ەكى ەل اراسىنداعى ديپلوماتيالىق قارىم-قاتىناس ورناعالى بەرى ساياسي ديالوگتار جاسالىپ, تاۋار اينالىمى كوبەيىپ, مادەني-گۋمانيتارلىق ارىپتەستىك كەڭ ءورىس الدى. ەلشى گەرمانيانىڭ قازاقستاندى تالاي مارتە الەمدىك ارەنادا قولداعانىن ايتتى.
«گەرمانيا ەلىمىزدىڭ ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك جانە ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنىڭ سامميتىنە توراعالىق ەتۋىن, ەكسپو-2017 حالىقارالىق كورمەسىن وتكىزۋىن قۇپتاپ, دۇنيەجۇزىلىك ساۋدا ۇيىمى قۇرامىنا كىرۋگە ىقپال جاسادى. قازاقستان دا ءوز كەزەگىندە نەمىستەردىڭ بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى مۇشەلىگىنە ءوتۋىن تولىق قولدايدى», – دەدى بولات ءنۇسىپوۆ.
قازاقستان مەن گەرمانيا اراسىندا ءتۇرلى دەڭگەيدەگى ديپلوماتيالىق قاتىناستار جولعا قويىلعان. ماسەلەن, 2016 جىلى ەكى تاراپتىڭ دەلەگاتسيالارى ءوزارا 39 مارتە ىسساپارعا شىققان. بيىلدىڭ وزىندە 25 رەت ساياسي جيىن وتكىزىلىپتى. وعان قوسا, «بۋندەس ەلدىڭ» پرەزيدەنتى فرانك-ۆالتەر شتاينمايەر بيىل قازاقستانعا رەسمي ساپارمەن كەلىپ, ەكسپو-2017 حالىقارالىق كورمەسىندەگى نەمىس كۇندەرىنىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا قاتىستى. گەرمانيا باسشىسىنىڭ وسى ساپارى ناتيجەسىندە قۇنى 1 ميلليارد دوللارلىق 21 جوبانى ىسكە اسىرۋ جونىندەگى ەكىجاقتى كەلىسىمگە قول قويىلدى.
ەلشىنىڭ مالىمەتتەرىنە سۇيەنسەك, قازاقستان مەن گەرمانيا اراسىنداعى ساۋدا جانە ەكونوميكالىق بايلانىس تا قارقىن الىپ كەلەدى. 2016 جىلى ەكى ەل اراسىنداعى تاۋار اينالىمى 4 ميلليارد ەۋرونى قۇراسا, بيىلعى 5 ايدىڭ وزىندە 2,1 ميلليارد ەۋروعا جەتكەن. بۇل وتكەن جىلعى وسى ۋاقىتپەن سالىستىرعاندا 36 پايىزعا كوپ. بولات ءنۇسىپوۆ بيىل ساۋدا جانە ەكونوميكالىق قاتىناستىڭ اۋقىمى 45 پايىزعا وسەتىنىنە سەنىمدى ەكەنىن مالىمدەدى.
ينۆەستيتسيا سالاسىندا دا قارقىندى ىلگەرىلەۋشىلىك بايقالادى. 2005-2016 جىلدار ارالىعىنداعى گەرمانيانىڭ ەلىمىزگە قۇيعان قارجى كولەمى 4 ميلليارد دوللاردى قۇراعان. ەلشىنىڭ ايتۋىنشا, بۇل ۇلكەن سوما ەمەس, الايدا, ينۆەستيتسيانىڭ باسىم بولىگى ونەركاسىپ سالاسىنا باعىتتالعان. سونىمەن قاتار, بۇرىن قازاقستاندا تۇرعان نەمىستەردىڭ كوبى ەلىمىزدە ءوز كاسىبىن اشۋدى ءجون سانايدى ەكەن.
«قازاقستاننان گەرمانياعا كوشىپ بارعان نەمىستەر ەكى ەل اراسىنداعى كوپىر ىسپەتتى. ولاردىڭ كەيبىرى ەلىمىزگە ورالىپ, كاسىپتەرىن اشىپ جاتىر. ءتىپتى گەرمانيادا دا تابىسقا جەتكەندەرى بار. مىسالى, بۇرىن قازاقستاندى مەكەن ەتكەن كارين شترەنتس بۇگىندە بۋندەستاگتىڭ دەپۋتاتى», دەدى بولات ءنۇسىپوۆ.
ەلشى گەرمانيادا ءومىر ءسۇرىپ جاتقان قازاقتارعا دا توقتالدى. ونىڭ ايتۋىنشا, بەتحوۆەن مەن گەتەنىڭ وتانىندا مىڭعا جۋىق قانداسىمىز تۇرادى. ەلدە قازاقتارعا ارنالعان 3 مادەني مەكەمە بار. بولات ءنۇسىپوۆ نەمىس ەلىندەگى قانداستارىمىزدى ءاردايىم قولداپ وتىراتىنىن جەتكىزدى. ماسەلەن, ەلشىلىكتىڭ قولداۋىمەن 2011 جىلى كوپەنگاگەندە, 2014 جىلى بەرليندە, 2016 جىلى كەلندە قازاق دياسپورالارىنىڭ كىشى قۇرىلتايى ءوتتى. سونداي-اق, 2014 جىلدان بەرى ەلشىلىكتىڭ جانىنان قازاق ءتىلىن ۇيرەتۋ كۋرسى اشىلعان.
اباي اسانكەلدى ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»
