جوعارىدا قاپەرگە سالا كەتكەنىمىزدەي, جاڭادان دياگنوز قويىلعان ناۋقاستار سانى جونىنەن وڭىرلەر اراسىندا اقمولا وبلىسى كوشباسشىلاردىڭ بىرىنە اينالىپ وتىر. ال «الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورى» كەاق وبلىستىق فيليالىنىڭ مالىمەتىنە قاراعاندا, ق.قۇرمانباەۆ اتىنداعى وبلىستىق تۋبەركۋلەزگە قارسى كۇرەس ديسپانسەرىندە اۋرۋلار سانى جىل سايىن ازايۋدا. نەگىزىنەن تۋبەركۋلەزدەن ايىعۋعا بولا ما؟ دارىگەرلەر اۋرۋدان تولىق ايىعىپ كەتۋگە بولاتىنىن جانە وعان قارسى ءدارى-دارمەكتەر مەن پرەپاراتتاردىڭ بارلىعىن ايتادى. 2017 جىل قورىتىندىسىنا جۇگىنەر بولساق, امبۋلاتورلىق جاعدايدا ەمدەلۋشىلەر سانى 25,1 پايىزعا ارتىپ, 40,3 پايىزعا جەتكەندىگىن اتاي كەتكەن ورىندى. بۇل اۋرۋلاردىڭ ساۋىعىپ كەتۋگە دەگەن سەنىمىنىڭ ارتا باستاعاندىعىن كورسەتەدى. ايتسە دە ءوزىنىڭ تۋبەركۋلەزبەن سىرقات ەكەندىگىن بىلمەيتىندەردى بىلاي قويعاندا, جۇمىسىنان ايىرىلىپ قالماۋ ءۇشىن اۋرۋىن ادەيى جاسىراتىندار نەمەسە دەنساۋلىعىنا نەمقۇرايلى قاراۋشىلار ارامىزدا ءالى دە جوق ەمەس. كەيدە ناۋقاسقا ق ۇلىق, ال دارىگەرگە بىلىك جەتىسپەي جاتادى. بىراق سوعان قاراماي, سوڭعى جىلدارى تۋبەركۋلەزبەن اۋىرعانداردى انىقتاۋ ايتارلىقتاي جاقسارعاندىعىنا كوز جەتكىزۋ قيىن ەمەس. مىسالى, تۋبەركۋلەزبەن اۋىرعانداردى انىقتاۋ 2016 جىلى 87 پايىزدى قۇراسا, 2017 جىلى وسى دەڭگەي ساقتالىپتى.
ۇلتتىق فتيزيوپۋلمونولوگيا عىلىمي ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى مالىك ادەنوۆ ەلىمىزدە تۋبەركۋلەزبەن اۋىراتىندار سانى سوڭعى 10 جىلدا 2,4 ەسە ازايىپ, 2017 جىلى ءاربىر 100 مىڭ ادامعا شاققاندا 52,2-گە دەيىن كەمىگەندىگىن العا تارتتى. دەي تۇرعانمەن, جىل سايىن قۇرت تاياقشالارىنان كوپتەگەن ادام كوز جۇمىپ جاتاتىنى وكىنىشتى. قازىرگى زاماناۋي مەديتسينالىق تەحنولوگيالار مەن ءدارى-دارمەكتەردىڭ جەتكىلىكتى مولشەرىنە قاراماي, جۇقپالى دەرتتى تولىق اۋىزدىقتاۋ مۇمكىن ەمەس. اينالىپ كەلگەندە بارلىعى اۋرۋ جۇقتىرعان ادامنىڭ قام-قارەكەتىنە بايلانىستى. ەگەر اۋرۋدى دەر كەزىندە انىقتاپ, ەمدەۋدىڭ جولدارىن قاراستىرسا ساۋىعىپ كەتۋگە بولادى. سوندىقتان دا بۇل ماسەلە ءبارىمىزدى دە ويلانتۋعا جانە دەنساۋلىعىمىزعا ءبىر ءسات بولسا دا كوڭىل بولۋگە يتەرمەلەۋى ءتيىس.
اسقار تۇراپباي ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»
اقمولا وبلىسى