پرەزيدەنت «Egemen Qazaqstan» گازەتىنە بەرگەن سۇحباتىندا پارلامەنتتىك جۇيەنى رەفورمالاۋ, قاڭتار قاسىرەتى, قازاقستاننىڭ رەسەيمەن, قىتايمەن قارىم-قاتىناسى, قازىرگى تاڭدا قوعامدى الاڭداتىپ وتىرعان وزەكتى ماسەلەلەرگە كەڭىنەن توقتالعان.
وتكەن جىلى مەملەكەتىمىزدىڭ ساياساتى, پارلامەنتتىڭ جۇمىسى ساياسي رەفورمالارعا باعىتتالدى. ەكونوميكاعا, بيزنەستى دامىتۋعا, ادامداردىڭ تابىسىن ارتتىرۋعا زاڭدىق نەگىزدەمەلەر جاسالدى. پارلامەنت 90-نان استام زاڭ قابىلدادى, ونىڭ باسىم بولىگى ەكونوميكامىزدى, كاسىپكەرلىكتى دامىتۋعا, حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋعا باعىتتالدى. پرەزيدەنتتىڭ سۇحباتتا ايتقان باسەكەلى ەكونوميكا جۇيەسىن قۇرۋ, ەكونوميكانى ءارتاراپتاندىرۋ جانە مونوپوليادان ارىلتۋ, ينفراقۇرىلىمدى جاڭعىرتۋ, بيزنەستى قولداۋ, ينۆەستيتسيا تارتۋ, 2029 جىلعا قاراي ىشكى جالپى ءونىمدى قازىرگىدەن ەكى ەسەگە ارتتىرۋ جۇمىستارى ءساتتى جۇزەگە اسىرىلاتىنىنا سەنىم مول.
مەملەكەتتىڭ باستى مىندەتىنىڭ ءبىرى – زاڭنىڭ مۇلتىكسىز ورىندالۋىن, ءتارتىپتىڭ قاتاڭ ساقتالۋىن تولىق قامتاماسىز ەتۋ. سوندىقتان زاڭ بۇزعان كەز كەلگەن ادام جاۋاپقا تارتىلادى. ال زاڭ مەن ءتارتىپتى ساقتاۋ ماسەلەسىنە ازاماتتاردىڭ يدەولوگيالىق ۇستانىمى مەن ساياسي كوزقاراسىنىڭ ەش قاتىسى جوق. زاڭ بارىنە ورتاق.
ەلىمىزدە بيلىكتىڭ ءىس-ارەكەتىنە جاريا تۇردە كەلىسپەۋشىلىك بىلدىرۋگە تولىق مۇمكىندىك بار. ازاماتتار ءوزىن تولعاندىراتىن ماسەلە تۋرالى اشىق ايتا الادى. ەلىمىزدە بەيبىت جينالىستاردى رەتتەيتىن دەموكراتيالىق سيپاتتاعى زاڭ بار. جاقىندا پەتيتسيالاردى تاپسىرۋ جانە قاراۋ ءتارتىبىن رەتتەيتىن زاڭ قابىلداندى. بەيبىت شەرۋگە تىيىم سالىنبايدى, ال جاپپاي تارتىپسىزدىكتىڭ كەز كەلگەن تۇرىنە قاتاڭ توسقاۋىل قويىلادى. ەلىمىزدە زاڭ مەن ءتارتىپ قانا ۇستەمدىك قۇرۋعا ءتيىس.
ىشكى ىستەر ورگاندارىندا ايەلدەردى زورلىق-زومبىلىقتان قورعاۋمەن شۇعىلداناتىن مامانداردىڭ شتاتى قالپىنا كەلتىرىلىپ, ولاردىڭ قۇزىرەتى كۇشەيتىلدى. ەندى وتباسىنداعى تۇرمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىق قىلمىستارعا قاتىستى ءىس قوزعاۋ ءۇشىن زورلىق-زومبىلىقتان جاپا شەككەن ادامنىڭ ارىزى قاجەت ەمەس. جابىرلەنۋشى قايتا-قايتا قىسىمعا ۇشىراماۋى ءۇشىن بۇدان بىلاي مۇنداي ىسكە قاتىستى تاراپتارعا ەكىنشى رەت تاتۋلاسۋ مۇمكىندىگى بەرىلمەيدى.
قازىر ۇكىمەتتىڭ ءونىمدى جۇمىس ىستەۋى ءۇشىن مۇمكىندىكتەرى جەتكىلىكتى. اتقارۋشى بيلىككە جان-جاقتى ويلاستىرىلعان ءىس-قيمىل ستراتەگياسى جانە ءوز مىندەتىن ءتيىمدى جۇزەگە اسىرۋعا دەگەن ىنتا-جىگەر عانا قاجەت. دەربەستىككە جانە قوسىمشا وكىلەتتىككە يە بولۋعا ۇمتىلعان ۇكىمەت قالاعانىن الدى. بىراق «الماقتىڭ دا سالماعى بار», ولارعا قويىلاتىن تالاپ تا كۇشەيدى. ۇكىمەت مۇنى تۇسىنۋگە ءتيىس.
ۇكىمەت مەملەكەت پەن بيزنەستىڭ قارىم-قاتىناسىن قايتا قاراۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن جاڭا سالىق كودەكسىن ازىرلەپ جاتىر. سالىق جۇيەسىن جەتىلدىرگەندە, تەك تولەم جيناۋ تاسىلىمەن شەكتەلىپ قالماۋ وتە ماڭىزدى. ءبىر جاعىنان, ينۆەستورلارعا قولايلى جاعداي جاساۋ كەرەك. ەكىنشى جاعىنان, بيۋدجەت كىرىسىنىڭ ازايىپ كەتپەۋىنە ءمان بەرگەن ءجون. ياعني تارازى باسىن تەڭ ۇستاۋ قاجەت. جاڭا بيۋدجەت كودەكسى دە – وتە ماڭىزدى قۇجاتتىڭ ءبىرى. ءبىز «قازىنا قاراجاتىنا» دەگەن كوزقاراسىمىزدى وزگەرتىپ, ونى ءتيىمدى, جونىمەن ءارى ۇنەمدەپ جۇمساۋعا ءتيىسپىز.
بارلىق دەڭگەيدەگى شەنەۋنىك پەن باسشى قوعامنىڭ تامىرىن تاپ باسا بىلۋگە, ازاماتتاردىڭ مۇڭ-مۇقتاجىن تىڭداپ-تۇسىنۋگە, سوعان سايكەس دەر كەزىندە ناتيجەلى شارالار قابىلداۋعا جانە دۇرىس شەشىم شىعارۋعا قابىلەتتى بولۋى كەرەك. بۇل – ەڭ باستى تالاپ. ولار «ادام مەملەكەت ءۇشىن ەمەس, مەملەكەت ادام ءۇشىن» دەگەن قاعيداتتى بەرىك ۇستانۋعا ءتيىس.
مەملەكەت باسشىسى باستاعان وسىنداي ەركىن ءارى اشىق سۇحباتتاردىڭ كوپ بولعانى دۇرىس. ۇكىمەت باسشىسى, كۇشتىك قۇرىلىمدار, مينيسترلەر, وبلىس اكىمدەرى ءاربىر اتقارىلعان جۇمىستارعا وسىلاي ەسەپ بەرۋى قاجەت. بىلەتىنىم, حالىق وسىنداي اشىق اڭگىمەگە, ءاربىر قابىلدانعان شەشىمدى ءتۇسىندىرۋ باعىتىنداعى اقپاراتقا ءزارۋ.
ءادىل جۇبانوۆ,
ءماجىلىس دەپۋتاتى