مينيستر جاقىندا ۇكىمەت وتىرىسىندا العاشقى مەديتسينالىق كومەكتىڭ دەڭگەيىن, ساپاسىن جانە قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋ باعىتىندا شارالار ۇسىنىلعانىن جانە ونىڭ قولداۋ تاپقانىن ايتا كەلە, بىرنەشە ماسەلەگە باسا نازار اۋداردى. ء«بىرىنشى باعىت – قىزمەت ساپاسىن ايتقاندا, مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ ءبىلىمى مەن تاجىريبەسىن جەتىلدىرۋ العا شىعادى. وسى ماقساتتا قازىرگى تاڭدا مەديتسينالىق ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنداعى ستاندارتتار وزگەرتىلىپ جاتىر. وتكەن جىلدان باستاپ بۇل ماڭىزدى ىسكە شەتەلدىك ارىپتەستەردى شاقىرىپ, حالىقارالىق قارىم-قاتىناستى جولعا قويدىق. بۇگىنگى تاڭدا بۇكىل مەديتسينالىق ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىندا, ۋنيۆەرسيتەتتەردە جاڭا باعدارلاماعا كوشتىك. وتكەن جىلى كۋرستان كۋرسقا وتەتىن JPI دەڭگەيىن كوتەردىك. قازىرگى ۋاقىتتا ستۋدەنتتەردىڭ وزدەرىنىڭ بىلىمدەرىنە, ماماندىقتارىنا دەگەن جاۋاپكەرشىلىگى ارتتىرىلىپ, ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن كوتەرۋ قادامدارى جاسالۋدا», دەدى ە.ءبىرتانوۆ. مينيستر بيىلدان باستاپ «سىرتقى ساراپتاما» جۇيەسى ەنگىزىلگەنىن اتاپ ءوتتى. ماسەلەن, وسىعان دەيىن مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتتەردە ستۋدەنتتەردىڭ ءبىلىمىن سول وقۋ ورنىنداعى مۇعالىمدەر باعالايتىن بولسا, ەندى «سىرتقى ساراپتاما» جۇيەسى قولدانىسقا ەنبەكشى. بۇل ءۇشىن مينيسترلىكتىڭ دەڭگەيىندە ارنايى ورتالىق قۇرىلىپ, ماجىلىسكە ەنگىزىلگەن زاڭ جوباسىندا وسىنداي جاڭا باعىت قاراستىرىلعان. «جىلدان جىلعا مىندەتتى تۇردە ۋنيۆەرسيتەتتەردە عانا ەمەس, مەديتسينالىق كوللەدجدەردە جانە رەزيدەنتۋرادا, ينتەرناتۋرادا وقىعان دارىگەرلەر جالپى دارىگەرلىك بىلىممەن قاتار, سىرتقى تاۋەلسىز ساراپتامادان ءوتىپ سەرتيفيكات الادى. وسى ساراپتامانىڭ قورىتىندىسىنا قاراي, سەرتيفيكاتىنا سايكەس ستۋدەنتتەردىڭ ءارى قاراي وقۋدى جالعاستىرۋى قاجەت پە, جوق پا, سول جونىندە شەشىم قابىلدانادى», دەدى ۆەدومستۆو باسشىسى.
دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى كادر دايارلاۋ ماسەلەسىنە ەرەكشە ماڭىز بەرە كەلە, جىلدان جىلعا كادر تاپشىلىعى تومەندەگەنىمەن, شىنىن ايتقاندا, جەرگىلىكتى دەڭگەيدە, اسىرەسە اۋىلداردا كادرلار جەتىسپەيتىنىن العا تارتتى. «وسى ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن ءبىز بىرىنشىدەن جەرگىلىكتى دەڭگەيدە ءتۇرلى ماتەريالدىق قولداۋ كورسەتۋدەمىز. وسى تۇرعىدا ۇكىمەت باسشىسى ءتيىستى تاپسىرما بەردى. قاي اكىمدىك قانداي كومەكتى بەرىپ جاتقانىن نازاردا ۇستايمىز. مەديتسينالىق قىزمەتكەردىڭ ايلىعى تۋرالى دا ايتۋ قاجەت. ءبىز «دەنساۋلىق» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا ارنايى شارالاردى جوسپارلادىق. ءار مەديتسينالىق مەكەمە مۇمكىندىكتەرىنە قاراي ايلىقتىڭ دەڭگەيىن وزدەرى بەلگىلەيدى. قازىر مەملەكەتتىك ۇيىمداردىڭ 85 پروتسەنتى جاڭا فورماعا كوشتى. وعان اي سايىن مونيتورينگ وتكىزەمىز. ارينە, كادر تاپشىلىعى جىلدام شەشىلىپ جاتىر دەۋگە كەلمەيدى. بىراق اكىمشىلىك شىعىستارمەن قاتار ۇيىمداردىڭ سانىن دا قىسقارتتىق. وسى ارقىلى دارىگەرلەردىڭ ايلىعىن كوبەيتۋ مۇمكىندىگى بار. مۇنى باقىلاۋدا ۇستايمىز», دەدى مينيستر.
ەلجان ءبىرتانوۆ سونىمەن قاتار العاشقى مەديتسينالىق كومەك دەڭگەيىندە جالپى پراكتيكالىق دارىگەر, ۋچاسكەلىك دارىگەر مەن مەيىربيكەلەردىڭ جالاقىسىن كوتەرۋ ءۇشىن ۇسىنىستار دايارلانعانىن, بۇعان قوسا جاڭا تەحنولوگيا ەنگىزىپ جاتقان ارىپتەستەرىنە كەلەسى جىلدان باستاپ جالاقىسىنا قوسىمشا تولەم ەنگىزۋ جوسپارلانعانىن جەتكىزدى. سالا باسشىسى كوپ جاعدايدا دارىگەرلەرگە تۇسەتىن جۇكتەمەنىڭ شامادان ارتىقتىعىنان ەمحانالاردا پاتسيەنتتەردىڭ كەزەكتە كوپ تۇرۋعا ءماجبۇر بولاتىنىن ايتا كەلە: «ستاندارت بويىنشا ءار دارىگەرگە تىركەلگەن حالىقتىڭ سانى 1 700 ادامنان اسپاۋى كەرەك. بىراق وكىنىشكە قاراي, دارىگەرلەردىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنە بايلانىستى قازىرگى ۋاقىتتا بۇل كورسەتكىش 1 950 ادامنان بولىپ تۇر. بۇل جاعداي دا باقىلاۋدا, اي سايىن مونيتورينگ جاسالىپ, ءبىر جىلدىڭ ىشىندە ءبىر دارىگەرگە تۇسەتىن جۇكتەمە 60 ادامعا ازايدى. ناتيجەسىندە پروفيلاكتيكالىق قىزمەتتەردىڭ سانى 23 پروتسەنتكە كوتەرىلدى. بۇل العاشقى مەديتسينالىق كومەكتىڭ قولجەتىمدىلىگى جاقسارىپ كەلە جاتقانىن كورسەتەدى», دەدى.
بريفينگ بارىسىندا سالا باسشىسى بيىلعى جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن بارلىق مەديتسينالىق مەكەمەلەردىڭ 100 پروتسەنت ەلەكتروندى مەديتسينالىق جازىلىمعا وتەتىنىن جەتكىزدى. بۇگىنگى تاڭدا قالالار مەن بارلىق اۋداندار دەڭگەيىندە مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىن كومپيۋتەرمەن قامتاماسىز ەتۋ 85,2 پروتسەنت كولەمىندە شەشىلىپ, مەدمەكەمەلەردىڭ 96 پروتسەنتىندە مەديتسينالىق اقپاراتتاندىرۋ جۇيەسى ەنگىزىلگەن. ال حالىقتىڭ ەلەكتروندى مەديتسينالىق پاسپورتتالۋى 11 ملن بىرلىك شاماسىندا دەگەن مالىمەت بەرگەن مينيستر, وسى جۇمىستاردىڭ ارقاسىندا تۇرعىنداردىڭ مەديتسينالىق كومەك الۋداعى قولجەتىمدىلىگى ارتىپ, پاتسيەنتتەرگە كومەكتىڭ تيىمدىلىگى جوعارىلايدى, ءدارى-دارمەكتەرمەن قامتاماسىز ەتۋ جۇيەسى جەتىلۋىنە دە جاسالعان ەڭ ءبىر وڭتايلى قام دەگەن ويىن ءبىلدىردى.
مەملەكەت تاراپىنان تەگىن بەرىلەتىن ءدارى-دارمەكپەن قامتىلۋدا ديسپانسەرلىك ەسەپتە تۇرعاندار ءۇشىن وسى جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ ونى ساتىپ الۋدىڭ ونلاين ترانسلياتسيا ارقىلى جۇزەگە اسىرىلۋىنىڭ دا پايداسىنا توقتالعان مينيستر 26,5 ملرد تەڭگە ۇنەمدەلگەنىن, سونىڭ ارقاسىندا 20 مىڭ ادامعا قاجەتتى پرەپاراتتار قوسىمشا الىنعانىن ايتىپ ءوتتى.
ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, 2017 جىلدىڭ سالىستىرمالى كەزەڭىنە قاراعاندا بيىل جالپى ءولىم 3%, ونىڭ ىشىندە انا ءولىمى – 1,6, ال بالانىڭ شەتىنەۋى 7,7 پروتسەنتكە ازايدى, قازاقستاندىقتاردىڭ ءومىر ءسۇرۋ جاسى 7 پروتسەنتكە ءوسىپ, 72,95 جاسقا جەتتى.
انار تولەۋحانقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان»
