بۇگىندە امەريكالىق IT يندۋسترياداعى مicrosoft, Apple, Amazon, Facebook, Google سىندى الىپتاردىڭ اتى بۇكىل الەمگە ءمالىم. بۇل كومپانيالار جاھاندىق بيزنەستە ۇزدىكتەردىڭ قاتارىندا تۇر. ەكونوميكالىق داعدارىسقا قاراماستان, Microsoft, Apple جانە Amazon نارىقتىق كاپيتاليزاتسياسى ءار كومپانيادا 1 تريلليون دوللاردان جوعارى. سالىستىرمالى تۇردە ەڭ ءىرى ۋولل-ستريت بانكى JPMorgan Chase-ءتىڭ نارىقتىق كاپيتاليزاتسياسى شامامەن ءۇش ەسە از, ءتىپتى 300 ميلليارد دوللارعا جەتپەيدى. ال ەڭ ءىرى اقش-تىڭ مۇناي كومپانياسى Exxon Mobil Corporation 186 ملرد دوللاردى قۇرايدى. جوعارىدا اتالعان ەكى كومپانيانىڭ تابىس كوزى IT كومپانيالاردان شامامەن 5 ەسە تومەن.
IT-كومپانيالار ميللياردتاعان ادامدارمەن تىكەلەي بايلانىس ورناتا وتىرىپ, بيزنەس, اقپارات, جارناما سىندى ءار ءتۇرلى تاپسىرىستارمەن جۇمىس ىستەگەن. سونىمەن قاتار اقش قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى مەن بارلاۋ اگەنتتىكتەرى دە ولاردىڭ قىزمەتىنە جۇگىنگەن.
اتاپ ايتساق, اقش IT-كورپوراتسيالارمەن تىعىز بايلانىستى 2001 جىلى 11 قىركۇيەكتە تەرروريزمگە قارسى زاڭناما قابىلدانعاننان كەيىن باستادى. وسى وزگەرىستەردەن كەيىن امەريكالىق مەملەكەتتىك ۆەدومستۆولار مەن ۇيىمداردىڭ IT-كورپوراتسيالاردىڭ دەرەكقورلارىنان جەكە قۇپيا اقپاراتقا قول جەتكىزۋىنىڭ جەڭىلدەتىلگەن ءتارتىبى ەنگىزىلدى. ناقتىراق ايتقاندا, فەدەرالدى تەرگەۋ بيۋروسى, ورتالىق بارلاۋ باسقارماسى, باسقا دا بارلاۋ اگەنتتىكتەرى تالاپ-حاتتىڭ نەگىزىندە سوت بۇيرىعىنسىز كەز-كەلگەن اقپاراتقا قول جەتكىزۋگە مۇمكىندىگىنە يە بولدى.
11 قىركۇيەكتە بولعان تەراكتتان 20 جىلداي ۋاقىت وتسە دە اقش-تىڭ قۇزىرەتتى ورگاندارى اي سايىن مىڭداعان امەريكالىقتىڭ جەكە باسىنا قاتىستى مالىمەتتەرىن تەكسەرىپ وتىرعان.
وسىلايشا, 2011 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتى جىلدىعىندا بيلىك Google كومپانياسىنا 11 057 پايدالانۋشى تۋرالى 5 950 ءوتىنىم جىبەردى. كومپانيا قاجەتتى دەرەكتەردىڭ 93%-ىن بەرگەن.
«حالىقارالىق تەرروريزمگە قارسى جالپى كۇرەس» ۇرانىمەن ۆاشينگتون اقش-تىڭ IT كورپوراتسيالارىنا جانە باسقا مەملەكەتتەرگە, سونىڭ ىشىندە رەسەي فەدەراتسياسىنا ءوتىنىم بەرۋگە رۇقسات بەردى. الايدا بۇل تەك قاعاز جۇزىندە عانا ىسكە اسىرىلدى.
2011 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتى جىلدىعىندا رەسەيدەن 47 پايدالانۋشىنىڭ دەرەكتەرى تۋرالى 42 ءوتىنىم ءتۇستى. بىراق ولاردىڭ ەشقايسىسى قابىلدانبادى.
بۇل رەتتە Googlە كومپانياسىنا جىبەرىلگەن سۇرانىستار تۋرالى بەس جىلدىق دەرەكتەردى ۇسىنۋدى ءجون كوردىك. اقش مەملەكەتتىك ورگاندارى 27 157 ەسەپتىك جازبانىڭ قۇپيا دەرەكتەرىنە قاتىستى 12 523 ءوتىنىش جىبەرگەن, ولاردىڭ 79%-ىنا بيلىك قاناعاتتانارلىق اقپارات العان.
رەسەي بيلىگى 433 پايدالانۋشىعا قاتىستى تەك 257 ءوتىنىم جىبەرگەن, بىراق وتىنىشتەرىنىڭ تەك 7%-ى عانا ماقۇلدانعان.
ەسكەرەتىن جاعداي, امەريكالىق IT كورپوراتسيالار مەن اقش-تىڭ قۇزىرلى ورگاندارى اراسىنداعى قارىم-قاتىناس تەك ءبىر رەتتىك اقپارات بەرۋمەن شەكتەلمەيدى. مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ تالابى بويىنشا IT-كورپوراتسيا وبەكتىنى ۇزاق ۋاقىت بويى تۇراقتى باقىلاۋدا ۇستايدى. قۇزىرلى ورگاندار اقپاراتتى ءبىر رەتتىك الۋعا ارنالعان سۇراۋ-حاتتا, ادەتتە وبەكتىنىڭ جازبالارىن پاراقشاسىن بۇعاتتاۋدىڭ قاجەتى جوق ەكەنىن ەسكەرتىپ, باقىلاۋدى جالعاستىرۋ كەرەكتىگىن ايتادى.
2015 جىلدىڭ باسىندا Wikileaks باسشىلىعى Google-گە سايتتىڭ كەيبىر قىزمەتكەرلەرىنىڭ بىرنەشە جىلدىق جازبالارى, فەدەرالدى تەرگەۋ بيۋروسىنىڭ قولىنا قالاي تۇسكەندىگىن ءتۇسىندىرۋدى تالاپ ەتكەن.
شەتەلدىك ءباسپاسوز قۇرالدارىنا سۇيەنسەك, ءۇش جىلدا سايتتىڭ ءۇش قىزمەتكەرىنىڭ مالىمەتتەرى باقىلاۋدا بولىپ, تەكسەرىلىپ كەلگەن. WikiLeaks باسشىسى دجۋليان اسسانج 2014 جىلدىڭ كۇزىندە Google, فەدەرالدى تەرگەۋ بيۋروسى جانە باسقا دا امەريكالىق ۆەدومستۆولاردىڭ تالابى بويىنشا تىڭشىلىق جاساعاندىن كوپشىلىككە جاريالادى.
ايتا كەتەيىك, Google, Amazon, Facebook جانە Apple 2019 جىلدىڭ ورتاسىنان 2020 جىلدىڭ ورتاسىنا دەيىن ۆاشينگتوننىڭ مۇددەسىن قورعاۋ ءۇشىن بارلىعى 54,5 ميلليون دوللار جۇمسادى, بۇل 2015 جىلمەن سالىستىرعاندا 35%-عا جانە 2010 جىلمەن سالىستىرعاندا 500%-عا جوعارى.
ال ەۋروپاعا كەلەتىن بولساق, 2011 جىلى ەۋروپالىق كوميسسيا كورپوراتسيانى نارىقتاعى ۇستەم جاعدايدى تەرىس پايدالاندى دەپ ايىپتادى. اتاپ ايتقاندا, ەو-نىڭ ونلاين Google ىزدەۋ جۇيەسىنىڭ ۇلەسى 90%-دى قۇرايدى. سونداي-اق ءموبيلدى قوسىمشالاردى ازىرلەيتىن ەۋروپالىق كومپانيالار تەك Google-گە تيەسىلى Android جۇيەسىن قولدانادى. شەتەلدىك اقپارات قۇرالدارىنا سەنسەك, ەو ايىپتاۋلارىن جويۋ ءۇشىن كومپانيا ەۋروپالىق شەنەۋنىكتەردى جوعارى جالاقى الاتىن لاۋازىمدارعا جالداۋ ارقىلى ساتىپ الۋ جولىنا ءتۇستى. وسىلايشا, 2011 جىلى IT الىپتارى 18 ەۋروپالىق شەنەۋنىكپەن اۋىز جالاستى. بۇل 2010 جىلمەن سالىستىرعاندا ەكى ەسە كوپ. سونداي-اق ەۋروپاداعى Google ۇلىبريتانياعا ەرەكشە نازار اۋدارادى. 2005 جىلدان باستاپ الىپ IT كومپانيالارعا جالدانعان بريتاندىق شەنەۋنىكتەردىڭ سانى كەم دەگەندە 26 ادامدى قۇراعان.