پيرەنەي تۇبەگىندەگى ساياسي داعدارىس

پارلامەنت وسىمەن ەكىنشى رەت پو­پۋليس­تىك پارتيانىڭ باسشىسى ا.فەيحو­ونىڭ كانديداتۋراسىن قا­بىل­­دامادى. بۇعان دەيىن سارسەنبى كۇنى داۋىس بەرۋ ءراسىمى وتكەن. جاڭا پرەمەر-ءمينيستردى تاعايىنداۋ ءۇشىن 350 دەپۋتاتتىڭ 176-سى قولداپ داۋىس بە­رۋى قاجەت. الايدا وعان 178 دەپۋتات قارسى شىقتى. وسىلايشا, العاشقى راۋندتا ا.فەيحوو دىتتەگەن ماقساتىنا جەتە العان جوق.

جۇما كۇنى تاعى ءبىر مارتە سايلاۋ وتكەن. بۇل جولى دا پارلامەنت مۇشەلەرى پىكىرىنەن اينىعان جوق. ۇمىتكەرگە نەبارى 172 ساياساتكەر قولداۋ بىلدىرسە, 177-ءسى قارسى شىققان. قالعان ءبىر داۋىس­تى كاتالونيالىق دەپۋتات قاتەلەسىپ بەرگەن ەكەن. سوندىقتان بىردەن ودان باس تارتىپ, ناتيجەسىندە ونىڭ پىكىرى ەسەپكە الىنعان جوق.

ا.فەيحوونىڭ پرەمەر-مينيستر بولۋ ءوتىنىشىن پارلامەنت تۇبەگەيلى قابىلداماعانى بەلگىلى. سوندىقتان يسپانيا كورولى VI فيليپپ ەندى ساياسي كوشباسشىلاردى زارسۋەلا سارايىنا شاقىرىپ, پرەمەر-ءمينيستردى تاعايىنداۋ ماسەلەسىن كۇن تارتىبىنە قويادى. ساراپشىلاردىڭ پايىمداۋىنشا, قازىرگى تاڭدا باستى ۇمىتكەر پرەمەر-مينيستر مىندەتىن اتقارۋشى جانە سوتسياليستىك پارتيانىڭ جەتەكشىسى پەدرو سانچەس ەكەنى انىق. ويتكەنى ول باستى باسەكەلەسى اسىققان كەزدە ءالىپتىڭ ارتىن باقتى. ەندى ىسكە كىرىسەتىن ءسات كەلىپ تۇر.

پەدرو سانچەس ۇكىمەت باسشىسى قىزمەتىنە قايتا تاعايىندالۋ ءۇشىن پارلامەنتتە كوپشىلىكتىڭ قولداۋىن يەلەنۋى قاجەت. دەمەك, ول كارلەس پۋچدەمون پار­تياسىنىڭ قولداۋىنا سۇيەنەدى. وزدەرىڭىزگە ءمالىم, كاتالونيانىڭ بۇ­رىنعى پرەزيدەنتى ك.پۋچدەمون 2017 جىلعى ەگەمەندىك الۋ جونىندەگى رەفەرەندۋمنەن كەيىن قۋدالاۋعا ۇشىراعان ەدى. ساراپشىلاردىڭ پايىمداۋىنشا, سوتسياليستىك پارتيانىڭ كوشباسشى پ.سانچەس كاتالونيانىڭ 2017 جىلعى تاۋەلسىزدىك جونىندەگى رەفەرەندۋمنان كەيىن قۋدالاۋعا ۇشىراعان ساياساتكەرلەرگە راقىمشىلىق جاساۋدى ۋادە ەتۋى مۇمكىن.

ەستەرىڭىزگە سالا كەتسەك, كاتالونيا تاۋەلسىزدىككە بىرنەشە رەت تالپىنىس جاساعان. ماسەلەن, 2014 جىلى ايماقتا تاۋەلسىزدىك الۋ جونىندە حالىقتىق رەفەرەندۋم ءوتتى. وندا ەلەكتوراتتىڭ باسىم بولىگى يسپانيادان بولىنۋگە داۋىس بەردى. «جەتى رەت ولشەپ, ءبىر رەت كەسۋدى» ءجون كوردى مە, ءبىر جىلدان كەيىن تاعى ءبىر مارتە رەفەرەندۋم ۇيىمداستىرىلىپ, قاتىسۋشىلاردىڭ كوبى ەگەمەندىكتى جاريالاۋعا كەلىسىمىن بەردى. ماسەلە 2017 جىلى ۋشىقتى. وڭىردە جالپى حالىقتىق رەفەرەندۋم ءوتىپ, داۋىس بەرگەندەردىڭ 90 پايىزى ازاتتىق الۋدى قولدادى. رەفەرەندۋمعا 5,3 ملن ەلەكتوراتتىڭ 42,3 پايىزى قاتىسىپ, 2,26 ملن كاتالونيالىق تاۋەل­سىز­دىكتى جاقتاپ شىقتى. سول كەزدەگى كاتالونيا پرەزيدەنتى كارلەس پۋچدەمون ەلدىڭ ەگەمەندىگىن جاريالاعان. بىراق يسپانيا بۇل شەشىمگە قارسى كەلىپ, رەفەرەندۋم ۇيىمداستىرعانداردى قۋدالادى. كەيىن رەفەرەندۋم ۇيىم­داستىرۋشىلاردىڭ ءبىرازى ۇستالىپ, قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىككە تارتىل­دى. ەندى سوتسياليستىك پارتيا سولار­عا راقىمشىلىق جاساۋ ارقىلى كاتالون­داردىڭ كوڭىلىن تابۋعا تىرىسادى.

دەگەنمەن ماسەلە مۇنىمەن بىتە قالادى دەگەنگە سەنۋ قيىن. كاتالونيالىق باسقا پارتيالار پ.سانچەستىڭ سوزىنە كۇمانمەن قارايدى. سوندىقتان سوتسيا­ليستىك پارتيا باسشىسىنىڭ ناقتى ۋادە بەرگەنىن تالاپ ەتىپ وتىر. الدا-جالدا تاراپتار كەلىسە الماسا, ءسويتىپ الداعى وتىرىستاردا پ.سانچەستىڭ كانديداتۋراسىن دەپۋتاتتار كوپشىلىك داۋىسپەن ماقۇلداماسا, وندا پارلامەنت تاراتىلادى. ءسويتىپ, كەلەسى سايلاۋ 2024 جىلعى 14 قاڭتاردا وتەدى.

بيىل شىلدەدە يسپانيادا جالپى پارلامەنت سايلاۋى ءوتتى. وندا حالىق كونگرەسس پەن سەنات دەپۋتاتتارىن ساي­لا­­دى. ايتا كەتەرلىگى, پيرەنەي تۇ­بەگىن­دەگى ەلدە سەناتقا قاراعاندا كونگرەس­تىڭ قۇزىرەتى كەڭ. ولار پرەمەر-ءمي­نيستردى تاعايىندايدى, سەنات ماقۇل­داماعان زاڭدى كوپشىلىك داۋىسپەن قابىلداۋعا قۇقىلى. سول سەبەپتى تومەنگى پالاتانىڭ سايلاۋى ءاردايىم باسەكەگە تولى.

بۇل جولى دا ساياسي دودا تارتىستى بولدى. كۇتپەگەن جەردەن البەرتو نۋنەسا فەيحوو باستاعان «حالىق پار­تياسى» جەڭىسكە جەتىپ, جالپى 137 مان­دات يەلەندى. يسپانيا سوتسياليست جۇمىسشىلار پارتياسى 31,68 پايىز قولداۋ يەلەنىپ, 121 دەپۋتاتىن عانا كونگرەسكە وتكىزە الدى.