سونىمەن قاتار, ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىنىڭ الاڭىندا دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ەلجان ءبىرتانوۆتىڭ, ددۇ باس ديرەكتورىنىڭ كومەكشىسى ناوكو ياماموتو مەن يۋنيسەف اتقارۋشى ديرەكتورىنىڭ جاھاندىق باعدارلامالار جونىندەگى ورىنباسارى تەد چايباننىڭ قاتىسۋىمەن ءباسپاسوز كونفەرەنتسياسى ءوتتى.
مساك جونىندەگى جاھاندىق كونفەرەنتسيانى ءۇش تاراپ: دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمى, بۇۇ بالالار قورى (يۋنيسەف) جانە قازاقستاننىڭ ۇكىمەتى ۇيىمداستىرىپ وتىر. وعان ددۇ مۇشە 100 اسا ەلدەن دەلەگاتسيا شاقىرىلعان, ولاردىڭ دەلەگاتسياسى قۇرامىنا دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلەرى, الەمگە تانىمال ساراپشىلار, مەتسەناتتار مەن سپيكەرلەر, نەگىزگى ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدار, سونداي-اق بۇۇ اگەنتتىكتەرىنىڭ ءبىرىنشى باسشىلارى كىرەدى.
«1978 جىلى الماتى دەكلاراتسياسى بارشانىڭ دەنساۋلىعىنا قول جەتكىزۋدىڭ نەگىزگى ستراتەگياسى رەتىندە مەديتسينالىق-سانيتاريالىق العاشقى كومەكتى ناسيحاتتايتىن العاشقى حالىقارالىق دەكلاراتسيا بولىپ تانىلدى. ودان كەيىنگى دەنساۋلىقتى نىعايتۋ, دەنساۋلىقتىڭ الەۋمەتتىك دەتەرميناتتارى جانە جالپىعا بىردەي دەنساۋلىق سياقتى باسقا دا ماڭىزدى قوزعالىستار الماتى دەكلاراتسياسىنىڭ بىرەگەي قاعيداتتارى مەن قۇندىلىقتارى – ادىلەتتىك, ىنتىماقتاستىق, الەۋمەتتىك ادىلەتتىككە نەگىزدەلگەن» - دەپ اتاپ ءوتتى ددۇ باس ديرەكتورىنىڭ كومەكشىسى ناوكو ياماموتو ءوز سوزىندە.
الداعى كونفەرەنتسيا دەنساۋلىقتى ساقتاۋدىڭ باستاپقى بۋىنىنىڭ حالىقتىڭ دەنساۋلىعىن قولداۋداعى ماڭىزدىلىعى مەن ءمانىن تاعىدا اتاپ وتپەك. وعان شامامەن 1200 قاتىسۋشى كەلەدى دەپ كۇتىلۋدە, ولاردىڭ ىشىندە 800-ءىن شەتەلدىك قوناقتار قۇرايتىن بولادى.
استانادا الەمنىڭ بارلىق ەلى ددۇ-نىڭ مساك جونىندەگى جاڭا دەكلاراتسياسىن قابىلدايدى, ول الەمدەگى باستاپقى دەنساۋلىق ساقتاۋدى ودان ءارى دامىتۋ باعىتتارىن انىقتايدى. كونفەرەنتسيا كەزىندە جوعارى دەڭگەيدەگى 6 پلەنارلىق وتىرىس, 18 قاتار وتەتىن سەسسيا وتكىزۋ جوسپارلانۋدا.
كونفەرەنتسيانىڭ ءبىرىنشى كۇنى ساياسي كوشباسشىلاردىڭ دەنساۋلىقتى مەديتسينالىق-سانيتاريالىق العاشقى كومەك ارقىلى ساقتاۋعا ادالدىعىن اتاپ ءوتۋ ءۇشىن كونفەرەنتسياعا شاقىرىلعان مەملەكەت باسشىلارىمەن كەزدەسۋ وتكىزىلەتىن بولادى.
«بۇل جاي عانا كونفەرەنتسيا ەمەس. بۇل جەردە كونفەرەنتسيادان كەيىن كوپتەگەن جىلدار بويى بۇكىل الەمدە تۇراقتى نەگىزدە كۇشتى, ءادىل مەديتسينالىق-سانيتاريالىق العاشقى كومەكتىڭ ادالدىعىن قامتاماسىز ەتەتىنى جانە ەشكىمدى مەديتسيناداعى ءبىرىنشى بۋىن - مەديتسينالىق كومەك ارقىلى نازاردان تىس قالدىرماۋدى قامتاماسىز ەتەتىنى تۋرالى ءسوز قوزعالىپ وتىر» - دەپ ءتۇسىندىردى ەلجان ءبىرتانوۆ.
ناوكو ياماموتونىڭ ايتۋىنشا قازاقستاندىق مەديكتەر بارشانىڭ دەنساۋلىققا قول جەتكىزۋى جولىنداعى قوزعالىستى دامىتۋعا قارقىندى قادام جاساعانىن اتاپ ءوتۋ ماڭىزدى, بۇل دەنساۋلىق ساقتاۋ قىزمەتتەرىمەن بارشانى تۇگەل قامتۋ ءۇشىن نەگىز بولىپ تابىلادى جانە الداعى جىلدارداعى ءىس-ارەكەتتەردىڭ, ناسيحاتتاۋدىڭ نەگىزىن قالايدى.
كونفەرەنتسيادا مساك-تىڭ باسقا قىزمەتتەرمەن ينتەگراتسياسىنىڭ ءرولى, ادامي رەسۋرستار مەن كادردى جوسپارلاۋدىڭ ءرولى, مساك-تىڭسوزىلمالى ينفەكتسيالىق اۋرۋلاردى باسقارۋداعى ءرولى, الەمدەگى ميكروپقا قارسى رەزيستەنتتىك پروبلەماسى, دەنساۋلىق ساقتاۋداعى اقپاراتتىق جۇيەلەردىڭ, تسيفرلاندىرۋدىڭ جانە يننوۆاتسيانىڭ ءرولى, مساك-تىڭ حالىقتىڭ ەگدە تارتقان بۋىنىمەن جۇمىسىنىڭ ءرولى سياقتى جانە باسقا دا ماسەلەلەردىڭ تالقىلاناتىنىن اتاپ ءوتۋ قاجەت.
