2013 جىلى ەلىمىزدە وتباسى كۇنى بەكىتىلگەنى بەلگىلى. بۇگىندە قىركۇيەكتىڭ ەكىنشى جەكسەنبىسىندە وتباسى كۇنىن اتاپ ءوتۋ قازاقستاندىقتاردىڭ داستۇرىنە اينالىپ كەلەدى. ودان بولەك, قوعامدا ۇلگىلى وتباسىلاردى دارىپتەۋ ارقىلى وتباسى ينستيتۋتىن نىعايتۋعا ۇلەس قوسۋ ماقساتىندا «مەرەيلى وتباسى» ۇلتتىق بايقاۋىنىڭ دا وتكىزىلىپ جۇرگەنىنە ءتورت جىلدىڭ بەدەرى بولدى. ەڭ العاش بۇل بايقاۋ 2014 جىلى وتكىزىلگەن ەدى. رەسپۋبليكا كولەمىندە ۇيىمداستىرىلىپ جۇرگەن شارانىڭ ءوز كەزەڭدەرى بار. انە-مىنە دەگەنشە جەڭىمپاز وتباسىلار انىقتالاتىن ءسات تە جاقىنداپ كەلەدى. سوعان وراي پرەزيدەنت جانىنداعى ايەلدەر ىستەرى جانە وتباسىلىق-دەموگرافيالىق ساياسات جونىندەگى ۇلتتىق كوميسسيانىڭ بريفينگى ءوتىپ, قاتىسۋشىلار بايقاۋعا قاتىستى بىرقاتار مالىمەتتەرمەن ءبولىستى.
بريفينگتە ءسوز العان ۇلتتىق كوميسسيا ءتورايىمىنىڭ ورىنباسارى, ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى ءلاززات سۇلەيمەن ەلىمىزدىڭ دامۋى مەن تۇراقتىلىعىنىڭ كەپىلى رەتىندە ءداستۇرلى قۇندىلىقتاردان ءنار العان وتباسىنىڭ ءمانى جوعارى ەكەنىن ايتتى. رۋحاني داعدارىستان, جات اقپاراتتار مەن جات اعىمداردىڭ جەتەگىندە كەتۋدەن ساقتايتىن بىردەن-ءبىر جول دا وتباسىنىڭ تاربيەسى ەكەنىن جەتكىزدى. «وتباسىنداعى تاربيە وتانسۇيگىشتىكتى قالىپتاستىرادى. سوندىقتان قوعامداعى وتباسىنىڭ ءرولى وتە جوعارى. ءبىز ۇلگىلى, مەرەيلى وتباسىلاردى دارىپتەۋ ارقىلى قوعامدىق ساناعا دا اسەر ەتەمىز. بۇل تۇرعىدان كەلگەندە ۇلتتىق بايقاۋعا قاتىسۋشىلاردىڭ سانى جىل ساناپ ارتىپ كەلە جاتقانى قۋانتادى. 2014 جىلى بايقاۋعا 1298 وتباسى قاتىسقان بولسا, بيىل قاتىسۋشىلاردىڭ سانى 2879-عا جەتتى. قاتىسۋ جاعىنان اقتوبە, قىزىلوردا, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستارى كوش باستاپ تۇر», دەدى ۇلتتىق كوميسسيا ءتورايىمىنىڭ ورىنباسارى.
ايەلدەر ىستەرى جانە وتباسىلىق-دەموگرافيالىق ساياسات جونىندەگى ۇلتتىق كوميسسيا ءتورايىمىنىڭ تاعى ءبىر ورىنباسارى ەلەنا تاراسەنكو بايقاۋعا قاتىسىپ جاتقان وتباسىلاردىڭ ءبارى دە قۇرمەت پەن ماراپاتقا لايىق ەكەنىن ايتا كەلىپ, قاتىسۋشىلاردىڭ قۇرامى تۋرالى ناقتى دەرەكتەر كەلتىردى. ونىڭ ايتۋىنشا, بارلىق قاتىسۋشىلاردىڭ 36,2 پايىزى كوپ بالالى وتباسىلار بولسا, ءبىر عانا سالادا ەڭبەك وتىلدەرى ۇزاق جىلدارمەن ەسەپتەلەتىن اۋلەتتەردىڭ سانى 6,8 پايىزعا وسكەن. مىسالى, 2016 جىلى بايقاۋعا سونداي 483 اۋلەت قاتىسىپتى, بيىل ولاردىڭ سانى – 500. ىرىكتەۋ تۋرلارىنا قاتىسقان جاس وتباسىلار سانى دا ارتىپ وتىر. بىلتىر 472 بولسا, بيىل 500 جاس وتباسى بايقاۋعا قاتىسقان.
بريفينگتە ءسوز العان ۇلتتىق كوميسسيانىڭ مۇشەسى, پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى باقىتبەك سماعۇل تىركەلمەگەن نەكەلەردىڭ قوعام ءۇشىن قاۋىپتى ەكەنىن اتاپ ءوتىپ, نەكەسىز تۋىلعان سابيلەردىڭ كوبەيىپ كەلە جاتقانىنا الاڭداۋشىلىق ءبىلدىردى. بۇل جايلاردىڭ رۋحاني داعدارىستىڭ اسەرىنەن ورىن الىپ جاتقانىن, سول ءۇشىن قوعامدا مەرەيلى وتباسىلاردى كوبىرەك ناسيحاتتاۋ قاجەتتىگىنە توقتالدى.
ايتا كەتەيىك, «مەرەيلى وتباسى» بايقاۋىنىڭ فينالدىق كەزەڭىندە ەلىمىزدىڭ بارلىق ازاماتتارى kaztube.kz سايتىندا جانە sms حابارلامالار ارقىلى داۋىس بەرۋ ارقىلى جەڭىمپازداردى انىقتاۋعا اتسالىسا الادى. 16 قىركۇيەك كۇنى «قازاقستان» ورتالىق كونتسەرت زالىندا وتەتىن سالتاناتتى راسىمدە داۋىس بەرۋ قورىتىندىسى شىعارىلىپ, جەڭىمپاز وتباسى انىقتالادى.
ايگۇل سەيىل,
«ەگەمەن قازاقستان»
سۋرەتتى تۇسىرگەن ەرلان ومار,
«ەگەمەن قازاقستان»
