رەداكتسياعا كەلىپ تۇسكەن مالىمەت بويىنشا, كولىك كوميتەتىندە پويىزدارداعى بيلەتسىز جولاۋشىلارمەن كۇرەسۋ جانە كوبەيىپ كەتكەن جول ءجۇرۋ قۇجاتتارىن الىپ-ساتۋ فاكتىلەرى بويىنشا وپەراتيۆتى جينالىس وتكەن. جينالىسقا تاسىمالداۋشى كومپانيالاردىڭ وكىلدەرى قاتىسىپ, ولارعا بىرقاتار تاپسىرمالار بەرىلگەن.
كولىك كوميتەتىنىڭ حابارلاماسىندا «2018 جىلدىڭ باسىنان بەرى جولاۋشىلار پويىزىندا كولىكتىك باقىلاۋ ورگاندارى 681 بيلەتسىز جولاۋشىنى تاسىمالداعان دەرەكتى انىقتادى. 2017 جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىندە بۇل كورسەتكىش 830 بولعان. بۇگىندە جول ءجۇرۋ قۇجاتتارىن ساتۋ (بيلەتتەردى), قايتارۋ جانە قايتا راسىمدەۋ ۇدەرىسىنە تالداۋ جۇرگىزىلدى. بيلەت كاسسالارىنىڭ, اۆتوماتتاندىرىلعان جۇيە مەن پويىز بريگادالارىنىڭ جۇمىسىنداعى نەگىزگى سەبەپتەر مەن كەمشىلىكتەر انىقتالدى. تالداۋ زاڭ بۇزۋشىلىقتار بيلەتتەرگە تاپسىرىس توپتاپ بەرىلىپ, ساتىلعان كەزدە كوپ جاسالاتىنىن كورسەتتى. بۇدان بولەك, جەكە كاسسالاردى قوسقاندا كۇن سايىن قايتارىلاتىن بيلەتتەر كولەمىنىڭ كوپ بولۋ فاكتىسى انىقتالعان ء(بىر كاسساعا كۇنىنە 30-دان استام بيلەت قايتارىلادى). بۇگىندە جەكە كاسسالار سانى 4500-دەن اسادى. ال «جولاۋشىلار تاسىمالى» اق-دا 238 كاسسا بار.
بۇل جاعدايلارعا قارسى كۇرەس رەتىندە بارلىق تاسىمالداۋشىلارعا قولدانىستاعى اۆتوماتتاندىرىلعان جۇيەنى جەتىلدىرۋ تاپسىرىلدى. ول ساتۋ پروتسەسىنە ادامي فاكتوردىڭ اسەرىن تيگىزبەيدى جانە ورىنداردى, بيلەت پەن كاسسالىق وپەراتسيالاردى باسقارۋعا جانە باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى», دەلىنگەن.
سونىمەن قاتار بيلەتسىز جولاۋشىلاردى تاسىمالداۋ فاكتىلەرىن انىقتاۋ جانە بولدىرماۋ, جول ءجۇرۋ قۇجاتتارىن قايتا ساتۋ جونىندەگى مونيتورينگتەۋ توبىن قۇرۋ شەشىمى قابىلداندى. بۇل جۇمىستار كولىكتەگى ءىىد قىزمەتكەرلەرىمەن بىرلەسە اتقارىلا باستاعان. وعان قوسا كولىك كوميتەتىنىڭ حابارلاماسىندا «وسىنداي قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردى بولدىرماۋ ماقساتىندا جۇمىس توبى اياسىندا جانە جاسالعان تالداۋ نەگىزىندە جولاۋشىلاردى تاسىمالداۋدى ۇيىمداستىرۋعا باعىتتالعان بارلىق نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق قۇجاتتاردى وزەكتەندىرۋ بويىنشا جۇمىستار اتقارىلادى», دەپ كورسەتىلگەن. سونداي-اق نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق اكت اياسىندا بيلەتتەردى برونداۋ ارقىلى ساتۋ, توپتاپ بەرىلەتىن تاپسىرىس ساتىلىمىن اۆتوماتتاندىرۋ جانە اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىكتى كۇشەيتۋ ماسەلەلەرىن قاراستىرۋ جوسپارلانعان.
كولىك كوميتەتىنىڭ دەرەكتەرىنە سۇيەنسەك, قازىرگى ۋاقىتتا بيلەتسىز جولاۋشىلاردى تاسىمالداعاندارعا سالىناتىن ايىپپۇل مولشەرى 5-7 اەك قۇرايدى.
بۇعان دەيىن جولاۋشىلاردىڭ بيلەت تاپشىلىعىنا بايلانىستى مۇقتاجدىقتارى تالداپ كورسەتىلگەن ماقالا جاريالانعان كۇننىڭ ەرتەڭىنە مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى جانە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگى ارنايى مونيتورينگتىك توپتارمەن بىرگە «قۇپيا ساتىپ الۋشى» اكتسياسىن باستاعاندىعىن حابارلاعان ەدىك. ەڭ باستىسى, قۇزىرلى ورىنداردىڭ بىرلەسكەن, ءبىر ماقساتتاعى جۇمىستارى كەشەندى, جۇيەلى تۇردە جۇرگىزىلىپ, جولاۋشىلار قوزعالىسىنا وڭ اسەرىن تيگىزەدى دەپ سەنەمىز.
سەرىك ابدىبەك,
«ەگەمەن قازاقستان»