ەل ونەركاسىبى تسيفرلىق كەزەڭگە اياق باستى. ءىرى كاسىپورىندار جاساندى ينتەللەكتىنى وندىرىستىك ۇدەرىستەرگە ناقتى ەنگىزۋگە كوشتى. بۇل ءۇردىس بىلتىر ىسكە قوسىلعان 2025-2026 جىلدارعا ارنالعان ءىرى كاسىپورىنداردىڭ وندىرىستىك ۇدەرىستەرىنە جاساندى ينتەللەكتىنىڭ پراكتيكالىق شەشىمدەرىن ەنگىزۋ جونىندەگى جول كارتاسى ارقىلى جۇيەلى سيپات الىپ وتىر. مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرمالارىن ورىنداۋ ماقساتىندا ازىرلەنگەن قۇجات ونەركاسىپتى تسيفرلىق ترانسفورماتسيالاۋدى جەدەلدەتۋگە جانە نەيروجەلىلەردى ناقتى وندىرىستە كەڭىنەن قولدانۋعا باعىتتالعان, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
جول كارتاسىنا ەكى سالالىق ۆەدومستۆو – ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس مينيسترلىگى مەن جاساندى ينتەللەكت جانە تسيفرلىق دامۋ باعىتىنا جاۋاپتى قۇرىلىمدار 11 ءىرى كاسىپورىندا جۇزەگە اساتىن 41 جوبانى ەنگىزگەن. ولاردىڭ قاتارىندا Qarmet, «التىنالماس» اق, «سارىاركااۆتوپروم», «قازاقمىس» كورپوراتسياسى, «قازفوسفات», «قازتسينك», Solidcore Eurasia, «قاينار-اكب», Astana Motors Manufacturing Kazakhstan, ەۋرازيالىق توپ (ERG) جانە KAZ Minerals توبى بار. بۇل كاسىپورىنداردا تسيفرلىق وزگەرىستەر بۇعان دەيىن دە باستالعانىمەن, جول كارتاسى ۇدەرىستەردى جاڭا دەڭگەيگە كوتەرىپ, ناقتى ەكونوميكالىق ناتيجە بەرە باستادى.
توقاەۆ: جاساندى ينتەللەكت مامانداندىرىلعان زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتى اشىلادى
جول كارتاسىنىڭ پراكتيكالىق كەزەڭى 2025 جىلعى قازاندا ىسكە قوسىلعان Industrial AI Acceleration باعدارلاماسىمەن جالعاستى. باعدارلاما قىسقا مەرزىم ىشىندە ءوندىرىس ءۇشىن ءازىر شەشىمدەردى ىرىكتەپ, ولاردى ەنگىزۋگە دايىنداۋعا مۇمكىندىك بەردى. اكسەلەراتسياعا ونەركاسىپ كاسىپورىندارىنىڭ, تەحنولوگيالىق ستارتاپتاردىڭ جانە سالالىق ساراپشىلاردىڭ 220-دان استام وكىلى قاتىستى, ولاردىڭ ىشىندە جاساندى ينتەللەكت سالاسىنداعى 20-دان استام شەتەلدىك مامان بار. وسى ۋاقىت ىشىندە 95 ترەكشن-ميتينگ, 50 ساعاتتان استام وقىتۋ جانە پراكتيكالىق ۆوركشوپتار ءوتتى, الەۋەتتى تاپسىرىس بەرۋشىلەرگە 136 جي-شەشىم تانىستىرىلدى.
ناتيجەسىندە 24 پيلوتتىق جوبا باستاما الدى. ونىڭ جەتەۋى قازىردىڭ وزىندە ونەركاسىپتىك پايدالانۋعا ەنگىزىلسە, قالعان 17 جوبا 2026 جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا ىسكە قوسۋعا دايىندالىپ جاتىر.
جي-ءدى بىلمەي, ماقتانبا!
جول كارتاسى اياسىندا «سارىاركااۆتوپروم» اۆتوزاۋىتىندا جەدەل ارەكەت ەتۋ ورتالىعى قۇرىلدى. جاساندى ينتەللەكت كامەرالار مەن داتچيكتەردەن كەلەتىن مالىمەتتەردى تالداپ, وقيعالاردى بىردەن انىقتايدى, كۇزەت جۇيەسىندەگى ادامي قاتەنى ازايتادى. سونىڭ ناتيجەسىندە ينتسيدەنتتەردى انىقتاۋ ۋاقىتى قىسقارىپ, جالعان دابىلدار سانى تومەندەپ, قاۋىپسىزدىككە بىرىڭعاي تسيفرلىق باقىلاۋ ورنادى.
ەۋرازيالىق توپتا (ERG) وندىرىستىك جانە بيزنەس-ۇدەرىستەردى بىرىكتىرەتىن ERG MES تسيفرلىق پلاتفورماسى ەنگىزىلدى. بۇل جۇيە ءونىم كولەمىن, تەحنولوگيالىق پارامەترلەردى, شىعىندار مەن جابدىقتاردىڭ توقتاپ قالۋىن ناقتى ۋاقىت رەجيمىندە باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. پلاتفورما اقتوبە جانە اقسۋ فەرروقورىتپا زاۋىتتارىندا, قازاقستان ەلەكتروليز زاۋىتىندا جانە دون تاۋ-كەن بايىتۋ كومبيناتىندا جۇمىس ىستەپ تۇر. قىزىپ كەتۋدەن بولاتىن توقتاپ قالۋلار 75 پايىزعا قىسقارعان, ال انىقتالعان اقاۋلاردىڭ 80 پايىزى وپەراتورلار تاراپىنان راستالعان.
جۇيەگە MES Alina اتتى تسيفرلىق اسسيستەنت تە ەنگىزىلگەن. ول داۋىس نەمەسە ءماتىن ارقىلى سۇرانىس قابىلداپ, قاجەتتى ەسەپتەردى, ەكرانداردى اشىپ, جابدىقتان دەرەك سۇراتادى. بۇل وندىرىستەگى اۋىتقۋلارعا ارەكەت ەتۋ ۋاقىتىن ازايتىپ, وپەراتورلاردىڭ جۇمىس تيىمدىلىگىن ارتتىردى. تەك وتكەن جىلى ERG MES ەنگىزۋدىڭ ەكونوميكالىق تيىمدىلىگى شامامەن 1,5 ملرد تەڭگەنى قۇراعان. بۇل تسيفرلاندىرۋدىڭ ءسان ەمەس, ناقتى ەسەپ پەن تابىس كوزى ەكەنىن اڭعارتادى.
KAZ Minerals وندىرىستىك الاڭدارىندا دا جاساندى ينتەللەكت كەزەڭ-كەزەڭىمەن ەنگىزىلىپ جاتىر. اباي وبلىسىنداعى «اقتوعاي» كەنىشىندە تاسىمال اعىندارىن وڭتايلاندىراتىن HxGN Systems ديسپەتچەرلەۋ جۇيەسى جاڭعىرتىلىپ, جي قۇرالدارىمەن تولىقتىرىلدى. بۇرىن اۋدارما جۇك كولىگىنىڭ جۇرگىزۋشىلەرىن ديسپەتچەر قولمەن باعىتتاسا, ەندى بۇل ۇدەرىس اۆتوماتتى تۇردە ءارى اناعۇرلىم ءدال ورىندالادى.
جاساندى ينتەللەكت جۇمىسسىز قالدىرا ما؟
ال Solidcore Eurasia كومپانياسىندا قاۋىپتى وندىرىستە جۇمىس ىستەيتىن قىزمەتكەرلەرگە ارنالعان اۆتوماتتاندىرىلعان مەديتسينالىق تەكسەرۋ جۇيەسى ىسكە قوسىلدى.
بۇل باستامالاردىڭ جۇزەگە اسۋىنا مەملەكەتتىك قولداۋ تىكەلەي ىقپال ەتتى. ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس مينيسترلىگى QazIndustry ورتالىعىنىڭ قاتىسۋىمەن كاسىپورىنداردى تسيفرلىق ترانسفورماتسيالاۋ بويىنشا وقىتۋ جۇرگىزىپ, كونسۋلتاتسيالىق جانە ۇيىمداستىرۋشىلىق كومەك كورسەتىپ كەلەدى, سونداي-اق تسيفرلىق تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋگە جۇمسالعان شىعىنداردىڭ ءبىر بولىگىن وتەيدى. وتكەن جىلى ساراپشىلار كاسىپورىنداردا تەحنولوگيالىق اۋديت وتكىزىپ, ءوندىرىستى تسيفرلاندىرۋعا قاتىستى 20-دان استام ۇسىنىم ازىرلەدى. 240 ادام قاتىسقان 14 ۆەبينار ۇيىمداستىرىلدى.
بيىل جول كارتاسى اياسىنداعى تسيفرلاندىرۋ جۇمىستارى جالعاسادى. روبوتتاندىرىلعان تەحنيكا, ينتەللەكتۋالدىق جۇيەلەر, ۆيدەواناليتيكا, جي-اسسيستەنتتەر مەن تسيفرلىق ەگىزدەر, Big Data پلاتفورمالارى سەكىلدى جوبالاردى ىسكە اسىرۋ جوسپارلانعان. بۇل قادامدار ەل ونەركاسىبىنىڭ تسيفرلىق كەمەلدىك دەڭگەيىن ەداۋىر ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.