قازاقستان • 25 قىركۇيەك, 2017

شەكارا شەبىندەگى تىرلىك

550 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن

كەلەسى جىلى مارقاكولدىڭ جاعاسىنداعى ۇرانقاي اۋىلىندا جاڭا مەكتەپ بوي كوتەرەدى. بۇرىن مارقاكول اۋدانىنىڭ ورتالىعى بولعان تەرەكتى (قازىرگى مارقاكول) ەلدى مەكەنىندەگى اۋىلدىق اۋرۋحانا دا كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزىلىپ, ەمحانا ىشىنەن 10 ورىندىق پەرزەنتحانا اشىلماق. سەگىز اي قىتىمىر قىسى بار, وبلىس ورتالىعىنان تىم شالعايدا ورنالاسقان, ەلدىڭ شەتىندەگى, جەلدىڭ وتىندەگى, شەكارا تۇبىندەگى اۋىل تۇرعىندارىنا مۇنداي جاعىمدى جاڭالىقتى مارقاكول وڭىرىنە جاساعان جۇمىس ساپارى بارىسىندا ءوڭىر باسشىسى دانيال احمەتوۆتىڭ ءوزى جەتكىزدى. ۇرانقاي اۋىلىنداعى ءبىلىم ورداسى وسىدان بىرنەشە جىل بۇرىن اپاتتى دەپ تانىلعان بولاتىن. تاربيە وشاعىنىڭ جاعدايىن كورگەن وبلىس باسشىسى كۇرشىم اۋدانىنىڭ اكىمى سەيسەنعازى چۋكاەۆقا 80 نەمەسە 100 ورىندىق مەكتەپتىڭ قۇجاتتارىن ازىرلەۋدى تاپسىردى.  

شەكارا شەبىندەگى تىرلىك

ون ورىندىق پەرزەنتحانا اشىلادى

شەكارادا تۇرسا دا جىل سايىن حالىق سانى ازايىپ بارا جاتقان مار­قا­كول وڭىرىندە جەرگىلىكتى جۇرتتىڭ ارقا­سىنا ايازداي باتىپ جۇرگەن جولدىڭ ناشارلىعى, بايلانىستىڭ جوقتىعى سەكىلدى تولعاقتى ماسەلەلەر از ەمەس. ءوڭىر باسشىسىنىڭ الىستاعى اۋىلعا كۇندە كەلە بەرمەسى دە بەلگىلى. سودان دا بولار ۇرانقايدىڭ تۇرعىندارى وزدەرىن تولعاندىرىپ جۇرگەن بىرقاتار ماسەلەلەردى اكىمگە ايتىپ قالۋعا تىرىستى. مارقاكولدىڭ جاعاسىنداعى اۋىلدىڭ 70 جاستان اسقان تۇرعىنى ۆالەنتينا سوسنوۆسكيح «مارقاكول اۋىلىنداعى اۋرۋحانادا جابىلىپ قالعان پەرزەنتحانانى قايتا اشسا, شالعايداعى ءوڭىردىڭ انالارىنا كوپ كومەك بولار ەدى. ايتپەسە, 200 شا­قىرىمنان اساتىن اۋدان ورتالىعى كۇرشىم مەن 500 شاقىرىمعا جۋىق جەردەگى وسكەمەنگە جەتۋ وڭايعا سوق­پاي تۇر. وسى ماسەلەنى شەشۋگە جار­دەم­دەسسەڭىز», دەگەن ءوتىنىش ايتتى. قيىرداعى قاريانىڭ ءسوزى اسەر ەتتى مە, الدە شالعايداعى ەلدى مەكەندەگى اۋرۋحانانىڭ جاعدايىنا بۇرىننان قانىق پا, د.احمەتوۆ ۇرانقايدان كەيىن بىردەن مارقاكول اۋىلىن بەتكە الىپ, ونداعى ەمحانا ۇجىمىمەن كەزدەسىپ, رەنتگەن, ۋزي كابينەتتەرىمەن تانىسىپ, ەمدەلۋشىلەرمەن سويلەستى. بۇرىن جۇمىس ىستەگەن پەرزەنتحانا ءبولىمىن دە كوردى. «شەكارا شەبىندەگى ءوڭىر تۇرعىندارىنىڭ جاعدايى ءاردايىم ەلباسىنىڭ نازارىندا. بۇرىن اۋدان ورتالىعى بولعان مارقاكولدەگى ماسەلەلەر بىرتىندەپ شەشىمىن تابادى دەپ ويلايمىز. اۋىلدىق اۋرۋحانانى كۇر­دەلى جوندەۋدەن وتكىزۋگە 80 ميلليون تەڭگە قارجى بولەمىز. كۇرشىم اۋداندىق اۋرۋحاناسىنىڭ باس دارىگەرىنە 10 ورىندىق پەرزەنتحانا اشۋدى تاپسىرامىن», دەدى وبلىس اكىمى. 

مارقاكول وڭىرىندەگى جۇرتتىڭ كوپ جىلدان بەرى باسىن اۋىرتىپ, بالتىرىن سىزداتىپ جۇرگەن ۇلكەن ماسەلەنىڭ ءبىرى – تەرەكتىدەن توسقايىڭعا دەيىنگى وي-شۇڭقىرى كوپ تاس جولدىڭ جاعدايى. بيىل وسى جول تۇڭعىش رەت اسفالت­تالىپ جاتىر. جۋىقتا كۇرشىم اۋدا­نىنا ىسساپارمەن بارعانىمىزدا جول-جونەكەي جول سالۋشىلارمەن سوي­لەستىك. ولار مۇنداعى جۇمىستاردىڭ مامىر ايىندا باستالعانىن, قازىرگى ۋاقىت­تا اقجايلاۋ اۋىلىنان ءارى قارايعى 4 شاقىرىمعا جۋىق اۋماقتى اسفالت­تاپ جاتقاندىقتارىن جەتكىزدى. اۋداندىق قۇرىلىس ءبولىمىنىڭ بەرگەن مالىمەتتەرىنە سۇيەنسەك, بۇعان دەيىن اسفالتتالماعان بۇل جولدى قالپىنا كەلتىرۋگە 240 ميلليون تەڭگەدەن استام قارجى ءبولىنىپتى. «اماندىق بولسا, كەلەسى جىلى اياقتاۋدى جوسپارلاپ وتىر­­مىز. مۇندا 30-عا جۋىق ادام جۇ­مىس ىستەپ جاتىرمىز», دەيدى «سك زاي­سان» جشس-ءنىڭ قىزمەتكەرى جاسۇلان اۋباكىروۆ.

شاناعاتى تۇرعىندارى زاستاۆانىڭ جابىلماعانىن تىلەيدى

جول دەمەكشى, سوڭعى جىلدارى مارقاكولدىڭ اۋىلدارىن جالعايتىن تاس جولداردىڭ جوندەلىپ جاتقانى بايقالادى. اسىرەسە توسقايىڭ مەن شاناعاتى, بالىقتىبۇلاق اۋىلدارى اراسىنداعى جولدارمەن جاڭبىرلى كۇندەرى ءجۇرۋ مۇمكىن ەمەس بولاتىن. وتىز شاقىرىمعا جۋىق جەردى ءبىر جارىم-ەكى ساعاتقا جۋىق جۇرۋگە تۋرا كەلەتىن. توسقايىڭ اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ اكىمى اليدجان بەتكەمباەۆ شاناعاتى مەن بالىقتىبۇلاق اۋىلدارىنا باراتىن جولداردىڭ جارتىسىنا جۋىق بولىگىنە قيىرشىق تاس توگىلگەنىن, قالعان اۋماعىن تەگىستەۋ ءۇشىن وبلىستىق بيۋدجەتكە ءوتىنىم جىبەرىلگەنىن ايتادى. جاقىندا كۇرشىم اۋدانىندا ىسساپارمەن بولعانىمىزدا مارقاكولدىڭ ەڭ تۇكپىرىندەگى, شەكارانىڭ ءدال تۇبىن­دەگى, ەلىمىزدەگى ەڭ سۋىق اۋىل سانالاتىن شاناعاتىنىڭ تۇرعىندارىمەن از-كەم سويلەسۋدىڭ ءساتى ءتۇستى. كەز كەلگەن اۋىلدى ساقتايتىن مەكتەپ قوي. مۇنداعى ءبىلىم ورداسىندا دا بالا سانى جىلدان- جىلعا ازايىپ بارادى ەكەن. مەكتەپ ديرەكتورى نازارحان شاكەنوۆ قازىر تاربيە وشاعىندا 20 وقۋشى بار ەكەنىن, مەكتەپتى ساقتاۋ ءۇشىن وزگە اۋىلداردان وتباسىلاردى شاقىرىپ, وزدەرىنشە قارەكەت قىلىپ جاتقاندىقتارىن جەتكىزدى. «بالىق­تىبۇلاق اۋىلىنان بىزگە ەكى وتباسى كوشىپ كەلدى. بىراق مۇنىڭ ءوزى ازدىق ەتەدى. حالىق تىعىز ورنالاسقان وڭتۇستىك وڭىرلەردىڭ تۇرعىندارىن مەملەكەتتىك باعدارلامامەن وزگە وبلىستارعا كوشىرىپ, جۇمىسپەن قامتىپ جاتىر عوي. سول باعدارلامامەن ءبىز سەكىلدى حالىق سانى ازايىپ بارا جاتقان شەكارالىق ايماقتارعا تۇرعىنداردى كوشىرىپ اكەلسە جاقسى بولار ەدى», دەگەن مەكتەپ ديرەكتورى اۋىل ىرگەسىندە كوپ جىل جۇمىس ىستەگەن زاستاۆانىڭ جابىلىپ, شاعىن بەكەتكە اينالعانى دا وقۋشىلار سانىنىڭ ازايۋىنا ىقپال ەتكەنىن ايتىپ قالدى. زاستاۆا دەمەكشى, ءبىر باي­قاعانىمىز, شاناعاتى تۇرعىندارى جابىلعان زاستاۆانىڭ قايتا اشىلعانىن قالايدى. بۇعان سەبەپ تە جوق ەمەس سەكىلدى. بىرىنشىدەن, مەكتەپتە وقۋشىلار سانى كوبەيەدى. ەكىنشىدەن, اسكەردىڭ اتى اسكەر. اسكەر جۇرسە, ەلدىڭ ىرگەسى دە ءبۇتىن, حالىقتىڭ كوڭىلى دە الاڭ بولماسى انىق. رەتى كەلگەندە ايتا كەتكەنىمىز ارتىق بولماس, مارقاكول ءوڭىرىن ارا­لاعاندا مۇنداعى تۇرعىنداردىڭ كوپ­شىلىگى قىتاي تارابى ءوز شەكاراسىن بەكەمدەپ, جۇيەلەرىن تولىق جاڭارتىپ العانىن ءسوز ەتىپ, ءبىزدىڭ شەكاراداعى باعانالاردىڭ توزىڭقىراپ تۇرعانىنا الاڭدايتىندىعىن ءبىلدىرىپ, زاستاۆالار جاڭعىرتىلسا دەگەن جاناشىرلىق تىلەكتەرىن دە جەتكىزىپ جاتتى. 

ازامات قاسىم, 
«ەگەمەن قازاقستان»
شىعىس قازاقستان وبلىسى, 
كۇرشىم اۋدانى

سوڭعى جاڭالىقتار