بالا ەركىن تاربيەلەگەن ابزال, بىراق «تىم ەركەلەتپەۋ قاجەت» دەيتىندەر دە بار. بالا تارتىپكە باعىنۋى كەرەك, بىراق قۇر بۇيىرا بەرۋگە دە بولمايدى. دەسە دە, بالا تاربيەسىندە بالانس ساقتاۋ قاجەت ەكەنىن ەستەن شىعارماعان ءجون.
ماعجان جۇماباەۆ مىنەزدى تاربيەلەۋدە ەكى جاقتى تەڭ ۇستاۋدى بىلاي تۇسىندىرەدى:
بالادا بەرىك ءھام دۇرىس مىنەز پايدا بولۋ ءۇشىن تاربيەشى مىنا نەگىزگى ەكى شارتتى ورىنداۋ كەرەك:
1) بالانىڭ شاماسى جەتەتىن كەز-كەلگەن ىستە تولىق ەركىندىك بەرۋ. باسقانىڭ كۇشىنە, كومەگىنە سەنىپ كەتپەي, ءوز قولىنان كەلمەيتىن شارۋادا عانا تاربيەشى كومەك كورسەتىپ جىبەرۋگە مىندەتتى.
2) بالانى قۇبىلمايتىن, ۇساقتىقپەن قاجىتپايتىن تەمىر تارتىپكە (ديستسيپلينا) باعىندىرۋ كەرەك. بالانى ەركىنە جىبەرۋ ونى ەرلىككە, باتىرلىققا ۇيرەتسە, تەمىر تارتىپكە باعىندىرۋ ونى شىدامدىلىققا, تاباندىلىققا ۇيرەتەدى. وسى ەكى جاعى تەڭ ادامنىڭ مىنەزى كۇشتى بولماق. بالانى ءتىپتى ەركىنە جىبەرمەۋ ونى جاسقانشاق, جاسىق, قورقاق قىلادى. ال تىزگىنسىز قويا بەرۋ, ءلام-ميم دەمەي بار ەركەلىگىن ورىنداي بەرۋ بالانى بەيباستاق, ەسسىز تەنتەك قىلىپ شىعارادى.
وسى ەكى جاقتىڭ بىرەۋىنە اۋدارىپ جىبەرمەي, بالانى ورتادا ۇستاي ءبىلۋ ءۇشىن تاربيەشى مىنانى ىستەۋ كەرەك:
1) بالاعا ءبىر نارسەنى ىستە دەگەندە اقىرماي-باقىرماي, سالماقپەن ءھام بىلاي دا جارايدى دەگەن سىقىلدى تابانسىزدىق كورسەتپەۋ كەرەك. تاربيەشىنىڭ تابانسىزدىعىن سەزسە, بالا ونى سىيلاۋدان, ءتىلىن الۋدان قالادى. تاربيەشى ءوز ىسىندە تياناقتى, تاباندى بولۋ كەرەك. بالا ادام ايتار ەمەس, ەلىكتەمپاز بولادى. تاربيەشى تياناقتى بولسا, بالا ونىڭ تياناقتىلىعىنا ەلىكتەيدى. تاربيەشى تياناقسىز بولسا, بالا ونىڭ تياناقسىزدىعىنا ەلىكتەيدى.
2) بالاعا ءبىر نارسەنى ىستە دەگەڭدە دە, ىستەمە دەگەندە دە سول بۇيرىقتىڭ سەبەبىن ۇققانداي قىلىپ بالاعا ۇقتىرىپ وتىرۋ كەرەك. سەبەبىن ۇقسا ءبىرازدان سوڭ بالا ءوز بەتىمەن-اق دۇرىس ىسكە ۇمتىلىپ, تەرىس ىستەن تىيىلاتىن بولادى. ەرىنبەي, جالىقپاي بالاعا ءاربىر ءىستىڭ سەبەبىن ۇقتىرا بەرۋ كەرەك. ءمانى-جايىن ۇقتىرماي, قۇر بۇيرىق بەرۋشى ادام – تاربيەشى ەمەس. دانىشپان اباي: «ۇستازدىق قىلعان جالىقپاس ۇيرەتۋدەن بالاعا. تاربيەشى بالانىڭ قاھارلى قوجاسى بولماسىن, جۇمساق جولداسى بولسىن» دەگەن ەكەن.