسىسى بويىنشا وسى تەكتەس ماڭىزدى جۇمىستار جۇزەگە اسىرىلۋدا.
«Kazakh Tourism» كومپانياسى بيىلعى جىلى 23 قاراشادا ەلوردادا Astana KTI Forum 2018 اتتى اۋقىمدى شارا وتكىزۋدى جوسپارلاپ وتىر. اتالعان القالى جيىن بارىسىندا تۋريزم سالاسىنا ينۆەستيتسيا تارتۋ شارالارى جانە مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى تاقىرىبىندا پانەلدىك سەسسيالار ۇيىمداستىرىلماق. فورۋم اياسىندا زاكىرلىك ينۆەستيتسيالىق جوبالار جۇرتشىلىققا تانىستىرىلۋعا ءتيىس. تۋريزم سەكتورىن دامىتۋعا قاتىستى وزەكتى ماسەلەلەر دوڭگەلەك ۇستەلدەردە ساراپقا سالىنادى دەپ جوسپارلانىپ وتىر. تۋريزم سالاسىنا قاتىستى العاش رەت وتەتىن مۇنداي اۋقىمدى ينۆەستيتسيالىق شارا ينۆەستيتسيالىق جوبالاردىڭ قاتارىن كوبەيتىپ, وتاندىق تۋريزم سالاسىنىڭ تاسىن ورگە دومالاتۋعا ىقپالىن تيگىزەتىنى ءسوزسىز.
ارنۇر اسقار,
«ەگەمەن قازاقستان»
