15 جەلتوقسان, 2011

مەرەكەلىك ماراپات

553 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن
تۋريزم جانە سپورت مينيسترلىگىندە تۋريزم جانە سپورت سالالارىنىڭ قىزمەتكەرلەرىنە مەملەكەتتىك ناگرادالار مەن مەرەيتويلىق مەدالداردى سالتاناتتى تابىستاۋ ءراسىمى بولىپ ءوتتى. ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدى­عىن مەرەكەلەۋگە وراي وتكەن كە­ڭەي­تىلگەن جيىنعا تۋريزم جانە سپورت ءمينيسترى تالعات ەرمەگياەۆ توراعالىق ەتتى. ءوزىنىڭ قۇتتىقتاۋ سوزىندە مينيستر تۋريزم جانە سپورت سالالا­رىنىڭ بارلىق وكىلدەرىن ەلىمىزدىڭ تاۋەلسىزدىك كۇنىمەن قۇتتىقتادى جانە ەلىمىزدىڭ وڭ جەتىستىكتەرىن ايتا كەلە, وعان تۋريزم جانە سپورت سالاسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ قوسقان ۇلەسىن اتاپ ءوتتى. سالتاناتتى جيىندا ت. ەرمەگيا­ەۆ مەملەكەتتىك ناگرادالار مەن مە­رەي­­تويلىق مەدالداردى تابىس ەتتى. «قۇرمەت» وردەنىمەن سپورت سالاسىنىڭ بەس وكىلى ماراپات­تال­دى, ونىڭ ىشىندە 10 جىلدا الەم­نىڭ 8000 مەتردەن بيىك شىڭدا­رى­نا 14 رەت شىعىپ ۇلگەرگەن قازاق­ستاندىق الپينيست, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ الپينيزمنەن سپورت شەبەرى, ەلىمىزدە الپينيزم بويىنشا وتكەن بىرىنشىلىكتەردىڭ بىرنەشە دۇركىن چەمپيونى جانە جۇلدەگەرى, 2010 جىلدىڭ قورى­تىن­دىسى بويىنشا قازاقستاننىڭ جوعارى ساناتتى قازىرگى چەمپيو­نى, تمد ءالپينيزمىنىڭ اشىق چەم­پيوناتىنىڭ بىرنەشە دۇركىن چەمپيونى جانە جۇلدەگەرى ماق­سۇت جۇماەۆ بار. بەس ادام «ەرەن ەڭبەگى ءۇشىن» مەدالىمەن ماراپاتتالدى, ونىڭ ىشىندە حالىقارالىق گروسسمەيس­تەر, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن جاتتىقتىرۋشىسى بولات اسانوۆ, مينيسترلىكتىڭ سپورت ىستەرى جونىندەگى كوميتەتىن­ىڭ «ۇلت­تىق شتاتتىق كوماندالار جانە سپورت رەزەرۆى ديرەكتسياسى» رمقك شورت-ترەكتەن باس جاتتىقتى­­رۋ­­­شى­­­سى مادىعالي قارسىبەكوۆ بولسا, «قازاقستاننىڭ ەڭبەك ءسى­­ڭىر­گەن قايراتكەرى» قۇرمەتتى اتاعى «قا­جى­مۇقان مۇڭايتپاس ۇلى ات­­ىن­داعى سپورتتا دارىندى بالا­­­­لارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق مەك­تەپ-ينتەرنات» مم ديرەكتورى سەرىك تۇكەەۆكە تابىستالدى. بۇگىندە رەسپۋبليكالىق ءما­دەني ورتالىقتىڭ باسىندا وتىر­عاندار – ىسكەر ادامدار. شەلەكتەگى قازاق-ۇيعىر مەكتەبىنە ۇي­عىر مادەنيەت ورتالىعىنان 500 مىڭ تەڭگە جاردەمپۇل ءبولىندى. بۇدان باسقا پانفيلوۆ, ەڭبەك­شىقازاق, ۇيعىر اۋداندارىن­داعى, الماتى قالاسىنداعى بىرنەشە ۇيعىر مەكتەبىنە قولىنان كەلگەنشە كومەكتەستى. ماسەلەن, پانفيلوۆ اۋدانى 80 جىلدىعىن اتاپ وتكەندە مادەنيەت ورتالىعى ارداگەرلەرگە ارناپ 2-3 كولىك سىيلادى. ولار قانداي دا ءبىر شارا بولسا, جۇمىلعان جۇدى­رىقشا كىرىسىپ كەتەدى. سونداي-اق ۇيعىر جاستارىن گرانت ەسەبىنەن جوعارى وقۋ ورنىنا ءتۇسىرۋ جاعىنا دا كوڭىل بولۋدە. مادەني بىرلەستىكتەر بۇل ءىستى اتقارۋدا جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىك وكىل­دەرىمەن, «قازاق ءتىلى» قوعامىمەن تىعىز بايلانىس ورناتىپ, ءتىل تابىسىپ كەلەدى. دەمەك, مىناۋ قازاقتىڭ, مىناۋ ۇيعىردىڭ ماسەلەسى دەگەن اڭگىمە جوق. بۇل شارۋالار بارىمىزگە ورتاق. تاعى ءبىر ايتا كەتەتىن ءجايت, اسسامبلەيا باسشىلارى قازاق­ستاندا تۇراتىن ءاربىر ۇلت وكىل­دەرىمەن تۇراقتى تۇردە ءجيى كەزدەسۋلەر وتكىزەدى. مىسالى, قحا توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆ الماتى قالاسى مەن وسى وبلىستىڭ ۇيعىر جانە پانفيلوۆ اۋداندارىنداعى ۇي­عىر ۇلتىنىڭ وكىلدەرىمەن ءبىر جىلدا بىرنەشە كەزدەسۋ وتكىزدى. قازاق پەن ۇيعىر زيالىلارى قاتىسقان سونداي ءبىر باسقوسۋدا وتكىر ماسەلەلەر توڭىرەگىندە ءاڭ­گىمە قوزعاپ, كەيبىر ادامداردى مازالاعان ماسەلەلەرگە تۇششىمدى جاۋاپ بەردى. ال ءبىزدىڭ 1957 جىلدان بەرى ۇزدىكسىز شىعىپ كەلە جاتقان «ۋيعىر اۆازي» گازەتى قحا-نىڭ نەگىزى قالانعان كۇننەن باستاپ ونىڭ تىنىس-تىرشىلىگىن, اتقارعان جۇمىستارىن جۇيەلى تۇردە جاريالاپ كەلەدى. گازەتىمىزدىڭ بەتىندە اسسامبلەيانىڭ قول جەتكىزگەن تا­بىس-تارى مەن قىزمەتىنە ار­نالعان ماقالالار كوپ. مۇندا بارلىق ەتنومادەني بىرلەس­تىكتەردىڭ تى­نىس-تىرشىلىگى قامتىلادى. جوعارىدا قازاق پەن ۇيعىردىڭ تاتۋ-ءتاتتى تۇراتىن ەگىز حالىق ەكەنىن ايتقان ەدىم. سوعان دالەل رەتىندە مىنا ءبىر دۇنيەلەردى تىلگە تيەك ەتۋدى ءجون ساناپ وتىرمىن. ءوزىم قازاقتىلدى اقىن-جازۋ­شىلارمەن, جۋرناليستەرمەن وتە جاقىن دوسپىن. ومىردەن وزعان كامال سمايىلوۆ, قالتاي مۇحامەد­جانوۆ, تۇمانباي مولداعاليەۆ سياق­تى اعالارمەن, قۇرداسىم باق­قوجا مۇقايمەن سىيلاس بولعا­نىمدى ماقتان تۇتامىن. سول كىسىلەردەن كوپ نارسەنى ۇيرەندىم. كەشە قازاقستاننىڭ حالىق جازۋ­شىسى, اقىن تۇمانباي مولدا­عاليەۆ اعامىز ومىردەن وتكەندە كوڭىلىم قاتتى قۇلازىدى. تۇمە­كەڭدى اقتىق ساپارعا شىعارىپ سالعان كۇنى گازەتىمىزگە ۇلكەن ماتەريال جازدىم. ءتىپتى, اعالى-ءىنىلى بولىپ كەتكەندىكتەن بە, ەردىڭ جاسى – ەلۋگە كەلگەنىمدە تۇمان­باي اعام ماعان ءازىل-شىنى ارالاس ولەڭ ارناعان بولاتىن. ونىڭ ءبىر شۋماعىندا:

بۇل ءوزى بيىك ۇيعىر, اسپان ۇيعىر,

ۇيرەنگەن تاربيەگە جاستان ۇيعىر.

شەرلەرىن تۇمانبايدىڭ سۇراتپاي-اق

جىل سايىن گازەتىنە باسقان ۇيعىر...

– دەپ كەلەتىن جەرى بار. مىنە, تۇمانباي اعامەن رۋحاني جاقىن­داستىرعان سول كۇندەر مەن ءۇشىن ماڭگى ەستەلىك ىسپەتتەس. مۇنداي دوستىق قارىم-قاتى­ناس زيا ءساميدي مەن ءسابيت مۇ­قانوۆتىڭ اراسىندا دا بولعان. ءسابيت مۇقانوۆتىڭ «قاشقار قى­زى» پەساسىنىڭ ۇيعىر تەاترىندا ۇيعىر تىلىنە اۋدارىلىپ ساحنالا­نۋىنا زيا ءساميدي كوپ ەڭبەك سىڭىرگەن ەكەن. سونداي-اق كومپوزيتورلار قۇددىس قوجامياروۆ پەن ەركەعالي راحماديەۆ, اكادەميكتەر حوجاحمەت سادۋاقاسوۆ پەن ءاب­دۋالي قايداردىڭ, جازۋشىلار حيزمەت ابدۋللين مەن قۋاندىق شاڭعىتباەۆ, شايىم شاۆاەۆ پەن باقىتجان مومىش ۇلىنىڭ ادال دوستىقتى باعالاي بىلگەن جاندار ەكەنىن بىلەمىز. ەلىمىز تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىل­دىعىن تويلاۋ ۇستىندە. بۇل – قازاق حالقىنىڭ عانا ەمەس, قازاقستاندا ءومىر سۇرەتىن بارلىق ۇلت وكىل­دەرىنىڭ اسىعا كۇتكەن مەيرامى. تاۋەلسىزدىك – ءاربىر ازاماتتىڭ كەۋدەسىنە پاتريوتتىق رۋح بەرىپ, وتاندى, ەلدى, جەردى سۇيۋگە ەرەكشە كۇش-قۋات بەرەتىن ءتاتتى ۇعىم. ءبىز بۇل ايتۋلى كۇندى ءوز دەڭگەيىندە مازمۇندى ءارى ماعىنالى تۇردە اتاپ ءوتۋىمىز كەرەك. وسى لەپپەن الدا كەلە جاتقان پارلامەنت ساي­لاۋىنا دا ءبىر كىسىدەي اتسا­لىسساق دەيمىن. ەلباسىنىڭ ءوزى: «دەمو­كراتيالىق قوعامدا پارلامەنت كەمىندە ەكى پارتيالى بولۋى ءتيىس», دەگەن بولاتىن. سوندىقتان دا تاۋەلسىزدىكتىڭ ايشىقتارىن اجار­لاندىرا تۇسەمىز دەسەك, ءبارىمىز دەموكراتيالىق سايلاۋدىڭ ويدا­عى­داي وتۋىنە ءوز ۇلەسىمىزدى قوسايىق. داستان كەنجالين. الماتى.
سوڭعى جاڭالىقتار

«اقىلدى» ءترانزيتتىڭ مۇمكىندىگى

ەكونوميكا • بۇگىن, 08:55

يمانقارا ۇڭگىرىنىڭ قۇپياسى

تانىم • بۇگىن, 08:43

قوس نىساننىڭ قاداسى قاعىلدى

ايماقتار • بۇگىن, 08:40