− «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىن باسقارۋ بويىنشا رەسپۋبليكالىق كەڭسە باستاماشى بولىپ وتىرعان وقۋشىلاردىڭ ولكەتانۋ اكتسياسى دا پرەزيدەنت العا قويعان مىندەتتەر مەن «تۋعان جەر» ارنايى جوباسى اياسىنداعى وبلىسارالىق سان الۋان ءىس-شارالاردان تامىر تارتادى. بۇل ءبىلىم مەن تاربيە بەرۋ ىسىندە ولكەتانۋ جۇمىستارىنىڭ اۋقىمىن مەيلىنشە كەڭەيتە تۇسۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. ورتا مەكتەپتە تۋعان جەردىڭ تاريحى مەن ونىڭ كيەلى جەرلەرىنىڭ قۇپياسى مەن تىلسىم سىرىن جان-جاقتى ءتۇسىندىرۋ – ءپاتريوتيزمنىڭ ەڭ جاقسى ۇلگىسى. وسى ورايدا ەلىمىزدىڭ ءار ايماعىنداعى جاس ورەندەردىڭ وزگە وبلىستارداعى كورنەكتى ورىندارمەن تانىسۋىنىڭ, بۇل ءۇشىن ءبىر اپتالىق ارنايى باعىتتار بەلگىلەنۋىنىڭ بەرەرى مول. اقتوبەگە قاراعاندى وبلىسىنان مەكتەپ وقۋشىلارى مەن جەتەكشىلەردەن قۇرىلعان 67 ادامنىڭ كەلۋى وسىنداي ماقساتتى كوزدەيدى, − دەدى اقتوبە وبلىستىق ءبىلىم باسقارماسىنىڭ باسشىسى لياززات ورازباەۆا.
قاراعاندى وبلىستىق ءبىلىم باسقارماسىنىڭ وكىلى الىبەك بيسەنباەۆتىڭ سوزىنە سۇيەنسەك, وتكەن شىلدە ايىندا 60 اقتوبەلىك ءجاسوسپىرىم سارىارقانىڭ سارى دالاسىنا تۋريستىك-ەكسكۋرسيالىق ساپارمەن بارىپ قايتىپتى. جاس قوناقتاردى قارسى الۋ جانە ولاردى وڭىردەگى كيەلى نىساندارمەن تانىستىرۋ كەزەگى مەن ەستافەتاسى ەندىگى كەزەكتە اقتوبەلىكتەرگە كەلىپتى. اتاپ وتەرلىك ماسەلە, 60 قاراعاندىلىق وقۋشىنىڭ باستى قۇرامىن ارنايى مەكتەپ-ينتەرناتتاردىڭ تاربيەلەنۋشىلەرى مەن تۇرمىسى تومەن از قامتىلعان وتباسىلاردىڭ بالالارى قۇرايدى.
ءۇش كۇننىڭ ىشىندە ەكسكۋرسيالىق باعىت بويىنشا جاس قوناقتار تانىساتىن ءوڭىر عاجايىپتارى مول. قاراعاندىلىق وقۋشىلار العاشقى تانىسقان نىسانداردىڭ ءبىرى − وبلىس ورتالىعىندا وتكەن جىلى اشىلعان «جەكپە-جەك سارايى». مۇندا سپورتتىڭ جەكپە-جەك تۇرلەرى بويىنشا رەسپۋبليكا چەمپيوناتى مەن حالىقارالىق تۋرنيرلەر وتكىزىلىپ كەلەدى. سونداي-اق سارىارقالىق ۇل-قىزدار وڭىرلەردە بالاماسى جوق شىعارماشىلىق اكادەميا عيماراتىندا وزدەرىنىڭ تۇرعىلاستارى شۇعىلداناتىن ستۋديادا بولعان كەزدە قىزىعۋشىلىعىن جاسىرا المادى. ال «جۇبانوۆتار الەمى» مۇراجاي ءۇيى وزىنشە ءبىر الەم, وزىنشە ءبىر سىرلى دۇنيە دەسە دە بولادى. قايتالانباس تالانتتاردان تۇراتىن مۋزىكالىق اۋلەتتەن وربىگەن ناعىز اكادەميكتەردىڭ ءومىر جولى مەن قىزمەتى ءارى قازاق ونەرى مەن مادەنيەتىنە جانە عىلىمىنا قوسقان سۇبەلى ۇلەسى جاسوسپىرىمدەرگە مول اسەر قالدىردى.
كەڭەس وداعىنىڭ ەكى دۇركىن باتىرى تالعات بيگەلدينوۆ اتىنداعى اۋە قورعانىسى كۇشتەرى اسكەري ينستيتۋتىنداعى اۋە تەحنيكاسى مۋزەيى دە ەلىمىزدەگى ايرىقشا نىساندار قاتارىنا كىرەدى. بۇل ارادا العان اسەرىن 11 جاستاعى قاراعاندىلىق جاس قىران كيريلل چيكالوۆ بىلايشا ءبىلدىردى.
– ۇشقىش وتىرعان كابيناعا كىرىپ, ونىڭ شتۋرۆالىن كورگەن كەزدە مەنى ايرىقشا سەزىم بيلەدى. ونى قالاي باسقارۋعا بولاتىنىن تىڭداعان ساتىمدە قيالىم تاعى دا كوككە ورلەپ كەتتى. وسى كەزدە تۋعان جەر مەن وتانىمدى كەز كەلگەن ۋاقىتتا قورعاۋعا ءازىر بولۋىم كەرەكتىگىن تەرەڭ تۇيسىنگەندەي بولدىم.
ال 13 جاسار ءمولدىر ەسەنجولعا شىعىستىڭ باتىر قىزى ءاليا مولداعۇلوۆا مۇراجايى ۇلكەن اسەر قالدىرىپتى. − مەرگەندىكپەن نىساناعا ءدال كوزدەۋ قاسيەتى اتا-انامىزدىڭ قانىمەن بەرىلە مە ەكەن, جوق الدە بۇل ۇزبەي جاتتىعۋدىڭ ناتيجەسى مە, قايتكەندە دە ءاليا اپاما ۇقساعىم كەلەدى. مايداننان جازىلعان حاتتار مەن اسكەري كيىمدەر دە كوڭىلىمدى بوساتۋمەن بىرگە, ەرىك-جىگەرىمدى ۇشتاعانداي كۇي كەشتىم. اقتوبە كورىكتى قالا ەكەن. ماعان مۇنداعى كورنەكتى ورىنداردىڭ ءبارى دە ۇنادى, − دەيدى باتىلدىعى مەن وجەتتىگى كوزىنەن كورىنىپ تۇرعان قارشاداي قىز.
ءوز كەزەگىندە قاراعاندى وبلىسىنىڭ جەتەكشى وكىلى حاميت يبراگيموۆ تانىمدىق تۇرعىدان جان-جاقتى ءارى تەرەڭ ويلاستىرىلعان ەكسكۋرسيا باعدارلاماسى وقۋشىلارمەن بىرگە ەرەسەكتەر ءۇشىن دە اسا تارتىمدى بولعانىن ايتىپ بەردى. اقتوبە ايماعىنداعى ساكرالدى نىسانداردىڭ, سونىڭ ىشىندە حVII-XVIII عاسىرلاردان سىر اڭعارتاتىن ابات بايتاق جانە قىز اۋليە كەسەنەلەرىمەن جانە قوبىلاندى مەن ەسەت باتىر مەموريالدىق كەشەنىمەن تانىسۋ ساتىندە ۇلكەنىمىز بار, كىشىمىز بار − ءبارىمىز بىردەي عاسىرلار قويناۋىمەن قاۋىشقانداي كۇي كەشتىك. وتكەنسىز بۇگىن جوق. وتكەن تاريحىمىز بەن سالت-داستۇرلەرىمىزدى قاستەرلەۋ ارقىلى عانا وركەنيەت كوشىنە بەت تۇزەي الاتىنىمىز انىق. اقتوبە ساپارى بىزگە وسى اقيقاتتى تاعى ءبىر دالەلدەپ بەردى, دەدى ول ودان ءارى. قوبدا توپىراعىندا جانە العا اۋدانىنداعى «كۇنشۋاق» ساۋىقتىرۋ لاگەرىندە بولعان كەزىندە ەلىمىزدىڭ ورتالىعى مەن باتىسىنداعى بالعىن جاستار ءبىر-بىرىمەن ەتەنە جاقىنداسىپ, ەمەن-جارقىن وي-پىكىر الماسىپ, سپورت تۇرلەرىنەن جولداستىق كەزدەسۋلەر وتكىزدى. قالاي دەگەندە دە, بالدىرعانداردىڭ ويلاۋ قابىلەتى مەن دۇنيەتانىم شەڭبەرىنىڭ ءوسۋى ەكسكۋرسيانىڭ ەڭ باستى ولجاسى مەن قۇندىلىعى بولىپ قالا بەرمەك. ولار ارايلى اقتوبە ايماعىنان ەلىمىزدە وسىنداي قىزىقتى دا تارتىمدى ەكسكۋرسيالار مەن جورىقتار جيىرەك بولا تۇسسە ەكەن دەگەن تىلەكپەن تارقاستى.
تەمىر قۇسايىن,
«ەگەمەن قازاقستان»
اقتوبە
سۋرەتتە: قاراعاندىلىق جاس قىرانداردى قارسى الۋ ساتىنەن كورىنىس
