ەكى كۇنگە سوزىلعان استانا حالىقارالىق فورۋمىندا ەلىمىز جانە جاھان جۇرتشىلىعى ءۇشىن اسا وزەكتى ماسەلەلەر كوتەرىلىپ, تىڭ يدەيالار مەن تۇعىرلى پىكىرلەر ايتىلدى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆپەن بىرگە استانا حالىقارالىق فورۋمىنىڭ پلەنارلىق سەسسياسىنا قاتىسقان يتاليا پرەمەر-ءمينيسترى دجوردجا مەلوني قازاقستان مەن ورتالىق ازيا ەلدەرى تۋرالى ويىن ورتاعا سالدى.
قازاقستاننىڭ اسا ماڭىزدى حالىقارالىق فورۋمعا شاقىرعانىنا ريزاشىلىعىن بىلدىرگەن يتاليا پرەمەر-ءمينيسترى ورتالىق ازيا-يتاليا سەرىكتەستىگى جونىندە ايتتى. سونداي-اق ءبىزدىڭ ەلدىڭ ۇكىمەتىمەن اراداعى ستراتەگيالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ ءمان-ماڭىزىنا توقتالدى.
«بۇگىن مەنىڭ يتاليا رەسپۋبليكاسى مينيسترلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى رەتىندەگى قازاقستانعا العاشقى رەسمي ساپارىم باستالادى. مەن مۇنى حاتتامالىق ساپار عانا دەپ ەسەپتەمەيمىن. ءبىز وسى ساپاردى قازاقستان ۇكىمەتىمەن اراداعى ستراتەگيالىق ىنتىماقتاستىقتى قارجىلاندىرۋ تۇرعىسىنان, قالىپتاسىپ جاتقان بايلانىستاردى نىعايتۋ تۇرعىسىنان بەكىتكىمىز كەلەدى», دەدى يتاليا ۇكىمەتىنىڭ باسشىسى.
سونىمەن قاتار مارتەبەلى قوناق ورتالىق ازيا – يتاليا سەرىكتەستىگىنىڭ نەگىزگى سەكتورلارىن اتادى. ءسويتىپ, ەنەرگەتيكا, تەحنولوگيا, سيرەك شيكىزات قورى تۋرالى دا ويىن ءبىلدىردى.
«سىزدەر ازيادان ەۋروپاعا دەيىن, جەرورتا تەڭىزىنەن تىنىق مۇحيت ايماعىنا دەيىن تۇتاستىق تۇرعىسىنان كوز سالاسىزدار. ەگەر وسى فورۋمعا ۇران ەتىپ الىنعان كەلەشەكتى قالىپتاستىرعىمىز كەلسە, باتىلدىق تانىتىپ, گەوگرافيالىق شەكارادان شىعىپ, جاڭا جولعا ءتۇسۋىمىز كەرەك», دەدى ول.
وعان قوسا دجوردجا مەلوني يتاليانىڭ ايماقتاعى ىقپالداستىق بايلانىسىنا نەگىز بولىپ وتىرعان سالالاردى اتاپ كورسەتتى.
ء«بىز مۇنى ءوزارا قارىم-قاتىناسىمىزدى بەكەم ەتەتىن, ءبارىمىزدى بىرىكتىرىپ ۇلگەرگەن باعىتتاردان باستادىق. مەن بۇل جەردە ىنتىماقتاستىقتىڭ ءداستۇرلى سەگمەنتىنە اينالعان ەنەرگەتيكا سەكتورىن ايتىپ وتىرمىن. تەحنولوگياداعى بەيتاراپتىلىق قاعيداتىنسىز ورنىقتى ەكونوميكانىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتە المايمىز. مەن سونداي-اق اسا ماڭىزدى سيرەك شيكىزاتتاردى نەگىزگە الىپ وتىرمىن. بۇل سالاداعى ىنتىماقتاستىعىمىز ورتاق تابىس پەن ءوزارا مۇمكىندىكتەرگە باعىتتالعان», دەدى يتاليانىڭ پرەمەر-ءمينيسترى.
ول ورتالىق ازيانى ەۋروپا مەن ازيا اراسىنداعى بايلانىس بەكەتى دەپ ەسەپتەيتىنىن دە مالىمدەدى.
«قازىرگى احۋالدى باعامداپ وتىرمىن جانە بۇل ايماق ءاردايىم شىعىس پەن باتىس اراسىنداعى جولايرىق بولىپ كەلگەنىن, جاھاندىق ستسەناريدە ونىڭ ستراتەگيالىق ماڭىزى ارتىپ كەلە جاتقانىن كورىپ وتىرمىن. قازىرگىدەي اۋىر كەزەڭدە ورتالىق ازيا ءاردايىم جەر شارى عاسىرلار بويى باستان وتكەرىپ كەلە جاتقان ترانسفورماتسيا مەن وزگەرىس ورتالىقتارىنىڭ اراسىندا كوپىر بولىپ تۇردى. بۇل ايماق – ەكى قۇرلىق اراسىنداعى كوپىر, ەۋروپا مەن ازيا اراسىنداعى بايلانىس بەكەتى جانە قاقتىعىستار اراسىنداعى بايلانىس ايلاعى», دەدى.
دجوردجا مەلوني ورتالىق ازياداعى كۇردەلى ەكولوگيالىق ماسەلەلەرگە دە توقتالدى.
«ەكولوگيالىق سىن-قاتەرلەر ويىمدا. ويتكەنى قازىر ارالدى قۇتقارۋ ماسەلەسىنە, ارال مۇراسىنا دەگەن كۇش-جىگەرىمىزدى جاڭارتىپ جاتىرمىز. بۇل – ءبىزدىڭ پارىزىمىز جانە ونى قورعاۋ ءبىزدىڭ مىندەتىمىز. يتاليانىڭ كليماتتىق قورىن وسىنداي جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋدا پايدالانۋعا بولادى», دەدى.