كەشە پرەمەر-مينيستر ءاليحان سمايىلوۆتىڭ توراعالىعىمەن ۇكىمەت وتىرىسى ءوتتى. جيىندا ەگىن جيناۋ ناۋقانى مەن جاڭا بيۋدجەت كودەكسىنىڭ جوباسى, سونداي-اق الداعى جىلىتۋ ماۋسىمىنا دايىندىق ماسەلەلەرى قارالدى.
ەگىندى ۋاقىتىلى جيناۋ ماڭىزدى
اۋىل شارۋاشىلىعى ءمينيسترى ايداربەك ساپاروۆ بيىل ءداندى جانە ءداندى-بۇرشاقتى داقىلداردى جيناۋ الاڭى 17,3 ملن گا قۇراعانىن باياندادى. بۇگىنگى تاڭدا رەسپۋبليكا بويىنشا 6,9 ملن گا ەگىننىڭ 40%-ى جينالدى. ورتاشا ونىمدىلىك – 9,5 تس/گا, 6,6 ملن توننا استىق باستىرىلدى. وتكەن جىلى ءدال وسى كەزەڭدە استىقتىڭ 11,6 ملن گا نەمەسە 72,8%-ى جينالعان ەكەن.
بۇل رەتتە ەگىن ناۋقانى وڭتايلى اۋىل شارۋاشىلىعى جاعدايىندا وتكەنى, جازعى اۋا رايى ەلدىڭ باسىم بولىگىندە قالىپتى بولعانى اتاپ ءوتىلدى. ەگىن جيناۋ الدىندا تەحنيكانىڭ دايىندىعى 100%-عا قامتاماسىز ەتىلىپ, جەڭىلدەتىلگەن ججم جونەلتۋ بەلگىلەنگەن مەرزىمدە باستالدى. سونىمەن قاتار نەگىزگى استىقتى ايماقتاردا 3 اپتادان استام ۋاقىتقا سوزىلعان جاۋىن-شاشىن سالدارىنان استىق ساپاسىنىڭ جانە تۇقىم ءونۋىنىڭ ناشارلاۋىنا, سونداي-اق جالپى ءداندى داقىلدار ءتۇسىمىنىڭ تومەن بولۋىنا اكەلىپ سوققان.
اۋا رايىنىڭ قولايسىزدىعىنان زارداپ شەككەن بارلىق وڭىرلەردە بۇكىل مۇددەلى ورگاندار مەن ۇيىمداردى قوسا وتىرىپ, زارداپتاردىڭ اۋقىمىن انىقتاۋ ءۇشىن جۇمىس كوميسسيالارى قۇرىلعان. بۇگىندە بارلىق زارداپ شەككەن وڭىرلەرگە ءىسساپار جاسالىپ, ەگىن جيناۋ جۇمىستارىنىڭ بارىسىنا تالداۋ جۇرگىزىلدى. اكىمدىكتەردىڭ مالىمەتى بويىنشا, القاپتا ونگەن استىق 2,7 ملن گا. بۇل جالپى ەگىن جيناۋ الاڭىنىڭ 15%-ىن قۇرايدى. قازىرگى ۋاقىتتا بارلىق وڭىرلەردە تەحنيكالار ەگىس القابىنا جاپپاي شىقتى, وراق جۇمىستارى جالعاسىپ جاتىر.
نەگىزگى استىقتى وڭىرلەردەگى جاعداي تۋرالى اقمولا وبلىسىنىڭ اكىمى مارات احمەتجانوۆ, قوستاناي وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى ەرلان سپانوۆ جانە سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى مارات تاسماعانبەتوۆ بايانداما جاسادى.
پرەمەر-مينيستر ەگىن جيناۋ ناۋقانىنىڭ بارىسى ۇكىمەتتىڭ تۇراقتى باقىلاۋىندا ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
«وزدەرىڭىز بىلەتىندەي, بيىلعى جىل ەلىمىزدىڭ ەگىنشىلەرى ءۇشىن قولايسىز بولدى. جازدىڭ 2 ايىنداعى اپتاپ ىستىقتىڭ سوڭى كۇزگى جاۋىن-شاشىنعا ۇلاستى. بۇل, ارينە, استىقتىڭ ءتۇسىمىن ازايتىپ, جۇمىس قارقىنىن ەداۋىر باسەڭدەتىپ جىبەردى. دەگەنمەن ەگىن جيناۋ ناۋقانىن قارجىلاي جانە ماتەريالدىق-تەحنيكالىق جاعىنان قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن بارلىق قاجەتتى شارالار قابىلداندى. استىقتى وڭىرلەردە وسى ايدىڭ سوڭىنا دەيىن قاتتى جاڭبىر جاۋادى دەگەن بولجام جوق. سوندىقتان وسى مەرزىم ىشىندە بارىنشا ۇلگەرىپ قالۋ كەرەك», دەدى ءا.سمايىلوۆ.
ول ەلىمىزدىڭ سولتۇستىك وڭىرلەرىندەگى اۋا رايىنىڭ قولايسىزدىعىنا بايلانىستى مەملەكەت باسشىسى ۇكىمەتكە استىق وندىرەتىن فەرمەرلەر مەن شارۋا قوجالىقتارىنا قاجەتتى كومەك كورسەتۋدى تاپسىرعانىن ەسكە سالدى.
«ەنەرگەتيكا مينيسترلىگى استىقتى كەپتىرۋ ءۇشىن قوسىمشا كولەمدە ديزەل وتىنىن بولەتىن بولادى. «بايتەرەك» حولدينگى نەسيەلەر بويىنشا قارىزداردى قايتا قۇرىلىمداپ, قولايسىز اۋا-رايىنان زارداپ شەككەن فەرمەرلەر ءۇشىن ايىپپۇل سانكتسيالارىن سالماي, ازىق-ت ۇلىك كورپوراتسياسىنىڭ جەلىسى ارقىلى تاۋارلىق نەسيە مەرزىمدەرىن ۇزارتىپ وتىر. اۋا رايىنىڭ قولايسىزدىعى فورس-ماجورلىق جاعداي رەتىندە تانىلۋعا ءتيىس. سۋبسيديالاردى تولىق كولەمدە تولەۋ كەرەك» دەدى پرەمەر-مينيستر.
ۇكىمەت باسشىسى استىق قابىلداۋ پۋنكتتەرى مەن استىقتى كەپتىرۋمەن اينالىساتىن كاسىپورىنداردىڭ تاۋلىك بويى جۇمىس ىستەۋىن قامتاماسىز ەتۋگە ايرىقشا نازار اۋداردى. بۇل رەتتە ول تاريفتەردىڭ كوتەرىلۋىنە جول بەرمەۋ جونىندە شارالار قابىلداۋ قاجەتتىگىن قاداپ ايتتى.
سونىمەن قاتار استىقتى كەپتىرۋ ءۇشىن ءبىر ءليترى 250 تەڭگەدەن اسپايتىن باعامەن قوسىمشا كولەمدە ديزەل وتىنىن ءبولۋدى قامتاماسىز ەتۋدى, اگروونەركاسىپ كەشەنىن سۋبسيديالاۋ ءۇشىن قوسىمشا قاراجات ءبولۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋدى, سونداي-اق بيىلعى ازىق-ت ۇلىكتىك جانە جەمدىك استىقتى تىكەلەي ساتىپ الۋ ءۇشىن ازىق-ت ۇلىك كورپوراتسياسىنىڭ جارعىلىق كاپيتالىن ۇلعايتۋ ماسەلەسىن پىسىقتاۋدى تاپسىردى.
ء«بىز بۇگىن جامبىل وبلىسىنىڭ شارۋالارىنا شىعىندى وتەۋ ءۇشىن ۇكىمەت رەزەرۆىنەن قارجى ءبولۋ تۋرالى قاۋلى قابىلدايمىز. قارجى مينيسترلىگى مەن ءوڭىر اكىمدىگى وبلىستىڭ زارداپ شەككەن ەگىنشىلەرىنە تولەمدەردىڭ تەز ارادا ءبولىنۋىن قامتاماسىز ەتۋگە ءتيىس», دەدى ءا.سمايىلوۆ.
سونىمەن بىرگە پرەمەر-مينيستر استىق تاسيتىن ۆاگونداردى ۋاقتىلى قامتاماسىز ەتىپ, تەمىرجولداعى ۇزىن-سونار كەزەكتى بولدىرماۋدى تالاپ ەتتى. ء«بىزدىڭ مىندەتىمىز – ەگىندى ساپالى جيناپ الۋ», دەپ تۇيىندەدى ول ءسوزىن.
كودەكس اشىقتىقتى كۇشەيتەدى
ۇكىمەت وتىرىسىندا جاڭا بيۋدجەت كودەكسىنىڭ جوباسى بويىنشا ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى الىبەك قۋانتىروۆ بايانداما جاسادى. «سىزدەردىڭ قاراۋلارىڭىزعا جاڭا رەداكتسياداعى بيۋدجەت كودەكسىنىڭ جوباسى جانە وعان ىلەسپە زاڭنىڭ جوباسى ەنگىزىلىپ وتىر. بيۋدجەت كودەكسىن ازىرلەۋگە كىرىسپەس بۇرىن ءبىز قولدانىستاعى كودەكسكە باعالاۋ جۇرگىزدىك. بۇل – ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جانە دامۋ ۇيىمىنا كىرۋ شارتتارىنىڭ ءبىرى», دەدى ول.
حالىقارالىق ۆاليۋتا قورىنىڭ ساراپشىلارى قولدانىستاعى بيۋدجەت كودەكسىنە «جوعارى دەڭگەي» دەگەن باعا بەرىپتى. وندا قولدانىستاعى كودەكسپەن ساباقتاستىقتى ساقتاپ, زاماناۋي تالاپتار ەسكەرىلگەن. كەيىنگى جىلدارداعى رەفورمالار مەن ۇردىستەردىڭ بارلىعى, پرەزيدەنت پەن ونىڭ اكىمشىلىگىنىڭ تاپسىرمالارى تالدانىپ, قۇرىلىمدالدى, حالىقارالىق تاجىريبە قارالىپ, جوعارى اۋديتورلىق پالاتانىڭ, ساراپشىلار قوعامداستىعىنىڭ ۇسىنىستارى ەنگىزىلدى. قولدانىستاعى كودەكستىڭ فراگمەنتتىك ەرەجەلەرى قۇرىلىمدالىپ, ناقتىلاۋشى نورمالار زاڭعا تاۋەلدى نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەر دەڭگەيىنە ءتۇسىرىلدى, قۇجات نەگىزدەمەلىك جانە يكەمدى بولدى.
الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ بولجامىن قالىپتاستىرعاننان كەيىن 3 جىلعا 1 رەت تۇراقتى بازالىق ليميتتەردى بەلگىلەۋدى ەسكەرە وتىرىپ, بيۋدجەت ۇدەرىسى 1 ماۋسىمدا باستالاتىن بولادى. شىعىس ليميتتەرى 7 ماۋسىمعا دەيىن جەتكىزىلەدى. بيۋدجەتتىك باعدارمالار اكىمشىلەرىنىڭ بيۋدجەتتىك سۇراۋ سالۋدى ۇسىنۋ مەرزىمى شىعىستار ليميتتەرى جەتكىزىلگەن كۇننەن باستاپ 10 جۇمىس كۇنى ىشىنە اۋىسادى.
بلوكتىك بيۋدجەتتەۋ ونداعى راسىمدەردى وڭايلاتۋ جانە يكەمدىلىگىن كۇشەيتىپ, ونداعى باعدارلامالار اكىمشىلەرى دەربەستىگىن ارتتىرۋ اياسىندا ەنگىزىلەدى.
ءبىرىنشى, بۇل بيۋدجەتتىك راسىمدەردى وڭتايلاندىرۋ. ەندى بيۋدجەتتىك باعدارلامالار اكىمشىلەرى بيۋدجەتتىك سۇراۋ دەگەن قۇجاتتى قالىپتاستىرادى. وندا مەملەكەتتىك ورگان تۋرالى اقپارات اشىلادى. بيۋدجەتتىك باعدارلامانىڭ پاسپورتى, ەسەپتەرى جاسالادى جانە ءبىر پاكەتپەن ۋاكىلەتتى ورگاندارعا ەنگىزىلەدى. ال باعدارلاما كەلىسىلمەيدى جانە بەكىتىلمەيدى. وعان باعدارلامانىڭ باسشىسى ەلەكتروندىق فورماتتا قول قويادى. بۇل ونى قۇراستىرۋ ساپاسىنا جاۋاپكەرشىلىكتى كۇشەيتەدى.
ەكىنشى, تۇراقتى سيپاتتاعى بازالىق شىعىستار بلوگىن 3 جىلعا بەلگىلەۋ ۇسىنىلادى. مۇندا اكىمشىلىك شىعىستارى جانە جىل سايىنعى تۇراقتى شىعىستار بولادى. تىزبەنى بيۋدجەتتىك جوسپارلاۋ جونىندەگى ورتالىق ۋاكىلەتتى ورگان – قارجى مينيسترلىگى قالىپتاستىرادى. بۇل شىعىستار وزگەرمەيتىن بولسا, جىل سايىن ەگجەي-تەگجەيلى قاراستىرىلمايدى. بازالىق شىعىستار بيۋدجەتتىڭ جالپى كولەمىنىڭ شامامەن 50-60%-ىن قۇرايتىنىن ەسكەرىپ, بۇل باعدارلامالاردىڭ اكىمشىلەرىنىڭ دە, ۋاكىلەتتى ورگانداردىڭ دا جۇمىسىن ازايتادى.
ءۇشىنشى, بلوكتىك بيۋدجەت ونى جوسپارلاۋ جانە ورىنداۋ ۇدەرىستەرىنىڭ ىشىندەگى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ دەربەستىگى مەن يكەمدىلىگىن ارتتىرۋدى كوزدەيدى. ستراتەگيالىق ماقساتتىڭ اينالاسىندا بيۋدجەتتىك باعدارلامالاردى ۇلعايتۋ ورىندى بولادى. ءبىر ماقساتقا ارنالعان ەكىنشى, ءۇشىنشى بيۋدجەتتىك باعدارلامانى اشۋعا تىيىم سالاتىن تىكەلەي نورما ەنگىزىلەدى. بۇل جاقسى ناتيجەگە قول جەتكىزۋ ءۇشىن بيۋدجەت قاراجاتىن باسقارۋدا يكەمدىلىك پەن دەربەستىك بەرەدى. باعدارلامالار اراسىندا قاراجاتتى قايتا ءبولۋ كولەمىن تۇزەتۋ جولىمەن 10%-دان 15%-عا دەيىن ۇلعايتۋدى ەسكەرىپ, بيۋدجەت ۇدەرىسىن جەڭىلدەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
بيىل ورىندالمايتىن بيۋدجەتتىك باعدارلامالار اكىمشىلەرىنىڭ ۇسىنىستارى بويىنشا 1 جەلتوقسانعا دەيىن شىعىستار پۋلىن ايقىنداۋ كەرەك. وسى تىزبە بويىنشا شىعىستار بيۋدجەتتى تۇزەتۋسىز جاڭا قارجى جىلى باستالعاننان كەيىن بىردەن جىل باسىنداعى قالدىقتار ەسەبىنەن جۇرگىزىلۋگە ءتيىس. جەرگىلىكتى دەڭگەيدە دە وسىعان ۇقساس تەتىكتى قولدانۋ ۇسىنىلادى.
قارجىنى باسقارۋدىڭ نەگىزى
جاڭا بيۋدجەت كودەكسىندە «مەملەكەتتىك قارجىنى باسقارۋ» اتتى جاڭا ءبولىم پايدا بولدى. بيۋدجەت ساياساتىنا, مەملەكەتتىك قارجىعا, ونىڭ تۇراقتىلىعىنا انىقتاما بەرىلدى. ۋاكىلەتتى ورگان ايقىندالدى. بۇل ءبولىم مەملەكەتتىك قارجىنىڭ جاعدايىن تالداۋ جانە سالىق-بيۋدجەت ساياساتىن ايقىنداۋ ءۇشىن نەگىز جاسايدى. مەملەكەت قارجىسىن باسقارۋ قۇرالدارى كوزدەلگەن, بۇل – بيۋدجەتتىك قاعيدالار جانە ولاردىڭ ساقتالۋى.
مەملەكەتتىك قارجىنى باسقارۋ بولىمىنە ۇلتتىق قور جانە بيۋدجەتتەن تىس قورلار بويىنشا بولىمدەر ەنگىزىلدى. ۇلتتىق قوردان تەك سىني ينفراقۇرىلىمعا بەرىلەتىن نىسانالى ترانسفەرتتى پايدالانۋعا شەكتەۋ ەنگىزىلىپ, ءتيىستى كريتەريلەر قوسىلدى. جالپىەلدىك جوبالارعا ءبىر مەزگىلدە بىرنەشە وبلىستىڭ اۋماعىندا بىردەي وبەكتىلەر سالاتىن «جايلى مەكتەپتەر» جاتادى. «ۇلتتىق قور – بالالارعا» جوباسى بويىنشا ەرەجەلەر جەكە باپپەن ەندى. مەملەكەتتىك قارجىنى باسقارۋدىڭ 2030 جىلعا دەيىنگى تۇجىرىمداماسىنا سايكەس بۇل بالالارعا 18 جاسقا تولعانعا دەيىن جىل سايىن ەسەپتەلەتىن نىسانالى تالاپتار بولادى.
پرەمەر-مينيستر 2004 جىلدان بەرى بيۋدجەت سالاسىندا بىرقاتار ماڭىزدى جانە جۇيەلى رەفورما جۇرگىزىلىپ كەلگەنىن ايتتى. اتاپ ايتقاندا, بيۋدجەت زاڭناماسى ءبىر رەتكە جانە جۇيەگە كەلتىرىلدى, سونداي-اق ناتيجەگە باعىتتالعان بيۋدجەت قالىپتاستىرۋعا كوشتىك.
«وسىلايشا, بيۋدجەتتىك قۇقىقتىق قاتىناستاردى رەتتەۋدىڭ ءبىرتۇتاس ساياساتى قۇرىلدى. بيۋدجەت جۇيەسىنىڭ بىرىڭعاي قاعيداتتارى بەلگىلەنىپ, بيۋدجەتارالىق قاتىناستاردى جەتىلدىرۋ جۇمىستارى ىسكە اسىرىلدى. سونىمەن قاتار مۇناي كىرىستەرىن جيناقتاۋ مەحانيزمى ەنگىزىلدى», دەدى ءا.سمايىلوۆ.
وعان قوسا مەملەكەت باسشىسىنىڭ حالىققا جولداۋىندا ايقىندالعان جاڭا ەكونوميكالىق باعىتتى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن بيۋدجەتتىك ساياساتتى قالىپتاستىرۋ مەن ىسكە اسىرۋ تاسىلدەرىن وزەكتەندىرۋ كەرەك. وسىعان بايلانىستى جاڭا كودەكس مەملەكەتتىڭ بارلىق قارجىلىق اعىنىن شوعىرلاندىرىپ, بيۋدجەت ەرەجەلەرىنىڭ قاتاڭ ساقتالۋىن جانە كۆازيمەملەكەتتىك سەكتور سۋبەكتىلەرىنىڭ ەسەپ بەرۋىن قامتاماسىز ەتەدى.
«جاڭا بيۋدجەت كودەكسى مەملەكەتتىك ەكونوميكالىق ساياساتتىڭ باستى قۇرالىنا اينالۋعا ءتيىس. ول پرەزيدەنت بەلگىلەپ بەرگەن الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ مىندەتتەرىن ىسكە اسىرۋعا ىقپال ەتەتىن بولادى. كودەكس بۇگىنگى كۇن تالاپتارىنا ساي كەلەدى, سونداي-اق ۇنەمدى جانە جاۋاپتى بيۋدجەتتىك ساياساتتى ىسكە اسىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى», دەدى ءا.سمايىلوۆ.
قۇجات بويىنشا داۋىس بەرۋ راسىمىنەن كەيىن ۇكىمەت باسشىسى ونىڭ پارلامەنتكە ەنگىزىلۋىن قامتاماسىز ەتۋدى تاپسىردى.
كەمشىلىكتى تۇزەتۋگە – ەكى اپتا
ەنەرگەتيكا ۆيتسە-ءمينيسترى جاندوس نۇرماعانبەتوۆ بەكىتىلگەن كەستەگە سايكەس ەلەكتر ستانسالارىندا 10 ەنەرگوبلوك, 49 قازاندىق جانە 54 تۋربينانى كۇردەلى جوندەۋ جوسپارلانعانىن ايتتى. قازىر 5 ەنەرگوبلوك, 23 قازاندىق جانە 20 تۋربينادا جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە. ال 4 ەنەرگوبلوك, 17 قازاندىق جانە 13 تۋربينانىڭ جوندەۋ جۇمىسى اياقتالعان.
جالپى ۇزىندىعى شامامەن 25,3 مىڭ شاقىرىمدى قۇرايتىن ەلەكتر جەلىلەرىن, 567 قوسالقى ستانسانى, سونداي-اق 3,5 مىڭ تاراتۋ پۋنكتى مەن ترانسفورماتورلىق قوسالقى ستانسالاردى كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزۋ جوسپاردا بار. قازىر 22,7 مىڭ شاقىرىم ەلەكتر جەلىلەرى, 514 قوسالقى ستانسا, 3 466 تاراتۋ پۋنكتى مەن ترانسفورماتورلار بويىنشا جۇمىستار اياقتالدى.
ريددەر جەو-دا مەردىگەرلىك ۇيىمدار 6 قازاندىقتىڭ بارلىعىندا جوندەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋدە. ۇكىمەت رەزەرۆىنەن وسى ماقساتتارعا 7,2 ملرد تەڭگە ءبولىندى. №2 جانە №3 قازاندىقتار قىركۇيەكتىڭ سوڭىندا پايدالانۋعا بەرىلەدى.
ەكىباستۇز جەو-نىڭ سەنىمدى جۇمىسىن قامتاماسىز ەتۋ شەڭبەرىندە الداعى جىلىتۋ ماۋسىمىندا 10 قازاندىقتى جوندەۋ كوزدەلگەن. «واەك» اق ەسەبىنەن قوسالقى جابدىقتار, عيماراتتار مەن قۇرىلىستار جوندەلەدى. «ارسەلورميتتال تەمىرتاۋ» اق 2-جەو-نىڭ دايىندىعى باقىلاۋدا. مۇنداعى №4 قازاندىقتى جوندەۋدى اياقتاۋ مەرزىمى قازان ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن ۇزارتىلادى.
ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس ءمينيسترى قانات شارلاپاەۆ كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق, الەۋمەتتىك سالا جانە تۇرعىن ءۇي قورى نىساندارىنا جىلۋ بەرۋ ماۋسىمىنا دايىندىق تۋرالى ايتتى.
پرەمەر-مينيستر جىلىتۋ ماۋسىمىنىڭ باستالۋىنا وتە از ۋاقىت قالعانىن اتاپ ءوتتى. سولتۇستىك جانە شىعىس وڭىرلەردە جىلىتۋ ماۋسىمى اۋا رايىنا وراي مەرزىمىنەن ەرتە باستالۋى مۇمكىن. قازىر جىلىتۋ ماۋسىمىن باستاۋ ءۇشىن باستاپقى دايىندىق بار, بىراق ولاردىڭ كەيبىرى ۋاقىتىندا اياقتالماي قالۋى ىقتيمال.
«تەمىرتاۋ قالاسىنىڭ №2 جىلۋ ەلەكتر ورتالىعىندا №4 قازاندىقتى جوندەۋ قازان ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن ۇزارتىلدى. جەزقازعان جىلۋ ورتالىعىنداعى №4 قازاندىقتى جوسپارلى جوندەۋ ءالى اياقتالعان جوق, ال №9 قازاندىقتا جۇمىستاردىڭ نەبارى 4%-ى عانا ورىندالعان», دەدى ءا.سمايىلوۆ.
اباي, قوستاناي, شىعىس قازاقستان, جامبىل وبلىستارىنىڭ ەنەرگيا كاسىپورىندارىندا جوندەۋ جۇمىستارى كەستەدەن كەشىگىپ جۇرگىزىلىپ وتىر. سونداي-اق جىلىتۋ ماۋسىمىنىڭ باسىندا قازاندىقتارعا تۇسەتىن جۇكتەمەنىڭ تومەن بولاتىنى ەسكەرىلسە, بۇل ۇيلەردەگى تەمپەراتۋرا كورسەتكىشتەرىنە اسەر ەتپەۋى كەرەك.
«اتالعان ءوڭىر اكىمدەرى ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىمەن بىرگە جوندەۋ جۇمىستارىنا كۇندەلىكتى مونيتورينگ جۇرگىزىپ, الداعى ماۋسىمدا قاجەتتى جىلۋ بەرۋدى قامتاماسىز ەتۋگە ءتيىس», – دەدى ۇكىمەت باسشىسى.
ول ماەك-ءتىڭ №3 ەنەرگوبلوگىندە جوسپارلانعان كۇردەلى جوندەۋ 2024 جىلعا اۋىستىرىلىپ, بۇگىندە №2 ەنەرگوبلوك جوندەلىپ جاتقانىنا نازار اۋداردى.
ۇكىمەت باسشىسى وڭىرلەردەگى جىلۋ جەلىلەرىن رەكونسترۋكتسيالاۋ بارىسىن دا تۇراقتى باقىلاۋدا ۇستاۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى. شىعىس قازاقستان, قاراعاندى, قىزىلوردا, ماڭعىستاۋ جانە سولتۇستىك قازاقستان وبلىستارىندا, سونداي-اق شىمكەنت قالاسىندا جىلۋ جەلىلەرى بويىنشا جۇمىستاردىڭ شامامەن 70%-ى ورىندالدى.
سونىمەن بىرگە ول اباي, اتىراۋ وبلىستارىندا جانە ەلوردادا بىرقاتار الەۋمەتتىك نىسانداردى دايىنداۋ جۇمىستارى اياقتالماعانىنا نازار اۋداردى. سونداي-اق بۇگىنگە دەيىن وڭىرلەردە كومىر قورىنىڭ جوسپارلانعان كولەمىنىڭ 28%-ى عانا جيناقتالعان.
«جوعارىدا اتالعان بارلىق كەمشىلىكتى ەكى اپتا مەرزىمدە تۇزەتۋ قاجەت», دەپ تۇيىندەدى ءسوزىن ۇكىمەت باسشىسى.