• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
پىكىر 09 قاڭتار, 2026

ادىلەتتىلىك جانە ترانسفورماتسيالىق كوشباسشىلىق

160 رەت
كورسەتىلدى

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ «Turkistan» گازەتىنە بەرگەن اۋقىمدى سۇحباتى قوعامدا ۇلكەن سەرپىلىس تۋعىزدى. پرەزيدەنتتىڭ بيىل ءدال وسى باسىلىمدى تاڭداۋى ءبىز ءۇشىن, ياعني كيەلى شاھارداعى قوجا احمەت ياساۋي اتىنداعى حالىقارالىق قازاق-تۇرىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ۇجىمى ءۇشىن ايرىقشا مانگە يە. تۇركىستان مەن ياساۋي ەسىمى – بۇكىل تۇركى الەمىنىڭ رۋحاني تەمىرقازىعى. سوندىقتان بۇل قادامدى پرەزيدەنتتىڭ تۇركى ينتەگراتسياسىنا, ورتاق تاريح پەن بولاشاققا دەگەن ەرەكشە قۇرمەتى دەپ تۇسىنەمىز.

سۇحباتتى مۇقيات زەردەلەي وتىرىپ, وندا قىسقا مەرزىمدى ناۋقان­داردىڭ ەمەس, ۇزاق جىلدار بويى جۇرگىزىلگەن جۇيەلى رەفورمالار مەن تەرەڭ اناليتيكالىق تالداۋ ناتي­جەسىنىڭ جاتقانى اڭعارىلادى. مەم­لەكەت باسشىسى ۇسىنعان «ادىلەتتى قازاقستان» كونتسەپتسياسى – جاي عانا ۇران ەمەس, قوعامنىڭ ءاربىر سالاسىن قامتيتىن اۋقىمدى ترانسفورماتسيا. الايدا مۇنداي تەرەڭ وزگەرىستەردى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن تەك ساياسي ەرىك جەتكىلىكسىز, ترانسفورماتسيالىق كوشباسشىلىق قاجەت.

ترانسفورماتسيا دەگەنىمىز – ۇيرەنشىكتى ەسكى جولدان باس تارتىپ, بۇرىن ەشكىم ءجۇرىپ وتپەگەن جاڭا سوقپاققا ءتۇسۋ. بۇل – ماسەلەنى جاسىرماي, شىنايى احۋالدى اشىق ايتۋ جانە ەل بولاشاعى ءۇشىن تاباندىلىق تانىتۋ. مەملەكەت باسشىسىنىڭ سۇحباتىنان ءبىز ءدال وسىنداي جاۋاپ­كەرشىلىكتى سەزىندىك.

مەن وبلىستىق ءماسليحات دەپۋتاتى رەتىندە وڭىرلەردى ارالاعاندا حالىق­تىڭ مۇڭ-مۇقتاجىن ءجيى تىڭ­دايمىن. تاۋەلسىزدىكتىڭ وتىز جىلىندا قوردالانعان ينفراقۇرىلىمدىق ماسەلەلەردىڭ بۇگىندە كەزەڭ-كەزەڭى­مەن شەشىلىپ جاتقانىنا كۋامىن. پرەزيدەنت ىقپالدى توپتاردىڭ ارزان ۇراندارمەن جەڭىل جەتىستىككە جەتۋ ارەكەتتەرىن سىنعا الدى. شىن مانىندە, ناقتى جۇمىس ۇزاقمەرزىمدى قاجىرلى ەڭبەكتى تالاپ ەتەدى.

مۇنداي جاعدايدى ءبىز ءوز ۋنيۆەر­سيتەتىمىزدىڭ مىسالىندا دا كور­دىك. قىزمەتكە كەلگەن كەزىمىزدە وقۋ ورنىنىڭ ماتەريالدىق بازاسى مەن ينفراقۇرىلىمى ابدەن توزعان ەدى. كەيىنگى بەس جىلدا جۇرگىزىلگەن جۇيەلى جۇمىستىڭ ناتيجەسىندە 15 عيماراتتىڭ شاتىرى جاڭارتىلىپ, قازاندىقتار اۋىستىرىلدى, بوتاني­كالىق باققا تاس جول توسەلىپ, قالا­شىق اۋماعىنداعى اسفالت جاڭار­تىلدى. بۇل وزگەرىستەر ەلدەگى جاڭا سايا­­­سي ۇستانىمنىڭ, مەملەكەتتىك مە­كە­مە­­لەر تاراپىنان كورسەتىلگەن شى­نا­يى قولداۋدىڭ ارقاسىندا جۇزە­گە استى. حالىقپەن كەزدەسۋلەردە ء«بارى­بىر ورىندالمايدى» دەگەن كۇمان­مەن قاراعان ازاماتتاردىڭ بۇگىندە ناق­تى ناتيجەنى كورىپ, سەنىمى ويان­عا­نىن كورۋ – ءبىز ءۇشىن ۇلكەن مارتەبە.

پرەزيدەنت 2026 جىلدى «تسيفر­لاندىرۋ جانە جاساندى ينتەللەكت جىلى» دەپ جاريالاۋى تەگىن ەمەس. بۇل – زاماناۋي تەحنولوگيالار ار­قىلى ەكونوميكالىق ترانسفورما­تسيا­­نى جەدەلدەتۋدىڭ توتە جولى. ياساۋي ۋنيۆەرسيتەتى دە بۇل باعىتتا قالىس قالماي, جاساندى ينتەللەكت سا­لاسىندا ىرگەلى جوبالاردى باس­تاپ كەتتى. وڭىردەگى مەكەمەلەر­مەن جا­سالعان مەموراندۋمدار عىلى­مي زەرت­تەۋلەردىڭ پراكتيكالىق قولدا­نىسقا يە بولۋىنا مۇمكىندىك بەرىپ جاتىر.

قورىتا ايتقاندا, بۇل سۇحبات بىزگە تەك اقپارات بەرىپ قويماي, ۇلكەن سەنىم مەن جىگەر سىيلادى. ادىلەتتى جۇيە قۇرۋ جولىنداعى رەفورمالار سابىر مەن قوعامدىق قولداۋدى قاجەت ەتەدى. ەگەر بۇل جول جەڭىل بولسا, ونى الدەكىمدەر الدەقاشان ءجۇرىپ وتەر ەدى. قازىرگى مىندەت – كۇندەلىك­تى اق­پا­راتتىق شۋعا ەرمەي, ەلدىڭ ستراتە­گيا­لىق ماقساتتارىنا جۇمىلۋ. وتكەن­نىڭ قاتەلىگىنەن ساباق الا وتىرىپ, بولاشاققا نىق قادام باسۋ – ادىلەتتى قازاقستاننىڭ باستى باعدارى بولماق.

 

جانار تەمىربەكوۆا,

قوجا احمەت ياساۋي اتىنداعى حالىقارالىق قازاق-تۇرىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى

سوڭعى جاڭالىقتار