• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
وقيعا 28 ماۋسىم, 2024

ءسوز قادىرىن ۇققان بىلەدى

380 رەت
كورسەتىلدى

ءسوز قادىرى ءبوز قادىرىنەن ارزانداپ كەتكەن زاماندا ارىداعى الاش جۇرتى «وق جاراسى بىتەر, ءسوز جاراسى بىتپەس» دەپ كەسىمدى ءسوزىن كەلىستى ەتىپ ايتقاندىعىن جادىمىزدان شىعارماساق كەرەك-ءتى. دارقان دالانىڭ دانالىعىن بويىنا جيناعان دانىشپان اتالارىمىز ءسوز ونەرىن ۇلتتىق قۇندىلىق رەتىندە كەيىنگى ۇرپاعىنا مۇرا قىلىپ قالدىرعان.

جەر مەن جەسىر داۋىن جالعىز اۋىز سوزبەن شەشكەن بۇرىنعىلار ءاز جانىڭ­دى جازىلماستاي جارالايتىن قۇدىرەتتىڭ ء­سوز ەكەندىگىن جانە سول جارادان ەمدەپ ­الاتىن كۇشتىڭ دە ءسوز ەكەندىگىن جاقسى بىل­گەن. سوندىقتان دا سويلەۋ پارقىنا, قاي جەردە نەنى ايتىپ, نەنى ايتپاۋ كەرەك­تىگىن دە سانامەن سالماقتاعان. وسىدان اتتاي قىرىق جىل بۇرىن جۋرناليستيكا­نىڭ جالىنا جارماسقاندا ءسوز ونەرىن ەركىن مەڭگەرگەن الدىڭعى بۋىن اعالارى­مىز قولىمىزعا قالام ۇستاتىپ وتىرىپ, ءار سوزىڭە ايرىقشا ءمان بەر, استارى­نا بۇككەن ماعىنا-مازمۇن كىمگە, قالاي اسەر ەتەتىندىگىن باعامدا, تاۋىپ ايت­قان ءبىر سوزىڭمەن جانىن جادىراتاسىڭ, جاڭىلىپ ايتقان ءبىر سوزىڭمەن جا­نىن جارالايسىڭ دەۋشى ەدى.

وبلىستىق «كوكشەتاۋ پراۆداسى» گازەتىنە جازۋشى جانايدار مۋسين باسشىلىق جاساپ تۇرعان كەزدە رە­داكتسيادا وتەتىن لەزدەمەلەردە ءار ما­قالا بۇگە-شۇگىسىنە دەيىن تالدانىپ, جازعان ءسوزىمىزدىڭ ورىندى, ورىنسىزى قولمەن قويعانداي كورسەتىلىپ, تالداناتىن. ول ءبىر زامان ەدى. ءتىل ۇستارتقان ۇستا­حانا ء«مۋسيننىڭ مەكتەبى» دەپ اتالاتىن. بۇگىنگى كۇنى ءبىز وسى ۇستانىمنىڭ ۇدەسىنەن شىعا الىپ ءجۇرمىز بە, الدە جوق پا؟ ماسەلەنىڭ ءمانىسى ءدال وسى جەردە جاتقان ءتارىزدى. ءسوز ۇستاعان ەل اعا­سى­نىڭ ءسوز ساپتاۋىنا قاراپ باعالاي­تىن ەدىك قوي. كوبىك ءسوز تۇيدەك-تۇيدەك. ىشى­نەن كەيدە ءدانىن دە تابا الماي قالا­سىڭ. ەلىنە قورعان, ۇرپاعىنا ۇلگى بولعان بۇ­رىن­عىنىڭ ابىزدارىنىڭ ءسوزى ءتالىمدى تاربيە, ءورىستى ونەگە ەمەس پە ەدى. تۇتاس ءبىر مەكتەپ-تۇعىن. مىنە, سول كەزدە ءسوز قادىرى ادامنىڭ ءوز قادىرى بولىپ ەسەپتەلەتىن. ءسوزىن سالماقتاعان بىلايعى جۇرت ءسوزى قۇنسىزدىڭ ءوزى قۇنسىز دەر ەدى.

بۇگىنگى تاڭدا اقپاراتتار لەگى تەڭىز­دىڭ اقباس تولقىنىنشا الاسۇرىپ-اق تۇر. بىلايعى جۇرت قاي ءسوزدىڭ شىن, قاي ءسوز­دىڭ جالعان ەكەنىن باستان جاقتى ايىر­عانداي ەتىپ انىقتاي المايتىنداي كۇيگە ءتۇستى. بۇل سوزگە دەگەن جاۋاپكەرشىلىكتىڭ ازايعاندىعىن كورسەتەتىن شىعار. ونىڭ ۇستىنە قۋاتى كەمىگەن, ساۋلەسى ازايعان.

ىلكى زاماندا كوش باستاعان كوسەم­دەر, ەل باستاعان شەشەندەر ۇرپاعىن اس پەن تويدا اتالى سوزىمەن تاربيەلەگەن. بۇ­گىن­­گى اسقا, تويعا بارىپ كورىڭىزشى, اسىرا ماق­تاۋ. وزگەنى ەمەس, ءوزىن. تىڭداعان ءتامام جۇرتتىڭ تۇگەلگە جۋىعى رەتسىز, ءجون­­سىز سوزگە ك ۇلىپ وتىرادى. قايران دا قاي­­ران ءسوز­دىڭ قادىرى كەتكەندىگى سول ەمەس پە؟ ءسوز­دى تەگىن دۇنيە كورىپ, ايتەۋىر سويلە­گەن­­نىڭ ءجونى وسى ەكەن دەپ قىزىل قۋىرداق قۋى­را بەرسە, تالعام ازايىپ, قادىر كەمىمەك.

ءسوز – تاربيە قۇرالى. اتا مەن اجە­نىڭ ءاي دەگەنىن ۇعاتىن بالا بولسا, كانە­كي. قوعامداعى كەيبىر كەلەڭسىز كورىنىس­كە كۋا بولعان كەزدە جەتپەي جاتقان ولقى­لىق وسى ماڭدا دەپ ويلايتىنىم بار. ارىدەن ويلاعان ارىداعى اتامىز «جىلى-جىلى سويلەسەڭ, جىلان ىنىنەن شىعادى» دەگەندى نەگە ايتتى دەيسىز. قازاق قوعامى ءۇشىن كۇردەلى ماسە­لەگە اينالعان ۇرپاق تاربيەسىندە نەمەرە­نىڭ باسىنان سيپاپ وتىرىپ جەتەسىنە حال­قىمىزبەن بىرگە جاساسىپ كەلە جات­قان ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى سىڭىرەتىن ۇلا­عات­تى اعا بۋىننىڭ, اق ساقالدى اتا مەن اق جاۋلىقتى اجەنىڭ مەيىرىم تۇنعان ءجۇزىن اڭسايتىنىم بار كەي-كەيدە.

قۇنارسىز ءسوز كوبەيىپ كەتتى دەپ ىشىمىزدەن قان جىلاپ وتىرىپ, ءوزىمىز دە دىلمارسىعانىمىز جاراسپاس. ءسوز قادىرى تۋرالى اڭگىمەنىڭ ءتۇيىنىن وسى جەردەن قايىرعانىمىز ءجون. 

سوڭعى جاڭالىقتار