ماڭىزدى سيپاتقا يە جۇيەلى باستاما

الەم ەلدەرىنىڭ باسىم كوپشىلىگىندە مەملەكەت باسشىسى ۇلتتىق زاڭناما­نىڭ نەگىزىندە مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ ءتۇرلى سالالارىندا كەڭ اۋقىمدى قۇقىققا جانە وكىلەتتىكتەرگە يە بولادى. بۇعان قوسا, ءتاجى­ريبە كورسەتكەندەي, ءبىر ەلدە مەملەكەت باس­شىسىنىڭ وكىلەتتىگىن شىنايى تۇردە, ال كەيدە ءفورمالدى تۇردە شەكتەۋ ۇدەرىسى كەزدەسىپ جاتادى. مۇنداي كەزدە ونىڭ ورنىنا ۇكىمەت نەمەسە ۇكىمەت باسشىسى يە بولادى. ال كەيبىر ەلدەردە, كەرىسىنشە, مەملەكەت باسشىسى قۇزىرەتىنىڭ بارىنشا كەڭەيۋ ءۇردىسى بايقالادى. مۇن­داي ءۇردىس ءتىپتى, كونستيتۋتسياعا جانە باس­­قا دا زاڭناما اكتىلەرىنە قاراما-قاي­­شىلىق تۋعىزاتىنداي دارە­جە­دە شەكتەن شىعىپ كەتۋى دە مۇمكىن. وسى تۇرعىدان كەلگەن­دە, بيلىك تار­ماقتارى اراسىندا وكىلەتتىكتەردى ورنىمەن ءبولۋ جانە ونى وڭتايلى تۇردە قالىپتاستىرۋعا قادام باسۋ – كەز كەلگەن وركەنيەتتى ەلدىڭ ودان ءارى ءتيىمدى دامۋى ءۇشىن ماڭىزدى ماسەلە. بيلىك تارماقتارى اراسىندا قۇزى­رەتتەردى ۇتىم­دى جانە ۇيلەسىمدى ءبولۋ كەزىندە كەز­دەسەتىن تۇيتكىلدى ماسەلەلەر مەملەكەتتىڭ دامۋى مەن دەموكراتيانىڭ قالىپتاسۋىنا اسە­رىن تيگىزبەي قويماسى انىق. مىنە, وسىنداي جايت­تاردى ەسكەرە كەلە, قازاقستان بۇل ماسەلەنى دەر كە­زىندە قولعا الدى. بۇگىندە ماڭىزدى سيپات­قا يە بولىپ وتىرعان جۇيەلى رەفورمالار ءجۇ­زەگە اسىرىلىپ, قازىردىڭ وزىندە ءوزىنىڭ وڭ ناتيجەلەرىن كورسەتە باستادى. پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جەتەك­شى ءرولىنىڭ ار­قا­سىن­دا قازاقستان الەم­دىك قوعامداستىقپەن بەل­سەن­دى تۇردە ىنتى­ماقتاستىق ورناتىپ كەلەدى. ال ەندى مەملەكەت پرەزيدەنت, پار­لا­مەنت جانە ۇكىمەت اراسىندا وكىلەتتىك­تەردى قايتا ءبولۋ ماسەلەسىن كۇن تارتىبىنە قويىپ وتىر. شىنىندا دا, پارلامەنت جانە ۇكىمەت وكىلەتتىكتەرىنىڭ كەڭەيۋى مەم­لەكەتتىك باس­قارۋ جۇيەسىنىڭ ءتيىمدى ءارى ۇتىمدى بولۋىنا ىقپال ەتەدى جانە ەلدە جۇزەگە اسىرىلىپ كەلە جاتقان رەفور­مالار اياسىنداعى ولاردىڭ ءرولىن كۇشەيتە تۇسەدى. سونىمەن قاتار, باسقا ەلدەردەگى سەكىل­دى قازاقستانداعى پارلامەنت جانە ۇكى­مەت­تىڭ وكىلەتتىكتەرىن كەڭەيتۋدەگى باستى ماسە­لە – ولاردىڭ ساياسي جاۋاپكەرشىلىكتەرىن ارتتىرۋعا ىقپال ەتۋ. سەبەبى, لاۋازىم­دى تۇلعالاردىڭ ءوز مىندەتتەرىن ءادىل ءارى قالتقىسىز اتقارا ءبىلۋىنىڭ ناتيجەسىن­دە وزەكتى مەملەكەتتىك ماسەلەلەردى شەشۋگە جانە ولاردى جۇزەگە اسىرۋعا قول جەتكىزۋگە بولادى. وكسانا پارحومەنكو-كۋتسەۆيل, مەملەكەتتىك باسقارۋ اكادەمياسىنىڭ پروفەسسورى, «مەملەكەتتىك باسقارۋدىڭ عىلىم دوكتورلارى جالپىۋكراينالىق اسسامبلەياسى» قوعامدىق ۇيىمىنىڭ ءبىرىنشى ۆيتسە-پرەزيدەنتى (ۋكراينا)