جاساندى ينتەللەكت كۇن ساناپ قارقىندى دامىپ كەلە جاتقاندىقتان سالاعا قاتىستى ۇلتتىق تۇجىرىمدامانىڭ بولۋى ماڭىزدى. جاڭا دۇنيەنى جاتىرقاپ ەمەس, كەرىسىنشە جاساندى زەردەنى جاقسىلىققا جاراتىپ, جاھاندىق باسەكەگە ىلەسە الۋىمىز كەرەك.
تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسبى مينيسترلىگىنىڭ يننوۆاتسيالاردى دامىتۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى دارحان مىرزاباەۆتىڭ ايتۋىنشا, 2024-2029 جىلدارعا ارنالعان جاساندى ينتەللەكتىنى دامىتۋ تۇجىرىمداماسى قابىلداندى.
– مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا, 2024 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن «سامۇرىق-قازىنا» جانە «Group 42» كومپانيالارى بىرلەسىپ سۋپەركومپيۋتەرلەردى ىسكە قوساتىن بولادى. سۋپەركومپيۋتەر – جاساندى ينتەللەكت مودەلدەرىن جاساۋعا قىزمەت ەتەدى. سونداي-اق ول جاساندى زەردە ونىمدەرىن جاساۋدا عىلىمي, اكادەميالىق ورتاعا كوممەرتسيالىق تۇرعىدان قولجەتىمدى بولادى. تەحنولوگيالىق ينفراقۇرىلىمدى ىسكە قوسۋ ەلىمىزدىڭ ورتالىق ازياداعى جاساندى ينتەللەكتىنى دامىتۋ سالاسىنداعى كوشباسشىلىعىن ايقىندايدى. سونىمەن قاتار ءماجىلىس دەپۋتاتتارى مينيسترلىكپەن بىرلەسىپ, جاساندى ينتەللەكت سالاسىنداعى زاڭ جوباسىن ازىرلەيدى, – دەدى د.مىرزاباەۆ.
«ۇلتتىق اقپاراتتىق تەحنولوگيالار» اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ باسقارما توراعاسى روستيسلاۆ كونياشكيننىڭ ايتۋىنشا, سۋپەركومپيۋتەردى ىسكە قوسۋ ءۇشىن قاجەتتى ينفراقۇرىلىمدار قازىردىڭ وزىندە دايىن تۇر.
– سۋپەركومپيۋتەر – بۇل گرافيكالىق كارتا تەحنولوگياسىنا نەگىزدەلگەن سەرۆەرلىك قۋات. ول «ۇلتتىق اقپاراتتىق تەحنولوگيالار» دەرەكتەردى وڭدەۋ ورتالىعىندا ورنالاستىرىلىپ, جىل سوڭىنا دەيىن تولىقتاي ىسكە قوسىلادى. سونداي-اق ءبىز سۋپەركومپيۋتەردىڭ سەرۆەرلىك قۋاتىن قامتاماسىز ەتۋ ارقىلى ستارتاپتار مەن بيزنەس قاۋىمداستىقتارعا قولداۋ كورسەتۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. ۇلتتىق جاساندى ينتەللەكت پلاتفورماسى جاڭا جۇيەلەردى قۇرۋعا ارنالعان الاڭ رەتىندە ۇسىنىلادى, – دەدى ول.
«Oxford Insights» جۇرگىزگەن 2023 جىلعا ارنالعان جاساندى ينتەللەكتىگە دايىندىق يندەكسىنە سايكەس, قازاقستان 193 ەلدىڭ اراسىندا 72-ورىنعا تۇراقتاعان, سونداي-اق ءۇندىستان مەن تۇركيادان كەيىن وڭتۇستىك جانە ورتالىق ازيا بويىنشا وڭىرلىك رەيتينگتە 3-ورىندا تۇر. «تسيفرلىق ۇكىمەتتى قولداۋ ورتالىعىنىڭ» باس ديرەكتورى رۇستەم بيعاريدىڭ ايتۋىنشا, 2025 جىلعا قاراي جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالارى وزىق كورپوراتيۆتىك قوسىمشالاردىڭ شامامەن توقسان پايىزىن قامتاماسىز ەتەدى دەگەن بولجام بار.
– ەلىمىز جاساندى ينتەللەكت سالاسىنداعى الەمدىك جارىسقا كەشەۋىلدەتىپ قوسىلعانىمەن, قازىرگى ۋاقىتتا وسى سالاداعى ءتۇرلى جوبانى قارقىندى تۇردە جۇزەگە اسىرىپ جاتىر. العاشقى قادامدار دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا جانە «اقىلدى قالالاردى» دامىتۋعا باعىتتالعان «تسيفرلىق قازاقستان» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى ارقىلى جاسالدى. جەكەلەگەن ءىس-شارالار «تسيفرلاندىرۋ, عىلىم جانە يننوۆاتسيا ەسەبىنەن تەحنولوگيالىق سەرپىلىس» ۇلتتىق جوباسى اياسىندا دا وتكىزىلدى. دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا قاشىقتان مەديتسينالىق قىزمەتتەردى, روبوتتىق ادىستەردى جانە جاساندى ينتەللەكتىنى ەنگىزۋ بويىنشا بىرنەشە جوباعا قولداۋ كورسەتىلەتىن بولادى, – دەدى «تسيفرلىق ۇكىمەتتى قولداۋ ورتالىعىنىڭ» باس ديرەكتورى ر.بيعاري
IDC باعالاۋى بويىنشا 2023 جىلى جاساندى ينتەللەكت جۇيەلەرىنە جۇمسالعان الەمدىك شىعىن 154 ميلليارد دوللاردى قۇراعان. بۇل الدىڭعى جىلمەن سالىستىرعاندا 30 پايىزعا كوپ. ال Bloomberg Intelligence مالىمەتتەرىنە سايكەس, گەنەراتيۆتى جاساندى ينتەللەكت نارىعى شامامەن 50 ميلليارد دوللار كولەمىنە جەتىپ وتىر. 2025 جىلعا قاراي بۇل كورسەتكىش 217 ميلليارد دوللارعا دەيىن وسەدى. ال 2032 جىلدارى شىعىن 1,3 تريلليون دوللاردان اسادى دەگەن بولجام بار.
ايتا كەتەيىك, ۇلتتىق اقپاراتتىق تەحنولوگيالار اق باسقارما توراعاسى روستيسلاۆ كونياشكين جاساندى ينتەللەكت ارقىلى جاسالعان جۇمىستار بويىنشا اۆتورلىق قۇقىق رەتتەلەتىنىن جانە ونىڭ ءبارى تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگىنىڭ باقىلاۋىندا بولاتىنىن ايتتى. ساراپشىلاردىڭ پايىمداۋىنشا, جاساندى ينتەللەكتىنىڭ قارقىنى ۇدەگەن سايىن دامىعان جانە دامۋشى ەلدەر اراسىندا الشاقتىق پايدا بولادى. سەبەبى جاساندى زەردە تەحنولوگيالارىنىڭ دامۋى ينۆەستيتسيالىق كاپيتالعا, مىقتى كادرلىق الەۋەتكە, زەرتتەۋ جۇرگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن دامىعان ينفراقۇرىلىمعا تىكەلەي تاۋەلدى.