• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
06 تامىز, 2010

وتقا ورانعان ورىس ورماندارى

532 رەت
كورسەتىلدى

جانىڭدى تۇرشىكتىرەدى. قىزىل جالىن جەر-كوكتى جالماپ بارا جاتقانداي. تەلەديدار سوعان ءبارىمىزدى كۋا ەتىپ وتىر. جاسىل جەلەگىنەن ايىرىلعان جەردى ايايسىڭ, جيعان-تەرگەن دۇنيە-مۇلكىنەن ايىرىلعان ەلدى ايايسىڭ. ەشكىمنىڭ دە باسىنا بەرمەسىن دەپ تىلەيسىڭ. ورىس اعا­يىن­دار ءبىرازدان بەرى ارپالىسىپ-اق جاتىر. كوپ نارسەگە سول بايلىعىم ءبا­رىنەن دە كوپ دەيتىن دەرجاۆانىڭ دا شاماسى كەلمەيدى ەكەن. ءتىلسىز جاۋ رە­سەيدىڭ سول ەرەن باي­لىعىنىڭ, ما­ق­تانىشىنىڭ ءبىرى – ورمانىنا اۋىز سالدى. سالعاندا, ءبىرازىن وپىرىپ تاستادى. ورتالىق رەسەي, ورماندى رەسەي وت قۇشاعىندا. بۇل ەلدىڭ اقپارات قۇ­رال­دا­رىنا, ءتىپتى الەم اقپارات قۇ­رال­دارىنا كوز سالساڭ دا, كادىمگىدەي سوعىس مايدانىنان الىنعانداي اقپاراتتارعا كەزىگەسىڭ. قانشا مىڭ گەكتار جەردى ءورت شالدى, قانشا دەرەۆنيا ورتەنىپ, قانشا ءۇي جاندى, وكىنىشكە قاراي, قانشا ادام قازا تاپتى دەگەن دە ماعلۇمات بار. سول ءورتتى بۇعالىقتاۋعا قىرۋار كۇش جۇمسالىپ جاتىر. بىراق ول بوي بەرمەيدى. ايتالىق, وتكەن ءسار­سەنبىدە 210 ءورت سوندىرىلگەن ەكەن, ونىڭ ەسەسىنە جاڭادان 320 ءورت وشاعى پايدا بولىپتى. جالپى, بيىل بۇل ەلدە 23 مىڭداي ءورت شىعىپتى. ال بىلتىر ونىڭ سانى 19,5 مىڭ بولعان ەكەن. بىراق بيىلعى جىلدىڭ اياعىنا دەيىن ءالى ءبىراز ۋاقىت بار. بيىلعى ءورتتىڭ بۇرىنعى كەزدەردەگىدەن ايىرماشىلىعى كوپ. وعان ەڭ الدىمەن اپتاپ ىستىق تا سەبەپكەر. ۇشقىن تۇسسە, لاپ ەتكەلى تۇر. وسىدان ايتارلىقتاي ءبىراز بۇرىن سول ماسكەۋ ماڭىنداعى ءورتتى جاعدايعا ءوزىمىز دە كۋا بولعان ەدىك. 1973 جىلى دا كۇن ىستىق بولىپ, 30 گرادۋستان شامالى اسقان ىستىقتا ماسكەۋلىكتەردىڭ اۋىز­دارىن اشىپ, قينالعانىن كور­گەنبىز. سوندا كوبىنە جەردىڭ بەتى ەمەس, استىنداعى تورف جانىپ, قالانى ءتۇتىن باسقان. استى ورتەنگەن جەرلەردەگى اعاشتاردىڭ وپىرىلىپ, تومەن ءتۇسىپ كەتكەنىن دە اڭگىمە ەتەتىن. بيىلعى ءورت نەگىزىنەن جەردىڭ ۇستىندە. وندا دا ول جەردىڭ بەتىندە جانە بيىكتە دەپ بولىنەدى ەكەن. ورماندى جەردە سول بيىكتەگىسى قيىن. ول توقتاۋ بەرمەيدى. بيىك اعاشتاردىڭ باسىمەن جەل قۋالاعان ءورت مينوتىنە 100 مەترلىك شاپ­شاڭدىقپەن العا جىلجىپ, ءاپ-ءسات­تە تالاي جەردى شار­پيدى. ادامدار وعان قارسى امال دا جاساپ ۇلگەرمەيدى. وسى اپتانىڭ با­سىنا دەيىن 557 797 گەك­تار ورماندى ءورت جالماپتى. ەل ەرەۋىل ۇستىندە. پرەزيدەنت دميتري مەدۆەدەۆ جەتى وبلىستا ءتو­تەنشە جاعداي جا­ريا­لادى. بۇل جەرلەردە جايباراقات جان جوق. پرەمەر-مينيستر ۆلاديمير پۋتين ءتىلسىز جاۋ جايپاپ وتكەن ايماققا ءوزى بارىپ, جاعدايدى كورىپ, باسشىلارعا باعدار بەرىپ, جابىرقاعان جۇرتتى جۇباتىپ ءجۇر. ءۇيى ورتەنگەندەرگە ءۇي سالىپ بەرمەك. ورتەنگەن ۇيلەر دە از ەمەس. وسى اپتانىڭ ورتاسىنا دەيىن 1900 ءۇي كۇلگە اينالىپتى. ءتىلسىز جاۋدى توقتاتقانشا ونىڭ قانشاعا جەتەتىنى بەلگىسىز. ەڭ ۇلكەن شىعىن – ادامداردىڭ قازاسى. ءار وبلىستا ولاردىڭ سانى ونداعان دەپ ايتىلادى. ال ورتەنگەن ۇيلەردىڭ ىشىنەن كۇيگەن دەنەلەردىڭ تابىلعانى بۇل تسيفرلار كوبەيە تۇسەدى-اۋ دەگەن قاۋىپكە جەتەلەيدى. ولگەندەر اقشا سۇرامايدى. ال تىرىلەرگە كومەك قاراستىرىلىپ وتىر. جەدەل كۇنكورىسكە دەپ ءار ادامعا 10 مىڭ رۋبلدەن (48900 تەڭگە) اقشا بەرسە, كەيىن 200 مىڭ رۋبلدەن الماق. بۇعان قوسا ءار وتباسىنا ءۇي سالىپ بەرەدى, ونىڭ باعاسى 3 ميلليون رۋبلدەن اينالماق. ۇكىمەت ءۇيى ورتەن­گەن­دەرگە سۋىق تۇسكەنشە ءۇيلى بولا­سىڭدار دەپ وتىر. جاقسى قامقورلىق. ءورت ءتىلسىز جاۋ بولسا دا, ونىڭ توقتار كەزى بار. بىراق ول ءالى دە بىرازعا سوزىلادى-اۋ دەگەن قاۋىپ شوشىندىرادى. ويتكەنى, گيدرو­مەتتىڭ بولجامى اپتاپ ىستىقتىڭ ازىرگە قايتپايتىنىن, قايتا ءبۇ­گىنگى كۇندەرى بۇرىنعىدان دا كو­تەرىلە تۇسەتىنىن ايتادى. اپتاپ ىس­تىق – ورتكە نەگىز. دەمەك, رە­سەي­لىكتەرگە سىن ودان ءارى جالعاسادى. باسقانى ايتقاندا, ءوزىڭدى ويلايسىڭ. كورشى ەلگە كەلگەن الاپات بىزگە قاراي بەت بۇرماسىن دەپ تىلەيمىز عوي. سويتسە دە, ساق­تىق كەرەك-اق. ءتىلسىز جاۋعا قارسى كۇرەستىڭ ۇلكەنى دە سول – ساقتىق. ماماديار جاقىپ.
سوڭعى جاڭالىقتار