عالام جانە عىلىم

ەلەۋلى ەكى ەڭبەكتە ادامزات ماسەلەلەرى كەڭىنەن تالدانعان تىرشىلىكتەگى بەلگىلى ءبىر پروب­لەمالاردى شەشۋگە باعىتتالعان وبەكتيۆتى وي-پىكىرلەر ارقا­شان دا قۇندى. سول ءۇشىن وركە­نيەت­تى ەلدەردە الدىمەن عا­لىم­­داردىڭ پىكىرلەرى قاپەرگە الى­­نادى. پروفەسسورلاردىڭ كى­تاپ­تارىن تالقىلاۋ جوعارى دەڭ­گەيدە ءوتىپ جاتادى. وتكەن جىل­دىڭ قاراشاسىندا لون­دون­دا ۇيىمداستىرىلعان V حالىقارالىق ادەبيەت فەس­تي­ۆا­­لىنىڭ اياسىندا وتاندىق عا­لىم­دار ورازالى سابدەن مەن ابدىمالىك ءاشىروۆتىڭ «The Conceptual Strategy for Humankinds Survival in the XXI Century and Food Security» («ءححى عاسىرداعى ادامزاتتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ستراتەگياسىنىڭ كون­­تسەپتسياسى جانە ازىق-ت ۇلىك قاۋىپ­سىز­دىگى») اتتى كىتاپتارىنىڭ تا­نىستىرىلىمى ءوتۋى, ءدال وسى كىتاپتىڭ بىرنەشە تىلگە اۋ­دارىلىپ, الەمنىڭ تاڭداۋلى 200 ۋني­ۆەرسيتەتىنە جىبەرىلۋى قازاق­ستان­دىق عالىمداردىڭ دا اسقاق بە­دەلىنەن, جوعارى دەڭگەيدەگى ىزدەنىستەرىنەن حابار بەرىپ تۇر­عانداي. ەكونوميكا عىلىمدارىنىڭ دوك­تورى, اكادەميك ورازالى سابدەننىڭ تاياۋدا «اباي, قازاق­ستان­­­نىڭ بولاشاعى جانە الەمدىك تسيۆيليزاتسيا» دەگەن اتپەن تاعى ءبىر ۇلكەن ەڭبەگى قازاق, ورىس جانە اعىلشىن تىلدەرىندە جارىق كوردى. ەلورداداعى ۇلتتىق اكا­دە­ميالىق كىتاپحانادا وسى ەكى كىتاپ­تىڭ تۇساۋكەسەرى ۇيىم­داس­تى­رىلىپ, وعان زيالى قاۋىم وكىل­دەرى قاتىستى. الدىمەن العاشقى كى­تاپ اۆ­تورلارى تۋ­رالى ءبى­رەر ءسوز. جي­ىرما ءبىر­ىن­­شى­ عاسىردا ادام­­زاتتى تول­­عاندى­­­را­­­­تىن جا­ھان­­دىق ماسە­لە­لەر وتە كوپ. ول ىشكى الەمنىڭ, ياع­ني رۋ­حا­­­ني ءومىر­دىڭ پروبلەما­سى­نان باس­­تاپ فيزيكالىق الەمدە ازىق-ءتۇ­­لىگىڭدى تاۋىپ جەۋگە دەيىن­گى ارا­لىقتاعى كوپتەگەن قات-قابات ماسەلەلەردى قامتيدى. ءبۇ­گىنگى كۇنى الەمدە اشتىققا دۋشار بولعان 1,3 ميلليارد ادامدى ازىق-ت ۇلىكپەن قامتاماسىز ەتۋدىڭ جولدارىن تاجىريبەلىك تۇرعىدا تەرەڭ ءارى دالەلدى تۇردە كورسەتە بىلگەن. اتاپ ايتقاندا, ءتۇرلى داقىلداردىڭ شىعىمدىلىعىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان جولدار, سونداي-اق, كۇننەن پەريودتى تۇردە بولىنەتىن ەلەكتروماگنيتتى ءورىستىڭ ناتيجەسى جان-جاقتى تال­دانعان. بۇل تۇرعىدان ال­عان­دا, پروفەسسور ابدىمالىك ءاشىروۆ­تىڭ وسىدان ءۇش جىلدىڭ بە­دەرىندە اۋىل شارۋاشىلىعى دا­قىلدارىنىڭ شىعىمدىلىعىن ەلۋ پايىزعا ارتتىرۋ تۋرالى جاڭالىعى كوپشىلىكتىڭ قاپەرىندە بولار دەگەن ۇمىتتەمىز. ال ەكىنشى كىتاپتىڭ جايىنا كەلسەك, مۇندا وي مەن ءسوز بوستاندىعىنىڭ, ار مەن ۇياتتىڭ, اقىل مەن پاراساتتىڭ سيمۆولىنا, ءارى اسىرىپ ايتقاندا قازاقتىڭ يدەالىنا اينالعان ابايدى جيىرما ءبىرىنشى عاسىردا دا العا ۇستاپ, ونىڭ ءىلىمىن ۇرپاق ساناسىنا سىڭىرە بەرۋ, ونىڭ «تولىق ادامىنا» قاراي ۇمتىلۋ جايى وزەك ەتىلگەن. اۆتور قازاق قوعامىن ىزگىلەندىرۋدى, جاس ۇر­پاق­­تىڭ بويىنا ادامزاتتىڭ ءماڭ­گى قۇندىلىقتارىن, ىشكى الەم مەن سىرتقى الەمنىڭ بىرلىگىن ساق­تاپ ءومىر سۇرۋگە ۇمتىلىستى دارى­تۋدى ماقسات ەتەدى. ول اباي­دى دۇنيە جۇزىنە تانىتۋ جا­عىنىڭ ءالى دە كەمشىن ءتۇسىپ جات­قانىن ەسكەرىپ, ابايدى الەم­گە تانى­تۋدى دا كوزدەيدى. كىتاپ تۇ­ساۋكەسەرىندە اۆتوردىڭ ءوزى اباي­دىڭ تولىق ادام تۇ­جى­رىم­دا­­ماسى تۋرالى ادەمى ويلارىمەن ءبو­لىستى. بۇل كىتاپتا, سونداي-اق, تۇركىستاندى رۋحاني قايتا جاڭ­عىرتۋ ماسەلەسى دە كوتەرىلگەن. جيىندا ەكى كىتاپقا قاتىستى دا زيالى قاۋىمنىڭ وي-پىكىرلەرى تىڭدالدى. ءاربىر جەكە تۇلعانىڭ دامۋىنا, وي-ءورىسىنىڭ وسۋىنە پايدالى تۇستارى باعالاندى. ايگۇل سەيىلوۆا, «ەگەمەن قازاقستان»