كاسىپكەرگە كەدەرگى كەلتىرۋ تىيىلماي تۇر

شاعىن جانە ورتا بيزنەستى باستاعاندار اياعىنان تۇرىپ, الاڭسىز جۇمىس ىستەۋى ءۇشىن بۇعان دەيىن دە بىرقاتار اكىمشىلىك شارالار قابىلدانعان-دى. وسىعان قاراماستان, كاسىپورىندارعا ءجيى «قوناققا بارىپ», ىلىك ىزدەگەندى ۇناتاتىن قۇزىرلى مەكەمەلەر جەتكىلىكتى. سوندىقتان الماتىلىق كاسىپكەرلەر قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنا شاعىمدانۋعا ءماجبۇر بولعان. وسى ماسەلەگە وراي الماتى قا­لاسىنىڭ كاسىپكەرلەر پالا­تاسىندا ارنايى جيىن ءوتتى. اڭگى­مەنىڭ اشىعى, ىسكەرلەر whatsApp ارقىلى ەسەپ تاپسىرۋعا, بيزنەستى جۇرگىزۋدە كاسىپكەرلەردىڭ قىزمەتى ەرەجە-تالاپتارعا ساي بولماعاندا ونىڭ بالمەن ەسەپتەلۋىنە, قىس­قاسى, ءتۇرلى تەكسەرىستەردىڭ كو­بەيۋى­نە قارسىلىق ءبىلدىرىپ وتىر. جيىندا كاسىپكەرلەردىڭ نارازىلىقتارىن قالالىق پرو­كۋ­راتۋرا دا قولدادى. ءجوندى جانە ءجونسىز تەكسەرىس پەن تالاپتاردىڭ ءتارتىبىن رەتتەۋ ءۇشىن كاسىپكەرلەر پالاتاسىنا بارلىق جەرگىلىكتى مەملەكەتتىك باقىلاۋ-قاداعالاۋ بولىمشەلەرىنىڭ باسشىلارى شاقىرىلدى. الماتى قالاسى كاسىپكەرلەر پالاتاسىنىڭ اكىمشىلىك كەدەر­گىلەردى جويۋ جونىندەگى ءبولىمىنىڭ باستىعى بەكەجان كۇنتاەۆتىڭ اي­تۋىنشا, وتكەن جىلعى ساراپ­تامالار بيزنەسمەندەرگە تەك­سەرۋ ەكى ەسە كوبەيگەنىن كور­سەت­كەن. باقىلاۋشىلار اراسىن­دا تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقى­عىن قورعاۋ دەپارتامەنتى قىزمەت­كەر­لەرى اسا بەلسەندى, كوش باستاپ تۇر. ولاردىڭ تەكسەرىستەرى 7 ەسە كو­بەيگەن. «كاسىپكەرلەردىڭ شاعىمدارى بويىنشا, كاسىپورىندارعا ءبىر ورگاننان ءبىر ەمەس بىرنەشە باقىلاۋشى ءار ۋاقىتتا كەلىپ, ءوز تەكسەرىستەرىمەن كاسىپكەرلەردىڭ جۇمىستارىنا ايتارلىقتاي كەدەرگى كەلتىرۋدە. ال بيزنەس نىساندارىن تەكسەرەتىن مۇنداي ورگاندار جالعىز ەمەس. بىرنەشە قۇزىرلى مەكەمەلەر بار. ءار­قايسىسى جەكە كەلگىشتەپ, الاڭ­داتا بەرسە, ءبىز قاشان اقشا تابا­مىز؟ كەيبىر قۇزىرلى ورگاندار­دىڭ وكىلدەرى whatsApp بويىنشا ەسەپ جىبەرۋدى تالاپ ەتكەن. سوندىقتان وسىنداي تەكسەرىس­تەر­دىڭ قاجەتتىلىگى مەن دۇرىستىعى كۇمان تۋعىزادى. كاسىپكەرلەردىڭ قىزمەتىندەگى كەمشىلىكتەرى ءۇشىن قويىلاتىن بالدىڭ جيىنتىعى ميعا قونبايدى», دەدى بەكەجان كۇنتاەۆ جيىندا. الماتى قالاسىنىڭ تۇتى­نۋ­شىلاردىڭ قۇقىعىن قورعاۋ دەپارتامەنتى باسشىسىنىڭ ورىن­باسارى مۇرات بيرجانوۆتىڭ اي­تۋىنشا, ەگەر جاڭادان اشىلعان نىسانعا, مىسالى, ءدامحانانىڭ جۇمىسىنا العاشقى ءۇش جىلدا شاعىم تۇسپەسە, وندا ەشكىم ونى تەكسەرمەيدى. باقىلاۋشىلار ءوز جۇمىسىن ءتورتىنشى جىلدان باستايدى. «ءبىزدىڭ قىزمەتكەرلەر تەكسەرۋ قاعازدارىنا بيزنەستى جۇرگىزۋ ءتارتىبى بۇزىلعان جاعدايدا, ايىپبالل جازادى. تالاپتارعا ساي ەمەس قىزمەتتەرگە باقىلاۋشىلار 10 بالعا دەيىن قويۋى مۇمكىن. ورتاشا قىزمەت بۇزۋشىلىققا 50 بالعا دەيىن بەرىلەدى. ال ورەسكەل قاتەلىكتەرگە 100 بالعا دەيىن بەرىلەدى. ەگەر قىزمەت كورسەتۋ نىسانىنىڭ كەمشىلىكتەرى 60 بالدان جوعارى بولسا, جارتى جىلدان سوڭ تاعى تەكسەرەدى», دەيدى مۇرات بيرجانوۆ. بەكەجان كۇنتاەۆتىڭ اي­تۋىن­شا, ورىنسىز ارەكەتتەر, قيسىن­سىز تەكسەرىستەر, whats­App ار­قىلى ەسەپ الۋ جەم­قور­لىققا جول اشادى. ال­ماتى قالاسى پرو­كۋراتۋرا ىستەرى باس­قارماسى­نىڭ پروكۋ­رو­رى تەمىر­لان قانات­جانوۆ تەك­سەرىس­تەردى جۇرگىزۋ ءتار­تىبى بيز­نەس­كە قىسىم كورسەتپەۋى ءۇشىن باقى­لاۋ­شى ور­گاندارعا ۇسىنىس-كەڭەس­تەر جا­ساۋدى تاپسىردى. ايناش ەسالي, «ەگەمەن قازاقستان» الماتى