بۇل ورايدا, مەكتەپ ديرەكتورلارى ءبىلىم بەرۋ سالاسىنداعى وزگەرىستەردى تستستابىستى جۇزەگە اسىرۋداعى نەگىزگى بۋىن بولىپ تابىلاتىندىقتان, مۇعالىمدەردىڭ جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگى كوپ جاعدايدا مەكتەپ باسشىسىنا بايلانىستى ەكەندىگى بەلگىلى. سونىمەن قاتار باسشى-كوشباسشى مەكتەپتىڭ دامۋىن باسقارۋمەن قاتار, باقىلاۋى ءتيىس. مەكتەپتى باقىلاي وتىرىپ باسقارۋ – سەنىمسىزدىكتى شەكتەپ, تۇراقتىلىقتى نىعايتىپ, الاۋىزدىقتى ازايتىپ, بولاشاقتى بولجاۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن جۇيە قۇرۋ دەگەن ءسوز. وسى ورايدا ءبىزدىڭ مەكتەپ-ينتەرناتتىڭ «شىڭ» اتتى پەداگوگيكالىق قوعامداستىعىنا, مۇعالىمدەر مەن وقۋشىلارعا وزگەرىس ەنگىزۋ ۇدەرىستەرىن ويداعىداي اتقارىپ شىعۋىنا باسشى رەتىندە جاعداي جاساۋعا بارىنشا ۇمتىلىپ جاتقان جايىمىز بار.
اۋىزبىرلىگى جاراسقان ۇجىمدا رەسپۋبليكامىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن ءبىلىم ىزدەپ كەلگەن اۋىل بالالارىنا جان-جاقتى ءبىلىم مەن تاربيە بەرۋدى باستى ماقسات ەتىپ قويعان ۇستازدار قاۋىمى ەڭبەك ەتۋدە. جاڭارتىلعان باعدارلامامەن وقىپ, جەكە تۇلعاعا باعىتتالعان ساباقتار وتكىزىپ جاتقان مۇعالىمدەر ۇجىمنىڭ 70 پايىزىن قۇرايدى.
جاڭا ساباقتاردان الەمدىك تاجىريبەنىڭ ءتيىمدى تۇستارى كوپ ەكەندىگىنە كوز جەتكىزە باستادىق. اتاپ ايتساق, سىندارلى وقىتۋ تەورياسىن مەكتەپ تاجىريبەسىنە ەنگىزۋدىڭ باستاماسى رەتىندە قۇرىلعان «شىڭ» جەلىلىك قوعامداستىعىن قۇرۋ, تىزبەكتەلگەن ساباقتار توپتاماسىن جوسپارلاۋ, ياعني ورتا مەرزىمدى, قىسقا مەرزىمدى جوسپارلاردىڭ جاسالۋى, كوۋچينگ, تالىمگەرلىك, Lesson Study ۇدەرىسى, ءىس-ارەكەتتى زەرتتەۋ, كەرى بايلانىس, باعالاۋدىڭ جاڭا فورمالارى, مونيتورينگ جاساۋ سياقتى جۇمىستاردىڭ جاڭا فورمالارى ناتيجەسىندە مۇعالىمدەر 7 ءمودۋلدى ىقپالداستىرۋ ارقىلى ورتا مەرزىمدى جوسپارلاۋدى ۇيرەنىپ, قىسقا مەرزىمدى جوسپارلاۋدى ساباقتا قولدانا الاتىن بولدى.
ساباق جوسپارى SMART تەورياسى بويىنشا شىنايى جاسالۋدا. دەڭگەيلىك كۋرستان وتكەن مۇعالىمدەر بۇل جوسپارلاردىڭ ءتيىمدى جاقتارىن ارىپتەستەرىنە تانىستىرىپ, سول جەردە توپتىق جۇمىس جاسايدى. بۇل – جاڭا ساباق جوسپارىن جاساۋدا مۇعالىمدەرگە كوپ كومەك ءارى پەداگوگيكالىق ۇجىمداعى بىرلەسكەن جۇمىس وڭ ناتيجەسىن بەرۋدە. سوڭىندا مۇعالىمدەرمەن كەرى بايلانىس جاسالادى. وندا ولار بۇل ادىسكە ءوز كوزقاراستارى مەن ۇسىنىستارىن بىلدىرەدى.
وعان قوسا وقۋ ۇدەرىسىن جەتىلدىرۋ ماقساتىندا مۇعالىمدەرگە ارنالعان كوۋچينگ ساباقتارى وتكىزىلىپ جاتىر. وسى تەوريالىق ءبىلىمدى تاجىريبەدە ۇشتاستىرىپ, ىنتالى توپ مۇشەلەرى ساباقتارىن وتكىزۋدە. مۇنداي دارىستەرگە قاتىساتىن مۇعالىمدەر كوبەيدى. سەبەبى بۇرىن ساباق تالداعاندا تەك مۇعالىمنىڭ كەمشىلىگى عانا ايتىلاتىن. ياعني ىنتىماقتاستىق ىستەر ناتيجەسىن بەرەتىندەي مۇمكىندىك تۋدى. ماسەلەنى بىرگە شەشۋ ارقىلى ارىپتەستەردىڭ اراسىندا كاسىبي ىنتىماقتاستىقتىڭ ورنىعا باستاعاندىعى بايقالادى. ال وقۋشىلارعا كەلسەك, ولاردىڭ ساباققا دەگەن كوزقاراستارى, سىندارلى ويلاۋ داعدىلارى, وقۋ ۇلگەرىمى وڭ ناتيجەسىن بەرىپ ءجۇر. كەرى بايلانىستىڭ ءوزى ولارعا ءوز ويلارىن اشىق ايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ولشەمدەردى باعالاۋ ارقىلى ءوزارا باعالاۋدى, ءوزىن-ءوزى باعالاۋدى ۇيرەندى.
ال Lesson Study – تاجىريبەلى مۇعالىمدەرمەن قاتار, جاس مامانداردىڭ دا كاسىبي جەتىلۋىنە كومەكتەسەتىن ءادىستىڭ ءبىرى. بۇل مەتوديكا دا وڭ ناتيجەسىن بەرۋدە. زەرتتەلگەن ساباقتى ءداستۇرلى جوسپارلانعان ساباقپەن سالىستىرۋ ناتيجەسىندە ءداستۇرلى ساباق بارىسىندا ەسكەرىلمەگەن جاعدايلاردى اڭعارىپ, ساباق مۇعالىم تاراپىنان تولىقتىرىلىپ, تۇزەتىلىپ, وقۋشىنىڭ ءبىلىمدى ساباق بارىسىندا وزدىگىنەن الۋعا دەگەن پايداسىنا شەشىلەدى. توپ مۇشەلەرىمەن ساباقتى بىرلەسىپ جوسپارلاۋ, تالداۋ, جەكەلەگەن وقۋشىلاردى باقىلاۋ-باعالاۋ ارقىلى وقىتۋ بويىنشا بىرلەسكەن پىكىر قالىپتاساتىندىقتان, مۇعالىمدەر مەن وقۋشىلار تاراپىنان زەرتتەۋ ساباقتارىنا قىزىعۋشىلىق تۋىپ وتىر.
سونداي-اق ەلجاندى بولاشاق ازاماتتاردى تاربيەلەۋ جولىندا ەڭبەك ەتىپ كەلە جاتقان ءبىزدىڭ پەداگوگيكالىق ۇجىم ىشىندە «ى.التىنسارين» مەدالىنىڭ يەگەرلەرى, ءبىلىم بەرۋ ءىسىنىڭ ۇزدىكتەرى, ءبىلىم بەرۋ ءىسىنىڭ قۇرمەتتى قىزمەتكەرلەرى, بىرنەشە وقۋلىقتار مەن وقۋ-ادىستەمەلىك قۇرالداردىڭ اۆتورلارى, جاڭا زامانعا ساي كوشباسشى مۇعالىمدەر مەن ءبىلىم ماگيسترلارى, PhD دوكتورلارى بار. مۇعالىمدەردىڭ مۇنداي مىقتى قۇرامىنىڭ كومەگىمەن جاس ماماندارعا تالىمگەرلىك جۇرگىزۋ ۇدەرىسى جولعا قويىلعان.
وقۋشىلاردىڭ ساباققا دەگەن قىزىعۋشىلىعى مەن بەلسەندىلىگىن ارتتىرۋدىڭ قىرى مەن سىرىن جەتە مەڭگەرگەن ۇستازدارىمىز جىل سايىن رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدەگى كۋرستاردا, عىلىمي-پراكتيكالىق كونفەرەنتسيا, سەمينارلاردا كوپتەگەن اشىق ساباقتار وتكىزىپ, وزات پەداگوگتارمەن تاجىريبە الماسىپ وتىرادى. مىسالى, رەسپۋبليكالىق «ورلەۋ» بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ ۇلتتىق ورتالىعى» اق پەن ءبىزدىڭ مەكتەپتىڭ ۇستازدارى رەسپۋبليكامىزدىڭ تۇپكىر-تۇپكىرىنەن كەلگەن كۋرس تىڭداۋشىلارىنا اشىق ساباقتار, كوۋچينگ, تاعى باسقا قاجەتتى تاربيەلىك ءىس-شارالار وتكىزەدى. ادىستەمەلىك كىتاپتار شىعارىپ, تاراتامىز.
ونەر مەن ءبىلىمنىڭ ورداسى بولعان الماتىداعى ءبىزدىڭ مەكتەپكە ءار ايماقتان تەرەڭ ءبىلىم ىزدەپ كەلگەن بالالارعا بارلىق مۇمكىندىكتەر قاراستىرىلعان. جازۋشىلار وداعىمەن بايلانىستىڭ ناتيجەسىندە مەكتەپتىڭ اقىن وقۋشىلارىنىڭ بالعىن جىرلارىن, شىعارماشىلىق جۇمىستارىن جيناقتاپ, بىرنەشە جىر جيناقتارىن شىعاردىق.
تاربيەشى ۇستازداردىڭ بىرلەسە اتقارعان جۇمىستارى دا بالالارىمىزدىڭ ەل ماقتانىشتارىنان ۇلگى الىپ, بولاشاقتارىن جان-جاقتى باعدارلاۋلارىنا ىقپال ەتۋدە. مىسالى, قازاقتىڭ حاس باتىرى باۋىرجان مومىش ۇلىنىڭ كەلىنى, جازۋشى, ەتنوگراف زەينەپ احمەتوۆا, قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى, بەلگىلى اكتەر, رەجيسسەر دوسحان جولجاقسىنوۆ, وليمپيادا چەمپيونى ەرماحان يبرايموۆتارمەن وتكەن مازمۇندى كەزدەسۋلەر وقۋشىلاردىڭ جادىندا ۇزاق ۋاقىت ساقتالارى ءسوزسىز.
مەكتەبىمىز قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتىن تەرەڭدەتە وقىتاتىندىقتان, جوعارى وقۋ ورىندارىمەن, اتاپ ايتقاندا, ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىمەن, اباي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ جانە قازاق مەملەكەتتىك قىزدار پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ فيلولوگيا فاكۋلتەتتەرىمەن, ورتالىق ازيا ۋنيۆەرسيتەتى فيلولوگيا ينستيتۋتىمەن شىعارماشىلىق بايلانىسىمىز بۇرىننان جولعا قويىلعان. سونىڭ ناتيجەسىندە مۇعالىمدەرىمىز ءوز سالاسى بويىنشا ءتۇرلى تاقىرىپتا كاسىبي بىلىمدەرىن تولىقتىرىپ, بىلىكتىلىكتەرىن ارتتىرۋدا.
وقۋشىلارىمىز عىلىمي جوبالار جازۋدا جەتەكشىلەرىمەن بىرلەسە وتىرىپ عالىمداردان كەڭەس الادى. جانە ءتىل مەن ادەبيەت باعىتىندا ۇيىمداستىرىلعان ءتۇرلى جارىستار مەن جوبالارعا قاتىسىپ, ۇلكەن جەتىستىكتەرگە جەتىپ ءجۇر. وسى باستامالاردى جالعاستىرا وتىرىپ, پەداگوگيكالىق قوعامداستىق جۇمىسىن جانداندىرۋ ءۇشىن بيىل الماتى قالاسى ءبىلىم باسقارماسىمەن, ء«بىلىم-يننوۆاتسيا» ليتسەيلەرىمەن قويان-قولتىق جۇمىس ىستەپ وتىرمىز.
روزا سەكسەنوۆا,
اباي اتىنداعى رەسپۋبليكالىق
مامانداندىرىلعان دارىندى بالالارعا
ارنالعان قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتىن تەرەڭدەتە
وقىتاتىن ورتا مەكتەپ-ينتەرنات ديرەكتورى
الماتى
