جاڭا ۇرپاقتى قالىپتاستىرۋعا باعىتتالعان «رۋحاني جاڭعىرۋ» يدەياسى, «قازاقستان-2050», «نۇرلى جول» جانە «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارى ستراتەگيالىق باعدارلامالارى بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ 2030 جىلعا دەيىن تۇراقتى دامۋىنىڭ 17 ماقساتىمەن تولىقتاي سايكەس كەلەدى. 17 ماقسات (169 مىندەت) ءبىر-بىرىمەن بايلانىستى, سونىڭ ءبىرى – ساپالى ءبىلىم بەرۋ. ويتكەنى ساپالى ءبىلىم – عىلىمنىڭ ىرگەتاسى, مەملەكەت دامۋىنىڭ كەپىلى.
حالىقارالىق كىتاپحانالار قاۋىمداستىقتارى مەن مەكەمەلەرىنىڭ فەدەراتسياسى (يفلا) قوعامدا جاڭا تەحنولوگيالار ارقىلى اقپارات پەن بىلىمگە قول جەتكىزۋدىڭ ارتۋى حالىقتىڭ تۇراقتى دامۋىنا جانە تۇرمىسىن جاقسارتۋىنا تىكەلەي اسەر ەتەدى دەيدى. ياعني قازىرگى اقپارات عاسىرىندا كىتاپحانا سالاسى ادام مەن اقپاراتتىڭ, اقپارات پەن تەحنولوگيانىڭ اراسىنداعى دانەكەر ءرولىن اتقارادى.
ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ: «مەن قازاقستاندىقتارعا, اسىرەسە جاستارعا تاعى دا ايتامىن: كىتاپ وقىڭىزدار! بۇگىندە ۇلتتىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگى ونىڭ ءبىلىم دەڭگەيىنە بايلانىستى. كىتاپ ادامدى جان-جاقتى دامىتادى, وي-ءورىسىن كەڭەيتەدى», دەپ كىتاپ وقۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا ءمان بەرگەن بولاتىن.
قازاقستانداعى – 131, ونىڭ ىشىندە 10 ۇلتتىق جوعارى وقۋ ورنىنىڭ الدىڭعى ساناتىنان سانالاتىن قازاق ۇلتتىق ونەر ۋنيۆەرسيتەتى 2017 جىلعى رەيتينگ بويىنشا ونەر وقۋ وردالارى اراسىندا ۇزدىك بولىپ تانىلدى. بۇگىندە قازاق ۇلتتىق ونەر ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ باستى مىندەتى – كەڭ-بايتاق ەلىمىزدىڭ رۋحانياتىنا جوعارى كاسىبي دەڭگەيدە قىزمەت ەتە الاتىن باسەكەگە قابىلەتتى كادرلار تاربيەلەۋ, ەلوردانىڭ مۋزىكالىق ينفراقۇرىلىمىن قالىپتاستىرۋ, قازاقستاننىڭ رۋحاني ءومىرىنىڭ سەرپىندى دامۋىنا مۇمكىندىكتەر اشۋ. ۋنيۆەرسيتەت رەكتورى, پروفەسسور, حالىق ءارتىسى, قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى ايمان مۇساقوجاەۆانىڭ سوزىمەن ايتقاندا, «...ماقساتىمىز – مۋزىكالىق ساۋاتتىلىعى مول, سەزىم تالعامى جوعارى, مۋزىكالىق جانرلاردى تالداي الاتىن جاس بۋىننىڭ قاتارىن كوبەيتۋ, مادەنيەتتى قازاق جاستارىنىڭ ورتاسىن قالىپتاستىرۋ».
جوعارى وقۋ ورنىندا كاسىبي مامانداردى دايىنداۋ بىرىڭعاي ۇزدىكسىز, ءارى كەشەندى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنە بىرىكتىرىلگەن, اتاپ ايتساق: مەكتەپ-كوللەدج-باكالاۆريات-ماگيستراتۋرا-
دوكتورانتۋرا. ۋنيۆەرسيتەتتىڭ قۇرىلىمىنا توقتالساق, «مۋزىكا», «تەاتر, كينو جانە تد», «كوركەم ونەر», ء«داستۇرلى مۋزىكالىق ونەر» فاكۋلتەتتەرىندە ونەرگە قاتىستى ماماندىقتار بويىنشا 18 كافەدرادا ءوز سالاسىنىڭ مايتالماندارى جاستارعا ءتالىم بەرىپ, شەبەرلىگىن شىڭدايدى. سونىمەن قاتار, قازۇوۋ جانىنان قۇرىلعان قورقىت اتا اتىنداعى عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتى ءوز كەزەگىندە ءبىلىم مەن عىلىمدى بايلانىستىرا وتىرىپ, ءبىلىم ساپاسىن ارتتىرۋعا ىقپال ەتەدى, قازاق حالقىنىڭ ءداستۇرلى ونەرىن جان-جاقتى زەردەلەۋمەن, ناسيحاتتاۋمەن اينالىسادى.
عالىمدار مەن ۇستازدار عىلىمي ەڭبەكتەرى مەن زەرتتەۋلەرىن, وقۋعا قاجەتتى باسقا دا كىتاپتارىن ۋنيۆەرسيتەت كىتاپحاناسىنا سىيعا تارتادى. مىسالى, 2016-2017 وقۋ جىلىندا 368 وقۋ, وقۋ-ادىستەمەلىك قۇرالدارى, ماماندىقتار بويىنشا باعدارلامالار ازىرلەنىپ, باسىلىپ شىقتى. وقىتۋشىلاردان 2016 جىلى – 251, بيىل 358 كىتاپ قابىلداندى.
ۋنيۆەرسيتەت كىتاپحاناسى جىل سايىن وقۋ پروتسەسىنە كومەك كورسەتە وتىرىپ, كىتاپتى ناسيحاتتاۋ باعىتىندا تاقىرىپتىق كورمەلەر ۇيىمداستىرىپ, وقىرماندارىن مىڭداعان باسپا ونىمدەرىمەن تانىستىرادى, تاقىرىپتىق ۇسىنىستىق كورسەتكىشتەر ازىرلەپ وتىرادى. اتاپ ايتار بولساق, بىلتىر 58 تاقىرىپتىق جانە ارنايى كىتاپ كورمەسى وتكىزىلىپ, وعان 17200 وقىرمان قاتىسسا, بيىل 70-كە تارتا كىتاپ كورمەسىن 28 100 ادام تاماشالادى.
جاستاردىڭ كىتاپ وقۋ مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋ ماقساتىندا فاكۋلتەت كافەدرا كۇندەرى وتكىزىلەدى. بيىل 22-27 اقپاندا وتكىزىلگەن فاكۋلتەت كۇندەرىندە وقۋ باعدارلاماسىنا كومەك كورسەتۋ ءۇشىن 1500-دەن اسا كىتاپحانا قورىنداعى قۇجاتتار, جاڭا تۇسكەن باسىلىمدار ستۋدەنتتەر مەن وقىتۋشىلارعا تانىستىرىلدى جانە «بولاشاققا جول تارتقان قازاقستان», «بولاشاقتىڭ قۋاتى – Future Energy – ەنەرگيا بۋدۋششەگو», «تەاتر الەمى جانە مامان بايسەركەنوۆ», «تەاتر ساڭلاعى – حاديشا بوكەەۆا», «قىلقالام شەبەرلەرى» كىتاپ كورمەلەرى جانە شەبەرلىك-ساباقتارى وتكىزىلدى.
...ءاربىر جاڭا ۇرپاق ءوزىنىڭ ءومىر جولىندا وزىنە دەيىنگىلەردىڭ ەڭبەگىنىڭ ناتيجەسىن كورىپ وسەدى. بۇگىندە مۇندا جەكەلەگەن ونەر قايراتكەرلەرىنىڭ مەكتەبى قالىپتاستى, مادەني-عىلىمي داستۇرلەر دامىدى. وسى مۇرانى ساقتاۋ, كەلەسى ۇرپاققا جەتكىزۋ اقپاراتتىق-كىتاپحانا قىزمەتىنىڭ مىندەتى بولىپ تابىلادى. سوعان وراي «قازاقستان. ونەر.تۇلعا» سەرياسى بويىنشا ۇلتتىق ەليتا وكىلدەرىنىڭ ءومىرى مەن قىزمەتىنە ارنالعان جوبا ازىرلەنە باس-
تادى. بۇل ۇرپاققا ونەر سالاسىنداعى تۇلعالاردىڭ جەتىستىكتەرى مەن ولاردىڭ ونەگەلى جولىن, ونەردىڭ دامۋىنا قوسقان ۇلەسىن دارىپتەيدى.
كەزىندە ساڭلاق سىنشى, مارقۇم اشىربەك سىعاي باستاماشى بولعان «ەس-ايماق» مادەني-تانىمدىق بىرلەستىگىمەن بىرلەسە وتىرىپ اقىن-جازۋشىلارمەن, شىعارماشىل تۇلعالارمەن كەزدەسۋلەر ۇيىمداستىرۋ, اۆتورلار شىعارماشىلىعىنا قاتىستى قۇجاتتىق كىتاپ كورمەلەرىن ازىرلەۋ داستۇرگە اينالعان. مىسالى, مۇنداي تۇلعالاردان جازۋشى اكىم تارازي, رەجيسسەر سلامبەك تاۋەكەل, عالىم تۇرسىن جۇرتباي, قايراتكەر قالامگەر سۇلتان ورازالين, كومپوزيتور كەڭەس دۇيسەكەەۆ, جىرشى الماس الماتوۆ, ساحنا ساڭلاقتارى گۇلجان اسپەتوۆا, تىلەكتەس مەيراموۆ, اقىش ومار جانە ت.ب. ايرىقشا اتاپ وتەر ەدىك.
تاعى ءبىر ايتا كەتەتىن جايت, كىتاپحانا ء«بىر ەل – ءبىر كىتاپ» رەسپۋبليكالىق اكتسياسى اياسىندا جىل سايىن ءتۇرلى ءىس-شارا وتكىزەدى, بيىل «جىل كىتابى – 2017» تاڭداۋى اقىن سۇلتانماحمۇت تورايعىروۆتىڭ شىعارمالارىنا ارنالدى.
«مەن – قازاق, قازاقپىن
دەپ ماقتانامىن,
ۇرانعا الاش دەگەن اتتى الامىن.
سۇيگەنىم قازاق ءومىرى, ءوزىم قازاق,
مەن نەگە قازاقتىقتان ساقتانامىن؟» – دەپ جىرلاعان سۇلتانماحمۇت يدەيالارى ءبىز ءۇشىن وتە-موتە قۇندى ءھام قىمبات. سۇلتانماحمۇتتىڭ اقىندىق كرەدوسى, ازاماتتىق بايلامى قازىرگى قازاق جاستارى ءۇشىن ءبىلىمنىڭ يدەالى بولىپ سانالادى.
بارلىق ۇلى ادامدار اباي, شوقان, شيللەر, گەتە, تولستوي... كىتاپتى كوپ وقىعانىن ەستەن شىعارماعانىمىز ابزال. بۇل رەتتە جىل سايىن كوركەم ادەبيەتتى ەڭ كوپ وقىعان چەمپيوندار دا انىقتالىپ وتىرادى. وقىتۋشىلار اراسىنداعى ەڭ ۇزدىك وقىرماندار ۇستازدار كۇنى ۇزدىك ستۋدەنت-وقىرماندار فاكۋلتەت كۇندەرى اياسىندا ماراپاتتالادى. ال ستۋدەنتتەردىڭ كىتاپ وقۋعا سۇيىسپەنشىلىگىن وياتۋ ماقساتىندا وتكىزىلگەن «مەن جانە كىتاپ» فوتوبايگەسى جاستاردىڭ كاسىبي شەبەرلىگىن شىڭداۋعا, شىعارماشىلىق ىزدەنىسىن دامىتۋعا جول اشقان جوبا بولدى. فوتوبايگەدە جۇلدە العان ۇزدىك فوتوسۋرەتتەر كىتاپ تۋرالى ۇلى ادامداردىڭ اسىل ويلارىمەن تولىقتىرىلىپ, بەزەندىرىلدى.
«دارىن» مەملەكەتتىك جاستار سىيلىعىن 2016 جىلى يەلەنگەن سادجانا مىرزاليەۆا, ماناربەك قىدىرباي, اسەل كەمەلباەۆا, راحات-بي ابدىساعين, ازات مالىك كىتاپحانانىڭ تۇراقتى وقىرماندارى دەسەك, جاقىندا راحات-بي ءوزىنىڭ مۋزىكالىق شىعارمالارىن ماسكەۋدەگى «مۋزىكا» باسپاسىنان شىعارىپ, كىتاپحاناعا تارتۋ ەتتى. قىتايدا وتكەن «I am singer» حالىقارالىق ءان دوداسىنىڭ جەڭىمپازى بولعان ديماش قۇدايبەرگەن كىتاپحانادا قىتايلىق دوستارىمەن ءوزى جاقسى كورەتىن زالداردى ارالاپ, ءوزى تۋرالى ارنايى جاسالعان كورمەلەردى تاماشالادى. بۇل دا ۋنيۆەرسيتەت كىتاپحاناسى تاريحىنىڭ جارقىن بەتتەرىنىڭ ءبىرى.
عالامشاردىڭ عالامات جەلىسى ينتەرنەتكە ەنۋ بۇگىندە ستۋدەنتتەردىڭ ومىرىندەگى نەگىزگى قۇرالعا اينالدى. ۋنيۆەرسيتەتتە كىتاپتىڭ ەلەكتروندى نۇسقاسىن پايدالانۋشىلار ءۇشىن «پروفەسسور-وقىتۋشىلار ەڭبەكتەرىنىڭ ۆيرتۋالدى كىتاپحاناسى» بار. كىتاپحانا سايتى جۇمىس ىستەيدى. وسىلايشا تۇتىنۋشىلاردىڭ بارلىعىمەن بايلانىس ورناتىپ, وقىرمانداردىڭ سۇرانىسىن قاناعاتتاندىرۋ ءۇشىن قىزمەت ەتۋ ۇستىندەمىز.
بۇدان باسقا, كابيس جۇيەسى ارقىلى 100 000-نان اسا مەديافايلدارعا – مۋزىكالىق شىعارمالار, فيلم-
دەر, ەلەكتروندىق وقۋلىقتارعا قول- جەتىمدى, بۇل بازا كۇن سايىن تولىقتىرىلىپ وتىرادى.
ادامزاتتى رۋحاني قۇلدىراۋدان قۇتقارۋدىڭ جالعىز جولى – وقۋ دەسەك, ۋنيۆەرسيتەتتىڭ اقپاراتتىق-كىتاپحانا قىزمەتى «كازكونتەنت» اق «ادەبيەت پورتالىمەن» بىرلەسىپ, جوعارى وقۋ ورنىنىڭ ستۋدەنتتەرى مەن ارنايى ورتا وقۋ ورىندارىنىڭ وقۋشىلارى اراسىندا قازاق ۇلتتىق ونەر ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ 20 جىلدىعىنا وراي «20 جىلدىققا – 20+2 كىتاپ» جوباسى اياسىندا «وقى. شابىتتان. جاسا» اتتى رەسپۋبليكالىق بايقاۋىن جاريالادى. مۇندا «20 جىلدىققا – 20+2 كىتاپ» جوباسى اياسىندا كورسەتىلگەن كىتاپتار وقىلىپ, ۇناعان شىعارما جەلىسىندە كينوستسەناري, درامالىق شىعارما, پوەزيا, قىسقاشا مازمۇن, ەسسە, مۋزىكالىق شىعارما نەمەسە سۋرەت, ءمۇسىن, قىسقا مەتراجدى كينو (روليك, ترەيلەر), فوتو, جارناما تۇرىندە شىعارماشىلىق ماتەريالدارىن دايىنداپ, وزدەرىنىڭ كىتاپقا كوزقاراسىن بىلدىرەدى. جوبا وقۋعا قىزىعۋشىلىقتى ارتتىرۋ جانە قولداۋ, قازاق جانە الەم ادەبيەتىن ناسيحاتتاۋ, كىتاپتى تالعاپ وقۋ, ونى ءتۇيسىنۋ, العان اسەردى جەتكىزە ءبىلۋ, وقىرماندى تاڭداۋلى تۋىندىلارمەن تانىستىرۋ, جاستاردىڭ شىعارماشىلىعىنا قوزعاۋ سالۋ ماقساتىندا ۇيىمداستىرىلعان يننوۆاتسيالىق باستاۋ بولىپ تابىلادى.
عازيزا يساحان,
قازاق ۇلتتىق ونەر ۋنيۆەرسيتەتى
اقپاراتتىق-كىتاپحانا قىزمەتىنىڭ باسشىسى