01 ءساۋىر, 2011

ساياسي جاڭارۋ جولىندا

461 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن
استاناداعى جۋرناليستەر ۇيىندە پرەزيدەنتتىكتەن ۇمىتكەر جامبىل احمەتبەكوۆتىڭ سايلاۋالدى ناۋقانىنىڭ الدىن-الا قورىتىندىلارى شىعارىلدى. جۋرناليستەرمەن باسقوسۋعا قازاقستاننىڭ كوممۋنيستىك حالىقتىق پارتياسى اتىنان سايلانعان كانديدات ج.احمەتبەكوۆ, پرەزيدەنتتىكتەن ۇمىتكەر­دىڭ سەنىم بىلدىرىلگەن ادامدارى ۆلاديسلاۆ كوسارەۆ, بوريس سوروكين, گاۋھار نۇعمانوۆا جانە باسقالار قاتىستى. باسقوسۋ اياسىندا كانديدات ءوزىنىڭ ساي­لاۋ­شى­لارمەن كەزدەسۋلەرى قورى­تىندىسى جونىندە ءما­لىم­دەپ, بۇگىنگى تاڭداعى ەلىمىزدەگى ساياسي احۋال ءجو­نىندەگى وي-پاي­ىمىمەن ءبولىستى. سايلاۋالدى ناۋ­قانى اياقتالىپ كەلەدى. ونى وتكىزۋ كەزىندە ءوزىم­نىڭ سەنىمدى وكىلدەرىممەن بىرگە قازاق­ستان­نىڭ ءوڭىر­لەرىنىڭ تۇكپىر-تۇك­پىر­لەرىنە بارىپ, ەلىمىزدىڭ وبلىس­تا­رى مەن قالالارىن, اۋداندارىن, ەلدى مەكەندەرىن مۇمكىن­دىگىنشە ارالاپ شىقتىق. مىڭداعان شا­قى­رىم جولدار ءجۇرىلىپ, ءجۇز­دە­­گەن اداممەن كەزدەسۋلەر ءوت­كىزىلدى. ال بىزگە بۇل كەزدەسۋلەردەن ايقىن بولعان باستى نارسە – قاراپايىم حالىقتىڭ مۇددەسى ءۇشىن شەگىنبەي, ءاردايىم ال­دىڭ­عى شەپتەن كورىنىڭدەر دەگەن ساي­لاۋشىلاردىڭ وتىنىشتەرى بولدى. داعدارىس تولقىنى حالىقتى كەدەيلىككە اكەلىپ, ولاردى بولا­شاق­قا دەگەن سەنىمىنەن ايىردى. قارتتار كۇنىن ساناۋدا, جاستار باعىت-باعدارسىز قالىپ, ادامدار جوقشىلىقتىڭ تاۋقىمەتىن كورۋ­دە. مەن بارعان جەرلەردىڭ بارلى­عىنان «بۇدان بىلاي وسىلاي ءومىر سۇرۋگە بولمايدى» دەگەن ءبىر عانا نارسەنى ەستىدىم. مەملەكەتتىڭ ءوزىنىڭ الەۋمەتتىك مىندەتتەرىنەن قاشقاقتاۋى ۇزاققا سوزىلماۋى كەرەك. سايلاۋ ناۋقانىندا ءوزى­مىز­گە بەلگىلى بولعان باستى قورى­تىندى: قازاقستاندىق سايا­ساتتىڭ كۇرت وزگە­رىس­تەن تىس قالا ال­ماۋى. ادامدار ءوز­دە­رىنىڭ تاع­دى­رىن جاساۋعا مەم­لە­كەت­تىڭ ارا­لاس­قانىن تالاپ ەتۋدە. ولار الەۋ­مەتتىك جاۋاپ­تى مەملەكەتكە جانە الەۋمەتتىك ەكو­نومي­كاعا با­عىتتال­عان اشىق قوعامعا شا­قى­رادى», – دەدى كانديدات. بۇدان كەيىنگى كەزەكتە پرەزيدەنتتىكتەن ۇمىتكەر سايلاۋدىڭ ەلەكتورال­دى ناتيجەسى قانداي بولسا دا ول ەڭ الدىمەن, جوعال­عان قوعامدىق مۇرات­تار­دى قايتا جاڭعىرتۋعا باعىتتالۋى قاجەت دەگەن ويىن جەتكىزدى. «رەفورمالار باعىتتارىنىڭ باسىمدىق­تارىن قايتا قاراستىراتىن كەز جەتتى. ەكونو­ميكالىق باعىت­تار­دىڭ 20 جىلعى ابسوليۋتتەنۋى كور­سەتىپ وتىرعانداي, تەرەڭ ەكو­نوميكالىق جاڭعىرۋلار دا ءوزدى­گىنەن جەكە-دارا جاڭا ساياسي ينس­تي­تۋتتاردى قالىپتاستىرا ال­ماي­دى. بىزگە جاڭارعان مەملەكەتتىك يدەولوگيا قاجەت. جانە ساياسي رەفورمالاردىڭ ۇيلەسىم­دى­لىگى كەرەك», – دەدى بۇل تۋراسىندا ۇمىتكەر. ونىڭ پىكىرىنشە, حالىقشىل كوممۋنيستەردىڭ باعدارلاماسى ادامدار كوڭىلىنە «تاعدىرى­مىز­دى وزگەرتە الامىز» دەگەن سەنىمدەرىن وياتقان. «ەڭ باستىسى – وسى. ءبىزدىڭ حالقىمىزدىڭ ءۇمىتىن ال­داۋىمىزعا قۇقىمىز جوق», – دەدى ج.احمەتبەكوۆ. باسقوسۋ كەزىندە ول سونداي-اق ءالى دە بەلسەندى جۇمىس ىستەپ, قكحپ الداعى پارلامەنتتىك سايلاۋعا كۇشتى, جۇ­مىل­عان, شىن مانىندەگى حالىق­تىق پارتيا رەتىندە كەلۋى قاجەت دەگەن ويىمەن ءبولىستى. بۇل كۇنگى كەزدەسۋدە ءسوز العان قازاقستان كوممۋنيستىك حالىق­تىق پارتياسى ورتالىق كومي­تە­تىنىڭ حات­شى­سى ۆلاديسلاۆ كوسارەۆ باق وكىل­دەرىن كوكتەمگى پارتيا  شاقىرىلىمى مەن سايلاۋ ناۋ­قا­نى­نا جانە سايلاۋالدى ۇگىت-نا­سي­حات شارالارىنىڭ سوڭ­عى كۇ­نىنە وراي­لاستىرىلعان جال­پى­ۇلتتىق سەن­بىلىك اكتسياسى جونىندە ايتىپ ءوتتى. «ءبىزدىڭ ءوزىمىزدىڭ اتقارعان جۇ­­مىستارىمىزعا كوڭىلىمىز تو­لادى. سونداي-اق, ءبىز ەل تۇر­عىن­دارى كوممۋنيستىك حالىقتىق پارتيا ۇسىنعان تۇجىرىمداما­لار­عا سەنە مە دەگەن ويىمىزدى تەكسەرىپ كوردىك. بۇل جەردە ايت­پاعىمىز: ءيا, سەنەدى ەكەن. سەبەبى, ءبىزدىڭ كوتەرگەن باستامالارىمىز بەن ۇسىنعان باعدارلامالارىمىز كوپ جەردە قولداۋ تاۋىپ كەلەدى», – دەدى پارتيا حاتشىسى. سونداي-اق, ول ءوز سوزىندە سايا­سي مو­دەر­نيزاتسيانىڭ ارنايى ءپىشىنى ءازىر­لەنۋى قاجەت دەگەن ويىن جەتكىزدى. بۇل پىشىندە ساياسي بيلىك ينس­تي­تۋتى كورىنىس تاۋىپ, سول نەگىزدە حالىق پىكىرى ەسكەرىلۋى كەرەك ەكەن. ۆ.كوسارەۆ ەلدەگى سايلاۋ جۇيە­سىنە مەملەكەتتىك باسقارۋ قۇرىلىمى رەتىندە قاراماۋ كەرەك, ول بارلىق زاڭ نورمالارىنا ساي كەلەتىن قوعامدىق كۇش رەتىندە قالىپتاسۋى قاجەت. سول ءۇشىن ەل ىشىندە ساياسي جاڭارۋ ۇدەرىسى ءجۇرۋى كەرەك دەگەن پىكىرىن دە جەتكىزدى. «بۇل بۇگىنگى بيلىككە قويىلار باستى تالاپ», – دەدى ول. بۇل كۇنگى كەزدەسۋدە وعان قاتى­سۋشىلارعا «قازاقستان پرەزيدەنتىنە جولداۋ» تاقىرىبى اياسىن­دا ەكى بەينەفيلم كورسەتىلدى. ءلايلا ەدىلقىزى. استانا.
سوڭعى جاڭالىقتار