وسى كۇندەرى كوتەرىلىپ جاتقان جەر تۋرالى ماسەلەگە جۇرتشىلىقتىڭ الاڭداۋشىلىق ءبىلدىرىپ, وتكىر-وتكىر پىكىر ايتىپ, جەردى قورعاۋ جونىندەگى اڭگىمەلەرى, ءبىر جاعىنان, كوڭىلگە قۋانىش ۇيالاتادى. بۇل دەگەنىڭىز – حالقىمىزدا نامىس بارىن, ەلدە بولىپ جاتقان وزگەرىستەرگە ولاردىڭ ەنجار ەمەس ەكەندىگىن كورسەتەتىن جاقسى قۇبىلىس. شۇكىر, بۇل اڭگىمەلەر تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ باياندى بولاتىندىعىنا, قازاعىمىز كوزىنىڭ قاراشىعىنداي بولعان قاسيەتتى جەرىنىڭ ءبىر قاداعىن دا ەشكىمگە بەرمەيتىندىگىنە سەندىرەدى.
ەكىنشى جاعىنان, وسىنداي الاڭداۋشىلىق شەكتەن شىعىپ بارا جاتقان كەزدە قازىرگى جەر توڭىرەگىندە بولىپ جاتقان ءتۇرلى اڭگىمەدەن ءوز باسىم ەلىمىزدە ءالى دە قۇقىقتىق قوعامنىڭ تولىقتاي قالىپتاسپاي جاتقاندىعىن كورگەندەي بولام. زاڭ اكتىلەرىن تەرەڭدەپ مەڭگەرمەي, ەموتسياعا بوي الدىرىپ جاتقانىمىز بايقالادى. ال ەلباسىنىڭ ءوزى باستاپ, بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ بارشاسى جەردىڭ شەتەلدىكتەرگە ساتىلمايتىندىعى تۋرالى قايتا-قايتا جازىپ جاتقان جوق پا! وقىعان ادامعا ءبارى تۇسىنىكتى, ەستىر قۇلاققا قوناتىن سوزدەر.
ەندى مىنا جاعدايعا قاراڭىز... ەگەر قازاقتىڭ قۇنارلى جەرلەرىن, شۇرايلى دالاسىن وسىلاي يەسىز-كۇيسىز قالدىرا بەرەتىن بولساق, ەرتەڭگى كۇنى ولار قۇمعا, شولگە اينالىپ كەتۋى دە شىندىق قوي. جەردى قولىنان ءىس كەلەتىن ءوز ازاماتتارىمىزعا جەكەمەنشىككە بەرۋ – ەلىمىزدىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنىڭ دامۋىنا ۇلكەن سەرپىن بەرەتىنىن ەسكەرەيىك.
حالقىمىزدا «ءوزىم دەگەننىڭ وگىز قارا كۇشى بار» دەيتىن ماقال بار. ۇلان-بايتاق جەرىمىزدى قازاقتىڭ ءوزى ساتىپ الىپ, وعان يە بولىپ, كۇتىپ-باپتاپ يگەرەتىن بولسا – وندا جەرىمىز توزباق ەمەس. ال جالعا الىپ بىرەۋلەر ونى يگەرە الماي جاتسا, ءتيىمسىز پايدالانىپ جاتسا – ول جەرلەردى قايتارىپ الۋدىڭ دا تەتىكتەرى ويلاستىرىلعان.
وتكەن جىلعى ءبىر ساپاردا شۆەيتساريادا ءبىر فەرمەرمەن سويلەسكەنىم بار. جەرى كۇتىمدە, شاقپاق-شاقپاق جاسىل دالا, كوكوراي شالعىنعا بوككەن بەل-بەلەستەر. كولدەنەڭ جاتقان ءبىر بۇتاق جوق, ايناداي تاپ-تازا. تاڭعالاسىڭ, قىزىعا قارايسىڭ. «بۇعان قالاي جەتتىڭىز؟» دەگەن سۇراعىمىزعا فەرمەر ءوز جەرىنىڭ ءۇش عاسىر بويى اتادان بالاعا ميراس بوپ كەلە جاتقانىن ماقتانىشپەن اڭگىمە ەتكەن.
مىنەكي, كەلەشەكتە قازاق جەرى دە وسىلايشا گۇل-گۇل جايناپ تۇرسا شىركىن, دەپ ىشتەي ارماندايدى ەكەنسىڭ!
سوندىقتان دا جەر كودەكسىنە ەنگىزىلگەن وزگەرىستەردىڭ استارىنان قاۋىپ ىزدەۋدىڭ قاجەتى جوق دەگەن ويدامىن.
يەسىزدىك جەردى توزدىرادى. جەر ءاردايىم كۇتىمدى قاجەت ەتەتىنىن ۇمىتپايىق.
الىبەك اسقاروۆ,
قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق كىتاپحاناسىنىڭ باس ديرەكتورى,
جازۋشى
الماتى