بۇگىن Rixos President Astana قوناقۇيىنىڭ D Hall زالىندا جايىق وزەنىنە ارنالعان AQJAIYQ ەنتسيكلوپەديالىق فوتوالبومىنىڭ تانىستىرىلىمى ءوتتى. كىتاپتى قازاقستاننىڭ جاس كاسىپكەرلەر قاۋىمداستىعى «كاسپي قۇبىر كونسورتسيۋمى-ق» كومپانياسىمەن بىرلەسىپ جارىققا شىعارعان, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
ءىس-شاراعا پارلامەنت دەپۋتاتتارى, بىرقاتار مينيسترلىكتەردىڭ جانە شەتەلدىك كومپانيالاردىڭ وكىلدەرى, ەكولوگيا جانە تابيعاتتى قورعاۋ ۇيىمدارىنىڭ ماماندارى, فوتوگرافتار, باق وكىلدەرى جينالدى.
فوتوالبوم – جايىق وزەنى الابىنىڭ ەكولوگيالىق جۇيەسىن, تابيعاتىن, جان-جانۋارلار دۇنيەسىن قالىڭ جۇرتقا تانىستىرۋدى ماقسات ەتكەن. سوعان وراي, البومدا وتاندىق جانە شەتەلدىك فوتوگرافتار تابيعات اياسىندا تۇسىرگەن (سۇتقورەكتىلەر, قۇستار, قوسمەكەندىلەر, جورعالاۋشىلار ت.ب.) فوتولارى بەرىلگەن جانە جالپى تۇرلەر بويىنشا عىلىمي-تانىمدىق اقپارات ۇسىنىلعان. اۋديتوريانى كەڭەيتۋ ماقساتىندا كىتاپ – قازاق, ورىس, اعىلشىن تىلدەرىندە دايىندالعان.
فوتوالبومدى قۇراستىرۋ بارىسىندا «كاسپي قۇبىر كونسورتسيۋمى-ق» كومپانياسىنىڭ قولداۋىمەن جايىققا 2019 جىلى جاسالعان ەكسپەديتسيادا جيناقتالعان ماتەريالدار دا پايدالانىلعان. اتالعان ەكسپەديتسيادا بىرقاتار شەتەلدىك عالىمدار مەن فوتوگرافتار تىزە قوسىپ, ءوڭىردىڭ ەكوجۇيەسىن زەرتتەگەن ەدى. ەكسپەديتسيا قورىتىندىسى بويىنشا اتىراۋ قالاسىندا فوتوكورمە ۇيىمداستىرىلىپ, ول جۇرتشىلىق تاراپىنان زور قىزىعۋشىلىق تۋدىرعان. سول كورمەدە ۇسىنىلعان كەيبىر فوتوسۋرەتتەر وسى فوتوالبومعا دا ەنگىزىلگەنىن اتاپ كەتكەن ءجون. كىتاپقا سونداي-اق بيىل بولعان سۋ تاسقىنىنىڭ سالدارىن كورسەتەتىن دەرەكتى فوتولار دا قوسىلعان.
«ورال-جايىق – ەڭ ۇزىن ترانسشەكارالىق وزەندەردىڭ ءبىرى, ۇلكەندىگى جاعىنان ەۋروپاداعى ءۇشىنشى وزەن. ۇزىندىعى 2500 كم بولاتىن وسى ماڭىزدى وزەن ەكى ەلدىڭ دانەكەرى ىسپەتتى. باستاۋىن رەسەيدەن الاتىن ورال-جايىق وزەنى تىرشىلىك ءنارىن قر-نىڭ اۋماعى ارقىلى كاسپيگە دەيىن جەتكىزەدى. بۇل – ۇلكەن ءارى كۇردەلى ەكوجۇيە, ونىڭ تابيعي بايلىعى – تۇششى سۋى, فلوراسى مەن فاۋناسى رەسەي مەن قازاقستاننىڭ ۇلتتىق بايلىعى سانالادى», دەپ جازعان كاسپي قۇبىر كونسورتسيۋمىنىڭ باس ديرەكتورى نيكولاي گوربان وقىرمانعا ارناعان العىسوزىندە.
ال, «كقك-ق» اق باس ديرەكتورىنىڭ قازاقستان ۇكىمەتىمەن بايلانىس جونىندەگى ورىنباسارى قايىرگەلدى قابىلدين:
«جاڭا فوتوالبوم تابيعات جاناشىرلارى مەن تۋعان ولكەمىز تۋرالى كوبىرەك بىلگىسى كەلەتىن كەز كەلگەن ادامعا پايدالى ءارى ماڭىزدى رەسۋرس بولاتىنىنا سەنىمدىمىن. كىتاپ تيراجى «كقك-ق» اق-تىڭ قۇبىر جەلىسى وتەتىن وڭىرلەردى قولداۋ جونىندەگى قايىرىمدىلىق باعدارلاماسى اياسىندا قازاقستان مەن رەسەيدىڭ ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرى مەن قوعامدىق كىتاپحانالارىنا تاراتىلاتىن بولادى», دەپ اتاپ ءوتتى.
ۇيىمداستىرۋشىلار مەن جوبا اۆتورلارى جالپى فوتوالبوم مەن 2019 جىلعى ەكسپەديتسيا تۋرالى اڭگىمەلەدى. ەكسپەديتسياعا قاتىسقان عالىمدار مەن فوتوگرافتار ەكسپەدتسيا كەزىندەگى قىزىقتى جايتتاردى ەسكە الىپ, جايىق وزەنىنىڭ ەلىمىز بەن جالپى الەمدەگى ءمان-ماڭىزى, ەكولوگيالىق احۋالى تۋراسىندا ءسوز قوزعادى.
AQJAIYQ – «كقك-ق» اق دەمەۋشىلىگىمەن جارىق كورگەن عىلىمي-تانىمدىق كىتاپتار سەرياسىنىڭ ەكىنشى باسىلىمى. بۇعان دەيىن AQBÓKEN Saiga tatarica دەپ اتالعان عىلىمي-تانىمدىق فوتوالبومنىڭ جارىققا شىعۋىنا دەمەۋشىلىك ەتكەنى بەلگىلى. بۇل كىتاپ قازاق حالقى كيەلى جانۋار سانايتىن اقبوكەنگە ارنالىپ, كاسپي قۇبىر كونسورتسيۋمى دا وزىندىك ەلەۋلى ۇلەسىن قوسقان كيىك پوپۋلياتسياسىن ساقتاۋ جانە كوبەيتۋ باڭدارلاماسىنىڭ ءبىر بولشەگىنە اينالدى. كوپشىلىكتىڭ قىزىعۋشىلىعىن تۋدىرعان بۇل كىتاپتىڭ دا تيراجى ەلىمىزدىڭ مەكتەپ كىتاپحانالارى مەن قوعامدىق كىتاپحانالارىنا بەرىلدى.
ايتا كەتسەك, جايىق – ەلىمىزدىڭ ەكونوميكاسى مەن ەكولوگياسىندا ايرىقشا ورنى بار ەڭ ءىرى سۋ رەسۋرستارىنىڭ ءبىرى. باستاۋىن رەسەي جەرىنەن الىپ, باشقۇرتستاندى, چەليابى, ورىنبور وڭىرلەرىن جانە ەلىمىزدىڭ باتىس قازاقستان, اتىراۋ وبلىستارىن كوكتەي وتەتىن وزەننىڭ جالپى ۇزىندىعى 2534 شاقىرىمنان اسسا, ال قازاقستانداعى بولىگى 1000 شاقىرىمنان اسادى.