سونداي-اق شاعىن نەسيە الىپ, كاسىبىن دوڭگەلەتىپ وتىرعان كاسىپكەرلەرمەن كەزدەسىپ, «7-20-25» باعدارلاماسى بويىنشا باسپانالى بولعان ازاماتتارعا پاتەر كىلتىن تابىستاۋ راسىمىنە قاتىستى. ودان بولەك, پرەزيدەنتتىڭ بەس الەۋمەتتىك باستاماسىنىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىن باقىلاۋ جونىندەگى رەسپۋبليكالىق قوعامدىق كەڭەستىڭ وتىرىسىندا پارتيا تاراپىنان اتقارىلعان جۇمىستارعا توقتالدى.
ەلباسىنىڭ نەگىزگى الەۋمەتتىك باستامالارىنىڭ ءبىرى جوعارى ءبىلىم بەرۋدىڭ قولجەتىمدىلىگى مەن ساپاسىن ارتتىرۋ ەكەنى بەلگىلى. سوعان وراي ەلباسى قوسىمشا گرانتتار بولۋمەن قاتار, مەملەكەتتىك-جەكەمەنشىك ارىپتەستىك اياسىندا ستۋدەنتتىك جاتاقحانالار سالۋدى تاپسىردى. وسى رەتتە تەك الماتىنىڭ وزىندە ستۋدەنتتىك جاتاقحانالارعا دەگەن سۇرانىس 22 مىڭ ورىننان اسىپ جىعىلاتىنىن اتاپ وتكەن ءجون. سوعان بايلانىستى بۇگىندە جەرگىلىكتى اكىمدىك 9 جوعارى وقۋ ورنىنا بەرۋ ماقساتىندا قالالىق قوردان قوسىمشا 11 جەر تەلىمىن ءبولىپ وتىر.
جالپى وسى جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن 4 جاڭادان سالىنعان جانە 1650 ورىندىق قايتا جاڭعىرتىلعان 1 جاتاقحانا پايدالانۋعا بەرىلمەك. ودان بولەك, 2300 ورىنعا ارنالعان 3 جاڭا جاتاقحانانىڭ قۇرىلىسى باستالادى. كەلەسى جىلى 13 مىڭ ورىنعا ارنالعان 26 جاتاقحانا سالۋ جوسپارلانىپ وتىر. ال 2020 جىلى 3 جاتاقحانانىڭ قۇرىلىسى اياقتالىپ, تاعى 3 جاتاقحانا قايتا جاڭعىرتىلماق. سول ارقىلى جاتاقحاناداعى ورىن سانى 2400-گە كوبەيەدى.
الماتىعا ساپارى بارىسىندا «نۇر وتان» پارتياسى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى س.اسفەندياروۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ جاڭادان سالىنعان جاتاقحاناسىنا باردى. توعىز قاباتتى عيماراتتىڭ جالپى قۇنى – 780 ملن. تەڭگە. مۇندا 167 بولمە قاراستىرىلعان جانە ستۋدەنتتەردىڭ جايلى ءومىرى ءۇشىن بارلىق قاجەتتى جاعداي جاسالعان.
سونىمەن قاتار ماۋلەن اشىمباەۆ قازاقستان ينجەنەرلىك-تەحنولوگيالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ 400 ورىندىق جاتاقحاناسىنا باردى. ستۋدەنتتەر جانە وقىتۋشىلارمەن كەزدەسكەن ول ەلباسىنىڭ جاڭا الەۋمەتتىك باستامالارى دەر كەزىندە قولعا الىنعانىن جانە وتە وزەكتى ەكەنىن ايتتى.
– الماتى – ستۋدەنتتەر قالاسى. سوندىقتان مۇندا ەلىمىزدىڭ ءار وڭىرىنەن اعىلعان جاستاردىڭ قاتارى قالىڭ. سوعان وراي الىپ شاھاردا جاڭا ستۋدەنتتىك جاتاقحانالار سالۋ جانە ولاردى قايتا جاڭعىرتۋ ماسەلەسى ەرەكشە قولداۋ تاۋىپ وتىر, – دەدى ماۋلەن اشىمباەۆ.
پرەزيدەنتتىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى الەۋمەتتىك باستاماسى شاعىن نەسيە بەرۋدى كوبەيتۋگە باعىتتالعان. بۇل شاعىن جانە ورتا بيزنەسكە قولداۋ كورسەتىپ قانا قويماي, جاڭا جۇمىس ورىندارىن قۇرۋعا دا مول مۇمكىندىك بەرەدى. وسى باعىتتا «نۇر وتان» پارتياسى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ءوز ءىسىن دامىتۋ ماقساتىندا مەملەكەتتەن شاعىن نەسيە العان كاسىپكەرلەرمەن كەزدەستى. ماسەلەن, دينارا قازيەۆا العان قاراجاتىنا ءوزىنىڭ جەكە ستوماتولوگياسىنا جاڭا جابدىقتار ساتىپ العان. ستوماتولوگياعا انايى بارعان پارتيا توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ەلباسىنىڭ بەس الەۋمەتتىك باستاماسى دەر كەزىندە قولعا الىنىپ, حالىقتىڭ جاعدايىن جاقسارتۋعا يگى سەپتىگىن تيگىزىپ جاتقانىن ايتتى. بۇگىندە الماتى قالاسى بويىنشا بارلىعى 80 ءتۇرلى جوبا ماقۇلدانسا, 20-ى ءالى قاراستىرىلۋدا.
ماۋلەن اشىمباەۆتىڭ ايتۋىنشا, شاعىن نەسيە بەرۋدىڭ جاڭا مەحانيزمىنىڭ ارقاسىندا مۇمكىن بولعان تىڭ بيزنەس-باستامالاردى ىسكە اسىرۋ ەلباسىنىڭ الەۋمەتتىك ساياساتىنىڭ ناتيجەسى جانە مەملەكەت تاراپىنان بيزنەستى قولداۋدىڭ ناقتى ناتيجەسى. سونداي-اق پارتيا توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى كاسىپكەرلەرمەن كەزدەسۋدە كوممەرتسيالىق ماقساتتاعى بوس جەر تەلىمدەرى تۋرالى اقپاراتتاردى ءبىر دەرەك كوزىنەن الۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن بىرىڭعاي ۇلتتىق گەواقپاراتتىق ونلاين قىزمەتىن قۇرۋ پارتيالىق جوباسى تۋرالى ايتىپ بەردى. اتالعان گەواقپاراتتىق پورتال ارقىلى جەر تەلىمىنىڭ ماقساتى, ول جەردىڭ ينفراقۇرىلىمى, اۋكتسيون وتەتىن ۋاقىت پەن تالاپتارى تۋرالى مالىمەتتەر الۋعا بولادى.
سونداي-اق ماۋلەن اشىمباەۆ «7-20-25» باعدارلاماسى بويىنشا سالىنىپ جاتقان جاڭا تۇرعىن ءۇي كەشەنىنىڭ قۇرىلىس جۇمىستارىمەن تانىستى. ناقتى ايتقاندا, ول اقبۇلاق شاعىن اۋدانىندا ورنالاسقان «المالى» تۇرعىن ءۇي كەشەنىنە بارىپ, تۇرعىندارعا جاڭا باسپانالارىنىڭ كىلتىن تابىستاۋ سالتاناتىنا قاتىستى. وسى رەتتە الماتى قالاسى بويىنشا 2018 جىلى 1,9 ملن. شارشى مەتر باسپانا نەمەسە 15,1 مىڭ پاتەر پايدالانۋعا بەرۋ جوسپارلانعانىن اتاپ وتكەن ءجون.
پارتيا توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى باسپانالى بولعان تۇرعىنداردى قۇتتىقتاپ, جاڭا باعدارلاما ەل ەكونوميكاسىنا جان-جاقتى اسەر ەتەتىن يگى باستاما ەكەنىن ايتتى.
– بۇگىن ەلباسىنىڭ بەس الەۋمەتتىك باستاماسى الماتى قالاسىندا ناتيجەلى جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقانىنا كۋا بولدىق. مۇندا جاڭادان سالىنعان جاتاقحانالار ساپالى ءارى جاڭا قوندىرعىلارمەن جابدىقتالعان. «7-20-25» باعدارلاماسى بويىنشا دا شاھاردا جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزىلۋدە. ۇيلەردىڭ ساپاسى دا تالاپتارعا ساي. سوندىقتان الماتى قالاسىندا ءار وتباسىن باسپانامەن قامتۋدى كوزدەيتىن باستاما ناتيجەلى جۇزەگە اسىرىلۋدا دەۋگە تولىق نەگىز بار. وسىنداي باعدارلامالارعا جاستار كوبىرەك قاتىسۋى كەرەك. مۇنىڭ بارلىعى ەلباسى ساياساتىنىڭ جەمىسى. الداعى ۋاقىتتا دا «نۇر وتان» پارتياسى وسى باعىتتاعى ءوز جۇمىستارىن قارقىندى جالعاستىرادى, – دەدى ماۋلەن اشىمباەۆ.
«نۇر وتان» پارتياسى ەلباسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا جاڭا الەۋمەتتىك باستامالاردىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىنا قوعامدىق باقىلاۋ جۇرگىزۋدە. جۇمىس مەيلىنشە ءادىل ءارى ءتيىمدى بولۋى ءۇشىن رەسپۋبليكالىق قوعامدىق كەڭەس قۇرىلىپ, ونىڭ قۇرامىنا ەلىمىزدەگى جەتەكشى ساياسي پارتيالاردىڭ باسشىلارى, ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىم وكىلدەرى, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ مۇشەلەرى, بەلسەندى ازاماتتار مەن ساراپشىلار ەندى. وسىنداي بالامالى قۇرىلىمدار ايماقتىق دەڭگەيدە دە قۇرىلىپ, ءوز جۇمىستارىن باستادى.
پرەزيدەنتتىڭ بەس الەۋمەتتىك باستاماسىنىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىن باقىلاۋ جونىندەگى رەسپۋبليكالىق قوعامدىق كەڭەستىڭ كەزەكتى وتىرىسى الماتى قالاسىندا ءوتتى. وعان «نۇر وتان» پارتياسى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ماۋلەن اشىمباەۆ, رەسپۋبليكالىق قوعامدىق كەڭەستىڭ توراعاسى, پارلامەنت سەناتىنىڭ دەپۋتاتى باقىتجان جۇماعۇلوۆ, الماتى قالاسىنىڭ اكىمى, پارتيا قالالىق فيليالىنىڭ توراعاسى, پارتيا ساياسي كەڭەس بيۋروسىنىڭ مۇشەسى باۋىرجان بايبەك جانە كەڭەس مۇشەلەرى قاتىستى. جيىن بارىسىندا الماتى قالاسىندا بەس الەۋمەتتىك باستامانىڭ جۇزەگە اسىرىلۋ ماسەلەلەرى ءجىتى تالقىلاندى.
وتىرىستى اشقان باۋىرجان بايبەك مەملەكەت باسشىسىنىڭ اۋقىمدى الەۋمەتتىك جوبالارىن ورىنداۋ بويىنشا قالادا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستار تۋرالى ايتتى.
– بەس الەۋمەتتىك باستاما – ەلباسىنىڭ ساليقالى ساياساتىنىڭ نەگىزى حالىققا جاعداي جاساۋ ەكەنىن كورسەتەتىن ومىرشەڭ جوبا. مەملەكەت باسشىسىنىڭ بۇل الەۋمەتتىك رەفورمالارى تۇرعىنداردىڭ ناقتى مۇددەسىن كوزدەيدى جانە ازاماتتتاردىڭ ءومىرىن تۇبەگەيلى جاسقارتۋعا باعىتتالعان. بولجام بويىنشا, ەندى 20 جىلدان سوڭ الماتىدا 3 ملن. حالىق تۇراتىن بولادى. سوندىقتان ءبىزدىڭ باستى باعىتتارىمىزدىڭ ءبىرى – قولجەتىمدى باسپانا سالۋ. بۇگىندە مۇنداي مۇمكىندىكتى بىزگە پرەزيدەنتتىك «7-20-25» باعدارلاماسى بەرىپ وتىر. قازىرگى كەزدە رەسپۋبليكا بويىنشا بەرىلگەن بارلىق ءوتىنىمنىڭ 35 پايىزدان استامى الماتىعا تيەسىلى. ونىڭ ۇستىنە, قالالىق وتىنىشتەردىڭ جارتىسى ماقۇلدانعان. بۇل – قۇنى 6,1 ملرد. تەڭگە بولاتىن 480 پاتەر. «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى بويىنشا بيىل 6 مىڭنان استام پاتەردى پايدالانۋعا بەرۋ جوسپارلانعان. بۇل وتكەن جىلدان ءۇش ەسە كوپ», – دەدى باۋىرجان بايبەك.
ودان بولەك, مەگاپوليس باسشىسى الماتىدا ەسكى ۇيلەردى رەنوۆاتسيالاۋ باعدارلاماسىنىڭ قولعا الىنعانىن, ونىڭ ينۆەستيتسيالىق الەۋەتى 320 ملرد. تەڭگە ەكەنىن جەتكىزدى. قازىرگى كەزدە قالادا مىڭعا جۋىق ەسكى ۇيلەر بار, جاقىن ارادا جەكە ينۆەستيتسيالاردى تارتا وتىرىپ, ولاردىڭ ورنىنا 24 مىڭ جاڭا ءۇي سالۋ جوسپارلانعان.
ءوز كەزەگىندە باقىتجان جۇماعۇلوۆ بەس الەۋمەتتىك باستامانىڭ الماتى قالاسى ءۇشىن ماڭىزى اسا زور ەكەنىن ايتىپ:
– الماتى سوڭعى جىلداردا ەرەكشە كوركەيىپ, ەلىمىزدىڭ ەكونوميكالىق دامۋىنا ەلەۋلى ۇلەس قوسىپ كەلە جاتقانىنا ءبارىمىز كۋامىز. بۇل ۇلكەن وزگەرىستەردى قالانىڭ تۇرعىندارى عانا ەمەس, قوناقتارى دا ەرەكشە جوعارى باعالاۋدا. جاقىندا اتقارىلعان جۇمىستارعا ەلباسىمىز ەڭ جوعارى باعا بەردى. پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس بەس الەۋمەتتىك باستامانىڭ ىسكە اسىرىلۋىن باقىلاۋ ءۇشىن قوعامدىق كەڭەس قۇرىلدى. بۇل – ەلباسىنىڭ «نۇر وتان» پارتياسىنا دەگەن ۇلكەن سەنىمى. رەسپۋبليكالىق قوعامدىق كەڭەس وكىلدەرى ەلىمىزدىڭ بارلىق دەرلىك وبلىستارىنا بارىپ, بەس الەۋمەتتىك باستاما بويىنشا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستارعا باقىلاۋ ءجۇرىزدى. سونداي-اق كەڭەس ەل ۇكىمەتىمەن دە ەگجەي-تەگجەيلى جۇمىس ىستەۋدە. باستامالاردى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن مەملەكەت تاراپىنان بارلىق قاجەتتى جاعداي جاسالىپ, «جول كارتاسى» بەكىتىلدى. ونداعى 36 تارماقتىڭ 29-ى بۇگىندە ورىندالدى. ورتالىقتا جانە وڭىرلەردە جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزىلۋدە. حالىق تا باستامالاردىڭ ماڭىزىن تەرەڭ ءتۇسىنىپ, قىزۋ قولداپ وتىر جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار دا بەلسەندى جۇمىس ىستەۋدە, – دەپ اتاپ ءوتتى.
ال «نۇر وتان» پارتياسى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى پارتيا تاراپىنان ەلباسىنىڭ الەۋمەتتىك باستامالارىن حالىققا ءتۇسىندىرۋ جانە جۇزەگە اسىرۋ جۇمىستارى جۇيەلى جۇرگىزىلىپ كەلە جاتقانىن ايتتى. سونداي-اق وسى باعىتتاعى كەيبىر ماسەلەلەرگە نازار اۋداردى.
– حالىق «7-20-25» باعدارلاماسى بويىنشا العاشقى جارنانىڭ كولەمىن تومەندەتۋ ماسەلەسىن كوتەرگەنى بەلگىلى. ارينە, اتالعان جارنانى بىردەن الىپ تاستاۋعا بولمايتىنى تۇسىنىكتى. سەبەبى, پاتەر العان ازاماتتىڭ دا جاۋاپكەرشىلىگى بولۋى كەرەك. وسى ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن الەۋمەتتىك قايتارىمسىز كومەك نەمەسە پروتسەنتسىز كرەديت رەتىندە العاشقى جارنانىڭ جارتىسىن جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار تولەۋ تۋرالى باستاما ايتىلدى. وسى ۇسىنىستى «باسپانا» يپوتەكالىق ۇيىمىنا جولداعان بولاتىنبىز. ولار سوعان سايكەس ءوز تەتىكتەرىن دايارلادى. ەندى سول ۇسىنىستى اكىمدىكتەرمەن بىرلەسىپ جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن ايماقتىق فيليالدارىمىزعا جولدايتىن بولامىز. وسىلايشا بۇل يدەيانى ورتالىق جانە جەرگىلىكتى دەڭگەيدە جان-جاقتى جۇزەگە اسىرۋ جولىندا جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزەمىز, – دەدى ماۋلەن اشىمباەۆ.
بۇدان باسقا, باسقوسۋدا «دامۋ» كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ قورى» اق-نىڭ باسشىسى داۋلەت ابىلقايىروۆ, «باسپانا» يپوتەكالىق ۇيىمى» اق-نىڭ باسقارما توراعاسى قايرات التىنبەكوۆ جانە حالىقارالىق يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالار ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى دامير شىنىبەكوۆ ءسوز سويلەپ, ءوز ۇسىنىس-پىكىرلەرىن ءبىلدىردى.
